
Hızlı Link
- MADENCİLİK İLE İLGİLİ KANUN VE YÖNETMELİKLER
- MADEN - MERMER RUHSATI NASIL ALINIR?
- SATILIK VEYA RÖDEVANSLA MADEN, MERMER, TAŞ OCAĞI RUHSATLARI
- TÜRKİYE DE MERMERCİLİĞİN TARİHİ
- TARİHTE DOĞAL TAŞ VE TAŞLARIN DİLİ
- HEYKEL VE HEYKELCİLİĞİN TARİHİ
- DEPREM
- DEMİRİN TARİHÇESİ
- CEVHER ZENGİNLEŞTİRME
- PATLAYICI MADDE ATEŞLEYİCİ YETERLİLİK BELGESİ
- GENEL KÜLTÜR
- MADENCİLİK İLE İLGİLİ KAYNAKLAR VE KAYNAK LİNKLERİ
- SERAMİK
- ABD'YE İHRACAT
HİKAYELER TECRÜBELER
MADEN YÖNETMELİĞİ


YÖNETMELİK
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından:
MADEN YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu YönetmeliÄŸin amacı, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin hüküm ve tasarrufu altında olan ve içerisinde bulundukları arzın mülkiyetine tabi olmayıp Devletin mülkiyetinde olan maden kaynaklarının, milli menfaatlere uygun olarak aranması, iÅŸletilmesi, geliÅŸtirilmesi ve üretilmesi amacıyla gerçek ve tüzel kiÅŸilere Bakanlık tarafından belli bir süreyle hak verilmesi için 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununun uygulanması ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Yer kabuÄŸunda ve su kaynaklarında tabii olarak bulunan, ekonomik ve ticarî deÄŸeri olan petrol, doÄŸal gaz, jeotermal ve su kaynakları dışında kalan her türlü madde maden sayılır.
(2) Bu Yönetmelik;
a) Ruhsat ve sertifika verme, maden arama, iÅŸletme dönemleri iÅŸlemlerine, ruhsat alanlarının deÄŸiÅŸtirilmesine, faaliyetlerin denetim ve kontrolüne, buluculuk hakkına, terk, iptal, devir ve intikal iÅŸlerine, arama ile iÅŸletme ruhsatı aÅŸamalarında maden arama ve üretim esaslarına, Genel MüdürlüÄŸe ibraz edilecek rapor, proje ve belgelere, ödenecek bedellere, faaliyette bulunmak için alınacak izinlere, maden siciline, kamu yararı ve kamulaÅŸtırma iÅŸlemlerine,
b) Maden arama ve iÅŸletme faaliyeti ile kamu yararı niteliÄŸi taşıyan kamu veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait yatırımların birbirlerini engellemesi, kamu kurum ve kuruluÅŸlarının uygulamalarından dolayı maden arama ve iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, kamu veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait yatırım için baÅŸka alternatif alanların bulunamaması durumunda yapılacak iÅŸlemlere,
c) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca veya yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için görevli ÅŸirketçe projelerde kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin verilmesine,
iliÅŸkin usul ve esasları kapsar. . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununa dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Altyapı tesisi: Madencilik faaliyetleri için zorunlu ve temdit dahil ruhsat süresi ile sınırlı olan yol, su, haberleÅŸme, enerji nakil hattı, bant konveyör, havai hat, kuyu tesisleri, ÅŸantiye binası, yemekhane, atölye, kantar tesisleri, maden stok alanı, pasa döküm alanı, atık barajı, trafo, patlayıcı madde ve müÅŸtemilatı deposu gibi geçici yapı ve binaları,
b) Arama dönemi: Arama ruhsatının düzenlenmesinden baÅŸlayarak maden kaynağının tespiti ve ekonomik olarak iÅŸletilebilirliÄŸinin belirlendiÄŸi, maden gruplarına göre ön, genel ve/veya detay arama ile uygun bulunması halinde fizibilite dönemlerinden oluÅŸan dönemi,
c) Arama ruhsatı: Belirli bir alanda, belli bir süreyle maden arama faaliyetlerinde bulunulabilmesi için verilen yetki belgesini,
ç) Ariyet malzemesi: Kayaçların doÄŸal ve jeolojik etkenler sonucu kırılması, ufalanması, alterasyonu, taşınması ve/veya yerinde çökelimi ile oluÅŸan; çakıl, kum, silt ve mil içeren gevÅŸek malzeme ile yamaç molozu niteliÄŸinde olan ve yapılarda dolgu olarak kullanılan malzemeyi,
d) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
e) Banka: Bakanlıkça belirlenen bankayı,
f) Beklenmeyen hal: Tenör, jeoloji, pazarlama, ulaÅŸtırma ve alt yapı ÅŸartlarındaki beklenmeyen deÄŸiÅŸiklikler ile ilgili mevzuat gereÄŸince diÄŸer kurumlardan alınması gereken izinlerin alınamaması durumlarını,
g) Beyan: İlgililerin resmî kuruluÅŸlara herhangi bir durumu belirlemek veya açıklamak maksadı ile vermiÅŸ oldukları yazılı belgeyi,
ÄŸ) Buluculuk: Herhangi bir ruhsat döneminde bu Yönetmelikte belirtildiÄŸi ÅŸekilde bir maden varlığının ortaya çıkartılmasını,
h) Buluculuk hakkı: Ruhsat sahibinin, arama veya iÅŸletme ruhsatı süresince ulusal/uluslararası standartlarda hazırlanan teknik raporlar ile birlikte kanıtlanan görünür rezerv olarak bildirilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun bulunan miktar ile sınırlı madenden doÄŸan hakkı,
ı) ÇED: Çevresel etki deÄŸerlendirmesini,
i) Çevre ile uyum planı: Madencilik faaliyetinde bulunulan alanın faaliyet süresince ve sonrasında projesine uygun olarak, can ve mal emniyetinin saÄŸlanarak arazinin ıslah edilmesi ve doÄŸaya yeniden kazandırılması faaliyetlerini gösteren planı,
j) Daimi nezaretçi: İşletmede daimi olarak istihdam edilmek üzere ataması talep edilen ve Genel Müdürlük tarafından ataması onaylanan maden mühendisini,
k) Daimi nezaretçi defteri: Noter tarafından onaylanmış olan, daimi nezaretçi/nezaretçilerinin proje faaliyetlerine iliÅŸkin eksiklik, aksaklık ve önerilerinin yazıldığı, vardiyalı çalışan iÅŸletmelerde ise teknik elemanın da ilgili bölümlerini doldurduÄŸu, istihdam edenler ile birlikte imzaladığı Ek-4’de yer alan formata uygun olarak düzenlenen defteri,
l) Detay arama faaliyet raporu: Detay arama döneminde madene yönelik maden arama projesinde belirtilen yöntem ve uygulamalar ile sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine iliÅŸkin bilgileri ve diÄŸer belgeleri kapsayan Ek-13’te yer alan kaynak raporunu,
m) Devlet hakkı: Maden üretiminden saÄŸlanan gelirden ve/veya üretim yapılmayan ruhsat sahalarından ruhsat taban bedelinden az olmamak üzere alınan Devlet payına düÅŸen kısmı,
n) Faaliyeti gerçekleÅŸtiren: Hammadde üretim izin sahibi adına hammadde üretim izin sahasında madencilik faaliyeti yürüten gerçek veya tüzel kiÅŸiyi,
o) Fizibilite dönemi: Detay arama faaliyetleri sonunda belirlenen maden kaynağının ekonomik deÄŸer olarak iÅŸletilebilirliÄŸini göstermek amacıyla yapılacak çalışmaların gerçekleÅŸtiÄŸi dönemi,
ö) Fizibilite raporu: Bir maden kaynağının ekonomik olarak iÅŸletilebilirliÄŸini göstermek amacıyla jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, yasal, çevresel, sosyal ve mali etkenlerin önerilen maden projesinde yeterli ayrıntıda incelendiÄŸi Ek-25’te yer alan raporu,
p) Geçici tesisler: Maden ruhsatının süresine baÄŸlı olarak yapılan tesis ve altyapı tesislerini,
r) Genel arama faaliyet raporu: Genel arama döneminde madene yönelik maden arama projesinde belirtilen yöntem ve uygulamalar ile detay arama dönemine iliÅŸkin öngörülen sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine ait bilgileri içeren Ek-12’de yer alan kaynak raporunu,
s) Genel Müdürlük: Maden İşleri Genel MüdürlüÄŸünü,
ÅŸ) Görünür rezerv: Kaynağın üç boyutu ile belirlenmiÅŸ olan ve bu boyutlar içerisinde sürekliliÄŸi konusunda en az risk taşıyan, jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, hukuki, çevresel, sosyal, mali etkenlerin altında ve günün ÅŸartlarında iÅŸletilebilir kısmını,
t) Hammadde üretim izni: Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca veya yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için görevli ÅŸirketçe projelerde kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için verilen izni,
u) Haritacı: Harita ve kadastro mühendisi, harita teknikeri, harita teknisyeni ve topografı,
ü) İhtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸu: Bakanlıklar, Bakanlıkların baÄŸlı, ilgili ve iliÅŸkili kuruluÅŸlar ile üniversiteleri,
v) İmalât haritası: İşletmelerde üretim yapılan yerleri, miktarları, yapılış ÅŸeklini ve bir sonraki yılın üretim programını, depolanan pasa yerlerini gösterir, uygun ölçekli ve üç boyutlu beyan niteliÄŸindeki haritayı,
y) İşletme dönemi: İşletme ruhsatının düzenlenmesinden baÅŸlayarak ruhsat hukukunun herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmesine kadar madencilik faaliyetlerinin yapıldığı dönemi,
z) İşletme faaliyet raporu: Yıllık iÅŸletme faaliyetlerinin projeye uygunluk, üretim, satış tutarı ve miktarı, stok ve bunun gibi bilgiler ile toplam gelir ve tahakkuk eden Devlet hakkı gibi mali durumu gösteren ve ÅŸekli Ek-27 ve Ek-28’de gösterilen belgeyi,
aa) İşletme izni: Bir madenin iÅŸletmeye alınabilmesi için ruhsat sahasında belirli bir alanda, belirli bir süreyle verilen Ek-16’da yer alan belgeyi,
bb) İşletme projesi uygulama raporu: Üretim faaliyetine geçilinceye kadar iÅŸletme projesinin uygulanmasına iliÅŸkin olarak her yıl Nisan ayı sonuna kadar Genel MüdürlüÄŸe sunulması gereken Ek-32’de yer alan raporu,
cc) İşletme ruhsatı: Belirli bir alanda, belirli bir süreyle maden iÅŸletme faaliyetlerinin yürütülebilmesi için verilen Ek-15’te yer alan yetki belgesini,
çç) KamulaÅŸtırma: İşletme ruhsat süresi boyunca ruhsat alanında kalan özel mülkiyet arazilerinde yapılacak madencilik faaliyeti için alınan kamu yararı kararı ve 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı KamulaÅŸtırma Kanunu gereÄŸince iÅŸlemlerin sonuçlandırılmasını,
dd) Kantar fiÅŸi: Sevk edilen madenin ağırlığını gösterir tartı makbuzunu,
ee) Kanun: Maden Kanununu,
ff) Kaynak: YerkabuÄŸunda veya derinliklerinde; biçim, nitelik ve nicelik olarak muhtemel ekonomik beklentileri karşılayacak katı, sıvı ve gaz birikimlerini,
gg) Kaynak raporu: YerkabuÄŸunda veya derinliklerinde; biçim, nitelik ve nicelik olarak muhtemel ekonomik beklentileri karşılayacak katı, sıvı ve gaz birikimlerine iliÅŸkin bilgileri içeren raporu,
ÄŸÄŸ) Kurul: Kanunun 7 nci maddesinin on yedinci fıkrası uyarınca Kalkınma Bakanının baÅŸkanlığında oluÅŸturulan, maden iÅŸletme faaliyetleri ile diÄŸer yatırımların kamu yararı açısından önceliÄŸini ve önemini tespit ederek karar veren kurulu,
hh) Maden arama faaliyetleri: Jeolojik prospeksiyon, jeoloji haritası yapımı, numune alma, jeofizik araÅŸtırma, jeokimya, hidrojeolojik ve jeoteknik etütler ile üretime yönelik olmayan sondaj, galeri sürme, yarma ve kuyu açma gibi faaliyetleri,
ıı) Maden arama projesi: Arama ruhsat sahasında bir termin planı dahilinde, ekonomik olarak iÅŸletilebilecek bir maden yatağı bulabilmek için arama süresi boyunca yapılacak olan arama faaliyetlerini ve bu faaliyetlerin gerçekleÅŸtirilmesine yönelik yatırım bilgilerini ve mali yeterliliÄŸi içeren Ek-8’de yer alan projeyi,
ii) Maden hakları: Madenlerin aranması, bulunması ve iÅŸletilebilmesi için verilen izinler ve maden yataklarının bulunmasına yardımcı olanlara tanınan maddi imkânları,
jj) Maden iÅŸletme faaliyetleri: Üretime yönelik hazırlık çalışmaları ve üretim yapılması için gerekli faaliyetleri,
kk) Maden iÅŸletme projesi: Rezervi üç boyutlu olarak belirlenen bir maden yatağındaki madeni, bir termin planı dahilinde, teknolojik ve ekonomik olarak iÅŸletilmesi ile çevresel önlemleri alarak madenin kapanma sonrası rehabilitasyon planlamasını içeren Ek-14’de yer alan temel ve detay mühendislik projesini, . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
ll) Maden sicili: Ruhsat hukuku ile ilgili bilgilerin kaydedildiÄŸi yeri,
mm) Madencilik faaliyetleri: Madenlerin aranması, üretime yönelik hazırlık çalışmaları, üretilmesi, sevkiyatı, cevher hazırlama ve zenginleÅŸtirme, atıkların bertarafı, ruhsat sahasındaki stoklama/depolama iÅŸlemleri, maden iÅŸletmelerinin kapatılması ve çevre ile uyumlu hale getirilmesi ile ilgili tüm faaliyetler ve bu faaliyetlere yönelik tesislerin yapılmasını,
nn) MTA Genel MüdürlüÄŸü: Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünü,
oo) Muhtemel Rezerv: SürekliliÄŸi görünür rezervde olduÄŸu kadar tarif edilemeyen, ekonomik iÅŸletilebilirliÄŸi jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, hukuki, çevresel, sosyal ve mali etkenler ile ilgili belirsizlikler içeren cevher miktarını,
öö) Mücbir sebep: Sel, yangın, deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi halleri,
pp) Oda sicil belgesi: Mühendislerin baÄŸlı oldukları odaya üyeliklerinin devam ettiÄŸine dair yılda bir kez alınan belgeyi,
rr) Ön arama faaliyet raporu: Ön arama döneminde maden arama projesinde belirtilen madene yönelik elde edilen veriler doÄŸrultusunda hazırlanan tenör/kalite tahminini içeren Ek-11’de yer alan kaynak raporu,
ss) Ön görünüm alanı: Bulunulan yerden ufuk çizgisine kadar olan bölgedeki görünen alanı,
ÅŸÅŸ) Ön inceleme raporu: Hedef sahayı seçmenin gerekçeleri, nedenleri ve aranacak maden/madenlerin belirtildiÄŸi; mevcut bilgiler doÄŸrultusunda hazırlanmış yorum ve deÄŸerlendirmeleri içeren Ek-7’de yer alan raporu,
tt) Öncelik hakkı: Maden hakkı için ilk müracaat edene tanınan hakkı,
uu) Pasa: Mevcut ekonomik ve teknik ÅŸartlara göre iÅŸletilmesi mümkün olmayan, ancak iÅŸletme gereÄŸi istihsal edilen maddeyi,
üü) Prospeksiyon: Maden arama faaliyetlerine dayanak teÅŸkil edecek jeolojik, mineralojik, jeokimyasal araÅŸtırmalar temelinde ön bilgilerin toplanması iÅŸini,
vv) Rezerv: Kaynağın, boyutları ve tenörü/kalitesi belirlenmiÅŸ ve günün ÅŸartlarında ekonomik olarak üretilebilir ve iÅŸlenebilir kısmını,
yy) Rezerv raporu: Bir veya birden çok boyutu ve tenörü/kalitesi belirlenmiÅŸ maden miktarına iliÅŸkin bilgileri içeren raporu,
zz) Rödövansçı: Ruhsat sahalarındaki madenlerin üretilerek deÄŸerlendirilmesi amacıyla ruhsat sahiplerinin rödövans sözleÅŸmesi imzaladığı gerçek ve tüzel kiÅŸiler, kamu kurum ve kuruluÅŸları ile bunların iÅŸtiraklerini,
aaa) Rödövans sözleÅŸmesi: Ruhsat sahalarındaki madenlerin iÅŸletilerek deÄŸerlendirilmesi amacıyla üçüncü kiÅŸilere veya kuruluÅŸlara tasarruf hakkı saÄŸlamak üzere ruhsat sahasının tamamı ya da bir kısmı için ruhsat sahiplerinin, bu kiÅŸilerle yapmış oldukları sözleÅŸmeleri,
bbb) Ruhsat hukuku: Ruhsat sahiplerinin ruhsattan doÄŸan hak ve yükümlülüklerini,
ccc) Ruhsat bedeli: Taban bedelinin, maden grubu ve alan büyüklüklerine göre belirlenen katsayılarla çarpılarak Kanunun ekli (1) ve (2) sayılı tablolarında gösterildiÄŸi ÅŸekilde hesaplanarak her yıl ocak ayının sonuna kadar; arama ruhsatlarında tamamı genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, iÅŸletme ruhsatlarında ise %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmesi için ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u da çevre ile uyum planı çalışmalarını temin etmek üzere maden gruplarına göre teminat olarak ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına yatırılması gereken tutarı,
ççç) Sertifika: V. Grup madenlerin aranması ve iÅŸletilmesi için belirli bir alanda, belirli bir süreyle verilen Ek-17’de yer alan belgeyi,
ddd) Sevk fişi: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinde yer alan sevk irsaliyelerindeki bilgileri ihtiva eden beyan niteliğindeki belgeyi,
eee) Taksir: Ruhsat alanlarının Kanun ve bu Yönetmelik gereÄŸince küçültülmesini,
fff) Teknik belge: Maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile Kanunda belirtilen diÄŸer iÅŸler için ilgili mühendis ve diÄŸer teknik elemanlar tarafından hazırlanan arama faaliyet raporları, arama/iÅŸletme projeleri, iÅŸletme faaliyet raporları, imalât haritası, jeolojik, jeofizik, hidrojeolojik etüt, harita, kesitler, laboratuvar analizleri, sondaj verileri, çevre ile uyum planı, raporlar ve bunun gibi teknik içerikli belgeyi,
ggg) Teknik eleman: İşletme tekniÄŸi, büyüklüÄŸü ve yapısal durumu göz önüne alınarak, Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında istihdam edilen maden, jeoloji, jeofizik ve ihtiyaç halinde harita ve kadastro mühendisleri ile diÄŸer mühendisleri,
ÄŸÄŸÄŸ) Teminat: Madencilik faaliyetlerinde Kanun hükümlerine ve tekniÄŸe uygun çalışmayı temin amacı ile alınan nakit para, banka ve özel finans kurumları tarafından verilen süresiz teminat mektupları, Hazine bonosu ve devlet tahvili olarak alınan deÄŸerleri,
hhh) Tenör/Kalite: Tetkik, gözlem, analiz, teknolojik test, ölçüm sonucunda ortaya konulan kalorifik deÄŸer, bome, konsantrasyon, karat/ayar, denklik, reçeteye uygunluk gibi fiziksel, kimyasal ve jeokimyasal özelliklerine göre piyasa koÅŸullarında deÄŸiÅŸik amaçlı deÄŸerlendirilebilme kıstaslarını/oranlarını,
ııı) Tesis: Madencilik faaliyetleri için zorunlu olan her türlü kırma, eleme, öÄŸütme, kesme ve sayalama tesisleri ile iÅŸleme tesisi kapsamında asfalt üretim, hazır beton, yapı elemanı tesisleri, sallantılı masa, jig, konsantratör, flotasyon, liç, kalsinasyon, bioksidasyon ve benzeri cevher hazırlama ve zenginleÅŸtirme tesisleri, karıştırma, depolama, stoklama, atık kazanma ve atık bertaraf tesisleri gibi geçici üniteleri,
iii) TPAO: Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığını,
jjj) Vardiya: 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununda yer alan çalışma süresine uygun olarak yirmi dört saat içerisinde çalışmanın yapıldığı zaman dilimini,
kkk) Yatırım gideri: Bir projenin iÅŸletmeye geçmesine yönelik bu Yönetmelikte belirlenen varlık ve hizmetler için harcanan toplam tutarı,
lll) Yerli kömür: Yurt içinde üretilen turba, leonardit, linyit, taÅŸkömürü, antrasit, asfaltit, bitümlü ÅŸist ve bitümlü ÅŸeyl’i,
mmm) YetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸiler (YTK): Genel Müdürlükçe yetkilendirilen, Kanun kapsamında Genel MüdürlüÄŸe verilmesi gereken rapor, proje ve her türlü teknik belgeyi hazırlamaya yetkili, ÅŸirket hisselerinin yarısından fazlasının sahibinin mühendis olduÄŸu ya da bünyesinde nitelik ve nicelikleri 3/6/2016 tarihli ve 29731 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan YetkilendirilmiÅŸ Tüzel KiÅŸiler ile İlgili Yönetmelik ile belirlenen mühendisler çalıştıran maden arama ruhsat sahibi veya iÅŸletmesi olan tüzel kiÅŸileri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Madenlerin Gruplandırılması
Madenlerin gruplandırılması
MADDE 5 – (1) I. Grup madenler:
a) İnÅŸaat ile yol yapımında kullanılan ve tabiatta doÄŸal olarak bulunan kum ve çakıl, %80’in altında SiO2içeren kum, ariyet malzemesi ve SiO2 oranına bakılmaksızın denizlerdeki ve akarsu yataklarındaki kum ve çakıllar,
b) TuÄŸla-kiremit kili, çimento kili, baraj, gölet ve benzeri yapılarda kullanılan killer, marn, puzolanik kayaç (tras), çimento ve seramik sanayilerinde kullanılan ve diÄŸer gruplarda yer almayan kayaçlar ile;
1) %25’den az Al2O3 içeren killer,
2) %50’den az montmorillonit minerali içeren killer,
3) %50’den az illit minerali içeren killer,
4) %50’den az zeolit minerali içeren kayaçlar,
5) Na2O ve K2O toplamı %5’den az olan ve II. Grupta yer almayan kayaçlar,
6) Kil grubunda ağırlıkça birinci sırada kaolinit minerali bulunmayan ve kaolinit minerali oranı %20’den az olan, %2’den fazla Fe2O3 ve K2O, %1’den fazla Na2O içeren ve %44’den az SiO2 içeren killer.
a) Kalsit, dolomit, kalker, granit, andezit, bazalt gibi kayaçlardan agrega, mıcır, geometrik ÅŸekil verilmeden yol, baraj, gölet ve liman gibi alanlarda kullanılan taÅŸlar, dolgu, istinat ve diÄŸer yapı duvarı gibi yerlerde kullanılan yapı taÅŸları (dekoratif amaçlı kullanılan taÅŸlar hariç), hazır beton ve asfalt üretiminde kullanılan kayaçlar,
b) Mermer, traverten, oniks mermeri, granit, andezit, bazalt, diyabaz gibi blok olarak üretilen taÅŸlar, boyutlandırılarak geometrik ÅŸekil verilen taÅŸlar ile kayraktaşı, arduvaz, tüf, ignimbirit ve benzeri dekoratif amaçla kullanılan doÄŸal taÅŸlar,
c) Kalsit, dolomit, kalker, granit, andezit, bazalt gibi kayaçlardan entegre çimento, kireç ve kalsit öÄŸütme, demir çelik tesisleri, enerji santrali ile metal üretimine yönelik tesislerde hammadde olarak kullanılan kayaçlar.
(3) III. Grup madenler:
a) Deniz, göl ve kaynak sularında eriyik halde bulunan tuzlar, jeotermal, doÄŸal gaz ve petrol alanlarının dışında bulunan karbondioksit (CO2) gazı, hidrojen sülfür (30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla), IV. Grup madenleri eriyik olarak içeren ve 3/6/2007 tarihli ve 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve DoÄŸal Mineralli Sular Kanunu kapsamına girmeyen çeÅŸitli amaçlarla kullanılan gaz ve sular.
(4) IV. Grup madenler:
a) Endüstriyel hammaddeler; kaolen, dikit, nakrit, halloysit, endellit, anaksit, bentonit, montmorillonit (%50’den fazla montmorillonit minerali), baydilit, nontronit, saponit, hektorit, illit (%50’den fazla illit minerali), vermikülit, allofan, imalogit, klorit, sepiyolit, paligorskit (atapuljit), loglinit ve bunların karışımı killer, refrakter killer, ÅŸiferton, alçıtaşı (jips, anhidrit), alünit (ÅŸap), halit, sodyum, potasyum, lityum, kalsiyum, magnezyum, klor, nitrat, iyot, flor, brom ve diÄŸer tuzlar, bor tuzları (kolemanit, uleksit, borasit, tinkal, pandermit veya bünyesinde en az %10 B2O3içeren diÄŸer bor mineralleri), stronsiyum tuzları (selestin, stronsiyanit), barit, vollastonit, talk, steattit, pirofillit, diatomit, olivin, dunit, sillimanit, andaluzit, dumortiorit, disten (kyanit), fosfat, apatit, asbest (amyant), manyezit, huntit, tabiî soda mineralleri (trona, nakolit, davsonit), zeolit (%50’den fazla zeolit minerali), pomza, pekÅŸtayn, perlit, obsidyen, grafit, kükürt, flüorit, kriyolit, zımpara taşı, korundum, diyasporit, kuvars, kuvarsit ve bileÅŸiminde en az %80 SiO2 ihtiva eden kuvars kumu, feldispat (feldispat ve feldispatoid grubu mineraller), mika (biyotit, muskovit, serisit, lepidolit, flogopit), nefelinli siyenit, kalsedon (sileks, çört), harzburgit, radyolarit,
b) Enerji hammaddeleri; turba, leonardit, linyit, taÅŸkömürü, antrasit, asfaltit, bitümlü ÅŸist, bitümlü ÅŸeyl, kokolit-sapropel (Petrol Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla),
c) Metalik madenler; altın, gümüÅŸ, platin, osmiyum, bakır, kurÅŸun, çinko, demir, pirit, manganez, krom, civa, antimuan, kalay, vanadyum, arsenik, molibden, tungsten (volframit, ÅŸelit), kobalt, nikel, kadmiyum, bizmut, titan (ilmenit, rutil), alüminyum (boksit, gipsit, böhmit), nadir toprak elementleri (seryum grubu, yitriyum grubu) ve nadir toprak mineralleri (bastnazit, monazit, ksenotim, serit, oyksenit, samarskit, fergusonit), sezyum, rubidyum, berilyum, indiyum, galyum, talyum, zirkonyum, hafniyum, germanyum, niobyum, tantalyum, selenyum, telluryum, renyum,
ç) Uranyum, toryum, radyum gibi elementleri içeren radyoaktif mineraller ve diÄŸer radyoaktif maddeler.
(5) V. Grup madenler: Kıymetli ve yarı kıymetli mineraller; Elmas, safir, yakut, beril, zümrüt, morganit, akuvamarin, heliodor, aleksandirit, agat, silis kökenli oniks, sardoniks, jasp, karnolin, heliotrop, kantaşı, krizopras, opal (irize opal, kırmızı opal, siyah opal, aÄŸaç opal), kuvars kristalleri (ametist, sitrin, neceftaşı (daÄŸ kristali), dumanlı kuvars, kedigözü, avanturin, venüstaşı, gül kuvars), turmalin (rubellit, vardelit, indigolit), topaz, aytaşı, turkuaz (firuze), spodümen, kehribar, lazurit (lapislazuli), oltutaşı, diopsit, amozonit, lületaşı, labrodorit, epidot (zeosit, tanzonit), spinel, jadeit, yeÅŸim veya jad, rodonit, rodokrozit, granat minarelleri (spesartin, grosüllar hessanit, dermontoit, uvarovit, pirop, almandin), diaspor kristalleri, kemererit, krizoberil, fenakit, taaffeit, oyklas, krizolit, zebercet, uvit, siberit, akroit, safirin, praziolit, sarder, karneol, jaspis, moldavit, enstatit, aktinolit, ateÅŸ opal, brazilianit, vezüvyan (idokras), kordiyerit, sfen kristalleri, dioptas, apofillit, prehnit, petalit, fibrolit, benitoid, sanidin, bitovnit, andezin, adularya, skapolit, natrolit, hayün, pektolit, polusit (polluks), datolit, kornerupin, danburit, sinhalit, kurnokovit, lazulit, ambligonit, sodalit, krizokol, vardit, nefrit, sedef, operkül.
Madenlerin grubunun tespiti
MADDE 6 – (1) Kanunda sayılan ve bu Yönetmelikte belirtilen madenler dışında yeni bir madenin tespit edilmesi durumunda bu madenin grubu; mineralojik, fiziksel ve kimyasal özellikleri, kullanım alanları göz önünde bulundurularak bu Yönetmelikte gerekli deÄŸiÅŸiklik yapılarak belirlenir.
(2) 5 inci maddenin birinci fıkrasında yer alan IV. Grup madenlerden enerji hammaddeleri baÅŸlığı altındaki kokolit ve sapropel hariç madenler yerli kömür olarak adlandırılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Maden Hakkı, Ruhsat Müracaatları
Maden hakkı
MADDE 7 – (1) Maden hakları, medeni hakları kullanmaya ehil Türkiye Cumhuriyeti vatandaÅŸlarına, madencilik yapabileceÄŸi statüsünde yazılı Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına göre kurulmuÅŸ tüzel kiÅŸiliÄŸi haiz ÅŸirketlere, kamu iktisadi teÅŸebbüsleri ile müesseseleri, baÄŸlı ortaklıkları ve iÅŸtirakleri ile diÄŸer kamu kurum, kuruluÅŸ ve idarelerine, gerçek veya tüzel tek kiÅŸi adına verilir.
(2) Madenler 5 inci maddede belirtilen gruplara göre ruhsatlandırılır.
(3) Kanuna göre verilen ruhsatlar baÅŸka amaçla kullanılmaz.
(4) Madenler üzerinde tesis olunan ilk müracaat, arama ruhsatı, buluculuk hakkı ve iÅŸletme ruhsatı haklarının hiç birisi hisselere bölünemez. Her biri bir bütün halinde muameleye tabi tutulur. Ancak kamu kurum ve kuruluÅŸlarına ait IV. Grup (b) bendi madenlere iliÅŸkin ruhsatlar, rezerv kaybına sebep olmayacak ÅŸekilde, elektrik üretimine yönelik olmak üzere Bakanlık onayı ile ayrı ruhsatlara baÄŸlanabilir.
Genel müracaat
MADDE 8 – (1) Kanunun 6 ncı maddesinde belirtilen nitelikleri taşıyan gerçek veya tüzel kiÅŸiler, maden hakkı için I. Grup (a) bendi madenlerde büyükÅŸehir belediyesi olan illerde valiliklere diÄŸer illerde il özel idarelerine, diÄŸer grup madenlerde Genel MüdürlüÄŸe müracaat yapılır.
(2) I. Grup (a) bendi madenlerde büyükÅŸehir olan illerde valilikler diÄŸer illerde il özel idareleri, Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸünü alır. Genel Müdürlük, talep edilen alanın niteliÄŸi, talep alanında diÄŸer grup ruhsatların bulunup bulunmadığı, ruhsat bulunması halinde yapılan nazari ve/veya mahalli inceleme sonucu dikkate alınarak görüÅŸünü bildirir. DiÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarının olumlu görüÅŸünün alınmasını takiben valiliklerce/il özel idaresince ihale yolu ile iÅŸletme ruhsatı verilir. Bu madenlerin ihale bedeli büyükÅŸehir belediyesi olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idarelerinin hesabına yatırılır.
(3) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler için iÅŸletme ruhsatı, III. Grup madenler için arama ruhsatı, V. Grup madenler için arama sertifikası ihale ile verilir. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için arama ruhsatı ise ilk müracaat yoluyla verilir.
(4) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenlere iÅŸletme ruhsatı, III. Grup madenlere arama ruhsatı, V. Grup madenlere arama sertifikası, II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenlerde arama ruhsatı almak için Genel MüdürlüÄŸe müracaat yapılır.
(5) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için yapılan müracaatlarda öncelik hakkı esastır. Yapılan müracaatlar, müracaat numarası, gün, saat ve dakika esas alınarak deÄŸerlendirilir. Müracaata esas olan bilgileri ve sonucunu içeren belgeler müracaat sahibine verilir.
Arama ruhsatı/sertifikası müracaatı ve deÄŸerlendirilmesi
MADDE 9 – (1) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için arama ruhsat müracaatı, iÅŸletme ruhsat taban bedeli yatırılarak Ek-6’da yer alan taahhütname ve Ek-5’te örneÄŸi verilmiÅŸ dilekçe ile üç nüsha halinde Genel MüdürlüÄŸe doÄŸrudan veya Genel Müdürlük internet sayfasında yayımlanan müracaat formu ile internet ortamında yapılır.
(2) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenlerde, arama ruhsatı almak için müracaat edilen alan, altındaki mevcut haklar dikkate alınarak deÄŸerlendirilir. Talep edilen alanın hak saÄŸlamaya müsait olan kısmına ait bilgileri içeren belge müracaat tarihinde müracaat edene verilir. Ayrıca sonuçlar, Genel Müdürlük ilan panosunda ve internet sayfasında müracaatı takip eden günden baÅŸlayarak iki ay süre ile ilan edilir. Sonuç ile ilgili olarak müracaat sahibine ayrıca yazılı bir tebligat yapılmaz.
Ruhsat müracaat esasları
MADDE 10 – (1) Müracaatlar aÅŸağıdaki esaslar doÄŸrultusunda yapılır;
a) Müracaatlar, müracaat alanı düzlemsel olarak II. Grup (b) bendi madenlerde 100 hektarı ve IV. Grup madenlerde 2000 hektarı, tamamı denizlere yapılan IV. Grup ruhsat müracaatları ise 50000 hektarı geçmeyecek ÅŸekilde yapılır.
b) Müracaat edilen alanın koordinatları, saat ibresi dönüÅŸ yönünde saÄŸa (Y), yukarı (X) olarak verilir. Müracaatlar tek poligon olarak yapılır.
c) Müracaatlar; UTM Projeksiyon ED 50 Datum 6 derecelik dilim esas alınarak, on noktayı geçmeyecek ÅŸekilde, Y koordinatı altı basamaklı, X koordinatı yedi basamaklı olarak 1/25000 ölçekli pafta adı yazılarak yapılır. Pafta sayısı dördü, ancak tamamı denizlere yapılan IV. Grup ruhsat müracaatlarında ise pafta sayısı sekizi geçemez. Talep edilen alanla ilgili en az bir pafta adının belirtilmesi zorunludur.
(2) Bu maddedeki esaslara aykırı müracaatlar geçersiz sayılır. Müracaat için yatırılan iÅŸletme ruhsat taban bedeli iade edilmez.
Müracaatların ruhsatlandırılması/sertifikalandırılması için gerekli belgeler
MADDE 11 – (1) İlk müracaat yoluyla hak saÄŸlayan müracaatların ruhsatlandırılması veya ihale yoluyla arama ruhsatı/sertifikası almaya hak saÄŸlayan müracaatların ihale bedelinin yatırılmasına müteakip arama ruhsatının düzenlenebilmesi için müracaat gününden itibaren iki ay içinde talep sahibinin aÅŸağıdaki belgeleri tamamlayarak Genel MüdürlüÄŸe vermesi zorunludur.
a) Gerçek kiÅŸiler;
1) T.C. kimlik numarası beyanı,
2) Onaylı imza beyanı,
3) Ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belge,
4) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporu,
5) Ek-8’de yer alan maden arama projesi,
6) Mali yeterlilik belgeleri,
7) KEP adresi.
b) Tüzel kiÅŸiler;
1) Müracaatçı tüzel kiÅŸiye ait güncel ÅŸirket ana sözleÅŸmesini, yönetim kurulunu ve ÅŸirketin ortaklarının pay oranlarını içeren Ticaret Sicil MüdürlüÄŸünden onaylı Ticaret Sicil Gazetesi örneÄŸi,
2) Tüzel kiÅŸinin baÄŸlı olduÄŸu vergi dairesi, ili ve vergi numarasını gösterir belge,
3) Tüzel kiÅŸiyi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
4) Ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belge,
5) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporu,
6) Ek-8’de yer alan maden arama projesi,
7) Mali yeterlilik belgeleri,
8) KEP adresi.
(2) Ancak, II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için talep edilen alanın hak saÄŸlamaya müsait olan kısmının ilgili kurumlar tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilen; özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları, 25/6/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün TeÅŸkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanlar ile madencilik amacı dışında tahsis edilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görüÅŸ verilen elektrik santralleri, organize sanayi bölgeleri, petrol, doÄŸal gaz ve jeotermal boru hatları gibi yatırım alanları içinde hak saÄŸlaması halinde, iki ay içinde ruhsat bedelinin yatırılmasından sonra bu alanlara iliÅŸkin ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. İki aylık süre içerisinde ruhsat bedelinin tam olarak yatırılmaması halinde bu alan müracaatlara açık hale gelir. Bu süre içinde izin alınması durumunda Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, mali yeterliliÄŸi içeren maden arama projesi ve izin alındığına dair belgenin eksiksiz olarak Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine verilen bir yıllık sürenin sonunda müracaat reddedilir ve bu alan müracaatlara açık hale gelir.
(3) Müracaat edilen alanın bir kısmının ikinci fıkradaki bahse konu alanlarla çakışması halinde, çakışan alan dışındaki serbest alana iliÅŸkin olarak birinci fıkrada yer alan hükümlere göre iÅŸlem yapılır. Aksi halde, çakışan alan dışındaki serbest alan iki aylık süre sonunda müracaatlara açık hale gelir. Çakışan alanla ilgili olarak iki aylık süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmasını müteakip gerekli izinlerin alınması için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. Bu alan için gerekli iznin alınması halinde bu müracaat ile alınan ruhsata ilave edilir. Ayrı bir ruhsat yoksa yeni ruhsat düzenlenir. Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine verilen bir yıllık sürenin sonunda, müracaatın çakışan alanla ilgili kısmı reddedilir ve bu alan müracaatlara açık hale gelir. Müracaat sahibi ile yatırımcının aynı kiÅŸi veya kurum olması halinde izin alınmasına gerek duyulmaksızın hak saÄŸlanan alana ruhsat düzenlenir. (4) Denizlerde yapılan kokolit ve sapropel ile ilgili arama ruhsatı müracaatları maden ismi belirtilerek yapılır. Maden ismi belirtilmeyen müracaatlar kokolit ve sapropele hak saÄŸlamaz. Müracaatta öncelik hakkı esastır. DiÄŸer madenlerle ilgili müracaatlar neticesinde verilmiÅŸ iÅŸletme izni bulunan alanlar, bu madenler için hak saÄŸlamaz. Adaları kapsayacak ÅŸekilde yapılan müracaatlarda, adalara isabet eden alanlar taksir edilir. Bu madenlerin üretimi sırasında iÅŸletme faaliyetinin zaruri neticesi olarak çıkarılan diÄŸer grup madenler için Kanunun 16 ncı maddesi uygulanır.
(5) Denizlerde alınan kokolit, sapropel ve hidrojen sülfür ruhsatı sahipleri, arama ruhsat yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içerisinde, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirketi en az bir yönetim kurulu üyeliÄŸi ile bir denetçi üye vererek, sermaye koyma ÅŸartı aramaksızın en az yüzde on hisse vermek kaydıyla ÅŸirketine ortak almak zorundadır. Ancak, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketin, hisse oranının %10’dan fazla artırılması talebi tarafların anlaÅŸmasına baÄŸlıdır. Ruhsat sahibinin, bir yıllık süre içinde TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirketine baÅŸvurmaması halinde ruhsat iptal edilir. Ortaklık iÅŸlemleri, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketi tarafından yürütülür.
(6) Ruhsat sahibinin gerçek kiÅŸi olması halinde bir yıllık süre içerisinde bir sermaye ÅŸirketi kurarak ruhsatı bu ÅŸirkete devretmesi ve TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketine hisse devri için müracaat etmesi zorunludur.
(7) Ruhsat sahibinin sermaye ÅŸirketi olması halinde TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketi, bu ÅŸirkete ortak alabileceÄŸi gibi yeni bir sermaye ÅŸirketi kurup ruhsatı bu ÅŸirkete devrederek hisse devri yapabilir. Süresi içerisinde yapılan müracaatlara ait iÅŸlemlerin, TPAO tarafından tamamlanması gerekir.
(8) Kanun ve 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak ruhsat sahibi tarafından yapılan ortaklık müracaatının, TPAO tarafından sonuçlandırılmamasından TPAO sorumludur.
(9) Ruhsat sahibi ile TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirket ortaklığı ile kurulan ÅŸirket, bu kapsamda daha sonra yapılan ruhsat müracaatları için ortaklık ÅŸartını saÄŸlamış sayılır. Ayrıca ortaklık için TPAO’ya yeniden müracaat ÅŸartı aranmaksızın mevcut ÅŸirket ile ruhsat iÅŸlemleri yürütülür.
Ön inceleme raporu
MADDE 12 – (1) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporunda, hedef sahayı seçmenin gerekçeleri ve grubu içinde aranacak maden/madenlerin belirtilmesi, öncelikle bölgesel jeolojik etütler, bölgesel jeoloji haritaları gibi mevcut bilgi ve belgelerin yer alması gereklidir. Bu bilgi ve belgeler kullanılarak, jeolojik çıkarsamalar ve öngörülere dayanılarak hedef madenlere yönelik bilgiler belirlenir.
(2) Deniz ve göllere yapılan müracaatlarda ise araması hedeflenen madenin cinsi, yapısı ve arama gerekçelerini içeren ön inceleme raporu verilir. Bu alanlarda varsa yapılmış ilgili haritalar verilir.
MADDE 13 – (1) Maden arama projesinin aÅŸağıdaki hususları içermesi zorunludur:
a) Maden arama projesinin içeriÄŸi: Ek-8’de yer alan maden arama projesinde, projenin amacı açık bir ÅŸekilde ifade edilerek müracaat sahibinin beklentisi ortaya konulur. Arama yapılacak sahanın seçiminden baÅŸlayıp, kaynağın belirlenmesi, deÄŸerlendirilip sınıflandırılması, raporlama aÅŸamasının sonuna kadar geçen tüm maden arama süreci (ön arama, genel arama, detay arama) bir termin planı kapsamında belirtilir. Bu faaliyetlerin gerçekleÅŸtirilmesine yönelik yatırım ve mali yeterlilik bilgileri belgelenir. Maden arama faaliyetleri kapsamında gerekli görülen çalışmalar; yöntem, içerik ve uygulama biçimi ile açıklanır ve bunlar sıraya konularak takvime baÄŸlanır. Gerekli ekip/ekipman belirlenerek tüm bu iÅŸlerin maliyeti hesaplanır ve finansman kaynakları gösterilir. Maden arama projesi, arama faaliyet dönemleri kapsamında yapılan çalışmalardan elde edilecek verilere göre, gerektiÄŸinde ilgili dönem baÅŸlamadan veya dönem içerisinde revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilir.
b) Maden arama projesi faaliyet yeterliliÄŸi: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, arama dönemleri ile ilgili ön, genel ve detay arama ile fizibilite dönemleri sonunda verilen faaliyet raporlarında yer alan asgari faaliyetleri içermesi zorunludur. Genel Müdürlükçe gerek görülmesi halinde ek arama faaliyetlerinin yapılması istenebilir.
c) Maden arama projesi yatırım tutarı yeterliliÄŸi: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, ön, genel ve detay arama dönemlerinde yapılması öngörülen faaliyetlere ait toplam harcama tutarına iliÅŸkin açıklamaların yer alması zorunludur.
ç) Termin planı ve yeterliliÄŸi: Arama dönemleri itibariyle yapılacak faaliyetlerin dönemleri ve süreleri bu plan kapsamında belirtilmek zorundadır. Maden arama projesi kapsamında dönemler itibariyle toplam yatırım tutarını oluÅŸturacak harcama kalemlerinin ayrı ayrı belirlenmesi gerekir.
d) Mali Yeterlilik:
1) Gerçek veya tüzel kiÅŸiler Ek-2’de belirtilen mali yeterlilik tutarındaki kullanılabilir nakdi kredi limiti ve/veya vadeli/vadesiz mevduat miktarını gösterir banka referans mektubunu ibraz etmek zorundadır. Tüzel kiÅŸiler, maden gruplarına göre mali yeterlilik tutarlarının %30’unu sermayeleriyle, %70’ini banka referans mektubuyla, gerçek kiÅŸiler ise banka referans mektubuyla ibraz etmek zorundadır.
2) Kamu kurum ve kuruluşlarının ruhsat alma işlemlerinde mali yeterlilik aranmaz.
3) Ruhsat talep sahipleri, her bir ruhsat talebi için ayrı ayrı Ek-2’de belirtilen mali yeterliliÄŸini belgelemek zorundadır. Bir ruhsat için verilen mali yeterlilik belgesinde yer alan miktarın, bu ruhsat için mali yeterlilikte aranan kısmı dışında kalan miktar yeterli olduÄŸu takdirde baÅŸka bir ruhsat için kullanılabilir.
4) Her yıl Aralık ayının sonuna kadar bir sonraki yıl içinde yapılacak müracaatlarla ilgili geçerli olacak Ek-2’de yer alan mali yeterlilik tutarları, yeniden deÄŸerleme oranlarında artırılarak Genel MüdürlüÄŸün internet sitesinde ilan edilir.
Arama ruhsatı veya sertifikası verilmesi
MADDE 14 – (1) Müracaat sahibi; ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belgeyi ve Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerini müracaat gününden itibaren iki ay içinde Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır. Belgelerin verilmesini müteakip Ek-9’da yer alan arama ruhsatı veya Ek-10’da yer alan arama sertifikası düzenlenip sicile iÅŸlenerek yürürlüÄŸe girer. Aksi takdirde, bu alanlar baÅŸka bir iÅŸleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hale gelir.
(2) Yapılan müracaatın birden fazla alana hak saÄŸlaması durumunda, müracaat sahibinin talebi halinde her alan için iki ay içinde ayrı ayrı ruhsat bedelinin yatırılması ve Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerinin tamamlanması durumunda ayrı olarak ruhsatlandırılır. Müracaat sahibinin ruhsatını almak istemediÄŸi alanlar baÅŸka bir iÅŸleme gerek kalmaksızın bu süre sonunda yeni müracaatlara açık hale gelir.
(3) Müracaat sahibinin Genel Müdürlükte baÅŸka bir iÅŸlem için onaylı belgelerinin (imza beyanı/sirküleri, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, oda sicil belgesi) bulunması, müracaat sahibinin bu hususu dilekçesinde beyan etmesi ve yapılan kontrolde teyit edilmesi durumunda bu belgelerin örneklerinin verilmesi yeterlidir.
(4) Ruhsat bedelinin yatırıldığını gösteren belge, Ek-6’daki diÄŸer belgeler, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, ön inceleme raporu, maden arama projesi ve mali yeterlilik belgelerinin Genel MüdürlüÄŸe süresi içinde ve eksiksiz olarak verilmesi zorunludur. Bu bilgi ve belgelerin eksiksiz ve tam olarak verilmemesi durumunda, bu alanlar müracaatı takip eden günden itibaren ikinci ayın son gününü takip eden ilk iÅŸ günü herhangi bir iÅŸleme gerek kalmaksızın yeni müracaatlara açık hale gelir. Bu durumda iÅŸletme ruhsat taban bedeli dışındaki ruhsat bedeli iade edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Arama Dönemleri ve Faaliyetleri
Arama ruhsatı/sertifikası
MADDE 15 – (1) Arama faaliyetleri, II (b), III. ve IV. Grup madenler için arama ruhsatı, V. Grup madenler için arama sertifikası alınarak yapılır.
Arama dönemi ve faaliyetleri
MADDE 16 – (1) Arama faaliyet dönemi; sırasıyla ön arama, genel arama, detay arama ve uygun bulunması halinde fizibilite dönemlerinden oluÅŸur.
(2) Arama ruhsatı/sertifikası sahipleri, her bir arama dönemine ait faaliyet raporunu hazırlayarak Genel MüdürlüÄŸe süresi içerisinde vermek zorundadır.
(3) Ön arama döneminden genel aramaya, genel arama döneminden detay arama dönemine geçiÅŸlerde, yeni dönem önceki dönemin bittiÄŸi günün ertesi günden itibaren baÅŸlar. Detay arama dönemi içerisinde fizibilite dönemi talebi yapılması ve Genel Müdürlükçe uygun bulunması halinde arama ruhsatları, detay arama döneminin bittiÄŸi günün ertesi günden itibaren fizibilite dönemine hak saÄŸlar.
(4) Arama ruhsat sahiplerinin arama dönemlerindeki yükümlülüklerini süresinden önce tamamlamaları halinde, dönem süre sonu beklenmeden bir sonraki döneme ve/veya iÅŸletme aÅŸamasına geçilebilir.
(5) II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup madenlerde genel arama dönemi, IV. Grup madenlerde detay arama dönemi, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi madenlerde talep edilmesi ve Genel Müdürlükçe uygun bulunması halinde fizibilite dönemine iliÅŸkin yükümlülükleri yerine getirmeksizin iÅŸletme projesi verilemez ve iÅŸletme dönemine geçilemez.
(6) İşletme projesi verildiÄŸi tarihe kadar arama döneminde yapılan harcamaları içeren listenin ekinde; fatura, gider pusulası, maaÅŸ ödemesi ve diÄŸer harcamalara iliÅŸkin belgelerin ayrı ayrı verilmesi, gerek duyulması halinde ise Genel MüdürlüÄŸün istediÄŸi ek bilgi, belge ve açıklamaların verilmesi zorunludur.
Ön arama dönemi
MADDE 17 – (1) Arama ruhsatının düzenlendiÄŸi tarihten itibaren bir yıllık süre, ön arama dönemidir. Ön arama döneminde; ön inceleme raporunda belirtilen sistematik arama yöntemleri uygulanabilir. Arama yöntemleri; mostra (yüzlek) tanımlama ve örnek alımı, jeolojik harita alımı ile jeokimya, jeofizik gibi çalışmaları kapsar.
(2) Ön arama dönemi sonuna kadar, Ek-11’de yer alan ön arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Ön arama dönemi faaliyet raporunun uygun olarak verilmesi halinde genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(3) Ön arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(4) Ön arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve faaliyet raporu aranmaksızın genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(5) Genel arama dönemine geçmeye hak saÄŸlayan ruhsat sahaları Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir.
Genel arama dönemi
MADDE 18 – (1) Genel arama dönemi, ön arama döneminin sonundan itibaren baÅŸlamak üzere IV. Grup madenlerde iki yıl, diÄŸer grup madenlerde bir yıldır.
(2) Bu dönem, madenin genel özellikleriyle belirlenmesine yönelik arama dönemidir. Amaç, kaynağın boyut, biçim, yapı, tenör/kalite ve muhtemel ekonomik beklentiler açısından kabul edilebilir bir güvenilirlik düzeyinde tahmin edilebilmesini saÄŸlayarak bir cevherleÅŸme ya da maden yatağının temel jeolojik özelliklerini belirlemektir. CevherleÅŸme ya da maden yatağının sınırları ve sözü edilen özellikleri; mostra, yarma ve sondaj gibi lokasyonlardan örnekleme yapılarak, alınan örneklerin analiz ve test edilmesi suretiyle elde edilen verilere dayalı olarak tahmin edilir.
(3) Genel arama dönemi süresi sonuna kadar Ek-12’de yer alan genel arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Genel arama faaliyet raporunun uygun bulunması halinde IV. Grup ruhsatlarda detay arama dönemine hak saÄŸlar. II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup ruhsatlarda ise genel arama dönemi sonuna kadar kaynak ve rezerv bilgilerini içeren iÅŸletme projesi verilerek iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması halinde arama ruhsatı iptal edilir.
(4) Genel arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve arama ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(5) Genel arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve faaliyet raporu aranmaksızın IV. Grup ruhsatlarda detay arama dönemine hak saÄŸlar. II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup ruhsatlarda, arama süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(6) Detay arama dönemine geçmeye hak saÄŸlayan ruhsat sahaları Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir.
Detay arama dönemi
MADDE 19 – (1) Detay arama dönemi, genel arama döneminin sonundan itibaren baÅŸlamak üzere IV. Grup madenlerde dört yıldır.
(2) Miktar, yoÄŸunluk, ÅŸekil, fiziksel özellikler, tenör/kalite ve mineral içeriÄŸinin yüksek bir güvenilirlik düzeyinde hesap edilmesi amacıyla yapılan çalışmaları kapsar. Dört yıl süreli olan bu dönemde, maden yatağını üç boyutlu olarak ortaya koymak ve yüksek bir güvenilirlik düzeyinde hesaplama yapabilmek amacıyla yeter sayı ve sıklıkta mostra, kuyu, yarma, sondaj ve galeri açma çalışmaları yapılması gerekir. Buralardan yeterli sayı ve sıklıkta örnekleme yapılır. Maden yatağının sınırları ve sözü edilen özellikleri, örneklerin test ve analiz edilmesi suretiyle elde edilen verilere dayalı olarak ortaya konulur, kaynak hesaplanır ve maden yatağının iÅŸletilmesine yönelik özellikler de belirlenir.
(3) Detay arama dönemi süresi sonuna kadar Ek-13’te yer alan detay arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Detay arama faaliyet raporunun uygun bulunması halinde IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden arama ruhsatlarında detay arama dönemini takiben fizibilite çalışmalarına ihtiyaç duyularak gerekçesi ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe müracaatta bulunmaları ve talebin uygun bulunması hâlinde, detay arama dönemi sonrasında iki yıllık bir fizibilite dönemine hak saÄŸlar. IV. Grup (a) bendi maden arama ruhsatlarında ise detay arama dönemi sonuna kadar kaynak ve rezerv bilgilerini içeren iÅŸletme projesi verilerek iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması halinde arama ruhsatı iptal edilir.
(4) Detay arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde arama ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(5) Detay arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde arama süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
Fizibilite döneminde yapılacak iÅŸlemler
MADDE 20 – (1) Fizibilite dönemi talebinin uygun bulunması için detay arama döneminde yapılması zorunlu faaliyetlerin yapılmış olması ve kaynağın ortaya çıkarılmış olması zorunludur. İki yıllık süre sonuna kadar Ek-25’te yer alan fizibilite raporunun verilmesi zorunludur. Fizibilite döneminin sonuna kadar Genel MüdürlüÄŸe verilen fizibilite raporunun uygun bulunmaması hâlinde eksikliklerinin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden sonra eksikliklerin verilen sürede tamamlanmaması hâlinde ya da arama ruhsat süresi sonuna kadar fizibilite raporu ile birlikte iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması durumunda ruhsat iptal edilir. Ayrıca fizibilite döneminde fizibilite raporunda yer alan asgari faaliyetlerin yapılması zorunludur. Aksi takdirde fizibilite raporu uygun bulunmayarak ruhsat iptal edilir.
(2) Fizibilite döneminde detay arama dönemi ruhsat bedelinin iki katı tutarında ruhsat bedeli alınır.
Arama dönemleri ile ilgili genel hükümler
MADDE 21 – (1) Süresi tamamlanmadan önce verilen arama faaliyet raporlarının kabul edilmemesi durumunda en geç ilgili süre sonuna kadar çalışmalara devam edilir ve yeni bir faaliyet raporu verilir.
(2) Arama ruhsatı dönemlerinde süresinden önce, sonraki arama dönemlerine ait faaliyet raporlarının Genel MüdürlüÄŸe verilmesi durumunda verilen faaliyet raporlarının yetersiz bulunması halinde bu rapor, bir önceki dönemin arama faaliyet raporu yerine geçer.
(3) Arama dönemi içinde iÅŸletme projesi verilmesi durumunda ilgili faaliyet raporunda yer alan asgari faaliyetlerin yerine getirilmesi ve kaynak/rezerv raporu verilmesi zorunludur. (4) Ruhsat sahasında arama faaliyet dönemlerinde el sondajı makinesi ile karotlu veya kırıntılı sondaj yapılabilir.
(5) Arama dönemlerinde ilgili harcamaların hazırlanan liste ekinde fatura, gider pusulası, maaÅŸ ödemesi ve diÄŸer harcamalara iliÅŸkin belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Faaliyetler ile ilgili harcama beyanlarında herhangi bir uyumsuzluk tespit edilmesi durumunda harcamaların belgelendirilmesi zorunludur. Tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi istenir. Aksi takdirde Kanunun 17 nci maddesi gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Arama ruhsatı döneminde sevk izni
MADDE 22 – (1) Arama ruhsatı döneminde arama faaliyetlerinin zaruri neticesi olarak ortaya çıkartılan madenin, teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırmaları yapmak üzere, sevkin gerekçesinin ve miktarının da yer aldığı Ek-24’e göre hazırlanan arama faaliyet raporu, ÇED belgesi ve mülkiyet izni ile birlikte müracaat eden ruhsat sahibine, Genel Müdürlükçe uygun bulunan miktarda numunenin sevk edilmesine izin verilebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İşletme Ruhsatları ve İşletme İzinleri
İşletme ruhsat taleplerinde mali yeterlilik
MADDE 23 – (1) Mali yeterlilik, projede belirtilen toplam yatırım tutarının en az yüzde yirmisi kadardır. Ancak bu miktar Ek-2’de yer alan maden gruplarına göre belirlenen iÅŸletme ruhsatları minimum mali yeterlilik tutarları tablosundaki miktarlardan az olamaz.
(2) Genel MüdürlüÄŸe verilen maden iÅŸletme projesi ekindeki mali yeterlilik ile ilgili ruhsat sahibi gerçek ve tüzel kiÅŸiler, kullanılabilir nakdi kredi limiti ve/veya vadeli/vadesiz mevduat miktarını gösterir banka referans mektubunu ibraz etmek zorundadır. Tüzel kiÅŸiler, maden gruplarına göre mali yeterlilik tutarlarının %30’unu sermayeleriyle, %70’ini banka referans mektubuyla, gerçek kiÅŸiler ise banka referans mektubuyla ibraz etmek zorundadır.
(3) İşletme ruhsatlarında toplam yatırım tutarının azaltılması durumunda mali yeterlilik belgeleri aynen devam eder. Projelerde revizyon yapılması durumunda mali yeterliliÄŸin, yeni projede belirtilen yatırım tutarına göre revize edilmesi gerekir.
(4) Bir ruhsat için verilen mali yeterlilik rayiç tutarı diÄŸer ruhsatlar için geçerli deÄŸildir. Birden fazla proje verilmesi durumunda ruhsat talep sahipleri, her bir ruhsat talebi için ayrı ayrı mali yeterliliÄŸini belgelemek zorundadır.
(5) Kamu kurum ve kuruluşlarının ruhsat taleplerinde mali yeterlilik aranmaz.
İşletme ruhsat müracaatları
MADDE 24 – (1) YetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸilerce maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren iÅŸletme projesi, ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir. Proje ile birlikte projenin uygulanabilmesi için gerekli olan mali yeterliliÄŸine iliÅŸkin belge ve genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına iÅŸletme ruhsat taban bedelinin yatırıldığına dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi hâlde talep reddedilir.
(2) Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezerv miktarı, tenörü/kalitesi, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak projede yer alan minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(3) Proje ekinde verilen 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, verildiÄŸi iÅŸlem ve cari yıl için geçerlidir.
I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi maden iÅŸletme ruhsat taleplerinin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 25 – (1) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenlerde iÅŸletme ruhsatı verilebilmesi için; YTK’larca maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren iÅŸletme projesinin incelenmesine müteakip varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli, yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir. Taleplerin ruhsatlandırılması ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler çerçevesinde uygun bulunan alana bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
(2) II. Grup (c) bendi maden iÅŸletme ruhsat taleplerinde 250 km. mesafe dahilinde en az 5 milyon TL deÄŸerinde tesis olması veya kurulacağının beyan edilmesi zorunludur. II. Grup (c) bendi maden ruhsatlarında üretilen madenler sadece kendi tesislerinde kullanılabilir, dışarıya satış yapılamaz. Ancak, tesisteki prosese uygun olmayan nitelikteki malzemenin satışına izin verilebilir. Satışına izin verilen miktar, ruhsat sahasından tesise sevk edilen yıllık üretim miktarını geçemez. Aksi takdirde verilen satış izni iptal edilerek Kanunun 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrasına göre iÅŸlem yapılır.
(3) II. Grup (c) bendi maden ruhsatlarının II. Grup (a) bendi maden ruhsatına intibakı yapılmaz.
(4) II. Grup (b) bendi maden ruhsatlarının II. Grup (a) ve (c) bendi maden ruhsatına intibakı yapılmaz.
(5) II. Grup (a) bendi maden ruhsatları bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan şartların yerine getirilmesi halinde II. Grup (c) bendi maden ruhsatına intibakı yapılabilir.
(6) II. Grup (a) ve (c) bendi maden ruhsatlarının talep edilmesi halinde, II. Grup (b) bendi maden ruhsatına intibakı yapılabilir.
II. Grup (a), (c) bendi ve patlatma yapılarak üretim yapılan I. Grup (b) bendi madenlerin ruhsatlandırılması, izin verilmesi ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler
MADDE 26 – (1) II. Grup (a) ve (c) bendi ve patlatma yapılarak üretim yapılan I. Grup (b) bendi madenlerin projesinde talep edilen izin alanına ve kırma-eleme tesis yerlerine, Karayolları Genel MüdürlüÄŸü sorumluluÄŸunda olan yollara, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlara, organize hale gelmiÅŸ tarım ve hayvancılık bölgelerine, denizlere, göllere, birinci derece sit alanlarında fiziki olarak ortaya çıkarılmış kültürel varlıkların ön görünüm alanında yatay olarak en az 500 metre mesafede, ön görünüm alanı dışında ise en az 150 metre mesafe dahilinde izin verilmez. Ancak Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün sorumluluÄŸunda olan yol kenarlarında, alternatif alan bulunamaması veya coÄŸrafik ve bölgesel ÅŸartlar dikkate alınarak, Karayolları Genel MüdürlüÄŸünden izin alınması durumunda izin verilebilir. Temdit talepleri kazanılmış haklar dikkate alınarak deÄŸerlendirilir. Bu fıkradaki mesafeler, ihtiyaç halinde faaliyetlerin boyutu, iÅŸletme yöntemi, emniyet tedbirleri ile arazinin topoÄŸrafik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak Bakanlıkça artırılabilir. Mesafeler yatay olarak hesaplanır.
(2) Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış yerlerden yatay olarak en az 500 metre mesafe dahilinde izin düzenlenmez.
(3) Kırma-eleme tesislerinde toz indirgeme sistemi olacak ÅŸekilde bunkerler, kırıcılar, elekler, bantlar ve malzeme dökülme noktalarının en az ünite bazında kapatılması yönünde iÅŸletme projesi hazırlanması ve iÅŸletilmesi esastır.
(4) Kanun kapsamında daha sonra geçici tesis yapılması durumunda toz indirgeme sistemi olacak ÅŸekilde ve bunkerler, kırıcılar, elekler, bantlar ve malzeme dökülme noktalarının kapatılması zorunludur. Aksi halde tesisin faaliyetleri durdurulur.
(5) Ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında galeri atımı yöntemi ile patlatma yapılamaz.
II. Grup (b) bendi, III. ve IV. Grup iÅŸletme ruhsatı için müracaat
MADDE 27 – (1) Arama ruhsat süresi sonuna kadar arama faaliyetlerine ait arama dönemleri ile ilgili yeterlilik ÅŸartlarının yerine getirilmesi gerekir. Kanunun 17 nci maddesine göre hazırlanmış II. Grup (b) bendi ve III. Grup madenler için genel arama faaliyet raporu, IV. Grup madenler için ise detay arama faaliyet raporu, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden arama ruhsatlarında fizibilite döneminin kullanılması halinde Ek-25’e uygun fizibilite raporu, madencilik faaliyetlerinin yürütülmesi esnasında ve/veya sonlandırılması aÅŸamasında faaliyet sonrası iÅŸletme alanının çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren Ek-14’e göre iÅŸletme projesinin verilmesi, iÅŸletme ruhsat taban bedelinin eksiksiz ödendiÄŸine dair belge ile müracaat edilmesi ve uygun bulunması halinde iÅŸletme ruhsatı hakkı doÄŸar. İşletme projesinin, ruhsat sahibi veya kanuni vekilince de imzalanması zorunludur. Bu fıkrada sayılan arama faaliyet ve fizibilite raporları, arama ruhsat dönemi içinde iÅŸletme projesinden ayrı olarak da verilebilir.
(2) Bu grup madenlere iÅŸletme ruhsatı verilebilmesi için; YTK tarafından maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış iÅŸletme projesindeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli, yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak, süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilerek ruhsat iptal edilir. Taleplerin ruhsatlandırılması ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler çerçevesinde Genel Müdürlükçe uygun bulunan alana bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
II. Grup (b) bendi, III., IV. ve V. Grup madenlere iÅŸletme ruhsatı düzenlenmesi ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler
MADDE 28 – (1) Arama faaliyeti sonrası görünür ve muhtemel rezerv sınırlarının ve büyüklüÄŸünün tespit edilebilmesi için madenin tenör/kalite dağılımı, madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları, kömür için kalori deÄŸeri, mermer için üretim kapasitesi, su ve gazların konsantrasyonu, debisi, kapasitesi belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin rezerv bilgilerini içeren II. Grup (b) bendi ve III. Gruplar için hazırlanmış genel arama faaliyet raporu ve IV. Gruplar için ise detay arama faaliyet raporu veya fizibilite raporu ile belgelenmesi zorunludur.
(2) Arama ruhsat döneminde ortaya çıkarılan rezerve iliÅŸkin dayanakları ile birlikte belge ve bilgilerin verilmesi zorunludur.
(3) III. Grup madenlerde, Ek-14’e uygun hazırlanmış iÅŸletme projesinde, üretilmesi öngörülen madenler için; tabii denge, kapasite, rezervuar, konsantrasyon, hidrojeolojik ve jeokimyasal denge, debi gibi koruma ilkeleri esas alınır. Bu grup madenler; deniz, göl, kaynak, havza veya beslenme alanının tabii dengesini bozmayacak ÅŸekilde ruhsatlandırılır.
(4) İşletme projelerinde beyan edilen yıllık üretim miktarı, baÅŸabaÅŸ noktasını saÄŸlayan miktarın altında olamaz. Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezerv miktarı, tenörü/kalitesi, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(5) Geçici tesis alanı ile görünür, muhtemel ve mümkün rezerv alanı üzerinden Ek-15’te yer alan iÅŸletme ruhsatı düzenlenir, ruhsatın diÄŸer kısımları taksir edilir. İşletme izni ise üretim miktarı, termin planı dikkate alınarak görünür rezerv ve geçici tesis alanını kapsayacak ÅŸekilde Ek-16’ya göre düzenlenir.
(6) İşletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talepleri, iÅŸletme izin alanı belirleme sürecindeki iÅŸlemlere tabidir.
(7) Projeye konu madenin bulunmaması ve arama ruhsat süresinin tamamlanmış olması durumunda iÅŸletme ruhsat talebi reddedilerek arama ruhsatı iptal edilir.
(8) IV. Grup (a) ve (c) bendi madenlerin projelerinin deÄŸerlendirilmesi esnasında mahallinde tetkik heyetlerinin ruhsat sahalarından nadir toprak elementlerinin tespitine yönelik numune almaları Genel Müdürlükçe istenebilir. Analiz sonuçlarına göre numunelerde ekonomik olarak deÄŸerlendirilebilecek nadir toprak elementi olduÄŸunun tespit edilmesi halinde ruhsat sahibi ile MTA Genel MüdürlüÄŸü arasında ortak arama projesi geliÅŸtirilir. Bu çerçevede yapılan proje ortaklığının ticari ve teknik içeriÄŸi taraflarca karşılıklı müzakere edilerek belirlenir.
(9) Tuz Gölünde verilecek iÅŸletme ruhsatlarının projedeki tuz üretim kapasitesi 200.000 ton/yıl tuzdan az veya 800.000 ton/yıl tuzlu su miktarından aÅŸağı olamaz.
(10) Tuz Gölü Havzası içinde kalan tuz domu ve yataklarına kaya tuzu ruhsatı verilmez.
(11) Genel Müdürlük gerek görmesi halinde projede yer alan çevre ile uyum planını revize ettirebilir.
İşletme projesi/fizibilite raporu eki olarak verilecek rapor, etüt, harita ve çizimler
MADDE 29 – (1) İşletme projesinin/fizibilite raporunun ekinde aÅŸağıdaki rapor, etüt, harita ve çizimler verilir:
a) Ruhsat alanının ve varsa ocak yerinin yer bulduru haritası,
b) Ruhsat alanının uygun ölçekli (1/10000, 1/5000, 1/1000 gibi) jeoloji haritası ve jeolojik kesitler,
c) Ocak açılması planlanan alanın uygun ölçekli (1/5000, 1/1000 gibi) hali hazır topoÄŸrafik harita ve kesitleri,
ç) Arama ruhsat döneminden gelen sahalar için maden iÅŸletmesi planlanan alanda, iÅŸletmeyi etkileyecek yeraltı suyunun tespit edilmesi durumunda hidrojeolojik etüt raporu ve ekleri,
d) Sahada belirlenmiÅŸ görünür rezerve ve ruhsat süresine baÄŸlı olarak planlanan üretim programlarını gösterir termin planı,
e) Açık ocak iÅŸletmesi planlanan alanda, ihtiyaç duyulması halinde iÅŸletmeyi etkileyecek ÅŸev stabilite analizlerine esas olacak jeoteknik etüt raporu ve ekleri,
f) Uygun ölçekle çizilmiÅŸ ruhsat sınırı, talep edilen iÅŸletme izin sınırları ile sahada açılmış ocak, galeri, yarma, sondaj, kuyu gibi arama faaliyetlerinin yerini gösterir imalat haritası,
g) Yeraltı kömür iÅŸletmelerinde üretimi gösteren termin planı,
ÄŸ) Yeraltı iÅŸletmelerinde; termin planı, su drenajı, nakliye ve havalandırma planını içeren uygun ölçekli harita ve çizimler,
h) Mevcut ve yapılması planlanan bina, tesis, kantar, silo, trafo, yol gibi yapıları gösteren vaziyet planı,
ı) İnceleme ve onaya tabi tutulmaksızın işverenin sorumluluğunda olan ve yeraltı işletmelerinde ilgili mevzuatta yer alan acil durum planı.
(2) ÇED olumlu kararı alınması zorunlu ruhsat sahalarında iÅŸletme projesi ekinde sunulacak olan çevre ile uyum planı için Genel MüdürlüÄŸe taahhütte bulunulması yeterlidir. Daha sonra Genel MüdürlüÄŸe verilecek ÇED raporunda belirtilen doÄŸaya yeniden kazandırma planı bu madde ile talep edilen çevre ile uyum planı yerine geçer.
(3) Gazlar ile göl, deniz ve kaynak sularına ait iÅŸletmeler için; çöktürme, buharlaÅŸtırma, ayırma, arıtma, üretim havuzları, bina gibi yer üstü veya var ise yeraltı tesislerini gösterir uygun ölçekli haritalar verilir.
Proje eksikliklerinin tamamlanması
MADDE 30 – (1) Projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak, süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılmış ise iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir. Taleplerin uygun görülmesi hâlinde bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
(2) Arama ruhsat süresi bitmeden yeni bir iÅŸletme projesi verilmesi halinde iÅŸletme ruhsat talebi yeniden deÄŸerlendirilir. Ancak, arama ruhsat süresi bitmiÅŸ ise talep reddedilerek arama ruhsatı iptal edilir.
İşletme izni verilmesi ve değişiklik talepleri
MADDE 31 – (1) Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması zorunlu olan izinlerin ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe verilmesine müteakip iÅŸletme izni düzenlenir.
(2) İşletme izin değişiklik talepleri Devlet hakkı borcu olmaması kaydıyla aşağıdaki belgeler ile birlikte yapılır:
a) 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge,
b) İşletme ruhsat taban bedelinin ödendiÄŸine dair belge,
c) Aynı grupta farklı bir maden için ikinci bir iÅŸletme izni talep edilmesi veya iÅŸletme faaliyetinin zaruri neticesi olarak çıkarılacak diÄŸer gruplarda yer alan madenler için iÅŸletme projesi,
ç) Aynı maden için iÅŸletme izin alanı deÄŸiÅŸiklik talebinde, iÅŸletme projesi ekinde verilmesi gereken harita ve çizimler,
d) Tesis, stok alanı, pasa döküm alanı, altyapı tesisleri gibi amaçlarla iÅŸletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talebinde bulunulması halinde revize iÅŸletme projesi yerine vaziyet planları.
İşletme ruhsatı döneminde arama faaliyetleri
MADDE 32 – (1) İşletme ruhsatı alanı içinde, arama faaliyetleri yapılabilir. İşletme ruhsatının verildiÄŸi tarihten itibaren IV. Grup ruhsat sahalarında beÅŸ yıl, diÄŸer grup ruhsat sahalarında üç yıl içinde mümkün rezerv alanlarının görünür ve muhtemel rezerv haline getirilmesi zorunludur. Görünür ve muhtemel rezerv haline getirilmeyen alanlar taksir edilir.
(2) İşletme ruhsatı döneminde yapılan arama faaliyetlerine iliÅŸkin görünür ve muhtemel rezerv raporunun, dayanakları ve yeterlilik ÅŸartlarına uygun olarak IV. Grup ruhsatlar için Ek-13’te yer alan detay arama faaliyet raporu, diÄŸer grup ruhsatlar için ise Ek-12’de yer alan genel arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur.
İşletme sertifikası
MADDE 33 – (1) V. Grup madenlerin üretimi iÅŸletme sertifikası ile yapılır. Arama sertifikası süresi sonuna kadar yapılan çalışmaları içeren Ek-12’deki genel arama faaliyet raporu, ruhsat taban bedelinin ödendiÄŸine dair belge ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge ile müracaatta bulunulması halinde Ek-17’de yer alan iÅŸletme sertifikası hakkı doÄŸar. Uygun olan müracaatlara iÅŸletme sertifikası verilir. İşletme sertifikası süresi beÅŸ yıldır.
(2) Arama faaliyeti sonrası görünür, muhtemel ve mümkün rezervin tespit edilebilmesi için madenin tenörü/kalitesi, madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları ve kapasitesi belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin rezerv bilgilerini içeren genel arama faaliyet raporu ile belgelenmesi zorunludur. . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
(3) Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezervi, tenör/kalite, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(4) Arama sertifikalı sahalara, geçici tesis alanı ile arama süresince belirlenen görünür ve muhtemel rezerv alanı üzerinden Ek-17’de yer alan iÅŸletme sertifikası verilir. Arama sertifikasının diÄŸer kısımları taksir edilir.
(5) Bu grup madenlerin üretimi arazi yüzeyinden toplanarak yapılır. Bu madenlerin iÅŸletilmesi için yarma, galeri, ocak açmak gibi faaliyette bulunulmasının gerekmesi durumunda, Ek-14’e uygun olarak ve YTK’larca maden mühendisinin sorumluluÄŸunda iÅŸletme projesi hazırlanarak Genel Müdürlükten iÅŸletme izni alınması zorunludur.
(6) İşletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talepleri iÅŸletme izin alanı belirleme sürecindeki iÅŸlemlere tabidir.
Ruhsatların üst üste verilmesi
MADDE 34 – (1) Aynı grup ruhsatlar birbiri üzerine verilemez. Farklı grup ruhsatlar ise üst üste verilebilir. Aynı veya farklı grup maden ruhsatlarının iÅŸletme izin alanlarının üst üste talep edilmesi durumunda, Genel Müdürlükçe projeler üzerinde ve/veya yerinde sahanın jeolojik yapısı, cevherleÅŸmenin özellikleri, maden rezervleri, yatırım ve tesisler göz önünde bulundurularak inceleme yapılır. İnceleme sonucunda, kazanılmış haklar korunmak kaydı ile kaynak kaybına neden olmayacak, maden iÅŸletmeciliÄŸini ve iÅŸletme güvenliÄŸini tehlikeye düÅŸürmeyecek ÅŸekilde, ayrı ayrı çalışma imkânının tespiti halinde, çalışma esasları Bakanlıkça belirlenerek, bu alanda ayrı gruplarda iÅŸletme izinleri verilebilir. Bu mümkün deÄŸilse öncelik hakkı esas alınarak faaliyete izin verilir.
(2) Ancak, 2000 hektardan daha az olan IV. Grup iÅŸletme izin alanları ile 100 hektardan daha az olan II. Grup iÅŸletme izin alanları üzerine I. Grup (b) bendi maden iÅŸletme ruhsatı verilmeyeceÄŸi gibi, I. Grup (b) bendi maden iÅŸletme izni üzerine de IV. Grup veya II. Grup iÅŸletme izni verilmez. Bununla birlikte, farklı gruptaki iÅŸletme ruhsatlarının aynı kiÅŸiye ait olması veya talep sahiplerinin aralarında mutabakat saÄŸladıklarını belgelemeleri halinde üst üste iÅŸletme izni verilir.
ALTINCI BÖLÜM
İşletme Dönemi İşlemleri
Projeye uygun faaliyette bulunulması
MADDE 35 – (1) Üretim faaliyetleri, iÅŸletme izinlerinin alınmasından sonra iÅŸletme projesine uygun olarak yapılır. Birlikte iÅŸletilmesinde teknik ve bilimsel zorunluluk olan madenler aynı proje kapsamında iÅŸletilir. Madencilik faaliyetleri yapılırken ve/veya tamamlandıktan sonra çevre ile uyum planı uygulanır.
(2) Ruhsat alanında ayrı bir açık iÅŸletme ocağının açılması, açık iÅŸletmeden yeraltı iÅŸletmesine ya da yeraltı iÅŸletmesinden açık iÅŸletmeye geçiÅŸler uygulanmadan önce iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. İşletme faaliyetinin iÅŸletme projesine aykırı olarak yapılması halinde o yerdeki üretim faaliyetleri durdurulur.
(3) Yeraltı iÅŸletmelerinde; üretim yöntemi/metodu deÄŸiÅŸikliÄŸi (topuklu, göçertmeli, dolgulu ve benzeri yöntemler arasında geçiÅŸler) yapılması veya iÅŸletme izin alanında ayrı bir yeraltı ocağının açılmasının gerekmesi durumlarında, iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(4) Projede beyan edilen altyapı, tesis, kullanılan teknoloji, makine parkı, diÄŸer ekipmanların ve bilimsel verilerin gerçekleÅŸtirilen yıllık üretim miktarını teknik olarak karşılayacak yeterlilikte olmaması durumunda, iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(5) İşletme projeleri ve deÄŸiÅŸiklikleri ile ilgili dokümanlar ve iÅŸletmelerin faaliyetlerinin durdurulmasına dair iÅŸlemler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Bakanlık tarafından karşılıklı olarak elektronik ortamda eriÅŸime açılır.
(6) III. Grup madenlerin üretilmesinde projesi dışında Genel Müdürlükten izin alınmadan göl ve denizin doÄŸal yüzeyini deÄŸiÅŸtirecek ÅŸekilde sedde, havuz, kanal ve sondaj yapılamaz. İzin alınmadan bu faaliyetlerde bulunulduÄŸunun tespiti halinde gerekli izinler alınıncaya kadar Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilerek, bu alandaki faaliyetler durdurulur. Genel Müdürlükçe uygun görüldüÄŸü ÅŸekliyle doÄŸal yüzeyi deÄŸiÅŸtirilen alanlarda gerekli tedbirlerin ruhsat sahibince alınması saÄŸlanır.
(7) İşletmelerde hazırlık ya da üretim çalışmaları sürdürülürken ÅŸev açısı, basamak yüksekliÄŸi, basamak geniÅŸliÄŸi, heyelan, alt yapı gibi nedenlerle ilgili olarak iÅŸletme projesine aykırı bir durum oluÅŸtuÄŸunun tespiti halinde, gerekli önlemlerin alınması ve çalışmaların yapılabilmesi için ruhsat sahibine altı aya kadar süre verilir. Bu süre sonunda projeye uygun faaliyette bulunulmaması halinde Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilerek, bu ocaktaki faaliyetlerin projeye uygun hale getirilmesi yönündeki hazırlık faaliyetleri dışındaki üretim faaliyetleri durdurulur. Verilecek altı aylık sürenin baÅŸlangıcı, sahanın coÄŸrafik konumu, projedeki termin planı ve mevsimsel ÅŸartlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenir.
(8) Açık İşletmelerde;
a) Basamaklarında, ocak genelinde düzlemsel/kama tipi/dairesel kayma, devrilme ve zayıf zonlar bulunması veya mevsimsel koÅŸullar haricinde iÅŸletme açısından tehlikeli su geliri olması veya üretim faaliyeti sürdürülen ocaklarda proje basamak yüksekliÄŸinin iki katının, üretim yapılmayanlarda üç katının aşılmış olması,
b) Basamak geniÅŸliklerinin, faaliyette bulunulan ocaklarda projede beyan edilen veya ocakta kullanılan iÅŸ makinelerinin rahatça manevra yapabileceÄŸi geniÅŸlikte olmaması ya da üretim faaliyeti olmayan ocaklarda projede beyan edilen basamak geniÅŸliÄŸinin % 50’sinden az olması,
c) Genel ÅŸev açısının, projede beyan edilenin %20’sinden fazla olması veya mevsimsel koÅŸullar haricinde su gelirinin iÅŸletme açısından tehlike oluÅŸturması ya da düzlemsel/kama tipi/dairesel kayma, devrilme ve zayıf zonlar bulunan ocaklarda, genel ÅŸev açısının projesinde beyan edilenden fazla olması,
ç) Ocağın genelinde heyelan tehdidinin olması, ters ÅŸev oluÅŸması veya askıda malzeme olması gibi tehlikeli hallerde bu alandaki/ocaktaki projeye aykırı tehlikeli durum giderilinceye kadar hazırlık faaliyetleri dışındaki üretim faaliyetleri doÄŸrudan durdurulur. Faaliyetlerin projeye uygun hale getirilmesi yönündeki hazırlık çalışmaları ve gerekli emniyet tedbirlerinin alınması esnasında zorunlu olarak üretilen madenin sevkiyatına izin verilmez. Ancak, madenin özelliÄŸi, sahanın topografik, coÄŸrafik konumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak sevkiyata hangi ÅŸartlarda izin verilebileceÄŸine Genel Müdürlükçe karar verilir.
(9) Yeraltı iÅŸletmelerinde üretim çalışmaları esnasında;
a) Faaliyetlerin işletme projesine aykırı olarak yapılması,
b) Ocağın yer üstüne en az iki ayrı yolla baÄŸlanmaması,
c) Panoların iki ayrı yolla baÄŸlantısı yapılmadan üretim yapılması, havalandırmanın projeye uygun tesis edilmemesi ve bu durumun iÅŸletme açısından tehlike oluÅŸturması, ocak genelinde yeterli tahkimatın yapılmaması ve/veya yanıcı ve patlayıcı gaz geliri olan ocaklarda genel havalandırmanın mekanik yapılmaması,
hallerinde bu ocaktaki üretim faaliyetleri durdurulur.
(10) İşletme projesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun ve bu faaliyetlere baÄŸlı olarak oluÅŸan tehlikeli durumun, çevredeki yerleÅŸim yerleri açısından da tehlike oluÅŸturması halinde, söz konusu tehlikeli durumun giderilmesi için ruhsat sahibine altı aya kadar süre verilir. Verilen süre içerisinde gerekli tedbirlerin alınmaması durumunda Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır. Tehlikeli durumun devam ettiÄŸi ve ruhsat sahibi tarafından da gerekli tedbirlerin alınamayacağının beyan edilmesi ve/veya bu durumun Genel Müdürlükçe tespit edilmesi halinde valilik tarafından gerekli tedbirler alınıncaya kadar ruhsat sahibinin sorumluluÄŸu devam eder ve masraflar 6183 sayılı Kanuna göre ruhsat sahibinden tahsil edilir.
(11) Ruhsat sahibince, üretim faaliyetleri durdurulan sahalarda faaliyet durdurma nedenine yönelik gerekli tedbirlerin alındığının teknik bir rapor ile Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesinden sonra yerinde yapılacak mahallinde tetkik sonucunda verilen teknik heyet raporu ile gerekli tedbirlerin alındığının tespit edilmesi halinde üretim faaliyetlerine izin verilir.
(12) İşletme faaliyetlerinin projesine uygun olarak yapılması ve tehlikeli durum oluÅŸturmayacak ÅŸekilde yürütülmesi için gerekli olan her türlü makine, ekipman ve teçhizatın temin edilmesinden faaliyeti bizzat yerine getiren sorumludur.
(13) Ruhsat sahalarında meydana gelen her türlü maden kazaları, ruhsat sahibi/daimi nezaretçi tarafından Bakanlığa derhal bildirilir.
(14) Maden ruhsat sahaları ile hammadde üretim izin sahalarında rezervin verimli bir ÅŸekilde deÄŸerlendirilmesi, tehlike oluÅŸturmadan birden fazla ruhsatın birbirine mücavir olarak bulunduÄŸu sahalarda faaliyetlerin ortak bir proje çerçevesinde yapılmasına hak sahiplerinin rızasının olması hâlinde Genel Müdürlük kararı ile, ruhsat sahiplerinin rızasının olmaması hâlinde Bakan onayı ile karar verilebilir. Bu amaçla, ortak ruhsat alanları içinde iÅŸletme izin alanları, belirlenecek termin planları dikkate alınarak yeniden düzenlenebilir. Bakanlıkça ortak proje hazırlanmasına karar verilen ruhsat sahalarında ortak proje hazırlanması için ruhsat sahiplerine altı aya kadar süre verilir. Verilen sürede projenin Genel MüdürlüÄŸe verilmemesi halinde ruhsat sahalarında üretim faaliyetleri durdurulur. Ortak proje kapsamında;
a) Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren ortak proje, iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile Genel MüdürlüÄŸe müracaatta bulunulur.
b) Ortak proje kapsamında üretim yapan sahalara ayrı ayrı daimi nezaretçi atanabileceÄŸi gibi bir daimi nezaretçi de atanabilir. Faaliyet raporları ayrı ayrı verilir, ruhsat bedeli ve Devlet hakkı ayrı ayrı ödenir.
c) Ortak proje kapsamında üretim yapan ruhsatlardan birinin iptali ve projenin uygulanamaz duruma gelmesi halinde faaliyetler durdurulur. Genel Müdürlükçe yeniden deÄŸerlendirme yapılarak faaliyetlerin ortak yürütülüp yürütülemeyeceÄŸine karar verilir.
ç) Kanun kapsamında öngörülen idari para cezaları ve idari yaptırımlar ruhsat bazında uygulanır.
(15) Bütün yeraltı maden iÅŸletme ruhsat sahalarında ve IV. Grup (b) bendi madenlerde açık iÅŸletme ruhsat sahalarında yürütülen iÅŸletme faaliyetlerinde çalışan personel için Zorunlu Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi yaptırılması zorunludur. Aksi takdirde iÅŸletmedeki üretime hazırlık ve üretim faaliyetleri durdurulur.
İşletme faaliyeti belgeleri . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
MADDE 36 – (1) Her bir iÅŸletme izni için ayrı ayrı olmak üzere bir önceki yıl içinde gerçekleÅŸtirdiÄŸi iÅŸletme faaliyeti ile ilgili aÅŸağıdaki belgeler ruhsat sahibi ile yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸiler tarafından imzalanarak her yılın Nisan ayı sonuna kadar ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir;
a) Madenin grubuna göre Ek-27 veya Ek-28’de belirtilen iÅŸletme faaliyet raporu,
b) Bir önceki yıl içinde yapılan üretim ile bir sonraki yıl planlanan üretimleri ve kesitleri gösteren uygun ölçekli imalat haritası,
c) İşletme sahasında arama yapılmış ise faaliyetin niteliÄŸine uygun kaynak/rezerv raporunu içeren genel/detay arama faaliyet raporu,
ç) Yeraltı iÅŸletmeleri için havalandırma bilgilerini içeren havalandırma planı.
(2) Birinci fıkradaki belgelerin tamamının verilmemesi halinde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve yükümlülükler yerine getirilinceye kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(3) Ruhsat sahasında yapılan tüm imalatlara iliÅŸkin haritaların hazırlanması, bulundurulması ve muhafaza edilmesi ruhsat sahibinin, YTK’nin ve varsa rödövansçının sorumluluÄŸundadır.
(4) II. Grup (b) bendi madenlere ait ruhsatlar için üretim, satış ve stok miktarı madenin piyasadaki ticari ismi ile birlikte ton cinsinden belirtilir. Verilen iÅŸletme faaliyet raporunda madenin kalitesine göre sınıflandırılarak beyan edilir.
(5) İşletme faaliyetinde bulunulmaması halinde de iÅŸletme faaliyet raporunun yalnız ruhsat sahibi tarafından imzalanarak verilmesi yeterlidir. Verilmemesi halinde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Üretim ve/veya hazırlık faaliyeti yapılmayan sahalarda imalat haritası verilmez.
Üretim yapılmayan iÅŸletme izinli ruhsat sahaları ve tesisler
MADDE 37 – (1) İşletme izinli ruhsat sahalarında tespit tarihinden önceki son beÅŸ yıllık sürenin mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında herhangi üç yıldan fazla bir döneminde üretim yapılmaması veya bu beÅŸ yıllık sürenin herhangi üç yılındaki toplam üretim miktarının projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan daha az olması halinde ruhsat sahiplerine Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir. İdari para cezasının uygulanmasından baÅŸlamak üzere bu fıkraya aykırı fiilin tekrar tespit edilmesi hâlinde ise ruhsat iptal edilir.
(2) Ancak iÅŸletme projesinde, iÅŸletme izninin yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde madene ulaÅŸmak amacıyla galeri, kuyu ve/veya dekapaj yapılacağı beyan edilmiÅŸ ve ruhsat sahasındaki faaliyetlerin bu beyanlara uygun olarak gerçekleÅŸtirildiÄŸi tespit edilmiÅŸ ise idari para cezası uygulanmaz ve ruhsat iptal edilmez. Bu durumda her yılın Nisan ayı sonuna kadar iÅŸletme projesi uygulama raporu verilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(3) Birinci fıkra gereÄŸince deÄŸerlendirme yapılırken aÅŸağıdaki hususlar göz önünde bulundurularak iÅŸlem tesis edilir:
a) İşletme ruhsatlarının yürürlükte olduÄŸu süre içinde, iÅŸletme izinli olarak beÅŸ yılda üç yıldan fazla bir süre geçmesine raÄŸmen eÄŸer bu süre içinde Genel Müdürlükçe kabul edilmiÅŸ bir geçici tatil süresi var ise bu süre bu kapsamda yapılan deÄŸerlendirmenin dışında tutularak süreler hesaplanır.
b) İşletme izinli sahalarda beklenmeyen hal kapsamındaki diÄŸer kurumlardan alınması gereken izinlerin alınamaması durumunda, ruhsat sahibinin izin alınmamasında bir kusurunun olup olmadığı gerekirse ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarından görüÅŸ alınarak açıklığa kavuÅŸturulur. Ruhsat sahibinin gerekli iznin alınamamasında bir kusuru yok ise beklenmeyen hal kapsamında deÄŸerlendirilir.
c) İşletme izinli sahalarda, ruhsat sahipleri mücbir sebep veya beklenmeyen hal olmasına raÄŸmen geçici tatil talep etmemeleri durumunda da yapılan deÄŸerlendirmelerde somut belgelerle mücbir sebep veya beklenmeyen hal durumunun olduÄŸu süreler üretim yapılmayan sürelerden düÅŸülür.
ç) İşletme ruhsat süresi uzatılsa dahi herhangi bir beÅŸ yıllık sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında herhangi bir üç yıldan fazla üretim yapılmayan veya bu beÅŸ yıllık sürenin herhangi üç yılındaki toplam üretim miktarının projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan daha az olması halinde ruhsatlar için Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir.
d) Revize iÅŸletme projelerindeki üretim miktarları, uygun bulunduÄŸu yılı takip eden yıldan itibaren hesaplamalara dahil edilir.
Entegre tesislere hammadde saÄŸlayan ruhsat alanlarında üretim yapılmaması
MADDE 38 – (1) Üretilen madenin kullanıldığı entegre metalurji, seramik, çimento, kireç ve kimya tesisleri, enerji santralı ve IV. Grup madenlerin zenginleÅŸtirme tesislerini beslemeye yönelik aynı tesis sahibine ait ruhsatlara Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Ancak, üretim yapılamayan her bir ruhsat için, iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olmamak üzere projede belirtilen üretim miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı alınır.
(2) Bu madde ile getirilen muafiyet; tuÄŸla-kiremit, seramik, çimento tesisleri, kireç, kalsit tesisleri, II. Grup (b) bendi madenlerden kesme, boyutlandırma, ÅŸekillendirme veya iÅŸleme yapılan entegre tesisler, III. Grup madenlerden üretilen ürünlere dayalı entegre tesisler, alçı, tuz gruplarına ait rafine, cam, fosfat üretim tesisleri, enerji tesisleri, gazlaÅŸtırma yöntemi ile üretim yapılan tesisler, denizlerde yapılan kokolit ve sapropel üretimi yapılan tesisler, entegre metalurji ve konsantre, izabe ve dore-külçe üreten zenginleÅŸtirme tesisleri ile IV. Grup madenlerle ilgili üretim tesislerine uygulanır.
(3) I. Grup (a) bendi ve V. Grup madenler ile mıcır, kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi ve dolgu malzemesi üreten tesisler bu madde ile getirilen muafiyetten yararlanamaz.
(4) Bu madde ile getirilen muafiyetten yararlanmak için ruhsat sahibi dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmek zorundadır. Bu dilekçe ekinde, tesise ait teknik ve hukuki bilgiler ile talepte bulunulan ruhsatlardan üretilen madenlerin bu tesiste kullanılmasına iliÅŸkin bilgiler yer alır. Genel Müdürlükçe, nazari ve/veya mahallinde yapılan inceleme sonucu uygun görülen ruhsatlara Ek-30’da yer alan tesis muafiyet belgesi düzenlenir. Bu ruhsatlara Kanunun 24 üncü maddesinin onikinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Taleplerin uygun bulunması halinde muafiyet, müracaat tarihi itibarı ile baÅŸlar.
(5) Bu ÅŸekilde maden ruhsat sahibinin yurt içinde kurulu bulunan tesisinde hammadde olarak kullanılan, bir iÅŸleme tabi tutularak zenginleÅŸtirilen veya zenginleÅŸtirme tesislerini beslemeye yönelik en fazla beÅŸ adet ruhsat birinci fıkra kapsamında deÄŸerlendirilir. Bu kapsamda deÄŸerlendirilen ruhsatlar beÅŸ yıl süre ile deÄŸiÅŸtirilemez. Bu muafiyetten yararlanan ruhsatlar, tesise yatay olarak en fazla 250 kilometre mesafede olmak zorundadır.
(6) I. Grup (b) bendi, II. Grup, III. ve IV. Grup (a) bendi maden ruhsatlarda üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel deÄŸeri beÅŸ milyon Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden ruhsat sahalarında üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel deÄŸeri on milyon Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli olan tesisler, bu madde kapsamındaki muafiyetten yararlanabilir. Fiziki yatırım bedeline arazi/arsa bedeli dahil edilmez. Muafiyetten yararlanan tesislerin fiziki yatırım bedeline iliÅŸkin bilgi ve belgeler, sanayi ve/veya ticaret odalarından veya yeminli mali müÅŸavirlerden alınır. Yatırım bedeli, her yıl yeniden deÄŸerleme oranında artırılır.
İşletme ruhsatı süresi ve uzatılması
MADDE 39 – (1) I. Grup (b) bendi, II., III. ve IV. Grup madenlerin iÅŸletme ruhsat süresi, görünür ve muhtemel hale getirilmiÅŸ rezerv ile projesine göre belirlenir. İşletme ruhsat süresi on yıldan az olamaz.
(2) İşletme ruhsat sürelerinin uzatılmasında aÅŸağıdaki kriterler uygulanır:
a) İşletme ruhsat süresinin uzatılması için ruhsat süresi bitiminden önce iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile beraber Ek-14’e göre hazırlanmış görünür ve muhtemel rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren yeni bir projeyle uzatma talebinde bulunulması gerekir. Aksi halde iÅŸletme ruhsatı iptal edilir. Süre uzatım projesinin verilmesini müteakip, varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, iÅŸletme ruhsat bedeli, geçmiÅŸ yıllara ait ruhsat harcı ve çevre ile uyum teminatı eksiklikleri yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların süre uzatım talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir.
b) Ruhsat süresi; maden rezervinin yeterli ve rasyonel bir ÅŸekilde iÅŸletilmesi için gerekli yatırımların yapılmış ve tesislerin inÅŸa edilmiÅŸ olması, projenin uygun bulunması, geçmiÅŸ ruhsat döneminde projeye uygun faaliyette bulunulması, yapılmış olan faaliyetin çevresel etkileri, çevre ile uyum planına uyulup uyulmadığı ve yerleÅŸim birimlerinin konumu, geçmiÅŸ ruhsat dönemindeki faaliyetler ve üretim durumu, geçici tatilde geçirilen süre, sahadaki mevcut tesisler ile yapılması planlanan ilave tesisler, projesinde öngörülen üretimin özelliÄŸi de dikkate alınarak uzatılabilir.
c) Toplam iÅŸletme ruhsat süresi I. Grup madenlerde otuz yılı, II. Grup madenlerde kırk yılı, diÄŸer grup madenlerde ise elli yılı geçemez. I. Grup madenlerde otuz yıldan, II. Grup madenlerde kırk yıldan sonraki sürenin uzatılmasına Bakan, diÄŸer grup madenlerde ise elli yıldan sonraki sürenin uzatılmasına Bakanlar Kurulu yetkilidir.
ç) Bu fıkradaki ÅŸartları saÄŸlamayan ruhsatların uzatma talepleri kabul edilmez.
(3) İkinci fıkradaki ÅŸartların saÄŸlanması kaydıyla iÅŸletme ruhsatı süresi;
a) Ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kendisine ait tesiste kullanması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beÅŸ yılın üretim ortalamasının projedeki üretim beyanının %50 ve üzerinde olması halinde on yıl ile otuz yıl arası, üretimin %25-50 arasında olması halinde on yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %25’ten az olması halinde ise on yıl uzatılabilir.
b) Ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kullandığı tesisinin olmaması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beÅŸ yılın üretim ortalamasının projedeki üretim beyanının %50 ve üzerinde olması halinde on yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %25-50 arasında olması halinde on yıl, üretimin %25’in altında olması halinde ise beÅŸ yıl uzatılabilir.
c) On yıldan daha az süresi kalmış ruhsatlara dayalı 38 inci madde kapsamındaki entegre tesis yatırımı projesi veren ruhsat sahiplerinin uzatma talebinde bulunması halinde, ruhsat süresine on beÅŸ yıl ilave edilebilir. Tesisin taahhüt edilen sürede tamamlanmaması halinde ilave edilen süre geri alınır.
ç) Çevre ile uyum çalışması yapılmayan ruhsatlar en fazla beÅŸ yıl süre ile uzatılabilir.
(4) İşletme ruhsat süresinin dolmasına üç yıldan fazla kalan ruhsatların, süre uzatma talepleri kabul edilmez. Ancak, iÅŸletme ruhsatlarının süresinin dolmasına üç yıldan fazla kalan ruhsatların; ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kullandığı tesisinin olması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması, son beÅŸ yıllık sürede yapılan üretimin projedeki beÅŸ yıllık üretim beyanı toplamının %50 ve üzerinde olması ve mevcut projenin üzerinde yıllık üretimin öngörülmesi halinde ruhsat uzatma talepleri iÅŸletme projesinin verildiÄŸi tarih itibariyle kabul edilebilir.
İşletme sertifikası süresinin uzatılması
MADDE 40 – (1) V. Grup madenlerin iÅŸletme sertifika süresi beÅŸ yıldır. İşletme sertifikası süresinin bitiminden önce iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile beraber Ek-14’e uygun görünür ve muhtemel rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren yeni bir projeyle uzatma talebinde bulunulması gerekir. Süre uzatım projesinin verilmesini müteakip, varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir.
(2) İşletme sertifikası döneminde üretimin arazi yüzeyinden toplanarak yapılması halinde süre uzatımı için iÅŸletme projesi yerine arama faaliyet raporu verilmesi yeterlidir.
(3) İşletme sertifikası süresinin uzatılması talebi yapılırken, iÅŸletme projesi süreci için zorunlu olan genel ilkelere uyulur.
Mücbir sebep ve beklenmeyen hallerde geçici tatil
MADDE 41 – (1) Sel baskını, yangın, deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi sebeplerle veya tenörde/kalitede, jeolojik ÅŸartlarda, ülke ve dünya pazarlarındaki geliÅŸme ve deÄŸiÅŸimler, ruhsat sahibinin iflasına karar verilmiÅŸ olması, özelleÅŸtirme kapsamında olan kurumlara ait ruhsat olması, ulaşım, ulaÅŸtırma altyapı durumlarında beklenmeyen deÄŸiÅŸiklikler olması, kurul kararı gerektiren yatırımlar ile proje çakışması olması durumunda izin alma sürecinin uzaması veya yargı kararı gereÄŸi geçici süre ile durdurulması ve iÅŸletme faaliyetlerini engelleyen diÄŸer toplumsal olaylar nedeniyle iÅŸletme izni düzenlenmiÅŸ ruhsat sahalarında faaliyetin geçici tatili için ruhsat sahibince gerekli belgelerle Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Yapılan inceleme sonrası talebin uygun bulunması durumunda müracaat tarihi, geçici tatilin baÅŸlama tarihi olarak kabul edilerek bir yıla kadar geçici tatil verilir.
(2) Geçici tatilin gerekçelerinin devam etmesi durumunda ruhsat sahibinin talebi ile geçici tatil süresi uzatılabilir.
(3) Geçici tatil süresi içinde de iÅŸletme faaliyet raporu verilir. Aksi halde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Geçici tatil süresinde de Devlet hakkı alınır.
(4) Geçici tatil talebi ile ilgili olarak, Genel MüdürlüÄŸe verilen bilgi ve belgelerin eksik olması durumunda, ruhsat sahibine iki ay süre verilerek eksik bilgi ve belgeler istenir. Verilen süre içerisinde eksikliklerin tamamlanması durumunda ilk dilekçe tarihi esas alınarak geçici tatil talebi deÄŸerlendirilir. Eksikliklerin verilen sürenin dışında tamamlanması halinde ise tamamlandığı tarih, yeni talep tarihi olarak deÄŸerlendirilir.
(5) İşletme izni düzenlenmiÅŸ ruhsatlarda, Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması zorunlu olan izinlerin alınamaması gerekçe gösterilerek yapılan geçici tatil talepleri, izin alınamamasına iliÅŸkin bilgi ve belgelerin ibraz edilmesi kaydıyla, en fazla üç kez birer yıl süre ile kabul edilebilir.
(6) Ruhsat sahasının bir kısmında mücbir sebep veya beklenmeyen hal var ise mücbir sebep veya beklenmeyen hali geçerli olan alan dışında üretim yapılabilecek iÅŸletme izinli alan olup olmadığı kontrol edilerek geçici tatil talebi deÄŸerlendirilir. İşletme izin sınırları içinde üretim yapılabilecek alternatif alanın olması halinde geçici tatil talebi reddedilir.
Ruhsat sahalarında birleÅŸtirme ve/veya küçültme iÅŸlemleri
MADDE 42 – (1) İşletme ruhsat taban bedeli ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge ile müracaatta bulunulması halinde aynı kenarda en az iki noktası ortak, hak sahiplerine ait aynı grup ruhsatlar birleÅŸtirilebilir. BirleÅŸtirme sonucunda ortaya çıkan ruhsatın alanı Kanunda belirtilen sınırlamaları geçemez. II. Grubun farklı alt bentlerindeki ruhsatlar birbirleri ile birleÅŸtirilemez.
(2) I. ve II. Grup ruhsatlar hariç olmak üzere, aynı kiÅŸiye ait mücavir iÅŸletme ruhsat alanlarında görünür maden rezervinin bir bütünlük teÅŸkil etmesi, ortak iÅŸletme yapılmasının zorunlu olması veya üretimin entegre tesisi beslemeye yönelik olması hâlinde birleÅŸtirilerek oluÅŸturulan ruhsatta alan sınırlaması aranmaz. Bu kapsamda yapılan ruhsat birleÅŸtirme taleplerinde yeni iÅŸletme projesi verilmesi zorunludur.
(3) İşletme ruhsat alanında uygun ve yeterli yer bulunamaması hâlinde zorunlu tesis ve altyapı tesisleri için aynı kiÅŸiye ait bitiÅŸik alandaki ruhsat sahası ile safhasına bakılmaksızın ve alan sınırlaması aranmaksızın birleÅŸtirme yapılarak iÅŸletme ruhsatı düzenlenir. I. ve II. Grup ruhsatlar, birleÅŸtirme sonucunda alan sınırlamasını geçemez.
(4) İşletme ruhsat talepli ve işletme ruhsatlı sahaların birleştirme taleplerinde, işletme projesi verilir.
(5) BirleÅŸtirme sonunda yeni ruhsatın süresi, birleÅŸtirilen ruhsatlardan süresi en az kalanın süresi kadardır. Ancak, üçüncü fıkra kapsamında arama ile iÅŸletme ruhsatlı sahaların birleÅŸtirmesinde düzenlenecek yeni ruhsatın süresi iÅŸletme ruhsatının süresi kadardır.
(6) Ruhsat sahalarının birleÅŸtirilmesi halinde, ruhsatlardan biri üzerindeki haciz, ipotek, rehin, ihtiyati tedbir gibi hukuki kısıtlamalar ve maddi yükümlülükler ile Kanun hükümlerine göre uygulanmış cezalar ve haklar düzenlenen yeni ruhsat üzerinde devam eder. Ayrıca, birleÅŸtirilen ruhsatların sicilinde bilgi amaçlı olarak kaydedilmiÅŸ rödövans sözleÅŸmeleri birleÅŸen ruhsatın siciline bilgi amaçlı iÅŸlenir.
(7) BirleÅŸtirme talep edilen ruhsatlarla ilgili olarak yılın son gününe kadar birleÅŸtirme gerçekleÅŸtirilmemiÅŸ ise birleÅŸtirilmiÅŸ yeni ruhsatın sicile kaydı yapılıncaya kadar mevcut ruhsatların ruhsat bedeli, Devlet hakkı ve diÄŸer yükümlülükleri devam eder.
(8) Ruhsat küçültme iÅŸlemlerinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli, iÅŸletme ruhsat bedeli ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge istenmez.
(9) Küçültme talepli ruhsatlar için küçültülmüÅŸ yeni ruhsatın sicile kaydı yapılıncaya kadar mevcut ruhsatların ruhsat bedeli, Devlet hakkı ve diÄŸer yükümlülükleri devam eder.
Pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların muhafazası ve deÄŸerlendirilmesi
MADDE 43 – (1) Madencilik ve müteakip safhalarındaki faaliyetler sırasında; cevher, metal veya ekonomik deÄŸer ihtiva eden, günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik deÄŸerlendirmesi mümkün olmayan pasa, atık/artık, zenginleÅŸtirme bakiye yığını ve cüruflar, çevre kirliliÄŸi açısından mahzur teÅŸkil etmiyorsa geçirildikleri son iÅŸlemden çıktıkları ÅŸekliyle ayrı ayrı muhafaza edilir. Bu pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların miktarları, fizikî özellikleri, usulüne göre alınmış numunelerin analiz raporları ve döküm alanları, faaliyet raporları, plân ve haritalarda gösterilir. Bu hususa aykırı hareket edenlere iÅŸletme ruhsat taban bedeli tutarında idari para cezası verilir.
(2) Yürürlükteki ruhsat sahalarında yapılan faaliyetler sonucunda ortaya çıkan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibi tarafından deÄŸerlendirilebilmesi için, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından teknik rapor hazırlanarak, sahanın son durumunu ve pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların bulunduÄŸu alanları gösteren uygun ölçekli harita ile birlikte ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe baÅŸvurulması gereklidir. Yapılan baÅŸvuruya istinaden Genel Müdürlükçe sahanın mahallinde tetkik ettirilmesinden sonra söz konusu pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların deÄŸerlendirilmesine izin verilebilir ve Ek-29’da yer alan pasa deÄŸerlendirme izni düzenlenebilir.
(3) Yürürlükteki ruhsat sahalarında, birinci fıkraya göre bekletilen cevher, metal veya ekonomik deÄŸer ihtiva eden, günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik olarak deÄŸerlendirilmesi mümkün olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilememesi, ruhsat sahibinin muvafakatinin olması ve ruhsat sahibi dışında baÅŸka ÅŸahıs/ÅŸirketlerce deÄŸerlendirme taleplerinin olması halinde, bu stoklar valilik tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresine aktarılır.
(4) Arama veya iÅŸletme ruhsatının herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, sahadan üretilmiÅŸ madenlerin, pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların, ruhsat sahibince nakledilmesi için mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında altı ay süre verilir. Bu süre içerisinde nakledilmeyen ve ekonomik deÄŸeri olan madenler valilik tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresine aktarılır. Satışın gerçekleÅŸtirilememesi veya bu alanın Genel Müdürlükçe ruhsatlandırılması halinde bu madenler, pasa, bakiye, atık/artık ve cüruflar, ruhsatın hukukuna tabi olur. Ekonomik deÄŸeri olmayan maddeler için Kanunun 32 nci maddesi hükümleri uygulanır.
(5) Günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik olarak deÄŸerlendirilmesi mümkün olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilememesi veya bunların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilmesine yönelik projesinin olmaması ve ruhsat sahibi dışında kamu kurum ve kuruluÅŸunca bir proje kapsamında deÄŸerlendirilmesinin istenilmesi durumunda, Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması kaydıyla bu alandaki pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların deÄŸerlendirilmesi için izin verilebilir. Bu izin çerçevesinde yapılacak sevkiyatlar için Genel Müdürlükten sevk fiÅŸi alınır.
(6) Ruhsat hukuku devam eden mevcut ruhsat sahalarında, bu ruhsat hukukundan önce oluÅŸan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların, ruhsat hukukundan önce valilik tarafından ihale edilmesi durumunda, ihaleyi alan tarafından yapılacak faaliyetlerin can ve mal güvenliÄŸi ile çevresel tedbirlerin alınarak yapılması, ayrıca bu faaliyetlerin mevcut ruhsat sahibinin faaliyetlerine engel olmayacak ÅŸekilde yürütülmesi valilikçe saÄŸlanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Harita ve Çizimler
Kontrol noktaları
MADDE 44 – (1) Ruhsat sahibi, faaliyet alanını görecek ÅŸekilde Genel MüdürlüÄŸün yapacağı denetimlerde kullanılmak üzere 6 derecelik dilime esas en az iki adet beton sütun ya da benzeri kontrol (poligon veya nirengi) noktası belirler. Bu noktaların kot ve koordinatları gerçek deÄŸerler kullanılarak harita tekniÄŸine uygun hassaslıkta uygun bir ölçüm aleti ile belirlenerek arazide muhafaza edilir.
İmalat haritaları
MADDE 45 – (1) İmalat haritaları; yapılan çalışma alanına göre 1/500 veya uygun ölçekte yapılır. Yeraltı faaliyetleri ile ilgili olarak açılan kuyu, galeri, baÅŸyukarı, fere, ayak gibi çalışma alanları harita üzerinde uygun ölçekli bir çizimle belirlenir. Faaliyetlerin yerüstü ve yeraltı olarak yapılması durumunda her iki faaliyet alanı kot ve koordinat deÄŸerleri ile birbirine baÄŸlanır.
(2) İmalat haritası; ruhsat sahibi ve YTK tarafından imzalanır. Ölçümün yapıldığı tarih üretim haritası üzerine veri olarak yazılır.
(3) Genel MüdürlüÄŸe verilen imalat haritalarında; kesitlerin olmaması, ÅŸev altı ve ÅŸev üstü kotlarının bulunmaması, imalat haritalarının tekniÄŸine uygun veya arza uygun olmaması, ruhsat ve iÅŸletme izin sınırlarının ve önceki yıllara ait imalatların gösterilmemesi, ölçüm tarihinin eksik olması durumlarında Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek iÅŸlem tesis edilir. Üretim beyan edilmesine karşın geçmiÅŸ yıllardaki imalat haritalarının aynısının verilmesi veya imalat haritası özelliÄŸi göstermeyen haritanın ya da baÅŸka sahalara ait imalat haritasının verilmesi durumlarında imalat haritası verilmemiÅŸ kabul edilir.
(4) Genel MüdürlüÄŸün belirlediÄŸi formata göre imalat haritalarının elektronik ortamda da verilmesi zorunludur. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek iÅŸlem tesis edilir.
Kesitler
MADDE 46 – (1) İmalat haritalarında, madenin üretim yerinden en az iki adet kesit alınır. Üretim yapılmayan yıllar için çizim ve harita verilmez.
Sertifika ile yapılan üretim
MADDE 47 – (1) İşletme projesi vererek üretim yapan sertifika sahipleri, imalat haritası vermek zorundadır. Ancak, arazi yüzeyinden toplama yöntemi ile üretim yapılan sahalarda oluÅŸum, bulunuÅŸ ve üretime yönelik haritalar istenebilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Maden Sevkiyatı ve Sevk Fişi
Maden sevkiyatı
MADDE 48 – (1) Ruhsat sahasında açılan ocaktan doÄŸrudan satışlarda, stok alanları, kırma-eleme tesisi veya zenginleÅŸtirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸlerinin kullanılması zorunludur. Ayrıca doÄŸrudan satışlarda, sevkiyat güzergahı üzerinde kantar olması halinde sevk fiÅŸine kantar fiÅŸinin eklenmesi gerekir. Stok alanından dışarıya satışlarda veya yukarıda belirtilen tesislerde iÅŸleme tabi tutulduktan sonra yapılan ikincil sevkiyatlarda ise 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesinin kullanılması gerekli ve yeterlidir.
(2) Sevk fiÅŸi Genel Müdürlük tarafından bastırılır. Genel MüdürlüÄŸün her yıl belirlediÄŸi bedel karşılığında zimmetli olarak ruhsat sahibi veya hammadde üretim izin sahibine verilir. Ancak, ruhsat sahasında rödövansçı veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde ise sevk fiÅŸinin müÅŸtereken veya münferiden talep edilmesi üzerine verilebilir. Sevk fiÅŸi koçanlarının numarası özel bir deftere kayıt edilerek takip edilir.
(3) Sevk fiÅŸleri, Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesinde yer alan taşıma irsaliyesindeki bilgileri taşır ve mezkûr Kanunun 230 uncu maddesinde yer alan sevk irsaliyesi niteliÄŸinde olup sevk irsaliyesi yerine geçer. Genel Müdürlük, mahalli mülki idare amirlikleri veya il özel idareleri tarafından görev verilen yetkili kiÅŸiler, ruhsat sahasında açılan ocaktan doÄŸrudan satışlarda, stok alanları, kırma eleme tesisi veya zenginleÅŸtirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda maden sevkiyatının Genel MüdürlüÄŸe ait sevk fiÅŸi ile yapılıp yapılmadığını takip ederek ve denetleyerek Kanunun ilgili hükümlerine göre iÅŸlem yapar.
Arama döneminde numune sevkiyatı . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
MADDE 49 – (1) Ruhsat sahibi, arama ruhsatı süresi içinde teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırmaları yapmak üzere, yarma, sondaj, kuyu, galeri gibi kazı gerektiren arama faaliyeti yapılırken zorunlu olarak çıkan madenden alınan numunenin sevk edilmesi için Ek-24’te yer alan arama faaliyet raporu ile birlikte sevk fiÅŸi talebinde bulunabilir.
Arama ruhsatı döneminde sevk fiÅŸi talebinin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 50 – (1) Ruhsat sahibinin verdiÄŸi bilgi ve belgeler Genel Müdürlük tarafından incelenir. Sevk fiÅŸi için verilmiÅŸ belgelerin incelenerek talebin uygun bulunması halinde numune miktarı baz alınarak arama ruhsat dönemleri sonuna kadar madenin sevkiyatı için sevk fiÅŸi verilebilir.
(2) Arama döneminde, amacı dışında ve belirlenen miktardan fazla sevkiyat yapılamaz. Arama ruhsat döneminde arama faaliyetleri yapılırken zorunlu olarak maden çıkarılması veya numune alınması dışında izinsiz satış ve/veya sevkiyat yapılması halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası uygulanır. Faaliyetler durdurularak verilen sevk fiÅŸleri geri alınır.
Sevk fişi kullanımı
MADDE 51 – (1) Ruhsat sahasından üretilen tüvenan madenin, karayoluna çıkmadan ruhsat sahası içinde ya da mücavirindeki stok alanına veya tesise sevkiyatında, ocak-tesis mesafesi, nakil güzergahının durumu dikkate alınarak;
a) Sevkiyatın, ocaktan taşıma araçları ve takiben konveyör ile yapılması halinde, her vardiya sonunda, otomatik kantar/ölçme sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
b) Sevkiyatın, ocaktan doÄŸrudan konveyör sistemi ile yapılması halinde, her vardiya sonunda otomatik kantar sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
c) Sevkiyatın, ocaktan taşıma araçları ile yapılması durumunda, ağırlık/hacim belirlenerek yirmi dört saat zarfında ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
(2) Otomatik kantar sistemlerinin kullanıldığı iÅŸletmelerde, Genel Müdürlük tarafından talep edildiÄŸinde, ölçüm kontrol belgesinin ibraz edilmesi zorunludur.
(3) Boru hattı ile sevk edilen madenlerin, yirmi dört saat zarfında, boru hattında bulunan ölçüm cihazında ölçülen miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
(4) Altın, gümüÅŸ, platin gibi kıymetli metallerin elde edilmesi için zenginleÅŸtirilecek tüvenan cevherlerin, entegre ve zenginleÅŸtirme tesislerine sevkiyatında yukarıdaki esaslar uygulanır. Bu tesislerden elde edilen ürünlerin sevkiyatında da Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸi kullanılır.
(5) Farklı taşıma durumlarında sevk fiÅŸlerinin kullanılması ile ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.
Madenin nakliyesi esnasında sevk fişinin olmaması
MADDE 52 – (1) Madenin nakliyesi esnasında sevk fiÅŸi olmaksızın maden sevk edildiÄŸinin mülki idare amirlikleri veya il özel idareleri tarafından bir tutanak ile tespit edilmesi halinde, sevk edilen madene el konulur. Bu tutanakta, üretimin yapıldığı yer, taşımada kullanılan araç plakası, aracı kullanan kiÅŸi, sevk edilen madenin cinsi ve tartılması mümkün ise miktarı veya tartılması mümkün deÄŸilse yaklaşık miktarı gibi bilgiler yer alır. Söz konusu madeni üreten veya sevkiyatını saÄŸlayan özel veya tüzel kiÅŸiye, el konulan madenin ocak başı satış bedelinin beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli il özel idaresi hesabına, büyükÅŸehir olan illerde ise ilgili muhasebe birimi hesabına aktarılır. Bu fıkradaki fiili iÅŸleyen ruhsat sahibi ise idari para cezası uygulanır, madene el konulmaz, maden ruhsat sahibine verilir.
(2) Madenin nakliyesi esnasında sevk fiÅŸi üzerinde yer alan bilgilerden madenin miktarı, sevkiyat tarihi, ruhsat numarası, madenin cinsi, güzergah ve araç plakasının eksik doldurulduÄŸunun tespit edilmesi halinde geçersiz sayılarak sevk fiÅŸsiz sevkiyat olarak deÄŸerlendirilir.
Üretimin, sevkiyatın veya satışın bildirilmemesi
MADDE 53 – (1) Genel Müdürlükçe yapılan denetim, inceleme ve ölçümler sonucunda, yaptığı üretim ve sevkiyatı bildirmediÄŸi veya eksik bildirdiÄŸi tespit edilen ruhsat sahiplerine, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında, idari para cezası verilir. Ayrıca, yapılan üretim veya satışların beyan edilmemesi halinde haksız yere hak iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
Ruhsatsız üretim
MADDE 54 – (1) Ruhsatı olmadan, baÅŸkasına ait ruhsat alanı içerisinde, ruhsata konu olmayan maden üretimi veya grubu dışında üretim yapıldığının Genel Müdürlükçe, il özel idaresince veya mülki amirlerin yetkilendirdiÄŸi kiÅŸiler tarafından tespit edilmesi halinde, durum bir tutanak ile tespit edilir. Bu tutanakta üretimin yapıldığı yer, üretimi yapanın adı ve adresi, maden cinsi ve miktarı gibi bilgiler yer alır. Üretilen madene mülki idare amirliÄŸince el konulur. Bu kiÅŸilere, bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresi hesabına aktarılır.
(2) Aynı ve/veya farklı gruplarda üretimin zaruri neticesi sonucunda üretilen madenler için sevkiyatın yapılmaması durumunda birinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
(3) Ruhsatlı ancak üretim izni veya iÅŸletme izni olmadan ya da izin alanı dışında, ruhsatın ait olduÄŸu grupta, maden üretimi yapıldığının tespit edilmesi durumunda, iÅŸletme izni alınıncaya kadar ruhsat sahasındaki izinsiz üretim faaliyetleri durdurularak Kanunun 12 nci maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır. Bu kapsamda üretilen madenin beyan süresi geçmiÅŸ ise ödenmesi gereken Devlet hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir. Ayrıca bu fiil haksız yere hak iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu maddesinin haksız yere hak iktisabı kapsamında iÅŸlem tesis edilir. Beyan etme süresinin bulunması halinde ise üretim faaliyetleri durdurularak Kanunun 12 nci maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(4) Ruhsat alınmadan önce üretim faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 12 nci maddesinin beÅŸinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Arama ruhsat dönemi faaliyetleri ve/veya iÅŸletmeye yönelik hazırlık çalışmaları esnasında faaliyetlerin zorunlu neticesi olarak çıkarılan madenlere, bu madenlerin sevkiyatının yapılmaması ve Genel MüdürlüÄŸe madenin cinsinin ve miktarının bildirilmesi kaydıyla Kanunun 12 nci maddesi kapsamında bir yaptırım uygulanmaz. Ancak, bu bildirimin Genel MüdürlüÄŸe beyan etme süresi içerisinde yapılmaması durumunda Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem yapılır.
Ruhsata dayalı olmayan üretim
MADDE 55 – (1) Belediye sınırları dışındaki köylerde yaÅŸayan köylüler, kendi köy sınırları içinde ev, avlu, tarla sınırları, yol ve köyün ortak olarak kullandığı ibadethane, yol, okul, mezarlık, çeÅŸme ve köy odası yapılması gibi ticari amaç taşımayan iÅŸlerde kullanılmak üzere gerekli yapı hammaddesini temin etmek için muhtarlıktan izin alabilirler. İzin verilecek alanların ilgili köy sınırları dahilinde olması zorunludur. Özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni olmadan bu üretim yapılamaz.
(2) Talep sahipleri taleplerini köy muhtarlığına bir dilekçe ile iletir. İhtiyar heyetinin yazılı teklifi, köy muhtarının onayı ile izin verilir. Köy muhtarı, verilen izni on beÅŸ gün içinde ilgili mülki idare amirliÄŸine bildirmek zorundadır. Bu ÅŸekilde verilen izinle üretilerek sevk edilen yapı hammaddeleri için ruhsat bedeli ve Devlet hakkı alınmaz. İzne tabi alanlarda gerekli izinler alındıktan sonra üretim yapılır. Üretilmesine izin verilen yapı hammaddeleri, üreten ve izin alan kiÅŸinin dışında bir baÅŸkası tarafından kullanılamaz ya da bir menfaat karşılığı takas edilemez, ticari amaç ile satılamaz. Aksi takdirde üretilen madene mülki idare amirliklerince el konulur. Bu kiÅŸilere, bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan ve el konulma imkanı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli BüyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde ise il özel idaresi hesabına aktarılır.
(3) Bu amaçla yapılacak üretimin ruhsatlı alanlarda, maden iÅŸletmeciliÄŸine engel olmayacak, çevre ve insan saÄŸlığına zarar vermeyecek ÅŸekilde faaliyet alanının dışında yapılması zorunludur.
(4) Köylüler tarafından herhangi bir izin belgesi alınmadan üretim yapıldığının tespiti halinde üretim faaliyetleri durdurulur. Gerekli izinlerin alındığı ancak üretilen hammaddenin köylülerin ortak ihtiyacı için kullanılmadığının tespiti halinde de üretim faaliyetleri durdurulur.
(5) Madencilik faaliyetine yönelik olmayan yol, demiryolu, hava limanı, liman, tünel, toplu konut yapılacak alanlar, kanal, baraj, gölet gibi yapıların gerçekleÅŸtirilmesi ile yapı ve inÅŸaat alanı için kazı faaliyetlerinin yapılması esnasında zorunlu olarak çıkarılan hafriyat malzemesi, mülk sahibi veya mülk sahibinden izin alınarak faaliyet sahibi tarafından 18/3/2004 tarihli ve 25406 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸi kapsamında deÄŸerlendirilebilir.
(6) Yol, demiryolu, hava limanı, liman, kanal, tünel, toplu konut ve benzeri inÅŸaat çalışmaları ile baraj ve göletlerin su rezervuar alanlarından zorunlu olarak çıkarılan yapı ve inÅŸaat malzemesi veya hafriyat malzemesinin, bu projeler kapsamında deÄŸerlendirilmesi ve ticarete konu edilmemesi kaydıyla ruhsat veya hammadde üretim izni alınması gerekmeksizin kullanılabilir. Ancak, söz konusu yapı ve inÅŸaat çalışmalarından arta kalan yapı ve inÅŸaat malzemesi veya hafriyat malzemesinin ticarete konu edilmek istenmesi halinde ise bu malzeme proje sahibi tarafından büyükÅŸehir olan illerde valiliÄŸe, diÄŸer illerde il özel idaresine devredilir. Üretilen malzemenin izin alınmadan ticarete konu edilmesi halinde Kanunun 12 nci maddesinin beÅŸinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Bu fıkra kapsamında çıkarılan malzemenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan baÅŸka bir proje kapsamında deÄŸerlendirilmesinin istenilmesi durumunda valilik tarafından izin verilebilir.
Usulsüz sevkiyat
MADDE 56 – (1) Madenlerin, Genel Müdürlükten alınacak sevk fiÅŸi ile sevk edilmesi zorunludur. Yapılan sevkiyatın, Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesi ile yapılması durumunda, ruhsat sahibine Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilerek Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesini kullanmaması, Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸinin kullanılması konusunda yazılı olarak uyarılır. Aksi durumda bu fıkra kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
(2) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, üretim hakkı olan aynı ruhsat sahibine ait baÅŸka bir ruhsat sahasında kullanılması durumunda, ruhsat sahibi Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında yazılı olarak uyarılır. Aynı iÅŸlemin tekrarı halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(3) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, kendisine ait olup üretim hakkı olmayan bir ruhsat sahasında kullanılmasının tespiti halinde üretilen madene mülki idare amirliklerince el konulur. Bu kiÅŸilere bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan veya el konulma imkanı ortadan kalkmış olan madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde özel idare hesabına aktarılır.
(4) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, ait olduÄŸu ruhsat dışında baÅŸka kiÅŸiye ait bir ruhsat alanında kullanılması durumunda, sevk fiÅŸini kullanan ve kullandıran ruhsat sahipleri Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında yazılı olarak uyarılır. Aynı iÅŸlemin tekrarı halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(5) Genel Müdürlükçe mahallinde yaptırılan incelemede, sevk fiÅŸi üzerinde yer alan bilgilerden madenin miktarı, sevkiyat tarihi, ruhsat numarası, madenin cinsi, güzergah ve araç plakasının eksik doldurulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Sevk fiÅŸlerinin iade edilmesi
MADDE 57 – (1) Ruhsatın iptali veya terk edilmesi gibi durumlarda kullanılmayan sevk fiÅŸleri Genel MüdürlüÄŸe iade edilir. Sevk fiÅŸleri, tebligat tarihinden itibaren iki ay içinde iade edilmediÄŸi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Terk edilen sahaya ait sevk fiÅŸleri ruhsat sahibinin talebi ve Genel MüdürlüÄŸün izni ile aynı ruhsat sahibine ait diÄŸer ruhsat sahalarından yapılacak sevkiyatlarda kullanılabilir.
Sevk fişlerinin muhafazası
MADDE 58 – (1) Kullanılmış sevk fiÅŸlerinin kullanılan tarihten itibaren beÅŸ yıl süre ile muhafazası gerekir. Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸlerinin inceleme ve denetimler esnasında istenilmesi halinde ruhsat sahibince ibraz edilmesi zorunludur. Aksi takdirde, Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının veya Yap-İşlet-Devret Modeli ile Yapılan Kamu
Yatırımlarının Hammadde İhtiyaçlarının Karşılanması
Müracaat
MADDE 59 – (1) Yol, köprü, baraj, gölet, liman, enerji santrali gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin almak üzere kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca Ek-18’de yer alan örneÄŸe uygun olarak yapı hammaddesi talep projesi hazırlanır. Talep yazısına eklenen bu proje ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir.
(2) 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan ve ihale sözleÅŸmelerinde hammadde temin sorumluluÄŸu görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakılmış olan yol, köprü, baraj, gölet, liman, enerji santrali gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin almak üzere;
a) Görevli ÅŸirkete ait güncel ÅŸirket ana sözleÅŸmesini, yönetim kurulunu ve ÅŸirketin ortaklarının pay oranlarını içeren Ticaret Sicil MüdürlüÄŸünden onaylı Ticaret Sicil Gazetesi örneÄŸi,
b) Åžirketin baÄŸlı olduÄŸu vergi dairesi, ili ve vergi numarasını gösterir belge,
c) Åžirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
ç) 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için, ihale sözleÅŸmelerinde hammadde temin sorumluluÄŸunun görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakıldığı, görevli ÅŸirketin unvanı, proje süresi, proje için ihtiyaç duyulan toplam miktar bilgilerini de içeren ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸundan alınacak yazı,
d) Aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’unun, Genel MüdürlüÄŸün belirlediÄŸi banka hesabına çevre ile uyum bedelinin yatırıldığına dair belge,
e) Ek-18’de yer alan örneÄŸe uygun olarak hazırlanmış yapı hammaddesi talep projesi ve ekinde;
1) Yer bulduru haritası,
2) Uygun ölçekli topoÄŸrafik harita üzerine iÅŸlenmiÅŸ jeoloji haritası ve jeolojik kesitler,
3) Sahada açılmış ocak varsa talep edilen izin sınırları ile ocak yerini gösterir uygun ölçekli imalat haritası,
4) Yıllara göre üretim ve hazırlık programlarını gösterir termin planı,
5) Mevcut ve yapılması planlanan bina, tesis, kantar, silo, trafo, yol gibi yapıları gösteren vaziyet planı,
6) İşletme esnasında ve/veya sonrası üretim faaliyetinin gerçekleÅŸtirildiÄŸi alanın çevre ile uyumlu hale getirileceÄŸine iliÅŸkin çevre ile uyum plan çizimi ve kesitleri,
görevli ÅŸirket tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(3) Bu madde kapsamında yapılan müracaatlarda ruhsat taban bedeli ile iÅŸletme ruhsat bedelinin %70’i alınmaz.
Talebin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 60 – (1) Hammadde üretim izni talep edilen alanda ruhsatlı saha bulunması halinde, yapılacak hammadde üretiminin madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve kaynak kaybına yol açıp açmayacağı göz önünde bulundurularak mahallinde tetkik yapılır. Heyetin saha mahallinde yapacağı tetkik tarihi, hammadde talep sahibi ile ruhsat var ise ruhsat sahibine bildirilerek tetkik tarihinde saha mahallinde bulunulması istenir. İlgililerin, heyetin mahallinde yapacağı tetkike katılmamaları durumunda tetkik re’sen yapılabilir.
(2) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarının altı aydan az süreli ve toplam bin tondan az olan miktarlardaki hammadde talepleri, talep edilen alanda yürüyen ruhsat hakları yok ise mahallinde tetkik yapılmadan da karşılanabilir. Bu kapsam dahilinde yürütülen faaliyetler için daimi nezaretçi atanması zorunluluÄŸu yoktur. Ancak teknik ve emniyet yönünden meydana gelecek tüm olaylarda sorumluluk izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸuna aittir.
Hammadde üretimi için talep edilen alanın tetkiki
MADDE 61 – (1) Hammadde üretim izni talep edilen ruhsatlı alanlarda inceleme yapılır. Bu incelemede, madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve verilen iÅŸletme projesinin uygun olup olmadığı deÄŸerlendirilir.
(2) Ruhsatsız alanlarda gerek görülmesi halinde mahallinde inceleme yapılır.
(3) Heyet gerek gördüÄŸü takdirde saha mahallinden analiz yaptırılmak üzere numune alabilir. Alınan numunelerin analiz bedelleri, projeyi veren kamu kurum veya kuruluÅŸunca, yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları hammadde üretim izin taleplerinde ise görevli ÅŸirketçe karşılanır.
Hammadde üretim izin belgesinin verilmesi ve uzatılması
MADDE 62 – (1) Genel Müdürlükte yapılan deÄŸerlendirmeler sonucunda, hammadde üretimi için en fazla proje süresi sonuna kadar Ek-19’da yer alan hammadde üretim izin belgesi talep eden kamu kurum ve kuruluÅŸuna verilir.
(2) Yap-iÅŸlet-devret modeli kapsamında ise görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakılmış olan projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için sözleÅŸme konusu iÅŸte kullanılmak üzere aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’u oranındaki çevre ile uyum bedelinin yatırılmasına müteakip en fazla proje süresi sonuna kadar Ek-26’daki yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları hammadde üretim izin belgesi ihaleyi alan görevli ÅŸirkete verilir.
(3) Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlarla ilgili izin alınmadan hammadde üretim izin belgesi verilmez. Bu alanlara iliÅŸkin izin alınması için bir yıl süre verilir. Bu süre içinde izin alınarak Genel MüdürlüÄŸe verilmemesi halinde talep reddedilir. Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ izne tabi alanın hammadde üretim izin sahibince yapılan yatırım alanı olması halinde izin istenmez.
(4) Görevli ÅŸirket adına verilecek hammadde üretim izin belgesi taleplerinde çevre ile uyum bedelinin yatırılması ve teknik eksikliklerin tamamlanması için görevli ÅŸirkete üç ay süre verilir. Bu süre sonunda eksiklikleri tamamlanmayan talepler için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarına bilgi verilerek görevli ÅŸirkete tekrar üç ay süre verilerek eksikliklerin tamamlanması istenir. Bu süre sonunda da eksikliklerin tamamlanmaması halinde talep reddedilir.
(5) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarının hammadde üretim izin taleplerindeki teknik eksikliklerin tamamlanması için üç ay süre verilir. Bu süre sonunda eksiklikleri tamamlanmayan talepler için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarına tekrar üç ay süre verilerek eksikliklerin tamamlanması istenir. Bu süre sonunda da eksikliklerin tamamlanmaması halinde talep reddedilir.
(6) Eksikliklerin süresinde tamamlanmaması nedeniyle reddedilen alanlar için tekrar talepte bulunulması halinde Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarındaki ruhsat, izin ve diÄŸer alanlar dikkate alınarak talep yeniden deÄŸerlendirilebilir.
(7) Hammadde üretim izin belgeleri, Genel Müdürlükçe düzenlendiÄŸi tarihte yürürlüÄŸe girer.
(8) Hammadde üretim izni verilen alanın seçilmesi, küçültülmesi, büyütülmesi, yerinin deÄŸiÅŸtirilmesi, üretim faaliyetinin durdurulması, üretim izninin uzatılmasına Bakanlık yetkilidir. Alan deÄŸiÅŸikliklerinde yapı hammaddesi talep projesi ekindeki haritalar revize edilir. Kanuna göre verilmiÅŸ ruhsat alanlarında kaynak kaybına yol açacak ve iÅŸletme faaliyetlerine engel olacak ÅŸekilde hammadde üretim izni verilmez.
(9) Hammadde üretim izin belgesinin uzatılması zorunluluÄŸunun doÄŸması halinde Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ve ekinde verilmesi gerekli harita ve çizimler ile üretim izin belgesi süresi bitmeden önce Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilmesi zorunludur. Süre uzatım iÅŸlemlerinde de beÅŸinci ve altıncı fıkra hükümleri uygulanır.
Üretim izni verilen alandan baÅŸka bir kamu kurum ve kuruluÅŸunun üretim yapması
MADDE 63 – (1) Kamu kurum ve kuruluÅŸu adına hammadde üretim izni verilen alanda, baÅŸka bir kamu kurum ve kuruluÅŸunun üretim yapmak istemesi durumunda, Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması ve üretim izni verilmiÅŸ kamu kurum ve kuruluÅŸunun madencilik faaliyetini tehlikeye düÅŸürmeyeceÄŸi ve birbirini engellemeyeceÄŸine dair husus ve izin verilen alan koordinatları da olmak üzere muvafakatinin alınması kaydıyla bu alandan üretim yapılabilir.
(2) Bu maddeye göre muvafakat verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu da Kanuna aykırı faaliyetlerden sorumludur. İzin verilen kamu kurum ve kuruluÅŸunca faaliyete baÅŸlanmadan Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸi alınması zorunlu izinler alınarak daimi nezaretçi/nezaretçiler atanır. Ayrıca muvafakat verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından Kanunun 29 uncu maddesi gereÄŸi verilmesi gerekli belgeler Genel MüdürlüÄŸe ve hammadde üretim izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸuna verilir.
İzinler
MADDE 64 – (1) Hammadde üretim izni verilen alana iliÅŸkin olarak Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması gerekli izinler, hammadde üretim izin sahibi tarafından ilgili kanun hükümlerine göre yetkili mercilere müracaat edilerek alınır. İzinlerin alınmasına müteakip Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti hâlinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 7 nci maddesinin son fıkrasına göre idari para cezası uygulanarak, bu alandaki iÅŸletme faaliyetleri durdurulur.
Sevk fişi kullanılması
MADDE 65 – (1) Yürütülen proje için üretilen hammaddenin, Genel Müdürlükten bedeli karşılığında alınan sevk fiÅŸleri ile sevk edilmesi zorunludur. Hammadde üretim izin sahalarında sevk fiÅŸi kullanımı konusunda 51 inci madde hükümleri uygulanır.
(2) Hammadde üretim izninin iptali veya terki halinde kullanılmamış olan sevk fiÅŸleri Genel MüdürlüÄŸe iade edilir. İptal veya terk edilen hammadde üretim izin sahasına ait sevk fiÅŸleri, izin sahibinin talebi ve Genel MüdürlüÄŸün izni ile diÄŸer hammadde üretim izin sahasında yapılacak sevkiyatlarda kullanılabilir.
İşletme faaliyeti belgeleri
MADDE 66 – (1) Hammadde üretim izin sahibince, faaliyeti gerçekleÅŸtirenlerin adı/ünvanı, adresi, TC kimlik numarası, vergi dairesi, vergi numarası, faaliyete baÅŸlangıç ve bitiÅŸ tarihi bilgileri, bir ay içinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(2) Hammadde üretim izin belgesi ile çalışılan sahalarda, üretim ve/veya sevkiyat yapılması durumunda, izin sahibi her yıl Nisan ayı sonuna kadar bir önceki yıl içinde gerçekleÅŸtirdiÄŸi iÅŸletme faaliyeti ile ilgili Ek-31’de yer alan iÅŸletme faaliyet raporunu ve imalat haritasını Genel MüdürlüÄŸe vermekle yükümlüdür. Aksi takdirde yükümlülük yerine getirilinceye kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(3) İşletme faaliyet raporu ile imalat haritasındaki hata ve noksanlıklar izin sahibine, yapılan bildirimden itibaren iki ay içinde tamamlattırılır. Verilen sürede tamamlanmaması halinde tamamlanıncaya kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(4) Bir yıldan az süreli projeler için iÅŸletme faaliyet raporu ile imalat haritası faaliyet bitiminde Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(5) İşletme faaliyetinde bulunulmayan yıllar için de Genel MüdürlüÄŸe yazılı bilgi verilir.
(6) Üretim faaliyeti durdurulan sahalarda üretim yapıldığının tespiti halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸi faaliyeti yürüten gerçek ya da tüzel kiÅŸiye idari para cezası uygulanır.
(7) Kamu kurum ve kuruluÅŸu adına verilen hammadde üretim izin alanında 63 üncü maddeye göre üretim izni verilenler için de bu madde hükümleri uygulanır.
Çevre ile uyum bedeli ve Devlet hakkı
MADDE 67 – (1) Hammadde üretim izin belgeli yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları için görevli ÅŸirket tarafından, her yıl Ocak ayı sonuna kadar aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’u oranında çevre ile uyum bedeli, kullanılan hammaddenin ocak başı satış fiyatı üzerinden her yıl Haziran ayı sonuna kadar Kanunun 14 üncü maddesine göre Devlet hakkı yatırılır.
(2) Devlet hakkı ve çevre ile uyum bedelinin süresinde yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirkete Kanunun 14 üncü maddesinin on yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir ve üç ay içinde tamamlanması istenir. Aksi halde üretim faaliyeti durdurulur.
(3) Genel Müdürlükçe yapılan denetim ve inceleme sonucunda, üretim ve sevkiyatın bildirilmediÄŸinin tespit edilmesi halinde hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirkete, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idarî para cezası verilir. Ayrıca, yapılan üretimin veya sevkiyatın beyan edilmemesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸi idari para cezası uygulanır.
(4) Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
Hammadde üretim izin belgesi verilen alanların denetlenmesi
MADDE 68 – (1) Hammadde üretim izin belgesi verilen alanlarda yürütülen faaliyetler; herhangi bir ÅŸikayet, talep veya Genel MüdürlüÄŸün uygun gördüÄŸü hallerde mahallinde denetlenebilir. Kanun ve bu YönetmeliÄŸe uygun yürütülmeyen veya çevre ve insan saÄŸlığına zarar veren faaliyetler gerekli önlemler alınıncaya kadar durdurulur. Ayrıca, hammadde izin belgesi verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket, izin sahasında adına faaliyet gösteren üçüncü kiÅŸilerin faaliyetlerini denetlemek, Kanun ve bu YönetmeliÄŸe aykırı faaliyetleri Genel MüdürlüÄŸe bildirmekle sorumludur.
(2) Hammadde üretim izin alanlarının denetimlerine izin sahibi yetkilisi, 63 üncü maddeye göre izin verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu yetkilisi ve/veya faaliyeti gerçekleÅŸtirenin katılması zorunludur.
(3) Daimi nezaretçi defterini, daimi nezaretçi ile izin sahibi imzalar. İzin sahibi adına üçüncü kiÅŸiler tarafından çalışılan hammadde üretim izin sahaları için defterin faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından da imzalanması ve faaliyetin bitiminde defterin izin sahibine verilmesi zorunludur. Defterin, denetim esnasında ibraz edilmemesi, Ek-4’te belirtilen ÅŸekilde düzenli tutulmaması veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından imzalanmaması hallerinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir.
(4) Denetime mesnet teÅŸkil eden bilgi ve belgelerin mahallinde tetkik esnasında ibraz edilmemesi halinde iki ay içinde verilmesi için izin sahibine bildirimde bulunulur. Verilen sürede eksik belgelerin verilmemesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(5) Galeri atımı yöntemi ile patlatma yapıldığının tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(6) Kanunun 31 inci maddesine aykırı olarak daimi nezaretçi/teknik eleman istihdamı saÄŸlanmadan iÅŸletme faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere Kanunun 31 inci maddesi gereÄŸince idari para cezası uygulanarak iÅŸletme faaliyeti durdurulur.
(7) Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasına göre projesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde projeye uygun faaliyette bulunulması için izin sahibine altı aya kadar süre verilir. Bu süre sonunda projesine uygun faaliyette bulunulmaması halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸi idari para cezası verilerek üretim faaliyetleri durdurulur. Ancak, projeye aykırı faaliyetlerin iÅŸletme açısından tehlikeli olduÄŸunun tespiti halinde tehlikeli durum giderilinceye kadar üretim faaliyetleri doÄŸrudan durdurulur.
(8) Kanun kapsamında ruhsat sahipleri için öngörülen idari para cezaları, hammadde üretim izin belgesi ile çalışılan sahalarda faaliyeti yürüten gerçek ya da tüzel kiÅŸiler için de geçerlidir. Aynı hammadde üretim izin sahasında Kanunun idari para cezası uygulanmasını gerektiren maddelerinin birden fazla gerçek ya da tüzel kiÅŸi tarafından ihlal edildiÄŸinin tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere idari para cezası verilir.
Faaliyetlerle ilgili hak ve sorumluluklar
MADDE 69 – (1) Üretim izin belgesi verilen alanda ruhsat olması durumunda ruhsat sahibi, ruhsat sahası içinde kamu kurum ve kuruluÅŸu veya görevli ÅŸirketten, hammadde üretim izin belgesi verilen alanla ilgili olarak herhangi bir hak talep edemez. Hammadde üretim izin belgesi verilen alanda yapılan üretim faaliyeti ruhsat sahibi tarafından engellenemez ve faaliyete müdahale edilemez. Üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu veya görevli ÅŸirket, ruhsat sahibinin faaliyetlerini olumsuz yönde etkileyecek, kaynak kaybına neden olabilecek faaliyetlerde bulunamaz.
Hammadde üretiminin amaç dışı kullanılması ve hammadde üretim izni olmadan üretim yapılması
MADDE 70 – (1) Hammadde üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket, izin verilen alanla ilgili her türlü faaliyetine iliÅŸkin olarak Kanun hükümleri kapsamında Bakanlığa karşı sorumludur. . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
(2) Verilen izin çerçevesinde kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket tarafından üretilen hammadde, proje amacı dışında kullanılamaz, satılamaz, ticarete konu edilemez. İlgili kamu kurum ve kuruluÅŸu ile hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirketin üçüncü kiÅŸiler ile yapacağı sözleÅŸmelerde ve proje maliyetlerinde, bu hususların göz önüne alınması zorunludur.
(3) Hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan projeler dışında kullanıldığının veya ticarete konu edildiÄŸinin tespit edilmesi hâlinde, faaliyeti gerçekleÅŸtirene amaç dışı kullanılan hammaddenin ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası verilir. Yapılan üretimin projede belirtilen amaç dışında kullanımının ikinci kez tespiti hâlinde hammaddenin ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanarak izin iptal edilir. İptal edilen izin sahasında stokta hammadde olduÄŸunun tespit edilmesi durumunda, stoktaki hammadde, üretim izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından proje kapsamında deÄŸerlendirilir.
(4) Hammadde üretim izni olmadan üretim yapıldığının ve hammaddenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan projelerde kullanıldığının tespit edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu alanda üretilen hammadde için faaliyeti gerçekleÅŸtirene, ocak başı satış bedeli kadar idari para cezası uygulanır.
(5) Hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin, Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸü alınmadan kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan farklı projelerde kullanıldığının tespit edilmesi durumunda faaliyetler durdurulur.
(6) Hammadde üretim izni olmadan veya kamu kurum ve kuruluÅŸu adına verilen hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan projelerde kullanıldığının tespit edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu alanda üretilen hammadde için faaliyeti gerçekleÅŸtirene ocak başı satış bedeli kadar idari para cezası uygulanır.
(7) Herhangi bir iÅŸleme tabi tutulmadan kullanılan hammaddeler için ocak başı satış bedeli, tüvenan hammaddenin ocak başı fiyatına göre hesaplanır.
Hammadde üretimi sırasında zaruri olarak üretilen madenler
MADDE 71 – (1) Hammadde üretim izni verilen alanda, izin verilen yapı ve inÅŸaat hammaddesi dışında baÅŸka maden üretilemez ve baÅŸka madenlere yönelik hak talebinde bulunulamaz. Ancak, verilen hammadde iznine dayalı olarak gerçekleÅŸtirilen üretim faaliyetinin zaruri neticesinde baÅŸka maden üretilmesi durumunda Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. İzin verilen alandaki hammadde üretimi esnasında zaruri olarak baÅŸka maden üretildiÄŸi takdirde bu alanda ruhsat yoksa yapılmış üretim Genel Müdürlükten izin alınarak aynı projede kullanılabilir. Genel MüdürlüÄŸün uygun görmemesi veya üretilen madenin proje kapsamında kullanılamaması halinde büyükÅŸehir olan illerde valilik, diÄŸer illerde il özel idaresi tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde özel idare hesabına aktarılır. Ruhsat var ise üretilen maden bir tutanakla bedelsiz olarak ruhsat sahibine verilir.
Üretim izin süresinin sona ermesi
MADDE 72 – (1) Yapı ve inÅŸaat hammadde üretim izni verilen hammadde üretim izin sahibi, faaliyetin sona ermesi veya iznin iptal edilmesi halinde üretim yapılan alanı, çevre ile uyumlu hale getirerek ve emniyet tedbirlerini alarak, diÄŸer mevzuat gereÄŸi alınan izinler ve verilen taahhütler çerçevesinde terk etmek zorundadır. Bu hususlar yerine getirilinceye kadar hammadde üretim izin sahiplerinin cezai ve hukuki sorumlulukları devam eder.
(2) Terk taleplerinde, sahada gerekli emniyet tedbirlerinin ve çevresel önlemlerin alındığına dair terk raporu ve sahanın son durumunu gösterir imalât haritası verilir. Sahada faaliyette bulunulmamış ise hammadde üretim izin sahibi, sahada faaliyette bulunulmadığını ve alınacak bir önlem olmadığını Genel MüdürlüÄŸe bildirir. Genel Müdürlük bu beyana dayalı olarak terk talebini mahallinde tetkik yapmadan da deÄŸerlendirebilir.
(3) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ, terk talepli ve kamu kurumları adına verilmiÅŸ hammadde üretim izin sahalarının mahallinde tetkiki sonucunda gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmadığının tespiti halinde Kanunun 32 nci maddesine göre bir yıl süre verilir. Verilen sürede gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmaması durumunda sorumluluk izin sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir. Çevre ile uyum çalışması için gerekli tedbirler, çevre ile uyum planına uygun olarak orman arazilerinde ilgili orman idaresi, diÄŸer alanlarda il özel idareleri veya valilikler tarafından yerine getirilir. Orman idaresi, il özel idaresi veya valilik tarafından çevre ile uyum planına uygun olarak yapılan masrafların ödenmesi için izin sahibi kuruma bir ay ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar 6183 sayılı Kanuna göre izin sahibi kurumdan tahsil edilir.
(4) Yap-iÅŸlet-devret modeli kapsamında görevli ÅŸirket adına verilmiÅŸ hammadde üretim izin sahalarının mahallinde tetkiki sonucunda gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmadığının tespiti halinde Kanunun 32 nci maddesine göre bir yıl süre verilir. Verilen sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmaması durumunda tedbir alınana kadar sorumluluk izin sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir. Çevre ile uyum çalışması için orman idaresi, il özel idaresi veya valilik tarafından yapılan masraflar, çevre ile uyum planı çalışmaları için emanete yatırılan tutarlardan karşılanır. Teminatların yeterli olmaması durumunda çevre ile uyum planı çerçevesinde eksik kalan masrafların ödenmesi için izin sahibine bir ay ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar 6183 sayılı Kanuna göre görevli ÅŸirketten tahsil edilir. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesi halinde çevre ile uyum bedeli iade edilir.
(5) Bu maddede belirtilmeyen hususlarda 85 inci madde hükümleri uygulanır.
ONUNCU BÖLÜM
İrtifak, İntifa Hakkı ve Kamulaştırma
İrtifak, intifa hakkı ve kamulaştırma işlemleri
MADDE 73 – (1) Maden arama ve iÅŸletme dönemleri içerisinde faaliyet sahası özel mülkiyete konu taşınmaz üzerinde kullanma amacına münhasır olmak üzere belli süreler için maden ruhsat sahibi, Bakanlığa müracaat ile irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi isteyebilir.
(2) İrtifak ve/veya intifa hakkının bedeli, 2942 sayılı KamulaÅŸtırma Kanununa uygun olarak seçilecek bilirkiÅŸiler tarafından tespit edilir. Bu bedeller ruhsat sahibi tarafından ödenir. İrtifak ve/veya intifa hakkı tesis edilen alan ruhsat sahibinin kullanımına bırakılır.
(3) Ruhsat sahibi irtifak ve/veya intifa hakkı verilen alanı amacı dışında kullanamaz. Bu alanı süresi sonunda çevre ile uyumlu olacak ÅŸekilde terk etmek zorundadır. Aksi takdirde ruhsat sahibi irtifak ve/veya intifa hakkı kapsamında sahadaki zararları tazmin etmekle yükümlüdür.
(4) İşletme ruhsat sahasında ve/veya mücavirinde kurulacak tesislerde kullanılacak ve ruhsat sahası dışındaki su, doÄŸalgaz, elektrik, yol ve haberleÅŸme hatları ile ruhsat sahası dışına gidecek cevher taşıma hatları için ruhsat sahibi Bakanlığa müracaat ederek irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi isteyebilir. Mücavir alan, tesisin özelliÄŸi, topografik yapı, iÅŸletmenin büyüklüÄŸü gibi hususlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe deÄŸerlendirilir.
(5) Kamu kurum ve kuruluÅŸları mülkiyetindeki taşınmazlar, madencilik faaliyetinde bulunabilmek için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸunun izni ile ruhsat sahiplerine kiralanabilir.
Kamulaştırma talebinde istenilen belgeler
MADDE 74 – (1) İşletme ruhsatı safhasında iÅŸletme faaliyetleri için gerekli olan özel mülkiyete konu taşınmaz, taraflarca anlaÅŸma saÄŸlanamaması ve iÅŸletme ruhsatı sahibinin talebi üzerine Bakanlıkça kamu yararı bulunduÄŸuna karar verilmesi halinde kamulaÅŸtırılır.
(2) KamulaÅŸtırma talebi, ruhsat sahibince aÅŸağıdaki belgelerle Genel MüdürlüÄŸe yapılır:
a) KamulaÅŸtırma talebi ile ilgili dilekçe,
b) Tüzel kiÅŸilerde kamulaÅŸtırma ile ilgili karar,
c) KamulaÅŸtırılması düÅŸünülen alanın imar ve kullanım durumu, süresi, rezerv durumu, kamulaÅŸtırma sonrası ruhsat alanındaki faaliyetlerin ekonomiye katkısı ile ilgili karşılaÅŸtırmalı bilgileri içeren proje,
ç) KamulaÅŸtırılması talep edilen alan ve bu alan üzerindeki taşınmazların miktar ve nitelikleri, bu alanın 6 derecelik dilime esas koordinatları, sahiplerinin isim ve adresleri, arazilerin tapu ve çap suretlerini gösterir tapu sicilinden onaylı listesi,
d) Taşınmaz üzerinde kamulaÅŸtırma sonrası yapılması düÅŸünülen üretim tesisleri ve iÅŸletmenin durumunu gösterir vaziyet planı,
e) Üretimden sonra arazinin restorasyonu hakkındaki bilgileri ve haritası,
f) Ruhsat sahibince kamulaÅŸtırılması istenilen arazi sahiplerine anlaÅŸmak üzere noter aracılığı ile yapılmış 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre gönderilen ihbarname,
g) KamulaÅŸtırılması talep edilen arazinin çevresindeki yerleÅŸim alanları ve arazi konumları.
Kamulaştırma taleplerinin arazi tetkiki
MADDE 75 – (1) KamulaÅŸtırılması talep edilen alan, Genel Müdürlükçe oluÅŸturulacak heyet tarafından tetkik edilir. KamulaÅŸtırma iÅŸlemleri KamulaÅŸtırma Kanunu hükümlerine göre yapılır. Bu husustaki masraflar ve kamulaÅŸtırma bedeli iÅŸletme ruhsatı sahibi tarafından ödenir.
(2) KamulaÅŸtırmaya, kamulaÅŸtırılması istenilen alandaki madenin iÅŸletme projesi ve rezerv durumu, bu alandaki madenin üretilip üretilmemesi durumunda bölgeye ve ülke ekonomisine fayda ve zararları, kamulaÅŸtırılması talep edilen alan dışında ruhsat sahası içinde baÅŸka alanlardaki rezerv durumuna göre üretim olanakları, bölgedeki alternatif üretim alanları, mülk sahibinin kayıpları, mülk sahibinin kamulaÅŸtırma sonrası sürdüreceÄŸi ekonomik faaliyet ve kamulaÅŸtırmadan nasıl etkileneceÄŸi ile ilgili hususlar, kamulaÅŸtırılması talep edilen alanın çevre ile iliÅŸkileri gibi teknik ve sosyal içerikli tüm etkenler deÄŸerlendirilerek karar verilir.
(3) KamulaÅŸtırılan taşınmaz, tapuya Hazine adına tescil edilip ruhsat hukuku devam ettiÄŸi sürece madencilik faaliyetlerinde kullanılmak üzere ruhsat sahibi adına tahsis edilir.
(4) Kamulaştırılan alanın kamulaştırma amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi haksız surette hak iktisabı sayılır. Bu alanda kamulaştırma amacı dışındaki faaliyet durdurulur.
(5) KamulaÅŸtırma bedelinin kesinleÅŸmesi tarihinden itibaren beÅŸ yıl içinde ruhsat sahibince, kamulaÅŸtırılan alanın kamulaÅŸtırma amacına uygun olarak hiçbir faaliyet veya tesisat yapılmayarak taşınmaz mal olduÄŸu gibi bırakılırsa, mal sahibi veya mirasçıları kamulaÅŸtırma bedelini aldıkları günden itibaren iÅŸleyecek kanuni faiziyle birlikte iade ederek, taşınmaz malını geri alabilir.
(6) Taşınmazın, kamulaÅŸtırma amacı ile ilgili kullanımına lüzum kalmadığının Bakanlıkça tespiti veya ruhsat sahibinin beyanı halinde, KamulaÅŸtırma Kanununda öngörülen usul ve esaslara göre belirlenecek rayiç bedeli ilgili muhasebe birimi hesabına ödenmek kaydıyla kamulaÅŸtırılan yerin eski sahibine iade edileceÄŸi hususu, ruhsat sahibi ve taşınmazın eski sahibine tebliÄŸ edilir. Eski sahibinin taşınmazı altı ay içerisinde almak istememesi durumunda taşınmaz Hazineye kalır.
(7) I. Grup madenler ve mıcır ile kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi için kamulaÅŸtırma hükümleri uygulanmaz.
(8) Bakanlık tarafından alınan kamu yararı kararları ilgili valiliÄŸe gönderilir. İlgili valilik, 2942 sayılı Kanun uyarınca kamulaÅŸtırma iÅŸlemlerini sonuçlandırır.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Faaliyetlerin İncelenmesi ve Denetlenmesi
İnceleme ve denetim
MADDE 76 – (1) Kanun gereÄŸince düzenlenmiÅŸ mali ve teknik belgeler ile ihbar ve ÅŸikayetler dahil tüm madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetleri etkileyen hususların, inceleme ve denetimi Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen heyet tarafından yerinde yapılır.
(2) Genel Müdürlük, ihtisaslaÅŸmış kamu kurum ve kuruluÅŸları ile üniversitelerden ihtisas alanlarında inceleme ve denetimin gerektirdiÄŸi mesleki tecrübeye sahip olan personelleri de görevlendirebilir.
(3) Yapılacak inceleme ve denetimlerde oluÅŸturulacak heyet; maden mühendisi, jeoloji mühendisi ile yapılacak inceleme ve denetimlerin özelliÄŸine göre diÄŸer meslek mensuplarından en az üç kiÅŸiden oluÅŸur.
(4) İnceleme ve denetimlerde ruhsat sahibi Genel MüdürlüÄŸe verdiÄŸi teknik ve mali belgelerin hazırlanmasına esas olan bütün belgelerin asıllarını, yapılmış hesapları talep halinde heyet üyelerine göstermek zorundadır.
(5) Ruhsat sahibi veya vekilinin mahallinde yapılan tetkik ve incelemelere katılması zorunludur. Ruhsat sahibi veya vekilinin herhangi bir nedenle inceleme ve denetime katılmaması veya inceleme ve denetimi engellemesi hâlinde Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
(6) Ruhsat hukuku ile ilgili her türlü bilgi ve belgenin ruhsat sahibinden istenilmesi halinde mahallinde yapılan tetkik ve incelemeler ile görevlendirilen heyete verilmesi zorunludur. Aksi takdirde, Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
(7) Madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak yapılan ihbar ve ÅŸikâyetlerin deÄŸerlendirilebilmesi için, dilekçede ÅŸikayetçinin T.C. kimlik numarası, açık adresi ve irtibat numarasının yer alması gerekir.
(8) Genel Müdürlük, gerek gördüÄŸü takdirde bilgilendirme yapmadan da mahallinde denetimleri gerçekleÅŸtirebilir.
(9) Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen mahallinde tetkik heyetlerince alınan numunelerin analizleri, üniversiteler, uzman kurum ve kuruluÅŸlar ile akredite laboratuvarlarda yaptırılır.
(10) Genel MüdürlüÄŸe verilen teknik bilgi ve belgeler üzerinde Genel Müdürlük incelemelerini yapması sonucu verimliliÄŸi de dikkate alarak yapılacak iÅŸlemlerle ilgili önerilerde bulunabilir ve bu öneriler doÄŸrultusunda ruhsat sahibinden çalışma yapmasını isteyebilir.
İnceleme ve denetimin yapılması
MADDE 77 – (1) İnceleme ve denetim sırasında teknik ve mali belgeler ile bu belgelerin hazırlanmasına esas teÅŸkil eden iÅŸletme projesinin uygulanması ile ilgili hususlar, üretim yöntemi, üretim miktarı, üretilen madenin kullanım alanı, sevk fiÅŸleri, faturalar, satış belgeleri gibi Kanun ve diÄŸer mevzuat gereÄŸi ilgili belgeler incelenir. Her türlü denetimde çevre ile uyum planına uygun çalışılıp, çalışılmadığı kontrol edilir. . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
(2) İnceleme ve denetim sonunda düzenlenen ve mevcut durumu belirten tutanak en az iki nüsha hazırlanarak heyet üyeleri, ruhsat sahibi veya vekili tarafından imzalanır. Ruhsat sahibi veya vekili, tutanakta katılmadığı hususlara ÅŸerh düÅŸebilir. Ancak imzadan imtina edilmesi halinde bu durum tutanakta belirtilir. Tutanağın bir nüshası ilgiliye verilir. Bu tutanakta belirtilen hususlar ruhsat sahibine tebliÄŸ edilmiÅŸ sayılır.
(3) Ruhsat sahasında yapılan tetkiklere ait detay bilgileri içeren rapor hazırlanır. Ruhsat sahibinin talep etmesi durumunda bir örneÄŸi verilir.
Görevlendirme giderlerinin karşılanması
MADDE 78 – (1) Madencilik ile ilgili her türlü görevlendirmelerde, görevlendirme giderleri Kanunun 35 inci maddesi hükümleri çerçevesinde Bakanlık bütçesinden ödenir.
(2) Sevk fişi, patlayıcı madde izni, irtifak ve intifa hakkı, kamulaştırma, mera tahsis değişikliği, ikinci maden, buluculuk hakkı, işletme izin sınırlarında yapılacak değişiklik, birleştirme gibi taleplerle ilgili tetkik giderleri ruhsat sahibince karşılanır.
ZenginleÅŸtirilen tüvenan cevherin denetimi
MADDE 79 – (1) Altın, gümüÅŸ, platin gibi kıymetli metal içeren tüvenan cevherlerin, entegre ve zenginleÅŸtirme tesislerine giren miktarı ile tesisten çıkan konsantre miktarının, projesine veya teknolojik olarak kabul edilen sınırlar içinde olması zorunludur.
(2) Yapılan inceleme ve denetim sonucunda, ruhsat sahibinin Devlet hakkını eksik ödediÄŸi tespit edilirse, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için hesaplanan Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Buluculuk Hakkı
Buluculuk hakkı
MADDE 80 – (1) Ruhsat sahibi, arama veya iÅŸletme ruhsatı süresince ulusal/uluslararası standartlarda hazırlanan teknik raporlar ile birlikte görünür rezerv olarak bildirdiÄŸi ve Genel Müdürlük tarafından yapılan tetkiklerde varlığı tespit edilen madenlerin bulucusu sayılır. Bu hakkın talep edilmesi durumunda ruhsat sahibine Ek-20’de yer alan buluculuk belgesi verilir. I., II. ve V. Grup madenlere buluculuk belgesi verilmez.
(2) Buluculuk hakkı ruhsat hakkından bağımsızdır. Buluculuk hakkı sahibi bu hakkını ruhsat ile birlikte veya ayrı olarak devredebilir.
(3) Buluculuk hakkı, teknik rapor ile görünür rezerv olarak bildirilen ve Genel Müdürlükçe uygun bulunan rezerv miktarı ile sınırlıdır. Bildirilen görünür rezervin bitmesi halinde buluculuk hakkı sona erer.
(4) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca buluculuk belgesi talep edilmesi hâlinde kaynak veya rezerv raporu verilmesi yeterlidir.
Buluculuk hakkının hesabı
MADDE 81 – (1) Buluculuk hakkı, yıllık ocak başı satış tutarının %1’idir.
(2) Genel Müdürlükten talep edilmesi halinde buluculuk hakkı hesabına esas teÅŸkil edecek ocak başı satış tutarı ve bu tutardaki deÄŸiÅŸiklik bulucuya bildirilir.
(3) BuluculuÄŸa konu madenin bulucusu dışında bir baÅŸkası tarafından iÅŸletilmesi halinde, bu alandan bir yılda üretilen maden için tahakkuk eden buluculuk hakkı her yıl Haziran ayı sonuna kadar bu alanda üretim yapan kiÅŸiler tarafından hak sahibine ödenir.
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Devir, Miras Yolu ile İntikal ve Terk İşleri
Devir
MADDE 82 – (1) Maden ruhsatları ve sertifikaları talep halinde, hukuki bir sakınca bulunmadığı takdirde, Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanma ile ilgili ÅŸartları taşıyan gerçek veya tüzel kiÅŸilere devredilebilir. Devir Bakanlık onayı ile gerçekleÅŸir. Devir iÅŸlemi maden siciline ÅŸerh edilmesi ile tamamlanır. Buluculuk hakkı sahibi, bu hakkını ruhsat ile birlikte devredebilir.
(2) Devir iÅŸlemleri yapılacak ruhsatların/sertifikaların yıllık ruhsat bedellerinin, ruhsatla ilgili 6183 sayılı Kanuna tabi borçların, Devlet haklarının eksiksiz ödenmiÅŸ olması, devredildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için, iÅŸletme faaliyet raporunun ve kullanılmayan sevk fiÅŸlerinin devralana verildiÄŸine iliÅŸkin tutanağın Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur.
(3) Ruhsatı veya sertifikayı devralacak kiÅŸinin; devralacağı ruhsata/sertifikaya ait Kanundan doÄŸan bütün hak ve vecibelerini, ruhsata uygulanmış yaptırımlar ile yükümlülükleri kabul ettiÄŸini; ruhsat sahibinin de ruhsatını bütün hak ve vecibeleri ile devretmek isteÄŸini belirten Ek-21’deki örnek dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmeleri gerekir.
(4) Devir iÅŸleminde iÅŸletme ruhsat taban bedelinin yatırıldığına dair belge ile müracaat edilir. Ruhsatın/sertifikanın devredildiÄŸi tarihteki ruhsat bedelinin iki katı tutarında devir bedelinin yatırılması zorunludur. 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belgenin ibrazını müteakip devir Bakanlık onayıyla gerçekleÅŸir. Devir talebinin, Bakanlık tarafından uygun bulunmaması halinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile devir bedeli iade edilir.
(5) 10/6/1983 tarihli ve 2840 sayılı Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu madeni sahalarında, grubundaki diÄŸer madenler için iÅŸletme izni verilmiÅŸ olması ve aynı alanda bor tuzu bulunmadığının veya rezervinin tükendiÄŸinin tespiti halinde ruhsat, kamu kurum ve kuruluÅŸlarına devredilebilir. Ancak daha sonra bu alanlarda bulunacak bor tuzu rezervleri ile ilgili hakların kullanımı ilgili kamu kuruluÅŸuna aittir.
(6) Ruhsat/sertifika devir iÅŸlemlerinde devir alacak gerçek ve tüzel kiÅŸide mali yeterlilik ÅŸartlarının yerine getirilmesi zorunludur.
(7) Tüzel kiÅŸilerin unvan ve nev’i deÄŸiÅŸiklikleri ile mahkeme kararı gereÄŸince devir yapılması durumunda, ruhsat taban bedeli ve ruhsat devir bedeli alınmaz.
(8) Rödövans sözleÅŸmesi bulunan ruhsatların devir taleplerinde devir alandan, mevcut rödövans sözleÅŸmesinin kabul edildiÄŸine dair taahhütname istenir, verilmemesi halinde devir iÅŸlemi gerçekleÅŸtirilmez.
(9) İşletme izinli ruhsatların son denetim tarihinden itibaren bir yıldan fazla süre geçmiÅŸ ise; mahallinde tetkiki gerçekleÅŸtirilmeden ruhsat devredilmez.
(10) İşletme izni, ruhsattan bağımsız olarak devredilemez.
(11) Maden ruhsat sahibi tüzel kiÅŸinin ortaklık yapısında deÄŸiÅŸikliÄŸe yol açabilecek %10’dan fazla hisse devir iÅŸlemleri Bakanlığın iznine tabidir. Bu gibi durumlarda hisse devrinin tarafları aynı anda konu ile ilgili olarak Genel MüdürlüÄŸe gerekçelerini beyan etmek suretiyle müracaat eder. Talebin Bakanlık tarafından uygun görülmesi halinde durum ilgili tüzel kiÅŸiye tebliÄŸ edilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Miras yolu ile intikal
MADDE 83 – (1) Maden ruhsat ve sertifikaları, buluculuk hakkı ve bunlarla ilgili hak ve yükümlülükler, miras yolu ile bir bütün olarak intikal eder. Bu haklar mirasçıların rızası olsa da bölünemez.
(2) Mirasçıların altı ay içinde, intikal eden haklarını bir bütün olarak kullanması ve bu hakkı aralarından maden hakkı alabilecek birine ya da maden hakkı alabilecek özel ya da tüzel kiÅŸiye devretmek üzere Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmeleri zorunludur. Aksi takdirde ruhsat iptal edilir.
(3) Mirasçıların anlaÅŸamamaları halinde içlerinden birinin mahkemeye müracaat etmesi ve ruhsat ile ilgili konunun yargıya intikal ettiÄŸini gösterir bir belge ve veraset ilamı ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmesi durumunda mahkeme sonucu beklenir.
(4) Dava sonuçlanıncaya kadar, mahkeme, Kanuna göre durumu uygun olan birini mümessil olarak tayin eder. Ruhsatlarla ilgili hukuki sorumluluklar mirasçılara; cezai sorumluluklar mahkeme tarafından tayin edilen mümessile aittir. Mirasçıların mümessile, vekil tayin edilmiÅŸ ise vekile rücu hakları saklıdır.
(5) Davanın verilen altı aylık yasal süreden sonra kesinleÅŸmesi halinde, mahkemenin ruhsat hakkını verdiÄŸi kiÅŸinin mahkeme kararı ile birlikte iki ay içinde intikal için gerekli belgelerle Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmesi zorunludur. Aksi halde ruhsat iptal edilerek mirasçının Kanun ile ilgili hakları sona erer.
(6) Ölüm tarihinden itibaren altı ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe intikal iÅŸlemleri için müracaat edilmediÄŸi takdirde, ruhsat iptal edilir. İntikal talebinin ruhsat süresi içinde yapılması zorunludur. Ancak ölüm tarihinin ruhsat süresinin son iki ayı içinde olması durumunda, Kanun ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi için ruhsat süresi sonundan itibaren iki ay ek süre verilir.
(7) Ruhsat/sertifika sahibinin vefatı ile intikal iÅŸlemi tamamlanıncaya kadar geçen sürede ruhsat hukukundan mirasçılar sorumludur.
(8) Devir ve intikal belgeleri ile gerekli iÅŸletme ruhsat taban bedeli makbuzunun ölüm tarihinden itibaren altı ay içinde Genel MüdürlüÄŸe verilmesini takiben devir ve intikal iÅŸlemleri yürütülür. İntikal iÅŸlemi sonucunda ruhsatın mirasçılardan birine devir edilmesi halinde ruhsat devir bedeli alınmaz. Ancak ruhsatın, mirasçıların dışında üçüncü bir kiÅŸiye devir edilmesi halinde ruhsat devir bedeli alınır.
İcra yoluyla devir
MADDE 84 – (1) İcra veya iflas yoluyla ruhsatın satışının talep edilmesi halinde ilgili icra müdürlüÄŸünce veya iflas dairesince satış iÅŸlemi baÅŸlamadan önce Genel MüdürlüÄŸe durum bildirilir. Genel Müdürlük tarafından ruhsata ait Kanundan kaynaklanan ve ödenmesi gereken bütün mali yükümlülükler ile ruhsat hukukuna iliÅŸkin bilgiler ilgili icra müdürlüÄŸüne veya iflas dairesine bildirilir.
(2) İcra veya iflas yoluyla yapılacak satışa katılacak gerçek veya tüzel kiÅŸilerin maden haklarını kullanabilmesi için Kanunun 6 ncı maddesinde düzenlenen ÅŸartlar ile Kanunda öngörülen mali yeterlilik ÅŸartlarını taşıması ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcu bulunmadığına iliÅŸkin belgeyi sunması zorunludur. İlgililer bu ÅŸartları haiz bulunduÄŸunu, Genel Müdürlükten alacağı belge ile ispat eder. Satış bu belgeyi ibraz etmiÅŸ olan talipler arasında yapılır.
(3) İcra veya iflas yoluyla yapılan satışlardan önce ruhsata ait bütün mali yükümlülüklerin tamamlanması gerektiÄŸi ilgili merciye bildirilir. Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde tüm eksiklikler ruhsatı devralana tamamlattırılır.
(4) İcra veya iflas yoluyla satışın baÅŸlatıldığı Genel MüdürlüÄŸe bildirilmiÅŸ ruhsatların, ruhsat bedelinin yatırılmaması halinde Kanunun 13 üncü maddesi gereÄŸince uygulanan idari para cezası ve ruhsat bedelinin yatırılmasına iliÅŸkin bilgi ruhsat sahibine ve ilgili merciye yazılı olarak bildirilir.
(5) İcra veya iflas yoluyla ruhsatı devralacak gerçek veya tüzel kiÅŸilerin Kanunun 6 ncı maddesinde düzenlenen ÅŸartları yerine getirmesi zorunludur. Bu kiÅŸiler; Kanunda öngörülen mali yeterliliÄŸe iliÅŸkin belge, devri gerektiren belgelerin aslı veya noter onaylı örneÄŸi ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcu bulunmadığına iliÅŸkin belge ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat eder. Ayrıca, o yıla ait ruhsat bedelinin yatırılması zorunludur. Bu durumda ruhsat devir bedeli alınmaz.
Ruhsatın hükümden düÅŸmesi ve terk edilen alanlarda alınacak tedbirler
MADDE 85 – (1) Ruhsat/sertifika süresi içinde, sahanın tamamının veya bir kısmının terkinin ruhsat sahibi veya terk talebinde bulunmaya yetkili vekili tarafından talep edilmesi halinde;
a) Sahada doğal topoğrafyayı değiştiren bir faaliyette bulunulmamış ise bu durum ruhsat/sertifika sahibi ve YTK tarafından bir terk raporu,
b) Sahada doÄŸal topografyayı deÄŸiÅŸtiren arama faaliyeti yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu ve sahanın son durumunu gösterir imalat haritası,
c) Açık iÅŸletme yöntemi ile üretim yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu, sahanın son durumunu gösterir imalat haritası, maden jeoloji haritası, çevre ile uyum planının uygulandığını gösterir belgeler ve fotoÄŸraflar,
ç) Yeraltı iÅŸletme yöntemi ile üretim yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için yeraltı ocağının yerüstüne baÄŸlantı giriÅŸlerinin canlı ve hava girmeyecek ÅŸekilde kapatılması, yer üstü sularının yeraltına girmemesi için kuÅŸaklama kanallarının yapılması, mümkünse mevcut yeraltı ocağının derinliÄŸinin topoÄŸrafyaya olan konumu ve çevresel etkileri dikkate alınarak su ve/veya gaz drenajının yapılması gibi alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu, sahanın eski ve yeni tüm faaliyetlerini gösteren son durumunu gösterir imalat haritası, maden jeoloji haritası,
ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe terk talebinde bulunur.
(2) Genel Müdürlük bu belgeler uyarınca terk talebini deÄŸerlendirir. Terk talebinde eksiklik tespiti halinde, eksikliklerin giderilmesi için talep sahibine iki aylık süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerin giderilmemesi halinde talep kabul edilmez.
(3) Terk talebine iliÅŸkin olarak mahallinde yapılan tetkikte; gerekli emniyet tedbirleri ve çevre ile uyum planının uygulanıp uygulanmadığı kontrol edilir. İşletme projesi doÄŸrultusunda faaliyet alanı gerekli emniyet tedbirleri alınmış ve çevre ile uyumlu hale getirilmiÅŸ ise terk talebi talep tarihi itibariyle kabul edilir. Ancak, faaliyet alanının çevre ile uyumlu olmadığının ve emniyet tedbirlerinin alınmadığının tespit edilmesi halinde belirtilen tedbirlerin alınması için en geç bir yıl süre verilir. Verilen bu sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik önlemlerinin ve çevresel önlemlerin alınması durumunda ruhsat sahibi terk talep edilen alanda ve sahanın son durumunu gösterir teknik belgeleri Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır. Bu ÅŸartların saÄŸlanması halinde talep kabul edilir. Aksi halde, çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli tedbirler alınana kadar sorumluluk ruhsat sahibinin olması ÅŸartıyla, terk iÅŸlemleri re’sen yapılarak bu durum valiliÄŸe bildirilir.
(4) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ olan ruhsat sahalarında mahallinde yapılan tetkikte; gerekli emniyet tedbirleri ve çevre ile uyum planının uygulanıp uygulanmadığı kontrol edilir. Ruhsat sahasındaki faaliyetlerin çevre ile uyumlu olmadığının ve emniyet tedbirlerinin alınmadığının tespit edilmesi halinde belirtilen tedbirlerin alınması için ruhsat sahibine en geç bir yıl süre verilir. Verilen bu sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik önlemlerinin ve çevresel önlemlerin alınması durumunda ruhsat sahasının son durumunu gösterir teknik belgelerin Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi halde, çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli tedbirler alınana kadar sorumluluk ruhsat sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir.
(5) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ veya ruhsat hukuku yürürlükte olan sahalarda terk edilen alanlarda, ruhsat sahibi tarafından üçüncü ve dördüncü fıkra kapsamında gerekli yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, çevre ile uyum çalışması için gerekli tedbirler, çevre ile uyum planına uygun olarak orman arazilerinde ilgili orman idaresi, diÄŸer alanlarda il özel idaresi veya valilik tarafından yerine getirilir. Orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından çevre ile uyum planına uygun olarak yapılan masraflar, ruhsat bedelinin, çevre ile uyum planı çalışmalarını karşılamak üzere emanet olarak yatırılan tutardan karşılanır. Ruhsat bedelinden çevre ile uyum planı çalışmaları için çevre ile uyum bedeli olarak yatırılan tutarın yeterli olmaması durumunda çevre ile uyum planı çerçevesinde eksik kalan masrafların ödenmesi için ruhsat sahiplerine bir aylık ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar, 6183 sayılı Kanuna göre ruhsat sahiplerinden tahsil edilir. İlgili idare tarafından çevre ile uyum planı dışında baÅŸkaca bir proje veya uygulama yapılması halinde buna iliÅŸkin masraflar, ilgili idare tarafından karşılanır ve ruhsat sahibinden herhangi bir bedel talep edilmez.
(6) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ ruhsat sahalarında da ruhsat sahibi tarafından gerekli emniyet tedbirleri alınmak zorundadır. Gerekli emniyet tedbirlerinin alınmaması nedeniyle doÄŸabilecek tehlikeli durumlarda ruhsat sahibinin sorumluluÄŸu devam eder.
(7) Terk işlemleri ile ilgili olarak; ruhsat sahibinin yasal sorumluluğunu yerine getirmemesi, ruhsatın iptali veya ihale edilmesi ile ilgili işlemleri geciktirmez.
(8) Terk edilen veya maden rezervi biten ruhsat alanlarının madencilik faaliyeti dışında deÄŸerlendirilmesine iliÅŸkin talepler, Genel Müdürlükçe deÄŸerlendirilir. Talebin uygun bulunması halinde iÅŸlemler, bu alanın kullanım amacı ile ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili bakanlık ve kurumlardan izin alınarak talep sahibince yürütülür.
(9) Çevre ile uyum çalışmalarında gelir getirici faaliyette bulunulduÄŸunun ve gelir elde edildiÄŸinin tespit edilmesi halinde, tespit edilen bedel ruhsat sahibinden genel hükümlere göre ilgili defterdarlıkça tahsil edilir. Çevre ile uyum planı çalışmalarının yukarıda verilen süreler içerisinde ruhsat sahibince gelir getirici faaliyette bulunulmaksızın ve gelir elde edilmeksizin tamamlanması halinde çevre ile uyum planı çalışmalarını temin etmek üzere ruhsat sahibinden alınan teminat iade edilir.
(10) Ruhsatlı veya ruhsat süresi sona eren alanlarda gelir getirici amaçla çevre ile uyumlu hale getirilecek yerlerdeki taşınmazlara ait ruhsat dosyasındaki gerekli bilgi ve belgelerin birer örneÄŸi, Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan bu taşınmazların bulunduÄŸu yer defterdarlığına, ormanlık alanlarda ise orman idaresine gönderilir. Bu alanlar, ilgili kurumlar tarafından ihale veya mevzuatı kapsamında çevre ile uyumlu hale getirilir.
(11) Madencilik faaliyetinin yapıldığı ruhsat sahasının tamamında veya bir kısmında faaliyeti biten ve çevre ile uyumlu hale getirilmesi gereken alana ruhsat sahası dışından malzeme getirilmesinin gerekmesi ve bu durumun gelir getirici nitelik taşıması halinde ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde kamu kurum ve kuruluÅŸunun talebi aranır. Genel Müdürlükçe bu talebin uygun bulunmasını müteakip ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸuna bilgi verilir. Talep sahibi tarafından Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸine göre gerekli izinler alınır. Hazinenin özel mülkiyetinde, Devletin hüküm ve tasarrufunda bulunan yerlerde Maliye Bakanlığından, ormanlık alanlarda 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 16 ncı maddesi çerçevesinde orman idaresinden, özel mülkiyet alanlarında ise mülk sahibinden izin alınır. Mülk sahibi izin vermediÄŸi takdirde alan mülk sahibine iade edilir. Maliye Bakanlığı, orman idaresi veya mülk sahibi faaliyetlerini, Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸine göre yürütür.
(12) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸen ruhsatların ruhsat bedellerinin çevre ile uyum planı için ayrılan kısmı, sahada faaliyette bulunulan ve daha önce faaliyette bulunulmuÅŸ alanlardaki gerekli emniyet tedbirlerinin alınması ve iÅŸletme projesi doÄŸrultusunda çevre ile uyum planı uygulanarak faaliyet alanlarının çevre ile uyumlu hale getirilmesi durumunda iade edilir.
(13) Ruhsat alanı dahilinde, ruhsata hak saÄŸlanmasından önce, madencilik faaliyeti sonucu açılmış ocaklarda ve geçici tesislerde çalışılmayacağının ruhsat sahibi tarafından bildirilmesi, bu ocaklarda ve geçici tesislerde ruhsat sahibince çalışılmadığının Genel Müdürlükçe tespit edilmesi durumunda ocakların ve geçici tesislerin rehabilitasyonu orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından yaptırılır. . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
(14) Ruhsatsız alanlarda madencilik faaliyeti sonucu oluÅŸtuÄŸu belirlenen ve Genel Müdürlük kayıtlarında teyit edilen önceden açılmış ocaklar olması halinde, bu ocakların rehabilitasyonu orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından yaptırılır.
Devlete intikal
MADDE 86 – (1) Arama ve iÅŸletme ruhsatlarının/sertifikalarının iptal edilmesi veya terk edilmesi hallerinde ruhsat sahibine hiç bir ödeme yapılmaksızın kuyular, galeriler ve bunların korunması için yapılmış olan tesisler Devlete intikal eder.
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Devlet Hakkı
Devlet hakkına iliÅŸkin genel hükümler
MADDE 87 – (1) Devlet hakkı, ocaktan çıkarılan madenin ocak başındaki fiyatından alınır.
(2) Üretilen madenin hammadde olarak kullanılması veya satılması hâlinde, aynı pazar ortamında madenin iÅŸletmelerdeki tüvenan olarak ocak başı satışında uygulanan fiyat, ocak başı satış fiyatıdır. Madenlerden alınan Devlet hakkına esas olan emsal ocak başı satış fiyatı, bölgeler de dikkate alınarak her madene ait ayrı ayrı ve uygulandığı yıl için belirlenerek Genel Müdürlükçe ilan edilir. Ocak başı satış fiyatı, ilan edilen emsal fiyattan daha düÅŸük olamaz.
a) Ocak başı satış fiyatı, madenlerin fiyatını belirleyen özellikler ve ÅŸartlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenir. Ocak başı satış fiyatının genel olarak tespit edilemediÄŸi durumlarda, madenin mineralojik özellikleri, bulunduÄŸu bölge, iÅŸletme ve zenginleÅŸtirme yöntemleri ve sahaya özgü ÅŸartlar dikkate alınarak ocak başı satış fiyatı, maden ruhsat sahası bazında da belirlenir.
b) Konsantre ürünlerin ocak başı satış fiyatı belirlenirken; ilgili borsalar, ihracatçı birlikleri veya uluslararası piyasalarda oluÅŸan fiyat baz alınır. Ancak, bu madenlerin metal üretimine yönelik entegre tesislerde kullanılması durumunda ilk fiyatın oluÅŸtuÄŸu ürün baz alınır.
(3) Tüvenan madenin, herhangi bir zenginleÅŸtirme iÅŸlemine tabi tutulduktan veya bir prosesten geçirildikten sonra satış fiyatının oluÅŸtuÄŸu durumlarda, ocak başı satış fiyatı; ilk satışının yapıldığı aÅŸamaya kadar oluÅŸan nakliye, zenginleÅŸtirme ve varsa farklı prosese ait kullanılan tesis ve ekipmanın amortismanı dahil tesise ait enerji, su, kimyasallar, bakım-onarım, sarf malzemesi giderleri ile tesiste çalışan personel giderleri, tesisten satışa kadar olan nakliye giderleri, teknolojik test giderleri ve paketleme giderleri çıkarılarak oluÅŸan fiyattır. Bu fiyat, iÅŸletme yöntemi, tenör/kalite, üretilen bölge, aynı pazar ortamı ve diÄŸer özellikler göz önünde bulundurulduÄŸunda benzer iÅŸletmelerdeki emsal fiyatlardan ve Genel Müdürlükçe ilan edilen ocak başı satış fiyatından az olamaz. ZenginleÅŸtirilen madenin piyasada satış fiyatının oluÅŸmaması durumunda, madenin mineralojik özellikleri, iÅŸletme ve zenginleÅŸtirme yöntemleri ve sahaya özgü ÅŸartlar dikkate alınarak veya benzer proses maliyeti olan tesisler emsal alınarak, madenlerin ocak başı satış fiyatı belirlenir. Ocak başı satış fiyatı belirlenirken ocaktaki yükleme dahil giderler dikkate alınmaz.
(4) Üretilen madenin ruhsat sahibine ait tesiste hammadde olarak kullanılıyor olması halinde, aynı madenin piyasadaki ocak başı satış fiyatı emsallerinden az olamaz.
(5) Aynı tesiste, farklı kalite ve nitelikte birden çok ürünün üretilmesi durumunda ürünlerin ocak başı satış fiyatı, tesisteki üretim sürecinde piyasa satış fiyatı olan ilk ürünün fiyatından, ilk satışının yapıldığı aÅŸamaya kadar oluÅŸan üçüncü fıkrada sayılan giderler çıkarılarak hesaplanır.
(6) Devlet hakkı;
a) I. Grup (a) bendi madenlerin valilik veya il özel idaresince belirlenen ve ilan edilen boyutlandırılmış ve/veya yıkanmış piyasa satış fiyatı üzerinden %4 oranında,
b) I. Grup (b) bendi madenlerden %4 oranında,
c) II. Grup (a) ve (c) bendi madenlerden %4 (Kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman gibi yapılarda kullanılan tüvenan hammadde dışında bu maddedeki Devlet hakkı boyutlandırılmış fiyat üzerinden alınır.) oranında,
ç) II. Grup (b) bendi madenlerde doÄŸal taşın özelliklerine ve bulunduÄŸu bölgeye göre ocakta oluÅŸan piyasa satış fiyatı üzerinden %4 oranında,
d) III. Grup kaynak tuzlarından %1 oranında, bu grubun diğer madenlerinden %5 oranında,
e) IV. Grup madenlerden; altın, gümüÅŸ, platin, bakır, kurÅŸun, çinko, krom, alüminyum ve uranyum oksit madenlerinden Kanunun ekli (3) sayılı tabloda belirtilen oranlarda, uranyum oksit dışındaki radyoaktif mineraller ve diÄŸer radyoaktif maddelerden %8 oranında, diÄŸerlerinden ise %2 oranında,
f) V. Grup madenlerden %4 oranında,
alınır.
(7) Devlet hakkı, işletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
(8) Devlet ormanlarında yapılan madencilik faaliyetlerinden Devlet hakkı %30 fazlasıyla alınır. Orman ve Su İşleri Bakanlığınca verilen iznin beÅŸ hektarı geçmemesi halinde, bu alana ait fazla alınan Devlet hakkı ile aÄŸaçlandırma bedeli, Orman Genel MüdürlüÄŸünün ilgili hesabına yatırılır. Bir ruhsat sahasında defaten verilen iznin beÅŸ hektarı geçmesi halinde, beÅŸ hektarı aÅŸan kısımdan fon bedelleri hariç orman mevzuatı hükümlerine göre diÄŸer bedeller alınır. BeÅŸ hektarı aÅŸan kısımdan %30 fazla Devlet hakkı alınmaz.
(9) Devlet hakkı oranlarında, madenin cinsi, üretildiÄŸi bölge gibi kıstaslar gözetilerek Bakanlar Kurulunca en fazla %25 oranında indirim yapılabilir.
(10) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretiminden Devlet hakkı alınmaz. 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile verilen hammadde üretim izinleri için kullanılan miktar üzerinden grubu dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenen ocak başı satış fiyatı üzerinden Devlet hakkı alınır.
(11) EreÄŸli Kömür Havzasındaki kömürlerin Türkiye TaÅŸkömürü Kurumu Genel MüdürlüÄŸünce üretilmesi sonucu özel idare payı, Köylere Hizmet Götürme BirliÄŸi payı dışında Devlet hakkı ödenmez. Ancak, Türkiye TaÅŸkömürü Kurumu Genel MüdürlüÄŸü ile yapılan anlaÅŸma sonucu üçüncü kiÅŸilerce üretilen kömür madeninden Devlet hakkı alınır.
(12) Yeraltı ve açık iÅŸletme yöntemi ile aynı anda çalışılan ocaklarda, ruhsat sahipleri Devlet hakkı ödemelerinde Kanunla belirlenen %50 indirim hakkından sadece yeraltı iÅŸletme yöntemi ile faaliyet gösterilen ocakta üretilen madenin ocak başı satış fiyatı için yararlanabilir.
(13) Devlet hakkına esas olacak ödemelerde Kanunda belirtilen teÅŸviklerden sadece birinden yararlanılabilir.
(14) Ocak başında satışı yapılan maden ile üretim sahası dışına sevk edilen madenlerde sevkiyat tarihi itibarıyla Devlet hakkı tahakkuk eder. Üretim yapılmasına raÄŸmen sevk edilmeyerek ruhsat sahasında stokta bekletilen veya ruhsat alanının küçük olması ya da topoÄŸrafik yapı nedeniyle ruhsat alanı bitiÅŸiÄŸinde stoklanan madenler ile üretim yapılmayan iÅŸletme ruhsat sahalarında iÅŸletme ruhsat taban bedeli kadar Devlet hakkı alınır. Ancak, stoktan sevkiyat yapıldığı zaman Devlet hakkı alınır.
(15) Birden fazla iÅŸletme iznine sahip ruhsatlarda bu madenin kompleks cevher olması halinde projede beyan edilen tüvenan kompleks üretim miktarı üzerinden Devlet hakkı alınır. Birden fazla iÅŸletme iznine sahip kompleks olmayan madenlerde ise iÅŸletme iznine konu olan her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır. İşletme izni bazında iÅŸletme ruhsat taban bedeli kadar Devlet hakkı alınır.
(16) Sahada yapılan üretim faaliyetleri sonucunda pasa olarak atılan ve/veya stoklanan madenlerin ileriki yıllarda satış imkânının olması ve/veya tekrar iÅŸlenerek satılması durumunda da, Devlet hakkı alınır. Bu malzemelerin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca bedelsiz olarak kullanılması durumunda ise Devlet hakkı alınmaz.
(17) Ruhsat sahiplerinin Devlet hakkını ödeyerek kendilerine ait zenginleÅŸtirme tesislerine sevk ettikleri madenlerden konsantre/izabe sonucu atılan pasa/bakiye/atıkların tekrar deÄŸerlendirilmesi durumunda ödenmesi gereken Devlet hakkının %50’si alınmaz.
(18) Ruhsat sahibi tarafından beyan edilen ocak başı satış tutarının aynı pazar ortamındaki emsallerinden az olması durumunda süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkı, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
(19) Bakanlık, Devlet hakkının, Kanun hükümlerine uygun ve doÄŸru bir ÅŸekilde hesap ve beyan edilmesine iliÅŸkin tüm hususları, ruhsat sahasının büyüklüÄŸü, maden grubu veya türü, iÅŸletme cirosu veya iÅŸletmenin kamuya ait olup olmaması hususlarını dikkate alarak, 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali MüÅŸavirlik ve Yeminli Mali MüÅŸavirlik Kanunu hükümleri çerçevesinde yeminli mali müÅŸavirlerin tasdikine tabi tutabilir. Yeminli mali müÅŸavirler yaptıkları tasdikin doÄŸru olmaması halinde, tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere, kaybına uÄŸratılan Devlet hakkından ve kesilecek cezalardan ruhsat sahibi ile birlikte müÅŸtereken ve müteselsilen sorumlu olurlar ve bu durum ilgili tahsil dairesine bildirilir.
(20) Birden fazla madenin hammadde olarak kullanıldığı tesislerde bu madde hükümlerinin uygulanmasında kullanılan her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır.
(21) Altın, gümüÅŸ ve platin gibi madenlerin ocak başı satış fiyatının tespitinde, tesis başı konsantre, dore-külçe, granül gibi ürünler baz alınır.
(22) Tuz gruplarında ocak başı satış fiyatının tespitinde, ürünün piyasa fiyatının oluÅŸtuÄŸu birincil veya rafine birincil ürün baz alınır. Ancak kaynak tuzlaları ile ilgili Devlet hakkında, iÅŸletme ruhsat taban bedeli ÅŸartı aranmaz.
(23) Kömürlerde, kömürün kalorifik deÄŸeri, kükürt oranı, uçucu maddeler, nem oranı, iÅŸletme yöntemi, üretilen bölge gibi unsurlar dikkate alınarak, hiçbir iÅŸleme tabi tutulmadan satış fiyatı, belirlenen kömürün fiyatı emsal fiyatından az olmamak ÅŸartıyla piyasadaki satış fiyatıdır. Bir tesiste iÅŸleme tabi tutulanlarda ise bu suretle oluÅŸan ve üçüncü fıkra hükümlerine göre belirlenen fiyat, ocak başı satış fiyatıdır. Enerji hammaddesi olarak kullanılan turba, kömür, asfaltit, bitümlü ÅŸist gibi madenlerde emsallerinden az olmamak ÅŸartıyla tüvenan olarak piyasada oluÅŸan fiyat dikkate alınarak ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(24) Aynı tesisten tüvenan madene dayalı olarak aynı iÅŸlem sonucunda birden fazla ürün üretilmesi durumunda, üretilen ürünlerin tamamı dikkate alınarak Devlet hakkına esas toplam satış geliri hesaplanır.
(25) Bu madde kapsamında yapılacak hesaplamalarda, madenler ile ilgili hangi ürünlerin baz alınacağına iliÅŸkin esaslar Genel Müdürlük tarafından belirlenir.
(26) Ocak başı satış fiyatı tespitine iliÅŸkin eksikliklerin tamamlanmasına yönelik beyanlar, Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında deÄŸerlendirilir.
(27) Tesis muafiyeti verilen ruhsat sahaları için üretim yapılmaması durumunda iÅŸletme projesinde belirtilen yıllık üretim miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı alınır. Bu miktar iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
(28) II. Grup (b) bendi madenlerden doÄŸal taşın özellikleri ve bulunduÄŸu bölgeye, taşın ticari ismi, kalitesine göre ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(29) Bor tuzlarından konsantre/rafine/kalsine vb. iÅŸlemine tabi tutulduktan sonra satış fiyatının oluÅŸtuÄŸu durumlarda ocak başı satış fiyatı, üçüncü fıkrada belirtilen giderler çıkarılarak oluÅŸan fiyattır.
Üretilen hammaddenin kendi tesisinde kullanılması . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
MADDE 88 – (1) ÜrettiÄŸi tüvenan madeni yarı mamul veya mamul hale getirmek üzere iÅŸlemek amacı ile yurt içinde kendine ait tesisinde iÅŸleyip ek katma deÄŸer saÄŸlayanlardan, bu tesislerde üretimde deÄŸerlendirilen maden miktarı için Devlet hakkının %50’si alınmaz.
(2) Bu hüküm I. Grup madenler, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler ve mıcır ile kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol ve benzeri yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi teÅŸvikten yararlandırılmaz.
Devlet hakkının tahsili ve dağıtılması
MADDE 89 – (1) Ruhsat sahibi tarafından yatırılan Devlet hakkının %25’i il özel idare payı olarak ruhsatın bulunduÄŸu ilin özel idaresine, %25’i ruhsatın bulunduÄŸu en yakın köyden baÅŸlamak kaydıyla köylerin yer aldığı bölge ile sınırlı olarak altyapı yatırımlarında kullanılmak üzere faaliyet alanındaki payı oranında, doÄŸrudan ilgili ilçe veya ilçelerin Köylere Hizmet Götürme Birlikleri hesabına, %50’si de Hazine hesabına yatırılır. Ruhsatın birden fazla il veya ilçe sınırları dâhilinde kalması durumunda fiili üretim yapılan alan dikkate alınır. BüyükÅŸehrin bulunduÄŸu illerdeki ruhsat sahalarına ait oluÅŸan Devlet hakkının tamamı ilgili muhasebe birimi hesabına yatırılır.
(2) Tahakkuk eden ve süresinde ödenmeyen Devlet hakkının, 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere, aktarılacağı il özel idareleri ve Köylere Hizmet Götürme BirliÄŸinin payı belirtilmek suretiyle ilgili tahsil dairelerine bilgi verilir ve bu Devlet hakkı 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre gecikme zammı oranı uygulanarak tahsil edilir.
(3) Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkı, ilgilisine Genel Müdürlükçe yapılacak tebliÄŸ üzerine ilgilisi tarafından bir ay içerisinde ödenir. Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
Buluculuk hakkı ödenmesi
MADDE 90 – (1) Buluculuk hakkı olan ruhsatlarda yıllık ocak başı satış tutarının %1’i buluculuk hakkı olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar buluculuk hakkı sahibi adına/hesabına yatırılır.
(2) Buluculuk hakkı, ilgili kişi, kurum ve kuruluşlarca takip edilir.
Belediye payı ödenmesi
MADDE 91 – (1) Madenin tüvenan olarak üretildiÄŸi alanın belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde olması durumunda, üretilen madenin ocak başı satış tutarının %0,2’si belediye payı olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar ilgili belediyeye ödenir. Ruhsatın birden fazla belediye sınırında kalması durumunda madencilik faaliyeti yapılan alan dikkate alınarak belediye payı alana göre oransal olarak belirlenerek ödenir.
(2) Belediye payı, ilgili belediye tarafından takip edilir.
ONBEŞİNCİ BÖLÜM
Beyan ve İdari Para Cezaları
Beyan usulü
MADDE 92 – (1) Ruhsat sahibi veya vekilinin Kanun hükümlerine göre verdiÄŸi belgeler ve yazılı beyanları aksi tespit edilmediÄŸi sürece doÄŸru kabul edilir. Genel Müdürlük gerektiÄŸinde verilen belgeleri veya beyanları yerinde tetkik ve kontrol edebilir.
(2) Belge ve beyanlardaki hata ve noksanlıklara iliÅŸkin olarak Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(3) Sahada faaliyetlerin projesine uygun sürdürülmemesi, faaliyetlerin verilen faaliyet raporları ile uyum içinde olmaması, imalat haritalarının tekniÄŸine veya arza uygun olmaması, denetime mesnet teÅŸkil eden belgelerin verilmemesi ya da istenilen analiz ücretinin ödenmemesi durumunda Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(4) Kanuna göre;
a) Ruhsatın ait olduÄŸu grup dışında, üretim hakkı olmayan diÄŸer grup madenin üretilmesi ve/veya sevk edilmesi,
b) Arama ruhsat döneminde arama faaliyetleri yapılırken zorunlu olarak maden çıkarılması veya numune alınması dışında izinsiz üretim ve/veya satış yapılması,
c) Ruhsat sahibinin kamulaştırılan alanı kamulaştırma amacı dışında kullanması,
ç) Galeri atımı yöntemi ile patlatma yapılması,
d) Genel Müdürlükçe faaliyeti durdurulan sahalarda üretim faaliyetinde bulunulması,
e) Ruhsat sahasında yapılan üretim veya satışların beyan edilmemesi,
haksız yere hak iktisabı sayılır. Haksız yere hak iktisabına imkan veren bu hususlarla ilgili yapılmış beyanlar da gerçek dışı ve yanıltıcı beyanlar olarak kabul edilerek Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve haksız surette hak iktisabına sebep olan teknik elemanlar uyarılır. Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanların üç yıl içinde tekrarı halinde teknik elemanların, Kanun gereÄŸince yapacakları beyanlar bir yıl süreyle geçersiz sayılır. Fiilin her tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı ve hak mahrumiyeti, teknik elemanın baÄŸlı bulunduÄŸu mesleki teÅŸekküle bildirilir.
(6) Daimi nezaretçinin atandığı ruhsat sahasındaki faaliyetleri düzenli bir ÅŸekilde denetleyerek tespit ve önerilerini daimi nezaretçi defterine kaydetmesi zorunludur. Aksi takdirde daimi nezaretçi uyarılır. İkinci kez aynı ruhsat ile ilgili olarak bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda daimi nezaretçi hakkında beÅŸinci fıkra hükümleri uygulanır. Daimi nezaretçi defterini, daimi nezaretçi ile ruhsat sahibi ve faaliyeti gerçekleÅŸtiren birlikte imzalar.
(7) Daimi nezaretçi defterinin ibraz edilmemesi veya Ek-4’te belirtilen ÅŸekilde düzenli tutulmaması halinde, Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(8) Bu maddede belirtilen şekilde iktisap edilen haklar geri alınır.
İdari para cezaları
MADDE 93 – (1) Kanunun idari para cezası gerektiren hükümlerinden dolayı birden fazla idari yaptırım uygulanmasının gerekmesi halinde idari para cezaları ayrı ayrı uygulanır.
(2) İdari para cezaları ile ilgili bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır.
Ruhsat taban bedeli, ruhsat bedeli
MADDE 94 – (1) Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur.
(2) İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek amacıyla ilgili muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediÄŸi banka hesabına, %30’u ise çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleÅŸtirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediÄŸi bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. Nemalandırmaya iliÅŸkin hususlar, 8/12/2016 tarihli ve 29912 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Haznedarlığı Genel TebliÄŸi hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenir.
(3) Ruhsat bedelinin süresinde yatırılmaması hâlinde Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir. İşletme ruhsatlarında verilen sürede yatırılmayan ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar, arama ruhsatlarında ise ruhsat bedelinin tamamı 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir. Kaynak tuzlalarından ruhsat bedeli alınmaz. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesi ve ruhsatla ilgili tüm yükümlülüklerin yerine getirilmesini müteakip, çevre ile uyum bedeli iki ay içerisinde iade edilir.
(4) Arama ve iÅŸletme ruhsatlarında ruhsat taban bedeli ile Kanun gereÄŸince uygulanan idari para cezaları her yıl 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden deÄŸerleme oranı nispetinde artırılır. Ruhsat bedeli, taban bedelinin maden grubu ve alan büyüklüklerine göre belirlenen katsayılarla çarpılarak arama ruhsatlarında Kanunun ekli (1) sayılı tabloda, iÅŸletme ruhsatlarında ise ekli (2) sayılı tabloda gösterildiÄŸi ÅŸekilde hesaplanır. KuruÅŸlar liraya tamamlanır. Bu fıkradaki bedeller her yıl Ocak ayının ilk haftası ilan edilir.
(5) Ruhsat taban bedeli ve ruhsat bedeli müracaat numarası, eriÅŸim numarası veya sicil numarası belirtilmek suretiyle ödenir. Ancak, yeni ruhsat müracaatlarında talep sahibinin adı/unvanı bilgileri yer alır.
(6) Süresinde ödenmeyen Devlet hakları ile iptal edilen ruhsatlarda ödenmeyen ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir.
(7) Ruhsat birleÅŸtirme, izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi, ihale, küçük alanların ihalesi, devir, iÅŸletme ruhsatı ve süre uzatımı taleplerinden vazgeçilmesi halinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli iade edilmez.
(8) Ruhsat birleÅŸtirme, izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi, ihale, küçük alanların ihalesi, rödövans ve devir talepleri, Kanunun 16 ncı maddesinin onbirinci fıkrası gereÄŸince yapılan talepler, iÅŸletme ruhsatı ve süre uzatımı taleplerinde iÅŸletme ruhsat taban bedelinin genel bütçeye yatırıldığına dair belge ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ile müracaat edilir. Talep sonuçlanana kadar vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge yeniden istenmez.
ONALTINCI BÖLÜM
Sicil Kayıtları
Arama sicil kayıtları
MADDE 95 – (1) Arama ruhsatları ve sertifikaları, numaraları ile sicile iÅŸlenir. Bu sicil kayıtlarına:
a) Erişim numarası,
b) Ruhsat numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası,
ç) Tüzel kiÅŸiler için vergi numarası,
d) Ruhsatın grubu,
e) Ruhsatın yürürlük tarihi,
f) Buluculuk hakları,
g) Devir ve intikal bilgileri,
ÄŸ) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve ipotek bilgileri,
h) Ruhsatla ilgili uygulanmış hak düÅŸürücü madde cezaları,
ı) Ruhsatın kanunen sona erme durumları ve sebepleri,
iÅŸlenir.
(2) Ruhsatın aslı sicilde saklanır.
İşletme sicil kayıtları
MADDE 96 – (1) İşletme ruhsatları ile sertifikaları ve izinleri, iÅŸletme siciline iÅŸlenir.
(2) İşletme ruhsatları sicil kayıtlarına:
a) Erişim numarası,
b) Ruhsat numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası beyanı,
ç) Tüzel kiÅŸiler için vergi numarası,
d) Ruhsatın grubu ve işletme izni,
e) Ruhsatın yürürlük tarihi,
f) Buluculuk hakları,
g) Ruhsatın sınır noktalarının koordinat değerleri,
ÄŸ) Devir ve intikal bilgileri,
h) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve ipotek bilgileri,
ı) Ruhsata Kanun gereÄŸi uygulanan hak düÅŸürücü cezalar ve maddeleri,
i) Ruhsat birleştirme veya sınır değiştirme işlemleri,
j) Ruhsatın kanunen sona ermesi durumları ve sebepleri,
k) Rödövans sözleÅŸmesi,
iÅŸlenir.
(3) Ruhsatın aslı sicilde saklanır.
(4) Ruhsatların sicil kayıtları teknik alt yapının hazırlanmasından sonra elektronik ortamda tutulur.
Sicilin incelenmesi
MADDE 97 – (1) Maden sicilini; ruhsat sahibi, ruhsat sahibinin vekili ve devir talebi söz konusu olduÄŸunda devralacak kiÅŸi, ilgili memurun nezaretinde görebilir.
Rehin ile ilgili sicil kaydı
MADDE 98 – (1) Üretilerek stoklanmış maden cevherleri, arama ve iÅŸletme ruhsat sahibinin Genel MüdürlüÄŸe yazılı müracaatı üzerine bildirdiÄŸi ÅŸahıslara kabzedilmeksizin rehnedilebilir. Rehnedilmeleri halinde rehin tarihi, süresi ve durumu maden siciline kaydedilir. Bu cevherler rehin süresi içerisinde rehin alan ÅŸahısların yazılı müracaatı olmadıkça satılamaz. Genel Müdürlük rehin iÅŸlemlerini ilgili vilayetlere bildirerek takibini ister.
Sicil kayıtlarındaki hataların düzeltilmesi
MADDE 99 – (1) Sicil kayıtlarında silinti, kazıntı, çizinti yapılmaz. Ancak 95 inci ve 96 ncı maddelerde yer alan bilgilerin sicil kaydına iÅŸlenmesi esnasında bir maddi hata yapıldığı takdirde sicil sorumlusu, Genel Müdürün ya da görevlendirdiÄŸi yetkili ile birlikte yapılan yanlışlığı üzeri okunabilecek ÅŸekilde çizerek, gerekli düzeltmeleri yapar. Yapılan düzeltme deÄŸiÅŸiklik defteri adı altında bir deftere tarih ve sıra numarasına göre iÅŸlenir. Bu kayıt sicil sorumlusu ve Genel Müdür ya da yetkilendirdiÄŸi personel tarafından imzalanır. Maddi hatalar dışındaki sicil kayıtlarında yapılması gereken deÄŸiÅŸiklikler Genel Müdürlük oluru ile yapılır.
Buluculuk hakkının kayıtlarının tutulması
MADDE 100 – (1) Buluculuk hakları ile ilgili kayıtlarda, buluculuk hakkına sahip gerçek veya tüzel kiÅŸi adı, pafta ve koordinatları, buluculuk tarihi, bulucusu olunan maden, görünür rezervi, buluculuk talep edildiÄŸi andaki eriÅŸim ve ruhsat numarası yer alır. Buluculuk hakkı bilgileri bilgisayar kayıtlarına iÅŸlenir.
(2) Ruhsat devirlerinde, devredilen alanda buluculuk hakkı olup olmadığı devralan kiÅŸiye bildirilir. Arama ruhsatları verilirken, sahalar üzerinde buluculuk hakkı olması durumunda bu durum ruhsatlara iÅŸlenir.
Rödövans iÅŸlemleri
MADDE 101 – (1) Ruhsat sahipleri ile üçüncü kiÅŸiler arasında yapılacak olan rödövans sözleÅŸmeleri Bakanlığın iznine tabidir.
(2) Maden iÅŸletme ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmı veya tamamı için üçüncü kiÅŸilerle yapmış oldukları rödövans sözleÅŸmelerinin ve bu sözleÅŸmelerde yapılan deÄŸiÅŸikliklerin, devir ve intikal iÅŸlemlerinde, bilgilendirme amacıyla Genel MüdürlüÄŸe verilmesi ve maden siciline bilgi amaçlı ÅŸerh edilmesi zorunludur. Genel Müdürlük hiçbir ÅŸekilde rödövans sözleÅŸmelerine taraf deÄŸildir.
(3) Bir ruhsat sahasında rödövans talebinin olması durumunda talep alanının madencilik faaliyeti yapılabilecek büyüklükte olup olmadığı ve iÅŸletme faaliyetlerinin birbirini olumsuz etkileyip etkilemediÄŸi göz önünde bulundurularak Genel Müdürlük tarafından deÄŸerlendirilir.
(4) Kamu kurum ve kuruluÅŸları ve iÅŸtirakleri hariç yeraltı kömür sahalarında rödövans sözleÅŸmesi yapılamaz. Kamu kurum ve kuruluÅŸları ve iÅŸtiraklerinin yeraltı kömür iÅŸletmelerinde aynı alan içinde, kot/kat farklılığı olması, giriÅŸ çıkışları ve havalandırmalarının birbirinden bağımsız olması halinde birden fazla rödövans sözleÅŸmesi yapılabilir.
(5) Rödövans sözleÅŸmelerinde sözleÅŸmenin bitiÅŸ tarihi, muhtemel süre uzatımları dahil gün/ay/yıl olarak belirtilir. Aynı alanda kot/kat farklılığı olsa dahi birden fazla rödövans sözleÅŸmesi yapılamaz.
(6) Rödövansçı olarak faaliyet gösteren tüzel kiÅŸilerden ortaklık payı ve adres bilgileri istenir. Tüzel kiÅŸinin Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanma ile ilgili ÅŸartları taşıması ve bu Yönetmelikte belirlenen mali yeterlilik ÅŸartlarını saÄŸlaması zorunludur.
(7) Tarafların birlikte rödövans sözleÅŸmesinin maden sicil kayıtlarından silinmesini talep etmeleri halinde bu kayıtlar maden sicilinden silinir. Tek taraflı silinme talepleri kabul edilmez. Süresi sona eren rödövans sözleÅŸmeleri, maden sicilinden silinir.
(8) Maden ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kiÅŸilerle yapmış oldukları rödövans sözleÅŸmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden doÄŸacak İş Kanunu, iÅŸ saÄŸlığı ve güvenliÄŸi ile ilgili idari, mali ve hukuki sorumluluklar rödövansçıya aittir. Ancak bu durum ruhsat sahibinin Kanundan doÄŸan teknik, mali ve hukuki konulardaki sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(9) Rödövans usulü ile faaliyet gösteren tüzel kiÅŸiler de dahil olmak üzere, doÄŸrudan/dolaylı ortaklık yapısı ve adres bilgilerinde yapılan deÄŸiÅŸiklikler bir ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Hisse payı %10’un üzerinde ÅŸirket olması durumunda da bu tüzel kiÅŸiliÄŸin de hisse payları bildirilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
ONYEDİNCİ BÖLÜM
Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünün Arama Faaliyetleri
Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünün arama faaliyetleri . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
MADDE 102 – (1) MTA Genel MüdürlüÄŸü, yürüttüÄŸü projeye baÄŸlı olarak arama yapacağı alanlardaki ruhsat bilgilerini Genel Müdürlükten talep edebilir. Genel Müdürlük, bu alanlardaki ruhsat bilgilerini Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸüne iletir.
(2) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama yapacağı alan içinde boÅŸ olan bölgelerin ruhsatını almak için bu Yönetmelikte belirtildiÄŸi ÅŸekilde arama ruhsatı müracaatında bulunur. Kanun hükümlerine göre arama ruhsatı alarak bulduÄŸu madenler için buluculuk hakkı talep edebilir.
(3) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama yapacağı alanlarda faaliyette bulunan ruhsat sahiplerine, yapacağı çalışmanın genel bilgilerini verir. İşletme izin sınırları dışındaki ruhsat alanlarında arama faaliyetlerinde bulunmak için ruhsat sahibinin izni gerekmez. İşletme izin sınırları içerisindeki arama faaliyetleri ruhsat sahibinden izin alınarak yapılır. Yazılı olarak alınan bu iznin bir sureti Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(4) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama ruhsatı aldığı sahalarda bulduÄŸu madenler için buluculuk belgesi alır. Arama ruhsatı süresi sonunda buluculuk belgesi alınmaksızın Genel MüdürlüÄŸe iade edilen ruhsatlar, Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre ihale edilir.
(5) MTA Genel MüdürlüÄŸü, ruhsatlı alanlarda yaptığı çalışmalar sonucu elde ettiÄŸi bilgi ve belgeleri, bir rapor halinde Genel MüdürlüÄŸe ve talebi halinde ruhsat sahibine verebilir.
(6) Havza ve kuÅŸak madenciliÄŸini geliÅŸtirmek ve jeolojik yapıyı aydınlatmak için herhangi bir sebeple hükümden düÅŸmüÅŸ, terk edilmiÅŸ veya taksir edilmiÅŸ alanlarda, bir proje çerçevesinde MTA Genel MüdürlüÄŸünün talep etmesi ve Bakanlık tarafından gerekli görüldüÄŸü takdirde adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir. İşletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre Genel Müdürlük tarafından ihale edilir. Ayrıca, herhangi bir nedenle ruhsat müracaatlarına kapalı hale getirilmiÅŸ alanlarda, Bakanlık tarafından gerekli görüldüÄŸü takdirde, adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir. Bu alanlarda iÅŸletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, bu alanlar Bakanlar Kurulu kararı ile Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre Genel Müdürlük tarafından ihale edilir.
(7) MTA Genel MüdürlüÄŸü, herhangi bir ruhsat veya izne gerek kalmadan, madencilik yapılabilecek bütün sahalarda, MTA Genel MüdürlüÄŸünün yürüttüÄŸü bir projeye baÄŸlı olarak arama faaliyetlerinde bulunabilir. MTA Genel MüdürlüÄŸü, baÅŸka birisi adına ruhsatlı sahalarda faaliyetlerini ruhsat sahibinin faaliyetlerini engellemeden yürütür.
(8) MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından buluculuk hakkı kazanılan maden ruhsat sahaları, bedeli karşılığında ihtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸları ile bunların baÄŸlı ortaklıklarına Genel Müdürlük tarafından Bakan onayı ile devredilebilir. Devir aÅŸamasında Maden Kanununun 17 nci maddesinde belirtilen süreler bu kararların uygulanması esnasında aranmaz. MTA Genel MüdürlüÄŸü, Maden Kanununun 17 nci maddesinde belirtilen arama dönemi faaliyet raporları yerine ön, genel, detay arama ve fizibilite dönemleri için ayrı ayrı kaynak/rezerv raporu verir. MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından buluculuk hakkı kazanılan maden ruhsat sahalarının ihtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸları ile bunların baÄŸlı ortaklıklarına devir edilmeyeceÄŸinin MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesi halinde bu sahalar Genel Müdürlük tarafından ihale edilir.
Ruhsat sahibinin davalara katılımı
MADDE 103 – (1) Bakanlık tarafından verilmiÅŸ ruhsatların iptali, ruhsat alanı içindeki madencilikle ilgili faaliyetlerin durdurulması ya da kısıtlanması, ruhsat alanının küçültülmesi gibi ruhsat alanındaki madencilik faaliyetlerini olumsuz yönde etkileyecek üçüncü kiÅŸilerce Bakanlığa karşı açılan davaları, Genel Müdürlük ilgili ruhsat sahiplerine bildirir. Ruhsat sahipleri Bakanlık yanında davaya katılabilir. Bu durum davanın açıldığı mahkemeye yazılı olarak bildirilir.
İKİNCİ KISIM
Diğer Kamu Kurum ve Kuruluşlarından Alınması Gereken İzinler,
Kısıtlamalar ve Kurul İşlemleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Genel ilkeler
MADDE 104 – (1) Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluÅŸları, maden ruhsat sahiplerinin izin taleplerini; Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili kanunların hükümlerine göre sonuçlandırır.
(2) Madencilik faaliyeti yapılan alanların, izne tabi alan olmaları halinde, ilgili olduÄŸu kanun hükümlerine göre gerekli izinlerin alınması zorunludur. Ancak, Genel Müdürlükçe iÅŸletme ruhsatı verildikten sonra, iÅŸletme ruhsat alanının diÄŸer kanunlara göre izne tabi alan haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. DiÄŸer kanunlara göre izne tabi alanlar, Genel MüdürlüÄŸün görüÅŸü alınarak belirlenir.
(3) Tarım toprağı, sit alanı, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanları, mera alanları ve sulak alanlar, özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları, 25/6/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün TeÅŸkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanlar, korunması gerekli taşınmaz kültür varlıkları, tabiat anıtları, tabiat koruma alanları, tabiat parkları, kent ormanları, gen koruma alanları, tohum mescere alanları, endemik ve korunması gereken nadir eko sistem alanları, sulak alanlar, su havzaları, mesire alanları, tarihi yapılar, tarihi sit alanları, su ürünleri üreme ve istihsal alanları gibi izne tabi alanlarda izin alınmadan veya ÇED, gayrisıhhi müessese izinlerinin sınıfı dışındaki izinler olmadan faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde iÅŸletme faaliyetleri durdurulur. ÇED, gayrisıhhi müessese izni ve mülkiyete ait izin alınmadan iÅŸletme faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespiti halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(4) Maden arama faaliyetleri, Kanunda sayılanlar dışında herhangi bir izne tâbi deÄŸildir. İşletme faaliyetleri ise, Kanun ve bu YönetmeliÄŸe göre yürütülür.
(5) Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluÅŸlarının madencilik faaliyetlerini etkileyen izne tabi alanlara iliÅŸkin düzenlemelerinde, Bakanlığın görüÅŸü alınır.
İzinler için müracaat
MADDE 105 – (1) İzin almak için ruhsat sahipleri tarafından gerekli belgelerle ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸuna müracaat edilir. ÇED iÅŸlemleri Çevre ve Åžehircilik Bakanlığı tarafından, diÄŸer izinlere iliÅŸkin iÅŸlemler de ilgili bakanlıklar ve diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca ÇED sürecinde en geç üç ay içinde bitirilir. Bakanlık ve diÄŸer bakanlıkların mevzuatının gerektirdiÄŸi maddî yükümlülükler ruhsat sahibi tarafından karşılanır.
Maden arama izinleri
MADDE 106 – (1) Maden arama faaliyetleri için Kanun ve bu Yönetmelikte belirtilmiÅŸ izinlerin alınması zorunludur.
(2) Maden arama faaliyetleri için iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı istenmez.
(3) Arama ruhsatı düzenlendikten sonra, ruhsat alanının Genel Müdürlük kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlarda ilgili kurumdan izin alınarak arama faaliyetleri sürdürülür. İzin alınmadan arama faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde, faaliyetler durdurulur.
(4) Analiz, teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırması amaçlı numune alma iÅŸlemleri, arama faaliyetleri kapsamındadır.
Yeraltı madencilik faaliyetleri
MADDE 107 – (1) Madencilik faaliyetinin yeraltı iÅŸletme yöntemi ile yapılması halinde; yeraltı madencilik faaliyetlerine baÄŸlı yerüstü tesisleri ile galeri aÄŸzı, kuyu, nefeslik gibi yeraltı yapılarının isabet ettiÄŸi alan için gerekli izinlerin alınması zorunludur. Uygulanan yöntem, teknoloji ve derinliÄŸe baÄŸlı olarak projesi Genel Müdürlükçe uygun bulunan yeraltı madencilik faaliyetlerinin tekabül ettiÄŸi yüzey alanı için herhangi bir izin alınmaz. Projesinde belirtilen ÅŸartlara uyulmadığının ve yüzeyde tasman oluÅŸumunun tespit edilmesi halinde, Kanunun 29 uncu maddesi kapsamında iÅŸlem tesis edilerek, tasman oluÅŸum alanındaki üretim faaliyetleri durdurulur. Ancak özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni olmadan, özel mülke zarar verildiÄŸinin tespiti halinde ise Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
Özel alanlardaki deÄŸiÅŸiklikler
MADDE 108 – (1) İlgili kurumlar tarafından özel alan olarak Genel MüdürlüÄŸe bildirilen alanlarda deÄŸiÅŸiklik yapılması halinde bu deÄŸiÅŸiklik ilgili kurum tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilmek zorundadır. Aksi takdirde doÄŸabilecek hukuki sorumluluk ilgili kuruma aittir.
Kazanılmış haklar
MADDE 109 – (1) Madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetlere baÄŸlı tesisler için verilmiÅŸ olan izinler, müktesep hak olarak ruhsat hukuku devam ettiÄŸi sürece geçerlidir. Alınan izinler, ruhsatın temdit edilmesi halinde uzatılır. İşletme ruhsatı sınırları dahilinde iÅŸletme izni geniÅŸletilen diÄŸer alanlar için de diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸları tarafından izin verilir.
(2) Madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma iÅŸlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden iÅŸletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, ÅŸehirleÅŸme gibi hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda Bakanlık tarafından kısıtlama getirilirken kazanılmış haklar korunur.
(3) İşletme ruhsat sahalarında, madencilik faaliyeti yapılan alanların, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen alanlarla çakışması durumunda, iÅŸletme ruhsatının yürürlük tarihi ile izne tabi bu alanların Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarih esas alınarak deÄŸerlendirme yapılır.
(4) İşletme ruhsatı yürürlük tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi alanın Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarihten önce olması durumunda, ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. Aksi halde üretim faaliyetleri durdurulur.
(5) İşletme ruhsatı yürürlük tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi alanın Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarihten sonra olması durumunda, ilgili kurumdan izin alınması zorunludur. İlgili kurumdan izin alınmadan üretim yapılması halinde, faaliyet durdurulur.
(6) İçme ve kullanma suyu havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerine iliÅŸkin iÅŸlem tesis edilirken Kanunun 7 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereÄŸince kazanılmış haklar korunur.
(7) Genel Müdürlükçe iÅŸletme ruhsatı verildikten sonra, iÅŸletme ruhsat alanının diÄŸer kanunlara göre izne tabi alan haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak madencilik faaliyetleri sürdürülür.
Alınması zorunlu izinler
MADDE 110 – (1) Ruhsat sahibince, iÅŸletme ruhsatı yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde Kanunun 7 nci maddesine göre alınması gerekli olan ÇED kararı, mülkiyet izni, iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı ile Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlar ile ilgili izinlerin alınarak Genel MüdürlüÄŸe verilmesini müteakip iÅŸletme izni düzenlenir. Süresi içinde yükümlülükleri yerine getirilmeyen ruhsatlar için Kanunun 24 üncü maddesinin on birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. İşletme ruhsat süresi sonuna kadar bu fıkrada belirtilen izinlerden dolayı iÅŸletme izninin alınamaması hâlinde ruhsat süresi uzatılmaz ve ruhsat iptal edilir.
(2) EreÄŸli Kömür Havzasındaki TaÅŸkömürü ve Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu, toryum ve uranyum madenleri için bu maddede yer alan izin alınması ve faaliyete baÅŸlanması ile ilgili süreler uygulanmaz ve faaliyette bulunulmayan süreler için fazladan Devlet hakkı alınmaz. Ancak, EreÄŸli Kömür Havzasındaki TaÅŸkömürü sahalarına grubundaki diÄŸer madenler için iÅŸletme izni verilmiÅŸ olması ve bu madene yönelik faaliyet gösterilirken Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyet yapılması halinde aykırı faaliyetin yapıldığı alandaki faaliyetler durdurulur.
Faaliyetlerin denetimi
MADDE 111 – (1) Genel Müdürlükçe yapılan incelemelerde, faaliyet alanında ÇED ile ilgili karar, iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı, mülkiyet izni olmadan veya Kanunun 7 nci maddesinin on üçüncü fıkrasına aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(2) Kanunun 7 nci maddesi ve diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸların mevzuatı gereÄŸince izin verilmiÅŸ alanlardaki madencilik faaliyetlerini diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸları kendi mevzuatı kapsamında denetleyebilir. Yapılan denetimlerde maden ruhsat alanlarında ilgili kanun esaslarına uygun çalışılmadığının tespiti halinde, diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından yapılacak iÅŸlemler Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Çevre ve insan saÄŸlığına zarar verdiÄŸi tespit edilen madencilik faaliyetleri, gerekli önlemler alınıncaya kadar bu alandaki madencilik faaliyetleri durdurulur.
(3) Birinci fıkrada yer alan hususlar dışında Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun Genel Müdürlükçe tespit edilmesi halinde ruhsat sahasındaki faaliyetler, bu aykırılık giderilinceye kadar durdurulur.
I. ve II. Grup (a) bendi madenler ile ilgili düzenlemeler
MADDE 112 – (1) Madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma iÅŸlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden iÅŸletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, ÅŸehirleÅŸme gibi hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda kazanılmış haklar korunmak kaydıyla, ilgili kurumların görüÅŸleri alınarak Bakanlık tarafından kısıtlama getirilebilir. İlk müracaat veya ihale yolu ile yapılacak ruhsatlandırmalarda müracaatın yapılacağı alanlar diÄŸer kanunlar ile getirilen kısıtlamalar göz önüne alınarak Bakanlıkça ruhsat müracaatına kapatılabilir. Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır.
(2) Bir alanın, I. ve II. Grup (a) bendi madenlerle ilgili olarak il genelinde madencilik faaliyetleri için müracaatlara kapalı alan haline getirilebilmesi için;
a) Valilik tarafından il bazında çalışma yapılması için Ek-3’te yer alan hususlarda Genel MüdürlüÄŸe talepte bulunulması veya Genel Müdürlükçe iÅŸlemlerin baÅŸlatılmasına karar verilmesi gerekir.
b) Talep yazısında, mevcut yerleÅŸim alanları, yerleÅŸime uygun olan/olmayan alanlar, uydu kent alanları, park, bahçe, rekreasyon alanları, turizm, korunması gereken kültür ve tabiat varlıkları, milli parklar ve su havzası gibi benzeri alanlar, mevcut aÄŸaçlandırma alanları, katı atık depolama alanları, otoyollar, karayolu, I (b), II. Grup (a) bendi madenler ile ilgili kısa, orta ve uzun vadeli ihtiyacı gösteren arz/talep öngörüsünü belirten rapor, özel ve kamuya ait her türlü tesis, organize sanayi bölgesi alanları, diÄŸer hususları içeren bilimsel ve teknik çalışma ile müracaatta bulunulur. Bu maddede belirtilen kurumlardan kurulacak komisyonda yer alacak yetkililerin isimleri ile komisyonun sekretaryası ve koordinasyondan yetkili bir isim ve kurum da bildirilir. Bu alanlar ile ilgili verilecek bilgilere iliÅŸkin koordinatlar, 1/25000 ölçekli harita üzerinde 6 derecelik dilime esas olarak verilir.
c) Genel Müdürlükçe gerek görüldüÄŸü takdirde talepteki eksiklikler valilikten istenilir.
ç) Bilgilerin tamamlanmasını müteakip Genel Müdürlük tarafından belirlenen yetkililer ile valilikçe belirlenen isimler ve gerektiÄŸinde üniversiteler, araÅŸtırma kuruluÅŸları, diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarından görevlendirme ile oluÅŸan bir komisyon, valilikte kurulur. Görevlendirilen komisyonun baÅŸkanlığını Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen yetkili, mahallindeki yapılacak sekretarya ve koordinasyonu ise valiliÄŸin görevlendirdiÄŸi yetkili kurum yapar. Komisyon nazari ve mahallindeki çalışmalarını en geç altı ay içinde tamamlar. Zaruri durumlar nedeniyle bu süre içinde çalışmaların tamamlanmaması halinde üç ay daha ek süre verilir.
d) Komisyonda; büyükÅŸehir olan illerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon BaÅŸkanlığı, diÄŸer illerde il özel idaresi, defterdarlık, çevre ve ÅŸehircilik, kültür ve turizm, gıda, tarım ve hayvancılık, bilim, sanayi ve teknoloji il müdürlükleri, belediye, Orman, Devlet Su İşleri ve Karayolları Bölge Müdürlükleri yetkilileri ile valiliÄŸin bildirdiÄŸi diÄŸer yetkililer yer alır.
e) Dayanak ve içeriÄŸi ile birlikte komisyon tarafından hazırlanan ve valilikçe uygun bulunan alanlar Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Genel Müdürlükçe rapor ile ilgili tespit edilen eksiklikler komisyona tamamlattırılır.
f) İlk müracaatlarda I. ve II. Grup (a) bendi madenlere kapalı hale getirilen alanları içeren il raporu Bakan Oluruna sunulur. Bakanlıkça onaylanan alanlar kapalı alan haline getirilir.
g) Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır.
ÄŸ) İl raporunda yapılacak revize iÅŸlemlerinde de aynı süreçte iÅŸlem tesis edilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Arazi İzinleri
Devlet ormanları ve muhafaza ormanlarında madencilik faaliyetleri
MADDE 113 – (1) Devlet ormanları içinde maden aranması ve iÅŸletilmesi ile madencilik faaliyeti için zorunlu; tesis, yol, enerji, su, haberleÅŸme ve alt yapı tesislerine, fon bedelleri hariç, bedeli alınarak Orman ve Su İşleri Bakanlığınca izin verilir. Ancak, temditler dahil ruhsat süresince müktesep haklar korunmak kaydı ile Devlet ormanları sınırları içindeki tohum mescereleri, gen koruma alanları, muhafaza ormanları, orman içi dinlenme yerleri, endemik ve korunması gereken nadir ekosistemlerin bulunduÄŸu alanlarda maden aranması ve iÅŸletilmesi, Orman ve Su İşleri Bakanlığının muvafakatine baÄŸlıdır.
(2) İşletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, orman sayılan alanlarda orman mevzuatı kapsamında gerekli izinler alınmadan faaliyette bulunulduÄŸunun Genel Müdürlük tarafından tespit edilmesi durumunda Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Bu durum Orman Genel MüdürlüÄŸüne bildirilir.
(3) Maden ruhsat sahalarına isabet eden özel aÄŸaçlandırma taleplerinde Bakanlığın görüÅŸü alınır.
Mera alanlarında madencilik faaliyetleri
MADDE 114 – (1) Maden arama ruhsat sahibi, mera, yaylak ve kışlakların bulunduÄŸu alanlarda; sondaj, yarma, galeri gibi fiziki müdahale gerektiren maden arama faaliyetleri yapılmadan önce gerekli belgelerle il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne bir dilekçe ile baÅŸvurur. BaÅŸvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸü tarafından yapılan deÄŸerlendirme sonucu uyulması gereken esaslar belirlenerek mera tahsis amacı deÄŸiÅŸtirilmeden izin verilir. Bu faaliyetler sonrası maden arama ruhsat sahibi, faaliyette bulunduÄŸu bölgeleri düzenleyerek en geç altı ay içinde çevre ile uyumlu hale getirir. Maden arama ruhsat sahibi faaliyetlerini, verdiÄŸi bilgi doÄŸrultusunda yapmak zorundadır.
(2) Bakanlığın, il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne mera tahsis amacının deÄŸiÅŸtirilmesi talebinde bulunabilmesi için maden ruhsat sahibinin Bakanlığa müracaatı gereklidir. Bakanlık söz konusu müracaatı, müracaat tarihinden itibaren en geç bir ay içinde sonuçlandırır.
(3) Arama faaliyetleri sonunda rezervi belirlenen madenlerin üretim ve üretime yönelik tüm faaliyetlerin yapılacağı alanların tahsis amacı; Bakanlığın, il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne yapacağı bildirime müteakip, il mera komisyonunun ve Defterdarlığın uygun görüÅŸü üzerine, valilikçe deÄŸiÅŸtirilebilir ve söz konusu yerlerin Hazine veya ait olduÄŸu vakıf adına tescili yapılır.
(4) Arama ruhsatı döneminde kaynağı belirlemeye yönelik yapılacak olan yüzeyden (mostradan) numune alımı için izin gerekmez.
(5) İşletme ruhsatı döneminde iÅŸletme faaliyetleri için mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılır. İşletme izin alanı dışında yapılacak arama faaliyetleri ile ilgili olarak arama ruhsatı dönemindeki iÅŸlemler geçerlidir.
(6) Mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılan alanlarda, Kanunun 7 nci maddesinin onüçüncü fıkrasında belirtilen hükümlere ve bu Yönetmelikte belirtilen alanlarla ilgili kısıtlamalara uyulması kaydıyla, madencilik faaliyetleri için her türlü üretim ve geçici tesis yapılmasına izin verilir.
(7) İşletme ruhsatının, yürürlük tarihinden sonra mera alanı içine alınması halinde, ÇED kararı dahil gerekli izinlerin alınarak iÅŸletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, mevcut izinler çerçevesinde iÅŸletme faaliyetleri sürdürülür.
(8) Mera alanlarında mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmasını müteakip, Genel Müdürlükçe arama dönemi üretim izni veya iÅŸletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, faaliyetlerin mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılan alan dahilinde yürütülmesi zorunludur.
(9) İşletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, ruhsat sahibince mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmadan faaliyette bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Genel Müdürlükçe müktesep haklar korunarak faaliyet durdurulur. Genel Müdürlükçe verilen durdurma kararı yükümlülükler yerine getirilmedikçe kaldırılmaz.
(10) İşletme izni talep edildiÄŸinde tapu kayıtlarında mera tescili yapılmamış alanlarda, mevcut tapu kayıtlarına göre iÅŸlem yapılır.
Tarım arazilerinde madencilik faaliyetleri
MADDE 115 – (1) Tarım arazilerinde madencilik faaliyetleri yapılabilmesi için 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 13 üncü maddesi gereÄŸince Bakanlıkça kamu yararı kararı alınması gereklidir. Bu baÄŸlamda ruhsat sahibinin kamu yararı kararı alınması için Bakanlığa bir dilekçe ve Bakanlıkça istenmesi uygun görülen evrak ile birlikte müracaatta bulunması gerekir.
(2) Bakanlık yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik veya yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep deÄŸerlendirmeye alınmaz. Evrakın tam olması halinde, Bakanlıkça oluÅŸturulan bir heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen araziye iliÅŸkin Bakanlıkça kamu yararı kararı alınıp alınmamasına iliÅŸkin olarak bir rapor tanzim edilir. Bakanlık, evrak yönünden yaptığı inceleme sonucunda deÄŸerlendirmeye aldığı kamu yararı kararı alınması taleplerini deÄŸerlendirmeye aldığı tarihten itibaren en geç iki ay içinde sonuçlandırır.
(3) Maden arama ruhsatı sahibi, iÅŸletme ruhsatı almak üzere Bakanlığa yaptığı baÅŸvuru sırasında bir dilekçe ile Bakanlıktan iÅŸletme ruhsatı için incelemede bulunacak Bakanlık heyetinin araziyi iÅŸletme ruhsatı dışında kamu yararı kararı alınması açısından da incelemesini talep edebilir. Bu durumda iÅŸletme ruhsatı için incelemede bulunacak Bakanlık heyeti araziyi iÅŸletme ruhsatı dışında kamu yararı kararı alınması açısından da inceleyerek gerekli raporları tanzim eder.
Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufundaki yerlerde madencilik faaliyetleri
MADDE 116 – (1) Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufundaki yerlerde yapılan madencilik faaliyetleri için kira ve ecrimisil alınmaz. Bu alanlar madencilik faaliyetleri yapıldığı sürece madencilik faaliyetleri için ayrılmış sayılır.
(2) Madencilik faaliyeti gösterilen alanın, Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer olması halinde, arazi mülkiyeti kapsamında izin istenmez. Ancak, bu alan için mülkiyet durumunu gösteren belge istenir.
(3) Maden ruhsatı veya üretim izni verilen Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmazların madencilik faaliyetleri dışında kiraya verilmesi ya da satışı için; I. Grup (a) bendi maden ruhsat alanlarına yönelik taleplerde il özel idarelerinden, büyükÅŸehir olan illerde valiliklerden, diÄŸer grup maden ruhsat alanlarına yönelik taleplerde ise Genel Müdürlükten görüÅŸ alınır.
(4) Özel aÄŸaçlandırma amaçlı olarak kiraya verilen Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler hakkında, kira sözleÅŸmesinden sonra ruhsat verilmesi ve madencilik faaliyetinin yürütülmesi halinde, idarenin uygun görüÅŸü alınır, kiracının masrafları ile aÄŸaç bedelleri ruhsat sahibi tarafından ödenir.
(5) Maden ruhsatı veya üretim izni verilen, izinsiz madencilik faaliyetinde bulunulduÄŸu tespit edilen, çevreyle uyumlaÅŸması uygun görülen veya bu amaçla ihale edilen alanlara iliÅŸkin bilgi ve belgeler taşınmazın bulunduÄŸu yer İl Defterdarlığına bildirilir.
Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış yerler ile özel ÅŸahıs arazilerinde madencilik faaliyetleri
MADDE 117 – (1) Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış okul, hastane, kütüphane, karayolu, demiryolu gibi yer ve tesislere 60 metre mesafe dahilinde madencilik faaliyetleri için Genel Müdürlükten izin alınması zorunludur. Binalara 60 metre, özel mülkiyete konu araziler ile bu arazilere 20 metre mesafe dahilinde faaliyette bulunmak için mülk sahibinin yazılı muvafakatinin alınması zorunludur. Yatay olarak alınan bu mesafeler gerek duyulması halinde Genel Müdürlük tarafından madencilik faaliyetlerinin boyutu, iÅŸletme yöntemi, emniyet tedbirleri ve arazinin topografik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak her faaliyet için ayrı olarak da belirlenebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Duyarlı Yörelerde Madencilik Faaliyetleri
İmarlı veya imarı bulunmayan alanlarda madencilik faaliyetleri
MADDE 118 – (1) İmar alanları içinde kalan madencilik faaliyetleri, ilgili yerel merciden izin alınarak yapılır. Ruhsat alındıktan sonra imar alanları içine alınan maden sahalarına bu hüküm uygulanmaz. Bu yönde deÄŸerlendirme yapılırken imar planının kesinleÅŸme tarihi ve maden ruhsatının hak saÄŸlandığı ilk müracaat tarihi göz önünde bulundurulur. İmar planlarında orman arazisi olarak görülen ve orman idaresinden izin alınarak madencilik faaliyeti sürdürülen alanlar için imar planı istenmez.
(2) İmar planı bulunmayan alanlarda yapılan veya yapılacak olan madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetlere baÄŸlı geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı için imar planı yapılmaz. İşletme ruhsatları ve ruhsat sahası bitiÅŸiÄŸindeki geçici tesisler, Genel Müdürlük tarafından Çevre ve Åžehircilik Bakanlığına gönderilir ve çevre düzeni planları veri tabanına iÅŸlenir. İmarsız alanlarda yürütülen madencilik faaliyetleri için gerekli olan geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı, inÅŸaat ve yapı kullanma iznine tabi deÄŸildir. Ancak, yapıların fen ve saÄŸlık kurallarına uygun olması, ruhsat sahibi tarafından büyükÅŸehir olan illerde valiliÄŸe, diÄŸer illerde il özel idaresine bildirilmesi zorunludur.
(3) İmarsız alanlarda yürütülen madencilik faaliyetleri için gerekli olan geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı niteliÄŸindeki yapıların, ruhsat sahibi tarafından madencilik faaliyetinin sonlandırılmasını müteakip bir yıl içinde kaldırılması zorunludur. Bunlardan ÇED olumlu kararı alınmış olanların, ÇED raporunda belirtildiÄŸi ÅŸekli ile her iki alanda da yol, su, haberleÅŸme, enerji nakil hattı, bant, konveyör, havai hat ve kuyu tesislerinin ilgili idarenin onayı ve talebi doÄŸrultusunda bedelsiz olarak kalmasına izin verilebilir. DiÄŸerlerinin ise süresinde yerinden kaldırılması veya çevre ile uyumlu hale getirilmesi zorunludur. Ruhsat sahibinin bu yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde, çevre ve insan saÄŸlığı bakımından sorumlulukları devam eder. Ruhsat sahibi tarafından yapılması gereken iÅŸlemler valilik veya ilgili idare tarafından yerine getirilerek yapılan masraflar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Yaban hayatı koruma ve geliştirme sahalarında madencilik faaliyetleri
MADDE 119 – (1) Yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahalarında, ÇED raporunda yaban hayatına olumsuz etkisinin giderileceÄŸi yönünde bilimsel rapor bulunan maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile alt yapı tesislerine ilgili kurum tarafından izin verilir. Alınan izinler, temditler dahil ruhsat hukuku sonuna kadar devam eder. Yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahalarında, projesinde belirtilen ÅŸartların dışında bir faaliyetin tespit edilmesi durumunda, ruhsata dayalı faaliyetler durdurulur.
İçme ve kullanma suyu havzalarında madencilik faaliyetleri
MADDE 120 – (1) Kazanılmış haklar korunmak kaydıyla içme ve kullanma suyu rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren 1000-2000 metre mesafe geniÅŸliÄŸindeki ÅŸeritte galeri usulü patlatma yapılmaması, alıcı ortama arıtma yapılmadan doÄŸrudan su deÅŸarj edilmemesi ÅŸartıyla çevre ve insan saÄŸlığına zarar vermeyeceÄŸi bilimsel ve teknik olarak belirlenen maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile altyapı tesislerine izin verilir.
(2) İçme ve kullanma suyu rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren 2000 metreden sonraki koruma alanı içinde ÇED raporuna göre yapılması uygun bulunan maden istihracı ve her türlü tesis yapılabilir.
(3) İçme ve kullanma suyu koruma havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerinde, bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklere uyulmaması ve gerekli iznin alınmaması halinde, gerekli tedbir ve izin alınıncaya kadar sahadaki üretim faaliyetleri durdurulur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yatırımlar ile Çakışan Sahalar ve Kurul İşlemleri
Yatırımlar ile çakışan sahalar ve kurul iÅŸlemleri
MADDE 121 – (1) Madencilik faaliyetleri ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demir yolları, havaalanı, liman, baraj, enerji tesisleri, petrol, doÄŸalgaz, jeotermal boru hatları, su isale hatları gibi kamu yararı niteliÄŸi taşıyan veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait diÄŸer yatırımların birbirlerini engellemesi, maden iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, yatırım için baÅŸka alternatif alanların bulunamaması durumunda, madencilik faaliyeti ve yatırımla ilgili karar, Kurul tarafından verilir.
(2) Madencilik faaliyetleri ile birinci fıkrada sayılan yatırımların aynı alana isabet etmesi halinde yatırımcı veya maden ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Yatırımcı, yatırım için baÅŸka alternatif alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeleri Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır.
(3) Genel MüdürlüÄŸün mahallinde yaptığı/yaptırdığı inceleme üzerine yapılan deÄŸerlendirmeler sonucunda, kamu yararı niteliÄŸi taşıyan yatırımlar ile madencilik faaliyetlerinin birbirini engellediÄŸi, yatırımın gerçekleÅŸtirilmesi halinde maden iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale geleceÄŸi, planlanan yatırımın, ruhsatın iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ya da ruhsata dayalı olarak üretim yapılan tesis alanı ile çakıştığının tespit edilmesi durumlarında heyet tespitlerine iliÅŸkin yapılacak iÅŸlemler ile ilgili Genel Müdürlük kararı taraflara gönderilir. İlgili taraflardan bu aÅŸamadaki bilgi, belge ve görüÅŸlerinin bir ay içinde bildirilmesi istenilir. Bu sürede tarafların anlaÅŸmaya vardıklarını bildirmeleri durumunda iÅŸlemler sonlandırılır. Bu sürede, tarafların görüÅŸ bildirmemeleri veya anlaÅŸmaya varamamaları halinde iÅŸlemler resen yürütülür. Bu aÅŸamadan sonra Genel Müdürlükçe konunun Kurula götürülmesine karar verilir. Kurulun kararına mesnet teÅŸkil etmek üzere Genel Müdürlükçe bir rapor hazırlanır veya hazırlattırılır.
(4) Bu raporda;
a) Ruhsat sahasında ve yatırım ile çakışan alandaki madencilik faaliyeti ile ilgili olarak;
1) NiteliÄŸi ve konusu,
2) Hukuki durumu, konumu ve koordinatları,
3) Madenin cinsi, rezervi ve tenörü/kalitesi,
4) Çalışan/çalışacak personel sayısı ve istihdama katkısı,
5) Maden ruhsat sahibinin/rödövansçının yatırım gideri,
6) Maden ruhsatının yatırım süresi ve projesi,
7) Maden iÅŸletme proje bilgileri ve ruhsat süresi,
8) Devlet hakları ve sağlanacak katma değere ilişkin değerlendirmeler,
9) Üretilen madenin pazar durumu,
10) Yıllar itibariyle üretim ve varsa tesise ait bilgiler,
11) Maden ruhsat sahasının yatırım bedeli ve gerçekleÅŸme süresi ve aÅŸamaları,
12) Madenin makul bir sürede üretilebilme imkanının olup olmadığı, madencilik faaliyeti ile diÄŸer yatırım faaliyetinin farklı zamanlarda yapılıp yapılamayacağına iliÅŸkin tespitler,
13) Maden için baÅŸka alternatif alan olup olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler,
14) Ara ve uç ürüne yönelik madenciliÄŸe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan ruhsatlı sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak ÅŸekilde alternatif ruhsatlı sahaların bulunup bulunmadığı,
15) DiÄŸer hususlar.
b) Yatırım ile ilgili olarak;
1) NiteliÄŸi ve konusu,
2) Hukuki durumu, konumu ve koordinatları,
3) Yatırım sonucu elde edilecek ürüne iliÅŸkin bilgi,
4) Çalışacak personel sayısı ve istihdama katkısı,
5) Yatırım gideri,
6) Yatırımın süresi ve projesi,
7) Yatırımın proje bilgileri ve proje süresi,
8) SaÄŸlanacak katma deÄŸere iliÅŸkin deÄŸerlendirmeler,
9) Yatırım sonucu elde edilecek ürünün pazar durumu,
10 Yıllar itibariyle üretim ve varsa veya yapılması planlanan tesise ait bilgiler,
11) Yatırım bedeli ve gerçekleÅŸme süresi ve aÅŸamaları,
12) Yatırımın makul bir sürede yapılabilme imkanının olup olmadığı, yatırım ile madencilik faaliyetinin farklı zamanlarda yapılıp yapılamayacağına iliÅŸkin tespitler,
13) Yatırım için baÅŸka alternatif alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler,
14) Yatırımın yapıldığı bölgede saÄŸlayacağı diÄŸer katkılar,
15) Yatırım sahibinin banka hesap numarası,
16) DiÄŸer hususlar
yer alır.
(5) Bu rapor Genel Müdürlük tarafından Kurul üyesi bakanlara gönderilir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı veya ilgili taraf bakanlardan herhangi birinin daveti üzerine Kurul toplanır ve kararlarını üye tamsayısının salt çoÄŸunluÄŸuyla alır. Kurul çalışmaları ile ilgili sekretarya hizmetlerini Genel Müdürlük yürütür. Kurul tarafından gerekli görülmesi halinde bedeli karşılığında rapor hazırlatılabilir. Hazırlatılan rapor, danışmanlık ücretleri, yolluk, gündelik gibi tüm harcamalar yatırımcı veya ruhsat sahibi tarafından karşılanır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine geçer. Ayrıca, Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan maden ruhsat sahibinin/rödövansçının/faaliyeti gerçekleÅŸtirenin veya yatırım sahibinin yatırım gideri, lehine karar verilen tarafça tazmin edilir. Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan maden ruhsatına ait yatırıma iliÅŸkin deÄŸer tespiti aÅŸağıdaki usul ve esaslara göre, bunun dışında yatırımın özelliÄŸine göre ortaya çıkan durumlara iliÅŸkin usul ve esaslar ise Genel Müdürlükçe belirlenir.
a) Faaliyeti kısıtlanan ruhsat sahasında ve/veya buna baÄŸlı tesis ve alt yapı tesis yatırımına ait gider kalemleri, ilk heyet tarafından çakışmanın tespit edildiÄŸi tarih baz alınarak belirlenir.
b) Yatırım gideri, fatura veya dekonta göre, fatura veya dekontun ibraz edilememesi durumunda ise fiili tespite göre belirlenir.
c) Yatırım gideri hesaplamalarına, katma değer vergisi dahil edilmez.
ç) Devir edilen ruhsatlarda devir öncesi yatırım gideri de dahil olmak üzere tüm yatırım gideri yeni ruhsat sahibine ödenir. Taraflar arasındaki devir tutarı yatırım giderine dahil edilmez.
d) Madencilik faaliyetleri ile ilgili yatırım gideri, ruhsat hukuku ile başlar.
e) Kısıtlaması yapılan alan dahilindeki ruhsata dayalı olarak, ruhsat sahasında ve/veya dışında kurulmuÅŸ ruhsat sahibine/rödövansçıya/faaliyeti gerçekleÅŸtirene ait geçici tesisler ile ilgili yatırım gideri, söz konusu geçici tesislerin sadece bu ruhsat sahasından üretilen maden ile beslenmek üzere kurulmuÅŸ olması kaydıyla ödenir.
f) Amortismana tabi olma süresi dolmuÅŸ makine, araç-gereç, teçhizat ve tesislerin deÄŸerinin hesaplanmasında MKE Hurda İşletmesi MüdürlüÄŸü tarafından belirlenen hurda birim fiyatları üzerinden hesaplama yapılır. Amortismana tabi olma süresi bitmemiÅŸ makine, araç-gereç, teçhizat ve tesislerin deÄŸerinin hesaplanmasında ise amortismana tabi deÄŸeri düÅŸülerek yatırım gideri hesaplanır. Yatırım gideri ödenecek taşınmazların bedelleri hesaplanırken enkaz/hurda kaldırma bedelleri de yatırım giderine dahil edilir.
g) Faaliyetin sonlandırılmasına karar verilen sahadaki tesislerin talep edilmesi halinde baÅŸka bir alana taşınması, bu süreçte yapılacak her türlü altyapı, montaj-demontaj ve nakilden dolayı kullanılamayan ekipmanların, çalışır hale getirilmesine ait giderler yatırım giderine dahil edilir.
ÄŸ) Üretim faaliyetine baÅŸlanmamış ruhsatlarda, ruhsat hukuku için ödenen harç/genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına yatan ruhsat bedeli ve proje bedelleri, irtifa, kamulaÅŸtırma (Hazine adına) bedeli, kamuya ödenen izin bedelleri ruhsat sahibine ödenir. Ancak ruhsat sahasında madencilik faaliyeti yapılabilecek alan bulunması halinde ruhsat hukuku için ödenen harç/genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına yatan ruhsat bedeli ve proje bedelleri ödenmez.
h) İhale yoluyla alınan ruhsatlarda, çakışan alandaki madencilik faaliyetleri dikkate alınarak, ruhsatın arama ruhsatı veya iÅŸletme izni olmayan iÅŸletme ruhsatı olması durumunda ihale bedeli yatırım gideri hesabına dahil edilir. İşletme izinli ruhsatlarda ise yatırım kalemi olarak kabul edilecek ihale bedelinden, ruhsat süresi oranında düÅŸülerek hesaplama yapılır. Hesaplamalarda yeniden deÄŸerleme oranı üzerinden iÅŸlem tesis edilir.
ı) Ruhsat sahasında tetkik tarihindeki faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından yapılan madencilik faaliyetlerine ait yatırımların bedelleri faaliyeti gerçekleÅŸtirene ödenir.
i) Ruhsat sahibi ile yapılan sözleÅŸme kapsamında madencilik faaliyetinde bulunan gerçek ve tüzel kiÅŸilerin yatırım gideri veya ruhsat sahipleri tarafından ortak yapılan yatırım gideri, yapılacak fiili tespit sonucuna göre belirlenir. Bu kapsamda yatırım gideri ile ilgili anlaÅŸmazlık olması durumunda anlaÅŸmazlığa konu olan yatırım giderinin karşılığı olan bedel, yatırımcı tarafından açılan emanet hesabında tutulur. AnlaÅŸmazlığın mahkeme tespitiyle belirlenmesi ya da anlaÅŸma olması halinde yatırım bedeli taraflara ödenir.
j) Görünür rezervi belli olan sahalarda maden üretimi amacıyla yapılan dekapaj alanına isabet eden alanda üretim tamamlanmış ise, yatırım giderine dahil edilmez. Dekapajı tamamlanmış ancak henüz maden üretimi yapılmamış alanlarda bu üretimin yapılması deÄŸerlendirilir. Üretimin yapılma imkanı yoksa bu alanlarla ilgili dekapaj giderleri oransal olarak yatırım giderine dahil edilir.
k) Ruhsatın kısıtlanan alanı içinde kalan arama faaliyetlerine iliÅŸkin yatırımların belgelenmesi ÅŸartıyla, üretimi yapılan alanlar dışındaki arama giderleri yatırım giderine dahil edilir.
l) Ruhsatın kısıtlama getirilen alanında madencilik faaliyeti yapılmamış ve orman izni alınmış veya mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmış ve bedeli ödenmiÅŸ alanlar için son üç yıla ait giderler yatırım giderine dahil edilir. Ancak, bu izinlerin alındığı alanda kazı gerektiren madencilik faaliyetinde bulunulduÄŸunda yatırım giderine dahil edilmez.
m) Finansal kiralama yöntemiyle alınmış olan iÅŸ makinesi veya teçhizatın deÄŸer tespiti yapılır. Ancak, finansal kiralama yapan banka veya aracı ÅŸirketin muvafakat vermesi durumunda iÅŸ makinesi veya teçhizat yatırım giderine dahil edilir.
n) Yatırım gideri ödeninceye kadar yatırım/madencilik faaliyetleri sürdürülür. Ödemenin yapılmasına müteakip yer teslimi yapılır.
(6) Herhangi bir madencilik faaliyetine yönelik yatırım yapılmamış I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler, mıcır, kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddeleri için verilen ruhsatlar, görünür rezervi belirlenmemiÅŸ diÄŸer grup maden ruhsatları ile çakışan aynı yerdeki diÄŸer yatırımlara Genel Müdürlükçe izin verilir. Ruhsatlı sahalarda görünür rezervi belirlemek üzere yapılan sondaj, kuyu, galeri, desandre gibi iÅŸler için yapılan yatırımların ve maden varlığının belgelenmesi durumunda tespit edilen görünür rezerv alanı dışındaki alanlar için diÄŸer yatırımların madencilik faaliyetlerini engellemeyeceÄŸine Genel Müdürlükçe karar verilmesi halinde diÄŸer yatırım için izin verilir. Bu alanlarda ruhsat sahibi tarafından yapılmış yatırımı etkileyen bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından verilir.
(7) İşletme ruhsat alanı içerisinde ancak iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı dışında bir alandaki diÄŸer yatırımlara, madencilik faaliyetleri birlikte yürütülebilecek yatırımlara ve mevcut maden iÅŸletme izin alanlarıyla çakışan yatırımlara mahallinde yapılan tetkik sonucunda rezervin üç boyutlu görünür hale getirilmemiÅŸ olan kısmı taksir edilerek Genel Müdürlükçe izin verilebilir. Yatırımın iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ile çakışması ve madencilik faaliyetlerinin yatırım ile birlikte gerçekleÅŸtirilememesi durumunda Kurul tarafından karar verilir. Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸü veya Kurul kararı alınmaksızın yapılmış olan yatırımın, iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ile çakışması durumunda, bu alanlarda yatırımcı tarafından yapılmış yatırımı ya da iÅŸletme izni veya görünür rezervi etkileyen bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından verilir. Arama ruhsatı döneminde hiçbir yatırım yapılmamış ise diÄŸer yatırımlara engel teÅŸkil etmez. İhalelik durumda olan ve görünür rezervi belirlenmiÅŸ sahalara ait karar, Genel Müdürlükçe verilir. Bu fıkra kapsamında Genel MüdürlüÄŸe yapılan talepler, gerekli görüldüÄŸü takdirde mahallinde tetkik yapılmak suretiyle deÄŸerlendirilir.
(8) Kurul; Kalkınma Bakanının baÅŸkanlığında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, diÄŸer yatırımcı kurum ya da kuruluÅŸun baÄŸlı olduÄŸu bakan/bakanlar ve yatırım kararına onay veren kurumun ilgili olduÄŸu bakan olmak üzere asgari üç kiÅŸiden oluÅŸur. Ancak, yatırımcı kuruluÅŸun Kalkınma Bakanlığına veya Bakanlığa baÄŸlı ilgili veya iliÅŸkili bir kurum ve katılımcı sayısının üçün altında olması halinde Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Kurula katılır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine geçer.
(9) Kurul tarafından verilecek kararlarda; görünür rezerv alanı ile diÄŸer yatırımın çakışması halinde öncelikle diÄŸer yatırım için alternatif alanın bulunup bulunmadığı, madenin makul bir sürede üretilebilme imkanının olup olmadığı, ara ve uç ürüne yönelik madenciliÄŸe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan ruhsatlı sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak ÅŸekilde alternatif alanların bulunup bulunmadığı maden rezervi ile yatırımın ülke ekonomisine saÄŸlayacağı katma deÄŸer, her iki yatırımın süresi, büyüklüÄŸü, çalışan/çalışacak olan iÅŸçi sayısı ve istihdama katkı dikkate alınarak deÄŸerlendirme yapılır.
(10) Yatırımlar nedeniyle Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan tarafın yatırım gideri, lehine karar verilen tarafça tazmin edilir. Daha sonra herhangi bir nedenle doÄŸacak her türlü mali yükümlülükler de lehine karar verilen tarafça tazmin edilir.
(11) Kurul tarafından verilen kararın, madencilik faaliyetlerinin yapılmaması yönünde olması durumunda, yapılacak madencilik faaliyetinin yatırımı engellememesi ÅŸartıyla diÄŸer yatırıma iliÅŸkin yatırım faaliyetine baÅŸlanıncaya kadar ruhsat sahasındaki ocaklarda mevcut hak ve yükümlülükler çerçevesinde Genel Müdürlük kararıyla iÅŸletme faaliyetleri sürdürülür. (12) Yatırımla maden ruhsat alanının çakışması ve çakışan alanın ruhsat alanının tamamını kapsaması durumunda yatırım bedelinin ödendiÄŸine dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe intikal ettiÄŸinde maden ruhsatı iptal edilir. Maden ruhsat alanının bir kısmının yatırım alanı ile çakışması durumunda, ruhsat alanının çakışan kısmı taksir edilir. Ruhsatın yatırım alanı ile çakışmayan kısmında madencilik yapılamayacağının tespit edilmesi halinde ruhsat iptal edilir.
(13) Madencilik faaliyetleri ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demiryolları, havaalanı, liman, baraj, enerji tesisleri, petrol, doÄŸalgaz, jeotermal boru hatları, su isale hatları gibi kamu yararı niteliÄŸi taşıyan veya gerçek ve tüzel kiÅŸilere ait diÄŸer yatırımların birbirlerini engellediÄŸinin tespit edilmesi durumunda, gerekli görüldüÄŸünde yatırımcı ve maden ruhsat sahibi ile kamu kurum ve kuruluÅŸ yetkililerinin katılımıyla Genel MüdürlüÄŸün koordinasyonunda toplantı düzenlenir. Proje dosyası üzerinde inceleme yapılması sonucunda bir çözüme ulaşılamaması ve gerekli görülmesi halinde ilgili tarafların katılımıyla proje sahasında tetkik yapılarak yatırımların birbirlerini engelleme olasılıklarının ortadan kaldırılmasına yönelik çalışma yapılır. Yapılan çalışmalara iliÅŸkin deÄŸerlendirmeler tutanak haline getirilerek Kurul Sekretaryasına sunulur.
Kurul kararı
MADDE 122 – (1) Kurul Sekretaryası, Kurul kararının birer örneÄŸini ruhsat sahibine ve yatırımcıya tebliÄŸ eder.
(2) Kurul kararının yatırımcıya tebliÄŸ edilmesini müteakip mücbir sebepler dışında bir ay içinde yatırımcının yatırımdan vazgeçtiÄŸini bildirmesi halinde, bu durum ruhsat sahiplerine bildirilir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Daimi Nezaretçilik ve Teknik Eleman
BİRİNCİ BÖLÜM
Daimi Nezaretçinin Atanması, İstihdamı, Görev ve Sorumlulukları
Daimi nezaretçinin istihdamı
MADDE 123 – (1) Kaynak tuzlaları hariç olmak üzere maden ruhsat sahalarındaki iÅŸletme faaliyetleri, maden mühendisi nezaretinde yapılır. Daimi nezaretçisi olmayan maden iÅŸletme ruhsat ve hammadde üretim izin sahalarında, maden iÅŸletme faaliyeti yapılamaz.
(2) Ruhsat sahibi, hammadde üretim izin sahibi, rödövansçı veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından daimi nezaretçinin atanması, Genel Müdürlük onayı ile tamamlanır. Ancak, bir ruhsat sahasında rödövans sözleÅŸmesinin bilgi amaçlı maden siciline ÅŸerh edilmesi için yapılan baÅŸvuru ile birlikte, daimi nezaretçi atanma talebinin de ruhsat sahibi ve rödövansçı tarafından birlikte yapılması zorunludur. Ruhsat sahasında rödövansçı bulunması veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde, atanması müÅŸtereken veya münferiden talep edilebilir, daimi nezaretçi atamasında anlaÅŸmazlığın olması durumunda ise ilgili taraflardan birinin talebi üzerine daimi nezaretçi atanabilir. Ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında birden fazla daimi nezaretçi atanabilir. Atanan daimi nezaretçi; ruhsat sahibi, hammadde üretim izin sahibi, rödövansçı veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından istihdam edilebilir.
(3) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan ruhsat sahalarında yeraltında birbiriyle baÄŸlantılı olmayan her ocak için ayrı ayrı daimi nezaretçi atama talebinde bulunması zorunludur.
(4) Açık iÅŸletme yöntemi ile çalışılan ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında birbirinden farklı faaliyeti gerçekleÅŸtirenlerin olması halinde her birinin ayrı ayrı daimi nezaretçi atama talebinde bulunması zorunludur.
(5) Genel Müdürlük tarafından belirlenen veya faaliyet raporu ya da imalat haritalarında beyan edilen pasa, atık/artık ve cüruflar ile stoktan maden sevkiyatı yapılması esnasında daimi nezaretçi atanma ÅŸartı aranmaz. Bu sevkiyatlar sırasında gerekli tedbirlerin alınmasından sevkiyatı yapan sorumludur.
Daimi nezaretçi atama talebi ve atanması
MADDE 124 – (1) Maden mühendisinin daimi nezaretçi olarak atanabilmesi için aÅŸağıdaki belgeler ile Genel MüdürlüÄŸe baÅŸvurulur:
a) Ek-22’deki daimi nezaretçi talep/atama belgesi,
b) Daimi nezaretçinin Türkiye Cumhuriyeti kimlik belgesi,
c) Talep/atama belgesinde adı geçenlere ait imza beyanları, adı geçenlerin ÅŸirket olması halinde ÅŸirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
ç) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan kömür iÅŸletmelerinde maden mühendislerinin, yeraltı kömür iÅŸletmelerinde en az beÅŸ yıl maden mühendisi olarak çalıştığına dair SGK tarafından verilen belge,
d) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan kömür harici iÅŸletmelerde maden mühendislerinin, yeraltında en az üç yıl maden mühendisi olarak çalıştığına dair SGK tarafından verilen belge,
e) Genel Müdürlük ya da Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurumu, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından düzenlenen eÄŸitim programı kapsamında alınan daimi nezaretçi sertifikası,
f) Oda sicil belgesi veya oda üye kimlik belgesi,
g) Diploma veya çıkış belgesinin aslı ya da onaylı sureti.
(2) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarında çalışan mühendisler için imza beyanları istenmez.
(3) Atama iÅŸleminin tesis edilmesine engel bir durumun tespit edilmemesi halinde, Genel Müdürlükçe düzenlenen daimi nezaretçi talep/atama belgesinin onaylanmasıyla müracaat tarihi itibarı ile atama gerçekleÅŸmiÅŸ olur.
Daimi nezaretçinin görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 125 – (1) Daimi nezaretçinin görev, yetki ve sorumlulukları:
a) Daimi nezaretçi, nezaret görevini Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında yürütür.
b) Ruhsat alanı içerisinde maden iÅŸletme faaliyetlerini iÅŸletme projesine uygun olarak planlar, koordine eder ve yürütülmesini saÄŸlar. İşletme projesine aykırı olan tehlikeli bir durumun varlığı söz konusu olduÄŸu zaman, gerekli önlemlerin alınmasını önerir ve önlem alınmasına nezaret eder.
c) Daimi nezaretçi iÅŸ saÄŸlığı ve güvenliÄŸi ile ilgili alınan tedbirlerin uygunluÄŸunu denetler.
ç) Ruhsat alanı içerisinde hazırlık, üretim ve tüm iÅŸletme faaliyetlerinin iÅŸletme projesine uygun yürütülmesini saÄŸlar.
d) Daimi nezaretçi ataması yapılan her saha için ayrı ayrı daimi nezaretçi defteri tutulması, bir sahada birden fazla daimi nezaretçi ataması yapılması halinde her nezaretçi için ayrı ayrı defter tutulması zorunludur.
e) Daimi nezaretçi, görevi ile ilgili inceleme yapmak ve gerekli her türlü bilgiyi alma ve Kanun kapsamında gerekli önlemlerin yerine getirilmesini saÄŸlama yetkisine sahiptir. Bu yetkinin kullandırılmaması, önlemlerin yerine getirilmemesi durumunda doÄŸacak her türlü sorumluluk daimi nezaretçinin atanmasını talep edenlere aittir.
f) Daimi nezaretçi, atandığı ve sorumlu olduÄŸu iÅŸletmenin faaliyetlerinin projeye uygunluÄŸunu iÅŸletme faaliyetinde bulunulan her gün inceleyerek tespitlerini ve önerilerini daimi nezaretçi defterine en az haftada bir kaydetmek zorundadır. Bu süre içerisinde iÅŸletmede yeni bir durumun ortaya çıkması halinde bu husus aynı gün deftere kaydedilir. Aksi takdirde daimi nezaretçi Genel Müdürlükçe uyarılır. İkinci kez aynı ruhsat ile ilgili olarak bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda daimi nezaretçinin Kanun gereÄŸince yapacağı beyanlar bir yıl süre ile geçersiz sayılır. Fiilin her tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı ve hak mahrumiyeti Maden Mühendisleri Odasına bildirilir.
g) Daimi nezaretçi defterinin; daimi nezaretçi ile ruhsat sahibi/hammadde üretim izin sahibi/rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren ile birlikte imzalanması zorunludur. Daimi nezaretçi defterinin muhafazası daimi nezaretçiyi istihdam edenin sorumluluÄŸundadır. Defterin ibraz edilmemesi veya Ek-4’te belirtilen bilgileri içerecek ÅŸekilde düzenli tutulmaması halinde, ruhsat sahibi hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
ÄŸ) Hammadde üretim izin sahalarında defterin ibraz edilmemesi, Ek-4’te belirtilen bilgileri içerecek ÅŸekilde düzenli tutulmaması veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından imzalanmaması halinde faaliyeti gerçekleÅŸtiren hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
h) Daimi nezaretçi, görev aldığı iÅŸyerindeki faaliyetler ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, öneri ve önlemleri belirler. Aynı zamanda içeriÄŸi Genel Müdürlük tarafından belirlenmiÅŸ ve noter onaylı daimi nezaretçi defterine rapor ederek ruhsat sahibine bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların, öneri ve önlemlerin rapor edilmemesinden daimi nezaretçi, bunların yerine getirilmemesinden ruhsat sahibi sorumludur.
ı) İşletme faaliyetlerine ara verildiÄŸi dönemlerde ara verilme gerekçesi deftere yazılarak, deftere yukarıda belirtilen sürelerde rapor yazılmaz.
i) Daimi nezaretçi, iÅŸletme projesine aykırı faaliyetin iÅŸletme açısından tehlikeli durum oluÅŸturduÄŸunu tespit etmesi halinde bu durumu iÅŸverene bildirir. İşveren, üretim/üretime yönelik faaliyetleri derhal durdurur. Ayrıca iÅŸveren, YTK’ya durdurmaya iliÅŸkin hükmü bildirir.
j) Vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde tek daimi nezaretçi defteri tutulur.
k) Daimi nezaretçi defteri, Genel Müdürlük tarafından istenilmesi halinde elektronik ortamda tutulur.
(2) Vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde, maden iÅŸletme faaliyeti, daimi nezaretçinin koordinasyonunda yapılır.
(3) Daimi nezaretçi ve teknik eleman olarak görev yapan mühendis YTK’da görev alamaz. Ancak, yeterlik belgesi alan maden arama/iÅŸletme ruhsat sahibi veya iÅŸletmesi olan tüzel kiÅŸiliklerde istihdam edilen personel, aynı firmaya ait ruhsat sahalarında daimi nezaretçi ya da teknik eleman olarak görevlendirilebilir.
Daimi nezaretçi eÄŸitimi ve daimi nezaretçi sertifikası
MADDE 126 – (1) Genel Müdürlük veya Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurum ve kuruluÅŸları, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından daimi nezaretçi eÄŸitim programı hazırlanır ve yürütülür.
(2) EÄŸitim; teorik ve uygulamalı olarak verilir. Bu eÄŸitim sonucunda Genel Müdürlükçe sınav yapılır, sınavda baÅŸarılı olanlar adına Ek-1’de yer alan daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
(3) Madencilikle ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarında denetim veya üretim faaliyetlerinde fiili olarak en az beÅŸ yıl çalışan maden mühendislerine baÅŸvurmaları halinde, daimi nezaretçi eÄŸitim programına katılma ÅŸartı aranmaksızın daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
(4) Daimi nezaretçi sertifikası beÅŸ yıl süre ile geçerlidir. Sertifika süresi dolan daimi nezaretçiler, yenileme eÄŸitimine tabi tutulur. Yapılan sınavda baÅŸarılı olmaları halinde sertifika yenilenir.
Daimi nezaretçinin görev alabileceÄŸi ruhsat sahaları
MADDE 127 – (1) Maden iÅŸletme faaliyetinde bulunulan her ruhsat için en az bir maden mühendisi daimi nezaretçi olarak atanır. İstifa eden veya azledilen nezaretçiler, aynı yıl içinde en fazla üç defa daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(2) Yeraltı üretim yöntemi ile faaliyette bulunulan ruhsatlar hariç olmak üzere; iÅŸletme izin alanları arasında kuÅŸ uçuÅŸu en fazla 20 km. mesafe olan ve toplam üretim miktarı II. Grup (b) bendi maden ruhsatlarında toplam 15.000 m3/yıl diÄŸer grup ruhsatlarda ise toplam 300.000 ton/yılı geçmeyen aynı ruhsat sahibine ait en fazla üç ruhsata bir daimi nezaretçi atanabilir. Her bir ruhsat için ayrı bir nezaretçi defteri tutulur. Bu üretim miktarları aşıldığı takdirde bu ruhsatlardaki iÅŸletme faaliyetleri durdurulur. Her bir ruhsata nezaretçi ataması yapılmadan iÅŸletme faaliyetlerine izin verilmez. Bu ruhsatlar için istisna hükmü uygulanmaz.
(3) Açık iÅŸletmelerde üretim faaliyetinde bulunulan ocağın aynı ruhsat sahibine ait mücavir ruhsatlar içerisinde devamlılığı olması halinde Genel MüdürlüÄŸün tespiti ile bir daimi nezaretçi atanabilir.
(4) Kanunun 29 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince ortak proje verilerek, projesi Genel Müdürlükçe kabul edilen mücavir sahalara tek bir daimi nezaretçi ataması yeterlidir.
(5) Hammadde üretim izin sahalarında, hammadde üretim izin talebine mesnet teÅŸkil eden aynı proje için 20 km. dahilinde tek daimi nezaretçi ataması yapılabilir. Ancak, atama yapılan hammadde üretim izin sayısı beÅŸi geçemez.
(6) Aynı ruhsat sahasında birden fazla rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren olması halinde her rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren için ayrı ayrı daimi nezaretçi ataması yapılması zorunludur.
Daimi nezaretçinin görevinin sona ermesi
MADDE 128 – (1) Daimi nezaret görevi; iÅŸveren ile yapılan sözleÅŸmenin feshedilerek ruhsat sahibinin azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi unvan deÄŸiÅŸikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın birleÅŸtirilmesi, daimi nezaretçinin istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç on beÅŸ gün içinde yeni bir daimi nezaretçi atanması zorunludur. Ruhsat sahibi, on beÅŸ iÅŸ gününe kadar olan süre içerisinde bir maden mühendisini nezaretçi olarak görevlendirir. Bu durum nezaretçi defterine yazılır.
(2) Daimi nezaretçinin istifası veya azli durumunda tarafların dilekçeyi birlikte imzalamamaları halinde taraflar birbirlerine bir hafta önceden noter aracılığıyla haber vermek zorundadır. Aksi takdirde daimi nezaretçinin görevi devam eder.
(3) Daimi nezaretçinin yasal izin, rapor veya görevli olduÄŸu süreler tek seferde on beÅŸ iÅŸ gününü aÅŸarsa yeni daimi nezaretçinin atanması zorunludur. Ruhsat sahibi, on beÅŸ iÅŸ gününe kadar olan süre içerisinde bir maden mühendisini nezaretçi olarak görevlendirir. Bu durum nezaretçi defterine yazılır.
(4) Daimi nezaretçi ataması yapılmadan maden iÅŸletme faaliyetinde bulunulması halinde Kanunun 31 inci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Daimi nezaretçinin azledilmesi veya istifası halinde dilekçesi ekinde, noter ihbarnamesi, görev yaptığı döneme ait sahanın son durumuna iliÅŸkin önerileri içeren raporunu üç nüsha düzenleyip, ruhsat sahibine, YTK’ya ve Genel MüdürlüÄŸe verir. Azledilen daimi nezaretçinin aynı ÅŸirkette çalışmaya devam etmesi halinde noter ihbarnamesi aranmaz.
İKİNCİ BÖLÜM
Teknik Elemanın Görevi ve İstihdam Edilmesi
Teknik elemanın görevleri
MADDE 129 – (1) Maden, jeoloji, jeofizik ve ihtiyaç halinde harita ve kadastro mühendisleri ile diÄŸer mühendisler, görev aldıkları sürelerde daimi nezaretçinin önerileri doÄŸrultusunda iÅŸletmedeki faaliyetlerin projesine uygun olarak yürütülmesini saÄŸlamak üzere teknik eleman olarak görevlendirilebilir.
Teknik eleman istihdam edilmesi
MADDE 130 – (1) Teknik eleman, ruhsat sahibi veya hammadde üretim izin sahibi tarafından görevlendirilir. Ancak, ruhsat sahasında rödövansçı bulunması veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde ise birlikte görevlendirilebilir.
(2) Teknik elemanın görevlendirilebilmesi için;
a) Teknik eleman görevlendirme bildirimi (Ek-23),
b) Teknik elemanın Türkiye Cumhuriyeti kimlik belgesi,
c) Diploma veya çıkış belgesi,
ç) BaÄŸlı bulunduÄŸu meslek odasına ait üye sicil belgesi veya oda üye kimlik belgesinin aslı ya da onaylı sureti,
d) Görevlendirme bildiriminde adı geçenlere ait imza beyanları, adı geçenlerin ÅŸirket olması halinde ÅŸirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Genel Müdürlükçe istihdam iÅŸleminin kabul edilmesine engel bir durumun tespit edilmemesi halinde müracaat tarihi esas alınmak kaydıyla görevlendirme gerçekleÅŸmiÅŸ olur.
Zorunlu olarak teknik eleman çalıştırılacak ruhsat sahaları
MADDE 131 – (1) Teknik eleman istihdam edileceÄŸi durumlar ÅŸunlardır;
a) Madencilik faaliyetlerinin yürütüldüÄŸü vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde çalışan sayısı, vardiyada seksenin altında ise her vardiyada bir maden mühendisi istihdam edilmek zorundadır. Ancak her vardiyada seksen çalışana biri maden mühendisi olmak üzere en az iki teknik elemanın istihdam edilmesi zorunludur.
b) Teknik eleman istihdam ÅŸartının oluÅŸtuÄŸu ancak teknik eleman istihdam edilmediÄŸinin tespiti halinde teknik eleman istihdamı için on beÅŸ gün süre verilir. Bu sürede teknik eleman istihdamı yapılmaması durumunda Kanunun 31 inci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Ancak, bu hükümlere göre yapı ve inÅŸaat hammaddeleri üretimi için izin alan kamu kurum ve kuruluÅŸlarının sadece faaliyetleri durdurulur.
Teknik elemanın görevinin sona ermesi
MADDE 132 – (1) Teknik elemanın görevi; iÅŸveren ile yapılan sözleÅŸmenin feshedilerek ruhsat sahibinin azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi unvan deÄŸiÅŸikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın birleÅŸtirilmesi, teknik elemanın istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç bir ay içerisinde yeni bir teknik eleman istihdam edilmesi zorunludur.
(2) Teknik elemanın istifa ve azillerinin Genel MüdürlüÄŸe bir ay içinde bildirilmesi zorunludur.
(3) Daimi nezaretçi ile teknik elemana yapılacak tebligatlar için yazışma adresi, daimi nezaretçi atama ve/veya teknik eleman görevlendirme iÅŸlemi esnasında Genel MüdürlüÄŸe bildirilen adrestir. Adres deÄŸiÅŸikliÄŸi bildirilmediÄŸi takdirde mevcut adrese yapılan tebligatlar daimi nezaretçi ve/veya teknik elemana tebliÄŸ edilmiÅŸ sayılır.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Geçici, ÇeÅŸitli ve Son Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Geçici Hükümler
Ruhsat gruplarının belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 24/6/2010 tarihinden önce verilmiÅŸ olan ruhsatın talep edilen ruhsat grubu alanına taksir edilmesi, talep edilen alanda aynı gruba ait baÅŸka bir ruhsat bulunmaması ve aynı alan içinde öncelik hakkı olan diÄŸer grup ruhsat alanlarındaki faaliyetlere engel olmaması ÅŸartı ile Kanun kapsamına alınan madenler için arama ve iÅŸletme ruhsatlarından; mermer ruhsatları talep edilen II. Grup (a), (b) ve (c) bendi madenlerden birine, maden ruhsatları ise I. Grup (b) bendi, III., IV., ve V. Gruplardan birine hak saÄŸlar.
(2) Birinci fıkra aÅŸağıdaki ilkeler çerçevesinde uygulanır:
a) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ arama ve iÅŸletme ruhsat sahipleri, yalnızca bir poligon için müracaat yapabilir.
b) Ruhsat alanının talep edilen ruhsat grubu alanına eÅŸit ya da küçük olması durumunda bu hak müracaatla ruhsat alanının tamamına verilir.
c) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ arama ve iÅŸletme ruhsat sahipleri, 5995 sayılı Kanunla kapsama alınan madenlerle ilgili olarak hak talep ettiÄŸi alanın koordinatlarını içeren dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat eder. Yapılan bu müracaat gerektiÄŸinde mahallinde de tetkik edilerek Genel Müdürlük tarafından incelenerek deÄŸerlendirilir. Uygun bulunan alan için iÅŸletme ruhsatı vermek üzere iÅŸlemler baÅŸlatılır. Ruhsatın geri kalan kısmı ihale edilmek üzere taksir edilir.
ç) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna göre verilmiÅŸ maden arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II. Grup (a) bendi madenlerden sadece dolomit madeni için hak saÄŸlar. Bu ruhsatlara baÄŸlı olarak dolomit iÅŸletmek istemesi durumunda, ruhsat alanının 100 hektara taksir edilmesi zorunludur. Yapılan inceleme sonrası uygun bulunan müracaat için dolomit iÅŸletme projesi verilir. Bu iÅŸletme ruhsat alanı içinde II. Grup (a), (b) ve (c) bendi madenlerin olmaması durumunda II. Grup diÄŸer madenler için de hak saÄŸlar. Ruhsattan geri kalan alan ihale edilmek üzere taksir edilir.
d) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna göre verilmiÅŸ mermer arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II. Grup (a) veya (b) bendi madenlerin üretilmesi ile ilgili haklardan sadece birinden yararlanır. Bu ruhsatlar, II. Grup (a) bendinde yer alan dolomit madeni ile ilgili haklardan yararlanabilmesi için aynı alan içinde baÅŸka bir dolomit hakkı olmaması zorunludur.
e) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ ve yürürlükte olan maden ruhsat alanlarına III., IV. ve V. Grup maden, mermer ruhsat alanlarına ise II. Grup maden ruhsatı verilmez. Ancak taÅŸocağı ruhsatından gelen müktesep hakların intibakı yapılır.
Tuz Gölünde verilen ruhsatlara ait iÅŸlemler
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Tuz Gölünde verilecek ruhsatların alanları, Genel Müdürlükçe 31/12/2020 tarihine kadar yapılacak bilimsel ve teknik çalışmalar neticesinde tespit edilir. Bu çalışma sonucunda tuz üretimine uygun alanlar belirlenerek ihale edilir. Ruhsat vermeye uygun tuz üretim alanları belirlenene kadar intibaklar dışında Tuz Gölü’nde ruhsat verilmez.
(2) Tuz Gölünün tabii dengesinin, kapasitesinin belirlenmesi ve tuz üretiminin çevre ve kaynak koruma ilkeleri çerçevesinde sürdürülebilmesini saÄŸlamak amacıyla yapılacak jeolojik, hidrojeolojik, kimyasal gibi etüt çalışmalarının masrafları, bu gölde verilen iÅŸletme ruhsat sahiplerinden satılan tuzun %1’i oranında katılım payı alınmak suretiyle karşılanır.
(3) Katılım payı, yıllık satış hasılatının %1’i olup, her yıl Haziran ayının sonuna kadar Genel Müdürlükçe açılan hesaba yatırılır.
(4) Ruhsat verilme iÅŸlemlerinde ve tuz üretim faaliyetlerinde, DoÄŸa Koruma ve Milli Parklar Genel MüdürlüÄŸü tarafından öngörülen çevresel tedbir ve kıstaslar dikkate alınır.
(5) Tuz Gölü Havzasında yapılması zorunlu olan doÄŸalgaz yeraltı depolama projelerinin gerçekleÅŸtirilmesinde tuz gölünün doÄŸal dengesini bozmayacak çevresel etkiler deÄŸerlendirilerek, kamu yararı ve ilgili kurumların görüÅŸleri dikkate alınarak Bakanlıkça karara baÄŸlanır. Bu proje kapsamında zorunlu olarak üretilen tuz, büyükÅŸehir olan illerde valilik, diÄŸer illerde il özel idaresi tarafından ihale ile deÄŸerlendirilir.
Tuz Kanununa göre verilen ruhsatların intibak iÅŸlemleri
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) 11/12/1936 tarihli ve 3078 sayılı Tuz Kanunu gereÄŸince tuz iÅŸletme izni verilen ve mezkûr Kanuna göre intibakı yapılan tuzlaların ruhsat sahiplerinin Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel MüdürlüÄŸü ile yaptıkları sözleÅŸmeler 2 nci fıkrada belirtilen ÅŸekilde devam eder.
(2) Kira bedelinin ödenmesi, sözleÅŸme sonuna kadar sözleÅŸmede belirtilen hükümlere göre devam eder. Ruhsatın uzatılması ile Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel MüdürlüÄŸüne ait bina, tesis ve diÄŸer sabit varlıkların kullanılması durumunda, kira bedellerinin bu KuruluÅŸa, bu KuruluÅŸun özelleÅŸtirilmesi halinde ise Hazine’ye ödenmeye devam edilir.
İşletme projesi verilen arama ruhsatları
GEÇİCİ MADDE 4 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce Kanunun 17 nci maddesi gereÄŸince arama ruhsat dönemi sonunda arama faaliyet raporu ile birlikte iÅŸletme projesi verilmesine raÄŸmen;
a) Arama faaliyet raporlarının veya yatırım harcama kalemlerine ait belgeleri uygun bulunmayan veya eksik olan ruhsatlar için eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin verilen sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ve yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde ruhsat iptal edilir.
b) İşletme projesi ile birlikte verilen faaliyet raporunda beyan edilen faaliyetlerin heyetçe uygun bulunması ancak harcama kalemlerinin bu Yönetmelikle kaldırılan Ek-2’deki asgari harcama tutarının altında kalması halinde arama dönemi yeterli sayılarak iÅŸletme talebi deÄŸerlendirilir.
c) Genel ve detay arama dönemlerinde yapılması zorunlu olan ve ilgili faaliyet raporlarında belirtilen asgari faaliyetlerin (yarma, kuyu, galeri, sondaj, numune alımı vb. çalışmalar) yapıldığına iliÅŸkin faaliyet raporunda herhangi bir bilginin bulunmaması veya yapılmadığının beyan edilmesi durumunda bir aylık süre verilmeden arama faaliyet raporu uygun bulunmayarak ruhsat iptal edilir.
Çevre ile uyum teminatı
GEÇİCİ MADDE 5 – (1) Ruhsat sahibince Genel MüdürlüÄŸe çevre ile uyum bedeli olarak verilen banka teminat mektubu, güncel ruhsat bedelinin %30’u olan çevre ile uyum bedelinin nakit olarak yatırılması halinde ruhsat sahibine iade edilir.
(2) Çevre ile uyum teminatları süresinde yatırılmamış ruhsatlar için 2015 yılına ait güncel teminat üzerinden idari para cezası uygulanır. Ancak, bu bedel 6592 sayılı Kanun ile getirilen ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda öngörülen idari para cezasından fazla olamaz.
Daimi nezaretçilik iÅŸlemleri . MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
GEÇİCİ MADDE 6 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önce teknik nezaretçi belgesine sahip olanlar daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(2) Yeraltı iÅŸletmelerinde teknik nezaretçi olarak atananlar, bu Yönetmelikle getirilen tecrübe süreleri aranmaksızın daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(3) Maden iÅŸletmelerinde denetim veya üretim faaliyetlerinde fiili olarak en az beÅŸ yıl çalışan maden mühendislerinin bu YönetmeliÄŸin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde baÅŸvurması halinde eÄŸitime katılma ÅŸartı aranmaksızın daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
VI. Grup ruhsatlar
GEÇİCİ MADDE 7 – (1) Yürürlükteki VI. Grup maden ruhsatları IV. Grup olarak ruhsatlandırılır. Aynı alanda IV. Grup maden ruhsatı bulunması hâlinde IV. Grup ve VI. Grup maden ruhsatlarının iÅŸlemleri 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önceki kazanılmış haklarına göre yürütülür. Ruhsatların birbirleri ile çakışmaması hâlinde, yürürlükteki VI. Grup maden ruhsatları, IV. Grup (ç) bendi madenlerden birinin varlığının ortaya konulması halinde IV. Gruptaki alan sınırlamasına uymak kaydıyla bu gruptaki tüm madenlere hak saÄŸlar. VI. Grup maden ruhsatlarının bulunduÄŸu alanda IV. Grup ihalelik saha olması durumunda VI. Grup ruhsatlar sadece IV. Grup (ç) bendi madenlere hak saÄŸlar.
Toplam ruhsat süreleri
GEÇİCİ MADDE 8 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önce verilmiÅŸ olan iÅŸletme ruhsatları, Kanunun 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen toplam ruhsat süresi bakımından eski hükümlere tabidir.
2015 yılı Devlet hakları
GEÇİCİ MADDE 9 – (1) 2015 yılı Devlet hakkı, iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
KEP adreslerinin bildirilmesi
GEÇİCİ MADDE 10 – (1) Ruhsat sahiplerinin tebligata esas Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin bu YönetmeliÄŸin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesi zorunludur. Aksi halde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Yeraltı kömür madenciliÄŸinin mevcut rödövans sözleÅŸmeleri
GEÇİCİ MADDE 11 – (1) Kamu kurum ve kuruluÅŸları ile iÅŸtirakleri hariç olmak üzere, yeraltı kömür madenciliÄŸine dair rödövans sözleÅŸmeleri sona erdirilmeyen ruhsat sahalarının süre uzatım talepleri kabul edilmez. Bu durumda olan ruhsatlarda, tarafların rödövans sözleÅŸmesini anlaÅŸarak sona erdirdiklerini Genel MüdürlüÄŸe bildirmeleri halinde rödövans sözleÅŸmesi sicil kayıtlarından silinerek ruhsatın süresi uzatılabilir. Ruhsat süresinin sonuna kadar tarafların rödövans sözleÅŸmesini anlaÅŸarak sona erdirememeleri durumunda, ruhsat sahibinin noter kanalı ile rödövans sözleÅŸmesini sona erdirdiÄŸini gösterir ve rödövansçıya tebliÄŸ edildiÄŸine dair ÅŸerhi içeren fesih bildirimini Genel MüdürlüÄŸe vermesi halinde rödövans sözleÅŸmesi sicil kayıtlarından silinerek ruhsatın süresi uzatılabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
ÇeÅŸitli ve Son Hükümler
Üst kategoriye uyarlama
MADDE 133 – (1) Kanunun ekli bir (1), iki (2) ve üç (3) sayılı tablolarında alan (hektar) ve birim fiyat (Amerikan Doları) olarak belirlenen kategorilerde hesaplanarak beyan edilen deÄŸerin kategoriler arasında küsurat olarak tespiti halinde bir üstteki kategoriye karşılık gelen deÄŸerler esas alınır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 134 – (1) 6/11/2010 tarihli ve 27751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Madencilik Faaliyetleri Uygulama YönetmeliÄŸi yürürlükten kaldırılmıştır.
TebliÄŸ veya genelge çıkartılması
MADDE 135 – (1) Bu YönetmeliÄŸin uygulanması ve karşılaşılan sorunlara çözüm getirilmesi gibi hususlarda Bakanlık tebliÄŸ veya genelge çıkarabilir.
Yürürlük
MADDE 136 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüÄŸe girer.
Yürütme
MADDE 137 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.
. MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
Ekler için tıklayınız.
. MarblePort Türkiye'nin DoÄŸal Yapı TaÅŸları Maden Ve Mermer Portalı .
Ekler için tıklayınız.
YÖNETMELİK
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından:
MADEN YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu YönetmeliÄŸin amacı, Türkiye Cumhuriyeti Devletinin hüküm ve tasarrufu altında olan ve içerisinde bulundukları arzın mülkiyetine tabi olmayıp Devletin mülkiyetinde olan maden kaynaklarının, milli menfaatlere uygun olarak aranması, iÅŸletilmesi, geliÅŸtirilmesi ve üretilmesi amacıyla gerçek ve tüzel kiÅŸilere Bakanlık tarafından belli bir süreyle hak verilmesi için 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununun uygulanması ile ilgili usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Yer kabuÄŸunda ve su kaynaklarında tabii olarak bulunan, ekonomik ve ticarî deÄŸeri olan petrol, doÄŸal gaz, jeotermal ve su kaynakları dışında kalan her türlü madde maden sayılır.
(2) Bu Yönetmelik;
a) Ruhsat ve sertifika verme, maden arama, iÅŸletme dönemleri iÅŸlemlerine, ruhsat alanlarının deÄŸiÅŸtirilmesine, faaliyetlerin denetim ve kontrolüne, buluculuk hakkına, terk, iptal, devir ve intikal iÅŸlerine, arama ile iÅŸletme ruhsatı aÅŸamalarında maden arama ve üretim esaslarına, Genel MüdürlüÄŸe ibraz edilecek rapor, proje ve belgelere, ödenecek bedellere, faaliyette bulunmak için alınacak izinlere, maden siciline, kamu yararı ve kamulaÅŸtırma iÅŸlemlerine,
b) Maden arama ve iÅŸletme faaliyeti ile kamu yararı niteliÄŸi taşıyan kamu veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait yatırımların birbirlerini engellemesi, kamu kurum ve kuruluÅŸlarının uygulamalarından dolayı maden arama ve iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, kamu veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait yatırım için baÅŸka alternatif alanların bulunamaması durumunda yapılacak iÅŸlemlere,
c) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca veya yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için görevli ÅŸirketçe projelerde kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin verilmesine,
ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanununa dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Altyapı tesisi: Madencilik faaliyetleri için zorunlu ve temdit dahil ruhsat süresi ile sınırlı olan yol, su, haberleÅŸme, enerji nakil hattı, bant konveyör, havai hat, kuyu tesisleri, ÅŸantiye binası, yemekhane, atölye, kantar tesisleri, maden stok alanı, pasa döküm alanı, atık barajı, trafo, patlayıcı madde ve müÅŸtemilatı deposu gibi geçici yapı ve binaları,
b) Arama dönemi: Arama ruhsatının düzenlenmesinden baÅŸlayarak maden kaynağının tespiti ve ekonomik olarak iÅŸletilebilirliÄŸinin belirlendiÄŸi, maden gruplarına göre ön, genel ve/veya detay arama ile uygun bulunması halinde fizibilite dönemlerinden oluÅŸan dönemi,
c) Arama ruhsatı: Belirli bir alanda, belli bir süreyle maden arama faaliyetlerinde bulunulabilmesi için verilen yetki belgesini,
ç) Ariyet malzemesi: Kayaçların doÄŸal ve jeolojik etkenler sonucu kırılması, ufalanması, alterasyonu, taşınması ve/veya yerinde çökelimi ile oluÅŸan; çakıl, kum, silt ve mil içeren gevÅŸek malzeme ile yamaç molozu niteliÄŸinde olan ve yapılarda dolgu olarak kullanılan malzemeyi,
d) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
e) Banka: Bakanlıkça belirlenen bankayı,
f) Beklenmeyen hal: Tenör, jeoloji, pazarlama, ulaÅŸtırma ve alt yapı ÅŸartlarındaki beklenmeyen deÄŸiÅŸiklikler ile ilgili mevzuat gereÄŸince diÄŸer kurumlardan alınması gereken izinlerin alınamaması durumlarını,
g) Beyan: İlgililerin resmî kuruluÅŸlara herhangi bir durumu belirlemek veya açıklamak maksadı ile vermiÅŸ oldukları yazılı belgeyi,
ÄŸ) Buluculuk: Herhangi bir ruhsat döneminde bu Yönetmelikte belirtildiÄŸi ÅŸekilde bir maden varlığının ortaya çıkartılmasını,
h) Buluculuk hakkı: Ruhsat sahibinin, arama veya iÅŸletme ruhsatı süresince ulusal/uluslararası standartlarda hazırlanan teknik raporlar ile birlikte kanıtlanan görünür rezerv olarak bildirilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun bulunan miktar ile sınırlı madenden doÄŸan hakkı,
ı) ÇED: Çevresel etki deÄŸerlendirmesini,
i) Çevre ile uyum planı: Madencilik faaliyetinde bulunulan alanın faaliyet süresince ve sonrasında projesine uygun olarak, can ve mal emniyetinin saÄŸlanarak arazinin ıslah edilmesi ve doÄŸaya yeniden kazandırılması faaliyetlerini gösteren planı,
j) Daimi nezaretçi: İşletmede daimi olarak istihdam edilmek üzere ataması talep edilen ve Genel Müdürlük tarafından ataması onaylanan maden mühendisini,
k) Daimi nezaretçi defteri: Noter tarafından onaylanmış olan, daimi nezaretçi/nezaretçilerinin proje faaliyetlerine iliÅŸkin eksiklik, aksaklık ve önerilerinin yazıldığı, vardiyalı çalışan iÅŸletmelerde ise teknik elemanın da ilgili bölümlerini doldurduÄŸu, istihdam edenler ile birlikte imzaladığı Ek-4’de yer alan formata uygun olarak düzenlenen defteri,
l) Detay arama faaliyet raporu: Detay arama döneminde madene yönelik maden arama projesinde belirtilen yöntem ve uygulamalar ile sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine iliÅŸkin bilgileri ve diÄŸer belgeleri kapsayan Ek-13’te yer alan kaynak raporunu,
m) Devlet hakkı: Maden üretiminden saÄŸlanan gelirden ve/veya üretim yapılmayan ruhsat sahalarından ruhsat taban bedelinden az olmamak üzere alınan Devlet payına düÅŸen kısmı,
n) Faaliyeti gerçekleÅŸtiren: Hammadde üretim izin sahibi adına hammadde üretim izin sahasında madencilik faaliyeti yürüten gerçek veya tüzel kiÅŸiyi,
o) Fizibilite dönemi: Detay arama faaliyetleri sonunda belirlenen maden kaynağının ekonomik deÄŸer olarak iÅŸletilebilirliÄŸini göstermek amacıyla yapılacak çalışmaların gerçekleÅŸtiÄŸi dönemi,
ö) Fizibilite raporu: Bir maden kaynağının ekonomik olarak iÅŸletilebilirliÄŸini göstermek amacıyla jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, yasal, çevresel, sosyal ve mali etkenlerin önerilen maden projesinde yeterli ayrıntıda incelendiÄŸi Ek-25’te yer alan raporu,
p) Geçici tesisler: Maden ruhsatının süresine baÄŸlı olarak yapılan tesis ve altyapı tesislerini,
r) Genel arama faaliyet raporu: Genel arama döneminde madene yönelik maden arama projesinde belirtilen yöntem ve uygulamalar ile detay arama dönemine iliÅŸkin öngörülen sondaj, yarma, kuyu, galeri gibi arama faaliyetlerine ait bilgileri içeren Ek-12’de yer alan kaynak raporunu,
s) Genel Müdürlük: Maden İşleri Genel MüdürlüÄŸünü,
ÅŸ) Görünür rezerv: Kaynağın üç boyutu ile belirlenmiÅŸ olan ve bu boyutlar içerisinde sürekliliÄŸi konusunda en az risk taşıyan, jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, hukuki, çevresel, sosyal, mali etkenlerin altında ve günün ÅŸartlarında iÅŸletilebilir kısmını,
t) Hammadde üretim izni: Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca veya yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için görevli ÅŸirketçe projelerde kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için verilen izni,
u) Haritacı: Harita ve kadastro mühendisi, harita teknikeri, harita teknisyeni ve topografı,
ü) İhtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸu: Bakanlıklar, Bakanlıkların baÄŸlı, ilgili ve iliÅŸkili kuruluÅŸlar ile üniversiteleri,
v) İmalât haritası: İşletmelerde üretim yapılan yerleri, miktarları, yapılış ÅŸeklini ve bir sonraki yılın üretim programını, depolanan pasa yerlerini gösterir, uygun ölçekli ve üç boyutlu beyan niteliÄŸindeki haritayı,
y) İşletme dönemi: İşletme ruhsatının düzenlenmesinden baÅŸlayarak ruhsat hukukunun herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmesine kadar madencilik faaliyetlerinin yapıldığı dönemi,
z) İşletme faaliyet raporu: Yıllık iÅŸletme faaliyetlerinin projeye uygunluk, üretim, satış tutarı ve miktarı, stok ve bunun gibi bilgiler ile toplam gelir ve tahakkuk eden Devlet hakkı gibi mali durumu gösteren ve ÅŸekli Ek-27 ve Ek-28’de gösterilen belgeyi,
aa) İşletme izni: Bir madenin iÅŸletmeye alınabilmesi için ruhsat sahasında belirli bir alanda, belirli bir süreyle verilen Ek-16’da yer alan belgeyi,
bb) İşletme projesi uygulama raporu: Üretim faaliyetine geçilinceye kadar iÅŸletme projesinin uygulanmasına iliÅŸkin olarak her yıl Nisan ayı sonuna kadar Genel MüdürlüÄŸe sunulması gereken Ek-32’de yer alan raporu,
cc) İşletme ruhsatı: Belirli bir alanda, belirli bir süreyle maden iÅŸletme faaliyetlerinin yürütülebilmesi için verilen Ek-15’te yer alan yetki belgesini,
çç) KamulaÅŸtırma: İşletme ruhsat süresi boyunca ruhsat alanında kalan özel mülkiyet arazilerinde yapılacak madencilik faaliyeti için alınan kamu yararı kararı ve 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı KamulaÅŸtırma Kanunu gereÄŸince iÅŸlemlerin sonuçlandırılmasını,
dd) Kantar fiÅŸi: Sevk edilen madenin ağırlığını gösterir tartı makbuzunu,
ee) Kanun: Maden Kanununu,
ff) Kaynak: YerkabuÄŸunda veya derinliklerinde; biçim, nitelik ve nicelik olarak muhtemel ekonomik beklentileri karşılayacak katı, sıvı ve gaz birikimlerini,
gg) Kaynak raporu: YerkabuÄŸunda veya derinliklerinde; biçim, nitelik ve nicelik olarak muhtemel ekonomik beklentileri karşılayacak katı, sıvı ve gaz birikimlerine iliÅŸkin bilgileri içeren raporu,
ÄŸÄŸ) Kurul: Kanunun 7 nci maddesinin on yedinci fıkrası uyarınca Kalkınma Bakanının baÅŸkanlığında oluÅŸturulan, maden iÅŸletme faaliyetleri ile diÄŸer yatırımların kamu yararı açısından önceliÄŸini ve önemini tespit ederek karar veren kurulu,
hh) Maden arama faaliyetleri: Jeolojik prospeksiyon, jeoloji haritası yapımı, numune alma, jeofizik araÅŸtırma, jeokimya, hidrojeolojik ve jeoteknik etütler ile üretime yönelik olmayan sondaj, galeri sürme, yarma ve kuyu açma gibi faaliyetleri,
ıı) Maden arama projesi: Arama ruhsat sahasında bir termin planı dahilinde, ekonomik olarak iÅŸletilebilecek bir maden yatağı bulabilmek için arama süresi boyunca yapılacak olan arama faaliyetlerini ve bu faaliyetlerin gerçekleÅŸtirilmesine yönelik yatırım bilgilerini ve mali yeterliliÄŸi içeren Ek-8’de yer alan projeyi,
ii) Maden hakları: Madenlerin aranması, bulunması ve iÅŸletilebilmesi için verilen izinler ve maden yataklarının bulunmasına yardımcı olanlara tanınan maddi imkânları,
jj) Maden iÅŸletme faaliyetleri: Üretime yönelik hazırlık çalışmaları ve üretim yapılması için gerekli faaliyetleri,
kk) Maden iÅŸletme projesi: Rezervi üç boyutlu olarak belirlenen bir maden yatağındaki madeni, bir termin planı dahilinde, teknolojik ve ekonomik olarak iÅŸletilmesi ile çevresel önlemleri alarak madenin kapanma sonrası rehabilitasyon planlamasını içeren Ek-14’de yer alan temel ve detay mühendislik projesini,
ll) Maden sicili: Ruhsat hukuku ile ilgili bilgilerin kaydedildiÄŸi yeri,
mm) Madencilik faaliyetleri: Madenlerin aranması, üretime yönelik hazırlık çalışmaları, üretilmesi, sevkiyatı, cevher hazırlama ve zenginleÅŸtirme, atıkların bertarafı, ruhsat sahasındaki stoklama/depolama iÅŸlemleri, maden iÅŸletmelerinin kapatılması ve çevre ile uyumlu hale getirilmesi ile ilgili tüm faaliyetler ve bu faaliyetlere yönelik tesislerin yapılmasını,
nn) MTA Genel MüdürlüÄŸü: Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünü,
oo) Muhtemel Rezerv: SürekliliÄŸi görünür rezervde olduÄŸu kadar tarif edilemeyen, ekonomik iÅŸletilebilirliÄŸi jeolojik, madencilik, metalürjik, ekonomik, pazarlama, hukuki, çevresel, sosyal ve mali etkenler ile ilgili belirsizlikler içeren cevher miktarını,
öö) Mücbir sebep: Sel, yangın, deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi halleri,
pp) Oda sicil belgesi: Mühendislerin baÄŸlı oldukları odaya üyeliklerinin devam ettiÄŸine dair yılda bir kez alınan belgeyi,
rr) Ön arama faaliyet raporu: Ön arama döneminde maden arama projesinde belirtilen madene yönelik elde edilen veriler doÄŸrultusunda hazırlanan tenör/kalite tahminini içeren Ek-11’de yer alan kaynak raporu,
ss) Ön görünüm alanı: Bulunulan yerden ufuk çizgisine kadar olan bölgedeki görünen alanı,
ÅŸÅŸ) Ön inceleme raporu: Hedef sahayı seçmenin gerekçeleri, nedenleri ve aranacak maden/madenlerin belirtildiÄŸi; mevcut bilgiler doÄŸrultusunda hazırlanmış yorum ve deÄŸerlendirmeleri içeren Ek-7’de yer alan raporu,
tt) Öncelik hakkı: Maden hakkı için ilk müracaat edene tanınan hakkı,
uu) Pasa: Mevcut ekonomik ve teknik ÅŸartlara göre iÅŸletilmesi mümkün olmayan, ancak iÅŸletme gereÄŸi istihsal edilen maddeyi,
üü) Prospeksiyon: Maden arama faaliyetlerine dayanak teÅŸkil edecek jeolojik, mineralojik, jeokimyasal araÅŸtırmalar temelinde ön bilgilerin toplanması iÅŸini,
vv) Rezerv: Kaynağın, boyutları ve tenörü/kalitesi belirlenmiÅŸ ve günün ÅŸartlarında ekonomik olarak üretilebilir ve iÅŸlenebilir kısmını,
yy) Rezerv raporu: Bir veya birden çok boyutu ve tenörü/kalitesi belirlenmiÅŸ maden miktarına iliÅŸkin bilgileri içeren raporu,
zz) Rödövansçı: Ruhsat sahalarındaki madenlerin üretilerek deÄŸerlendirilmesi amacıyla ruhsat sahiplerinin rödövans sözleÅŸmesi imzaladığı gerçek ve tüzel kiÅŸiler, kamu kurum ve kuruluÅŸları ile bunların iÅŸtiraklerini,
aaa) Rödövans sözleÅŸmesi: Ruhsat sahalarındaki madenlerin iÅŸletilerek deÄŸerlendirilmesi amacıyla üçüncü kiÅŸilere veya kuruluÅŸlara tasarruf hakkı saÄŸlamak üzere ruhsat sahasının tamamı ya da bir kısmı için ruhsat sahiplerinin, bu kiÅŸilerle yapmış oldukları sözleÅŸmeleri,
bbb) Ruhsat hukuku: Ruhsat sahiplerinin ruhsattan doÄŸan hak ve yükümlülüklerini,
ccc) Ruhsat bedeli: Taban bedelinin, maden grubu ve alan büyüklüklerine göre belirlenen katsayılarla çarpılarak Kanunun ekli (1) ve (2) sayılı tablolarında gösterildiÄŸi ÅŸekilde hesaplanarak her yıl ocak ayının sonuna kadar; arama ruhsatlarında tamamı genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, iÅŸletme ruhsatlarında ise %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmesi için ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u da çevre ile uyum planı çalışmalarını temin etmek üzere maden gruplarına göre teminat olarak ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına yatırılması gereken tutarı,
ççç) Sertifika: V. Grup madenlerin aranması ve iÅŸletilmesi için belirli bir alanda, belirli bir süreyle verilen Ek-17’de yer alan belgeyi,
ddd) Sevk fişi: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinde yer alan sevk irsaliyelerindeki bilgileri ihtiva eden beyan niteliğindeki belgeyi,
eee) Taksir: Ruhsat alanlarının Kanun ve bu Yönetmelik gereÄŸince küçültülmesini,
fff) Teknik belge: Maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile Kanunda belirtilen diÄŸer iÅŸler için ilgili mühendis ve diÄŸer teknik elemanlar tarafından hazırlanan arama faaliyet raporları, arama/iÅŸletme projeleri, iÅŸletme faaliyet raporları, imalât haritası, jeolojik, jeofizik, hidrojeolojik etüt, harita, kesitler, laboratuvar analizleri, sondaj verileri, çevre ile uyum planı, raporlar ve bunun gibi teknik içerikli belgeyi,
ggg) Teknik eleman: İşletme tekniÄŸi, büyüklüÄŸü ve yapısal durumu göz önüne alınarak, Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında istihdam edilen maden, jeoloji, jeofizik ve ihtiyaç halinde harita ve kadastro mühendisleri ile diÄŸer mühendisleri,
ÄŸÄŸÄŸ) Teminat: Madencilik faaliyetlerinde Kanun hükümlerine ve tekniÄŸe uygun çalışmayı temin amacı ile alınan nakit para, banka ve özel finans kurumları tarafından verilen süresiz teminat mektupları, Hazine bonosu ve devlet tahvili olarak alınan deÄŸerleri,
hhh) Tenör/Kalite: Tetkik, gözlem, analiz, teknolojik test, ölçüm sonucunda ortaya konulan kalorifik deÄŸer, bome, konsantrasyon, karat/ayar, denklik, reçeteye uygunluk gibi fiziksel, kimyasal ve jeokimyasal özelliklerine göre piyasa koÅŸullarında deÄŸiÅŸik amaçlı deÄŸerlendirilebilme kıstaslarını/oranlarını,
ııı) Tesis: Madencilik faaliyetleri için zorunlu olan her türlü kırma, eleme, öÄŸütme, kesme ve sayalama tesisleri ile iÅŸleme tesisi kapsamında asfalt üretim, hazır beton, yapı elemanı tesisleri, sallantılı masa, jig, konsantratör, flotasyon, liç, kalsinasyon, bioksidasyon ve benzeri cevher hazırlama ve zenginleÅŸtirme tesisleri, karıştırma, depolama, stoklama, atık kazanma ve atık bertaraf tesisleri gibi geçici üniteleri,
iii) TPAO: Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığını,
jjj) Vardiya: 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununda yer alan çalışma süresine uygun olarak yirmi dört saat içerisinde çalışmanın yapıldığı zaman dilimini,
kkk) Yatırım gideri: Bir projenin iÅŸletmeye geçmesine yönelik bu Yönetmelikte belirlenen varlık ve hizmetler için harcanan toplam tutarı,
lll) Yerli kömür: Yurt içinde üretilen turba, leonardit, linyit, taÅŸkömürü, antrasit, asfaltit, bitümlü ÅŸist ve bitümlü ÅŸeyl’i,
mmm) YetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸiler (YTK): Genel Müdürlükçe yetkilendirilen, Kanun kapsamında Genel MüdürlüÄŸe verilmesi gereken rapor, proje ve her türlü teknik belgeyi hazırlamaya yetkili, ÅŸirket hisselerinin yarısından fazlasının sahibinin mühendis olduÄŸu ya da bünyesinde nitelik ve nicelikleri 3/6/2016 tarihli ve 29731 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan YetkilendirilmiÅŸ Tüzel KiÅŸiler ile İlgili Yönetmelik ile belirlenen mühendisler çalıştıran maden arama ruhsat sahibi veya iÅŸletmesi olan tüzel kiÅŸileri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Madenlerin Gruplandırılması
Madenlerin gruplandırılması
MADDE 5 – (1) I. Grup madenler:
a) İnÅŸaat ile yol yapımında kullanılan ve tabiatta doÄŸal olarak bulunan kum ve çakıl, %80’in altında SiO2içeren kum, ariyet malzemesi ve SiO2 oranına bakılmaksızın denizlerdeki ve akarsu yataklarındaki kum ve çakıllar,
b) TuÄŸla-kiremit kili, çimento kili, baraj, gölet ve benzeri yapılarda kullanılan killer, marn, puzolanik kayaç (tras), çimento ve seramik sanayilerinde kullanılan ve diÄŸer gruplarda yer almayan kayaçlar ile;
1) %25’den az Al2O3 içeren killer,
2) %50’den az montmorillonit minerali içeren killer,
3) %50’den az illit minerali içeren killer,
4) %50’den az zeolit minerali içeren kayaçlar,
5) Na2O ve K2O toplamı %5’den az olan ve II. Grupta yer almayan kayaçlar,
6) Kil grubunda ağırlıkça birinci sırada kaolinit minerali bulunmayan ve kaolinit minerali oranı %20’den az olan, %2’den fazla Fe2O3 ve K2O, %1’den fazla Na2O içeren ve %44’den az SiO2 içeren killer.
(2) II. Grup madenler:
a) Kalsit, dolomit, kalker, granit, andezit, bazalt gibi kayaçlardan agrega, mıcır, geometrik ÅŸekil verilmeden yol, baraj, gölet ve liman gibi alanlarda kullanılan taÅŸlar, dolgu, istinat ve diÄŸer yapı duvarı gibi yerlerde kullanılan yapı taÅŸları (dekoratif amaçlı kullanılan taÅŸlar hariç), hazır beton ve asfalt üretiminde kullanılan kayaçlar,
b) Mermer, traverten, oniks mermeri, granit, andezit, bazalt, diyabaz gibi blok olarak üretilen taÅŸlar, boyutlandırılarak geometrik ÅŸekil verilen taÅŸlar ile kayraktaşı, arduvaz, tüf, ignimbirit ve benzeri dekoratif amaçla kullanılan doÄŸal taÅŸlar,
c) Kalsit, dolomit, kalker, granit, andezit, bazalt gibi kayaçlardan entegre çimento, kireç ve kalsit öÄŸütme, demir çelik tesisleri, enerji santrali ile metal üretimine yönelik tesislerde hammadde olarak kullanılan kayaçlar.
(3) III. Grup madenler:
a) Deniz, göl ve kaynak sularında eriyik halde bulunan tuzlar, jeotermal, doÄŸal gaz ve petrol alanlarının dışında bulunan karbondioksit (CO2) gazı, hidrojen sülfür (30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla), IV. Grup madenleri eriyik olarak içeren ve 3/6/2007 tarihli ve 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve DoÄŸal Mineralli Sular Kanunu kapsamına girmeyen çeÅŸitli amaçlarla kullanılan gaz ve sular.
(4) IV. Grup madenler:
a) Endüstriyel hammaddeler; kaolen, dikit, nakrit, halloysit, endellit, anaksit, bentonit, montmorillonit (%50’den fazla montmorillonit minerali), baydilit, nontronit, saponit, hektorit, illit (%50’den fazla illit minerali), vermikülit, allofan, imalogit, klorit, sepiyolit, paligorskit (atapuljit), loglinit ve bunların karışımı killer, refrakter killer, ÅŸiferton, alçıtaşı (jips, anhidrit), alünit (ÅŸap), halit, sodyum, potasyum, lityum, kalsiyum, magnezyum, klor, nitrat, iyot, flor, brom ve diÄŸer tuzlar, bor tuzları (kolemanit, uleksit, borasit, tinkal, pandermit veya bünyesinde en az %10 B2O3içeren diÄŸer bor mineralleri), stronsiyum tuzları (selestin, stronsiyanit), barit, vollastonit, talk, steattit, pirofillit, diatomit, olivin, dunit, sillimanit, andaluzit, dumortiorit, disten (kyanit), fosfat, apatit, asbest (amyant), manyezit, huntit, tabiî soda mineralleri (trona, nakolit, davsonit), zeolit (%50’den fazla zeolit minerali), pomza, pekÅŸtayn, perlit, obsidyen, grafit, kükürt, flüorit, kriyolit, zımpara taşı, korundum, diyasporit, kuvars, kuvarsit ve bileÅŸiminde en az %80 SiO2 ihtiva eden kuvars kumu, feldispat (feldispat ve feldispatoid grubu mineraller), mika (biyotit, muskovit, serisit, lepidolit, flogopit), nefelinli siyenit, kalsedon (sileks, çört), harzburgit, radyolarit,
b) Enerji hammaddeleri; turba, leonardit, linyit, taÅŸkömürü, antrasit, asfaltit, bitümlü ÅŸist, bitümlü ÅŸeyl, kokolit-sapropel (Petrol Kanunu hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla),
c) Metalik madenler; altın, gümüÅŸ, platin, osmiyum, bakır, kurÅŸun, çinko, demir, pirit, manganez, krom, civa, antimuan, kalay, vanadyum, arsenik, molibden, tungsten (volframit, ÅŸelit), kobalt, nikel, kadmiyum, bizmut, titan (ilmenit, rutil), alüminyum (boksit, gipsit, böhmit), nadir toprak elementleri (seryum grubu, yitriyum grubu) ve nadir toprak mineralleri (bastnazit, monazit, ksenotim, serit, oyksenit, samarskit, fergusonit), sezyum, rubidyum, berilyum, indiyum, galyum, talyum, zirkonyum, hafniyum, germanyum, niobyum, tantalyum, selenyum, telluryum, renyum,
ç) Uranyum, toryum, radyum gibi elementleri içeren radyoaktif mineraller ve diÄŸer radyoaktif maddeler.
(5) V. Grup madenler: Kıymetli ve yarı kıymetli mineraller; Elmas, safir, yakut, beril, zümrüt, morganit, akuvamarin, heliodor, aleksandirit, agat, silis kökenli oniks, sardoniks, jasp, karnolin, heliotrop, kantaşı, krizopras, opal (irize opal, kırmızı opal, siyah opal, aÄŸaç opal), kuvars kristalleri (ametist, sitrin, neceftaşı (daÄŸ kristali), dumanlı kuvars, kedigözü, avanturin, venüstaşı, gül kuvars), turmalin (rubellit, vardelit, indigolit), topaz, aytaşı, turkuaz (firuze), spodümen, kehribar, lazurit (lapislazuli), oltutaşı, diopsit, amozonit, lületaşı, labrodorit, epidot (zeosit, tanzonit), spinel, jadeit, yeÅŸim veya jad, rodonit, rodokrozit, granat minarelleri (spesartin, grosüllar hessanit, dermontoit, uvarovit, pirop, almandin), diaspor kristalleri, kemererit, krizoberil, fenakit, taaffeit, oyklas, krizolit, zebercet, uvit, siberit, akroit, safirin, praziolit, sarder, karneol, jaspis, moldavit, enstatit, aktinolit, ateÅŸ opal, brazilianit, vezüvyan (idokras), kordiyerit, sfen kristalleri, dioptas, apofillit, prehnit, petalit, fibrolit, benitoid, sanidin, bitovnit, andezin, adularya, skapolit, natrolit, hayün, pektolit, polusit (polluks), datolit, kornerupin, danburit, sinhalit, kurnokovit, lazulit, ambligonit, sodalit, krizokol, vardit, nefrit, sedef, operkül.
Madenlerin grubunun tespiti
MADDE 6 – (1) Kanunda sayılan ve bu Yönetmelikte belirtilen madenler dışında yeni bir madenin tespit edilmesi durumunda bu madenin grubu; mineralojik, fiziksel ve kimyasal özellikleri, kullanım alanları göz önünde bulundurularak bu Yönetmelikte gerekli deÄŸiÅŸiklik yapılarak belirlenir.
(2) 5 inci maddenin birinci fıkrasında yer alan IV. Grup madenlerden enerji hammaddeleri baÅŸlığı altındaki kokolit ve sapropel hariç madenler yerli kömür olarak adlandırılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Maden Hakkı, Ruhsat Müracaatları
Maden hakkı
MADDE 7 – (1) Maden hakları, medeni hakları kullanmaya ehil Türkiye Cumhuriyeti vatandaÅŸlarına, madencilik yapabileceÄŸi statüsünde yazılı Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına göre kurulmuÅŸ tüzel kiÅŸiliÄŸi haiz ÅŸirketlere, kamu iktisadi teÅŸebbüsleri ile müesseseleri, baÄŸlı ortaklıkları ve iÅŸtirakleri ile diÄŸer kamu kurum, kuruluÅŸ ve idarelerine, gerçek veya tüzel tek kiÅŸi adına verilir.
(2) Madenler 5 inci maddede belirtilen gruplara göre ruhsatlandırılır.
(3) Kanuna göre verilen ruhsatlar baÅŸka amaçla kullanılmaz.
(4) Madenler üzerinde tesis olunan ilk müracaat, arama ruhsatı, buluculuk hakkı ve iÅŸletme ruhsatı haklarının hiç birisi hisselere bölünemez. Her biri bir bütün halinde muameleye tabi tutulur. Ancak kamu kurum ve kuruluÅŸlarına ait IV. Grup (b) bendi madenlere iliÅŸkin ruhsatlar, rezerv kaybına sebep olmayacak ÅŸekilde, elektrik üretimine yönelik olmak üzere Bakanlık onayı ile ayrı ruhsatlara baÄŸlanabilir.
Genel müracaat
MADDE 8 – (1) Kanunun 6 ncı maddesinde belirtilen nitelikleri taşıyan gerçek veya tüzel kiÅŸiler, maden hakkı için I. Grup (a) bendi madenlerde büyükÅŸehir belediyesi olan illerde valiliklere diÄŸer illerde il özel idarelerine, diÄŸer grup madenlerde Genel MüdürlüÄŸe müracaat yapılır.
(2) I. Grup (a) bendi madenlerde büyükÅŸehir olan illerde valilikler diÄŸer illerde il özel idareleri, Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸünü alır. Genel Müdürlük, talep edilen alanın niteliÄŸi, talep alanında diÄŸer grup ruhsatların bulunup bulunmadığı, ruhsat bulunması halinde yapılan nazari ve/veya mahalli inceleme sonucu dikkate alınarak görüÅŸünü bildirir. DiÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarının olumlu görüÅŸünün alınmasını takiben valiliklerce/il özel idaresince ihale yolu ile iÅŸletme ruhsatı verilir. Bu madenlerin ihale bedeli büyükÅŸehir belediyesi olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idarelerinin hesabına yatırılır.
(3) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler için iÅŸletme ruhsatı, III. Grup madenler için arama ruhsatı, V. Grup madenler için arama sertifikası ihale ile verilir. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için arama ruhsatı ise ilk müracaat yoluyla verilir.
(4) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenlere iÅŸletme ruhsatı, III. Grup madenlere arama ruhsatı, V. Grup madenlere arama sertifikası, II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenlerde arama ruhsatı almak için Genel MüdürlüÄŸe müracaat yapılır.
(5) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için yapılan müracaatlarda öncelik hakkı esastır. Yapılan müracaatlar, müracaat numarası, gün, saat ve dakika esas alınarak deÄŸerlendirilir. Müracaata esas olan bilgileri ve sonucunu içeren belgeler müracaat sahibine verilir.
Arama ruhsatı/sertifikası müracaatı ve deÄŸerlendirilmesi
MADDE 9 – (1) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için arama ruhsat müracaatı, iÅŸletme ruhsat taban bedeli yatırılarak Ek-6’da yer alan taahhütname ve Ek-5’te örneÄŸi verilmiÅŸ dilekçe ile üç nüsha halinde Genel MüdürlüÄŸe doÄŸrudan veya Genel Müdürlük internet sayfasında yayımlanan müracaat formu ile internet ortamında yapılır.
(2) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenlerde, arama ruhsatı almak için müracaat edilen alan, altındaki mevcut haklar dikkate alınarak deÄŸerlendirilir. Talep edilen alanın hak saÄŸlamaya müsait olan kısmına ait bilgileri içeren belge müracaat tarihinde müracaat edene verilir. Ayrıca sonuçlar, Genel Müdürlük ilan panosunda ve internet sayfasında müracaatı takip eden günden baÅŸlayarak iki ay süre ile ilan edilir. Sonuç ile ilgili olarak müracaat sahibine ayrıca yazılı bir tebligat yapılmaz.
Ruhsat müracaat esasları
MADDE 10 – (1) Müracaatlar aÅŸağıdaki esaslar doÄŸrultusunda yapılır;
a) Müracaatlar, müracaat alanı düzlemsel olarak II. Grup (b) bendi madenlerde 100 hektarı ve IV. Grup madenlerde 2000 hektarı, tamamı denizlere yapılan IV. Grup ruhsat müracaatları ise 50000 hektarı geçmeyecek ÅŸekilde yapılır.
b) Müracaat edilen alanın koordinatları, saat ibresi dönüÅŸ yönünde saÄŸa (Y), yukarı (X) olarak verilir. Müracaatlar tek poligon olarak yapılır.
c) Müracaatlar; UTM Projeksiyon ED 50 Datum 6 derecelik dilim esas alınarak, on noktayı geçmeyecek ÅŸekilde, Y koordinatı altı basamaklı, X koordinatı yedi basamaklı olarak 1/25000 ölçekli pafta adı yazılarak yapılır. Pafta sayısı dördü, ancak tamamı denizlere yapılan IV. Grup ruhsat müracaatlarında ise pafta sayısı sekizi geçemez. Talep edilen alanla ilgili en az bir pafta adının belirtilmesi zorunludur.
(2) Bu maddedeki esaslara aykırı müracaatlar geçersiz sayılır. Müracaat için yatırılan iÅŸletme ruhsat taban bedeli iade edilmez.
Müracaatların ruhsatlandırılması/sertifikalandırılması için gerekli belgeler
MADDE 11 – (1) İlk müracaat yoluyla hak saÄŸlayan müracaatların ruhsatlandırılması veya ihale yoluyla arama ruhsatı/sertifikası almaya hak saÄŸlayan müracaatların ihale bedelinin yatırılmasına müteakip arama ruhsatının düzenlenebilmesi için müracaat gününden itibaren iki ay içinde talep sahibinin aÅŸağıdaki belgeleri tamamlayarak Genel MüdürlüÄŸe vermesi zorunludur.
a) Gerçek kiÅŸiler;
1) T.C. kimlik numarası beyanı,
2) Onaylı imza beyanı,
3) Ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belge,
4) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporu,
5) Ek-8’de yer alan maden arama projesi,
6) Mali yeterlilik belgeleri,
7) KEP adresi.
b) Tüzel kiÅŸiler;
1) Müracaatçı tüzel kiÅŸiye ait güncel ÅŸirket ana sözleÅŸmesini, yönetim kurulunu ve ÅŸirketin ortaklarının pay oranlarını içeren Ticaret Sicil MüdürlüÄŸünden onaylı Ticaret Sicil Gazetesi örneÄŸi,
2) Tüzel kiÅŸinin baÄŸlı olduÄŸu vergi dairesi, ili ve vergi numarasını gösterir belge,
3) Tüzel kiÅŸiyi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
4) Ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belge,
5) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporu,
6) Ek-8’de yer alan maden arama projesi,
7) Mali yeterlilik belgeleri,
8) KEP adresi.
(2) Ancak, II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için talep edilen alanın hak saÄŸlamaya müsait olan kısmının ilgili kurumlar tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilen; özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları, 25/6/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün TeÅŸkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanlar ile madencilik amacı dışında tahsis edilen ve Genel Müdürlük tarafından uygun görüÅŸ verilen elektrik santralleri, organize sanayi bölgeleri, petrol, doÄŸal gaz ve jeotermal boru hatları gibi yatırım alanları içinde hak saÄŸlaması halinde, iki ay içinde ruhsat bedelinin yatırılmasından sonra bu alanlara iliÅŸkin ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. İki aylık süre içerisinde ruhsat bedelinin tam olarak yatırılmaması halinde bu alan müracaatlara açık hale gelir. Bu süre içinde izin alınması durumunda Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, mali yeterliliÄŸi içeren maden arama projesi ve izin alındığına dair belgenin eksiksiz olarak Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine verilen bir yıllık sürenin sonunda müracaat reddedilir ve bu alan müracaatlara açık hale gelir.
(3) Müracaat edilen alanın bir kısmının ikinci fıkradaki bahse konu alanlarla çakışması halinde, çakışan alan dışındaki serbest alana iliÅŸkin olarak birinci fıkrada yer alan hükümlere göre iÅŸlem yapılır. Aksi halde, çakışan alan dışındaki serbest alan iki aylık süre sonunda müracaatlara açık hale gelir. Çakışan alanla ilgili olarak iki aylık süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmasını müteakip gerekli izinlerin alınması için müracaat sahibine bir yıl süre verilir. Bu alan için gerekli iznin alınması halinde bu müracaat ile alınan ruhsata ilave edilir. Ayrı bir ruhsat yoksa yeni ruhsat düzenlenir. Aksi takdirde, ilgili kurumlardan izin alınması için müracaat sahibine verilen bir yıllık sürenin sonunda, müracaatın çakışan alanla ilgili kısmı reddedilir ve bu alan müracaatlara açık hale gelir. Müracaat sahibi ile yatırımcının aynı kiÅŸi veya kurum olması halinde izin alınmasına gerek duyulmaksızın hak saÄŸlanan alana ruhsat düzenlenir. (4) Denizlerde yapılan kokolit ve sapropel ile ilgili arama ruhsatı müracaatları maden ismi belirtilerek yapılır. Maden ismi belirtilmeyen müracaatlar kokolit ve sapropele hak saÄŸlamaz. Müracaatta öncelik hakkı esastır. DiÄŸer madenlerle ilgili müracaatlar neticesinde verilmiÅŸ iÅŸletme izni bulunan alanlar, bu madenler için hak saÄŸlamaz. Adaları kapsayacak ÅŸekilde yapılan müracaatlarda, adalara isabet eden alanlar taksir edilir. Bu madenlerin üretimi sırasında iÅŸletme faaliyetinin zaruri neticesi olarak çıkarılan diÄŸer grup madenler için Kanunun 16 ncı maddesi uygulanır.
(5) Denizlerde alınan kokolit, sapropel ve hidrojen sülfür ruhsatı sahipleri, arama ruhsat yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içerisinde, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirketi en az bir yönetim kurulu üyeliÄŸi ile bir denetçi üye vererek, sermaye koyma ÅŸartı aramaksızın en az yüzde on hisse vermek kaydıyla ÅŸirketine ortak almak zorundadır. Ancak, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketin, hisse oranının %10’dan fazla artırılması talebi tarafların anlaÅŸmasına baÄŸlıdır. Ruhsat sahibinin, bir yıllık süre içinde TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirketine baÅŸvurmaması halinde ruhsat iptal edilir. Ortaklık iÅŸlemleri, TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketi tarafından yürütülür.
(6) Ruhsat sahibinin gerçek kiÅŸi olması halinde bir yıllık süre içerisinde bir sermaye ÅŸirketi kurarak ruhsatı bu ÅŸirkete devretmesi ve TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketine hisse devri için müracaat etmesi zorunludur.
(7) Ruhsat sahibinin sermaye ÅŸirketi olması halinde TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı ÅŸirketi, bu ÅŸirkete ortak alabileceÄŸi gibi yeni bir sermaye ÅŸirketi kurup ruhsatı bu ÅŸirkete devrederek hisse devri yapabilir. Süresi içerisinde yapılan müracaatlara ait iÅŸlemlerin, TPAO tarafından tamamlanması gerekir.
(8) Kanun ve 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak ruhsat sahibi tarafından yapılan ortaklık müracaatının, TPAO tarafından sonuçlandırılmamasından TPAO sorumludur.
(9) Ruhsat sahibi ile TPAO veya TPAO’ya baÄŸlı bir ÅŸirket ortaklığı ile kurulan ÅŸirket, bu kapsamda daha sonra yapılan ruhsat müracaatları için ortaklık ÅŸartını saÄŸlamış sayılır. Ayrıca ortaklık için TPAO’ya yeniden müracaat ÅŸartı aranmaksızın mevcut ÅŸirket ile ruhsat iÅŸlemleri yürütülür.
Ön inceleme raporu
MADDE 12 – (1) Ek-7’de yer alan ön inceleme raporunda, hedef sahayı seçmenin gerekçeleri ve grubu içinde aranacak maden/madenlerin belirtilmesi, öncelikle bölgesel jeolojik etütler, bölgesel jeoloji haritaları gibi mevcut bilgi ve belgelerin yer alması gereklidir. Bu bilgi ve belgeler kullanılarak, jeolojik çıkarsamalar ve öngörülere dayanılarak hedef madenlere yönelik bilgiler belirlenir.
(2) Deniz ve göllere yapılan müracaatlarda ise araması hedeflenen madenin cinsi, yapısı ve arama gerekçelerini içeren ön inceleme raporu verilir. Bu alanlarda varsa yapılmış ilgili haritalar verilir.
Maden arama projesi
MADDE 13 – (1) Maden arama projesinin aÅŸağıdaki hususları içermesi zorunludur:
a) Maden arama projesinin içeriÄŸi: Ek-8’de yer alan maden arama projesinde, projenin amacı açık bir ÅŸekilde ifade edilerek müracaat sahibinin beklentisi ortaya konulur. Arama yapılacak sahanın seçiminden baÅŸlayıp, kaynağın belirlenmesi, deÄŸerlendirilip sınıflandırılması, raporlama aÅŸamasının sonuna kadar geçen tüm maden arama süreci (ön arama, genel arama, detay arama) bir termin planı kapsamında belirtilir. Bu faaliyetlerin gerçekleÅŸtirilmesine yönelik yatırım ve mali yeterlilik bilgileri belgelenir. Maden arama faaliyetleri kapsamında gerekli görülen çalışmalar; yöntem, içerik ve uygulama biçimi ile açıklanır ve bunlar sıraya konularak takvime baÄŸlanır. Gerekli ekip/ekipman belirlenerek tüm bu iÅŸlerin maliyeti hesaplanır ve finansman kaynakları gösterilir. Maden arama projesi, arama faaliyet dönemleri kapsamında yapılan çalışmalardan elde edilecek verilere göre, gerektiÄŸinde ilgili dönem baÅŸlamadan veya dönem içerisinde revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilir.
b) Maden arama projesi faaliyet yeterliliÄŸi: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, arama dönemleri ile ilgili ön, genel ve detay arama ile fizibilite dönemleri sonunda verilen faaliyet raporlarında yer alan asgari faaliyetleri içermesi zorunludur. Genel Müdürlükçe gerek görülmesi halinde ek arama faaliyetlerinin yapılması istenebilir.
c) Maden arama projesi yatırım tutarı yeterliliÄŸi: Maden arama projesinin yeterli sayılabilmesi için, ön, genel ve detay arama dönemlerinde yapılması öngörülen faaliyetlere ait toplam harcama tutarına iliÅŸkin açıklamaların yer alması zorunludur.
ç) Termin planı ve yeterliliÄŸi: Arama dönemleri itibariyle yapılacak faaliyetlerin dönemleri ve süreleri bu plan kapsamında belirtilmek zorundadır. Maden arama projesi kapsamında dönemler itibariyle toplam yatırım tutarını oluÅŸturacak harcama kalemlerinin ayrı ayrı belirlenmesi gerekir.
d) Mali Yeterlilik:
1) Gerçek veya tüzel kiÅŸiler Ek-2’de belirtilen mali yeterlilik tutarındaki kullanılabilir nakdi kredi limiti ve/veya vadeli/vadesiz mevduat miktarını gösterir banka referans mektubunu ibraz etmek zorundadır. Tüzel kiÅŸiler, maden gruplarına göre mali yeterlilik tutarlarının %30’unu sermayeleriyle, %70’ini banka referans mektubuyla, gerçek kiÅŸiler ise banka referans mektubuyla ibraz etmek zorundadır.
2) Kamu kurum ve kuruluşlarının ruhsat alma işlemlerinde mali yeterlilik aranmaz.
3) Ruhsat talep sahipleri, her bir ruhsat talebi için ayrı ayrı Ek-2’de belirtilen mali yeterliliÄŸini belgelemek zorundadır. Bir ruhsat için verilen mali yeterlilik belgesinde yer alan miktarın, bu ruhsat için mali yeterlilikte aranan kısmı dışında kalan miktar yeterli olduÄŸu takdirde baÅŸka bir ruhsat için kullanılabilir.
4) Her yıl Aralık ayının sonuna kadar bir sonraki yıl içinde yapılacak müracaatlarla ilgili geçerli olacak Ek-2’de yer alan mali yeterlilik tutarları, yeniden deÄŸerleme oranlarında artırılarak Genel MüdürlüÄŸün internet sitesinde ilan edilir.
Arama ruhsatı veya sertifikası verilmesi
MADDE 14 – (1) Müracaat sahibi; ruhsat bedelinin yatırıldığına dair belgeyi ve Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerini müracaat gününden itibaren iki ay içinde Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır. Belgelerin verilmesini müteakip Ek-9’da yer alan arama ruhsatı veya Ek-10’da yer alan arama sertifikası düzenlenip sicile iÅŸlenerek yürürlüÄŸe girer. Aksi takdirde, bu alanlar baÅŸka bir iÅŸleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hale gelir.
(2) Yapılan müracaatın birden fazla alana hak saÄŸlaması durumunda, müracaat sahibinin talebi halinde her alan için iki ay içinde ayrı ayrı ruhsat bedelinin yatırılması ve Ek-6’daki diÄŸer belgeler ile ön inceleme raporu, maden arama projesi ile mali yeterlilik belgelerinin tamamlanması durumunda ayrı olarak ruhsatlandırılır. Müracaat sahibinin ruhsatını almak istemediÄŸi alanlar baÅŸka bir iÅŸleme gerek kalmaksızın bu süre sonunda yeni müracaatlara açık hale gelir.
(3) Müracaat sahibinin Genel Müdürlükte baÅŸka bir iÅŸlem için onaylı belgelerinin (imza beyanı/sirküleri, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, oda sicil belgesi) bulunması, müracaat sahibinin bu hususu dilekçesinde beyan etmesi ve yapılan kontrolde teyit edilmesi durumunda bu belgelerin örneklerinin verilmesi yeterlidir.
(4) Ruhsat bedelinin yatırıldığını gösteren belge, Ek-6’daki diÄŸer belgeler, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, ön inceleme raporu, maden arama projesi ve mali yeterlilik belgelerinin Genel MüdürlüÄŸe süresi içinde ve eksiksiz olarak verilmesi zorunludur. Bu bilgi ve belgelerin eksiksiz ve tam olarak verilmemesi durumunda, bu alanlar müracaatı takip eden günden itibaren ikinci ayın son gününü takip eden ilk iÅŸ günü herhangi bir iÅŸleme gerek kalmaksızın yeni müracaatlara açık hale gelir. Bu durumda iÅŸletme ruhsat taban bedeli dışındaki ruhsat bedeli iade edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Arama Dönemleri ve Faaliyetleri
Arama ruhsatı/sertifikası
MADDE 15 – (1) Arama faaliyetleri, II (b), III. ve IV. Grup madenler için arama ruhsatı, V. Grup madenler için arama sertifikası alınarak yapılır.
Arama dönemi ve faaliyetleri
MADDE 16 – (1) Arama faaliyet dönemi; sırasıyla ön arama, genel arama, detay arama ve uygun bulunması halinde fizibilite dönemlerinden oluÅŸur.
(2) Arama ruhsatı/sertifikası sahipleri, her bir arama dönemine ait faaliyet raporunu hazırlayarak Genel MüdürlüÄŸe süresi içerisinde vermek zorundadır.
(3) Ön arama döneminden genel aramaya, genel arama döneminden detay arama dönemine geçiÅŸlerde, yeni dönem önceki dönemin bittiÄŸi günün ertesi günden itibaren baÅŸlar. Detay arama dönemi içerisinde fizibilite dönemi talebi yapılması ve Genel Müdürlükçe uygun bulunması halinde arama ruhsatları, detay arama döneminin bittiÄŸi günün ertesi günden itibaren fizibilite dönemine hak saÄŸlar.
(4) Arama ruhsat sahiplerinin arama dönemlerindeki yükümlülüklerini süresinden önce tamamlamaları halinde, dönem süre sonu beklenmeden bir sonraki döneme ve/veya iÅŸletme aÅŸamasına geçilebilir.
(5) II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup madenlerde genel arama dönemi, IV. Grup madenlerde detay arama dönemi, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi madenlerde talep edilmesi ve Genel Müdürlükçe uygun bulunması halinde fizibilite dönemine iliÅŸkin yükümlülükleri yerine getirmeksizin iÅŸletme projesi verilemez ve iÅŸletme dönemine geçilemez.
(6) İşletme projesi verildiÄŸi tarihe kadar arama döneminde yapılan harcamaları içeren listenin ekinde; fatura, gider pusulası, maaÅŸ ödemesi ve diÄŸer harcamalara iliÅŸkin belgelerin ayrı ayrı verilmesi, gerek duyulması halinde ise Genel MüdürlüÄŸün istediÄŸi ek bilgi, belge ve açıklamaların verilmesi zorunludur.
Ön arama dönemi
MADDE 17 – (1) Arama ruhsatının düzenlendiÄŸi tarihten itibaren bir yıllık süre, ön arama dönemidir. Ön arama döneminde; ön inceleme raporunda belirtilen sistematik arama yöntemleri uygulanabilir. Arama yöntemleri; mostra (yüzlek) tanımlama ve örnek alımı, jeolojik harita alımı ile jeokimya, jeofizik gibi çalışmaları kapsar.
(2) Ön arama dönemi sonuna kadar, Ek-11’de yer alan ön arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Ön arama dönemi faaliyet raporunun uygun olarak verilmesi halinde genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(3) Ön arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(4) Ön arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve faaliyet raporu aranmaksızın genel arama dönemine hak saÄŸlar.
(5) Genel arama dönemine geçmeye hak saÄŸlayan ruhsat sahaları Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir.
Genel arama dönemi
MADDE 18 – (1) Genel arama dönemi, ön arama döneminin sonundan itibaren baÅŸlamak üzere IV. Grup madenlerde iki yıl, diÄŸer grup madenlerde bir yıldır.
(2) Bu dönem, madenin genel özellikleriyle belirlenmesine yönelik arama dönemidir. Amaç, kaynağın boyut, biçim, yapı, tenör/kalite ve muhtemel ekonomik beklentiler açısından kabul edilebilir bir güvenilirlik düzeyinde tahmin edilebilmesini saÄŸlayarak bir cevherleÅŸme ya da maden yatağının temel jeolojik özelliklerini belirlemektir. CevherleÅŸme ya da maden yatağının sınırları ve sözü edilen özellikleri; mostra, yarma ve sondaj gibi lokasyonlardan örnekleme yapılarak, alınan örneklerin analiz ve test edilmesi suretiyle elde edilen verilere dayalı olarak tahmin edilir.
(3) Genel arama dönemi süresi sonuna kadar Ek-12’de yer alan genel arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Genel arama faaliyet raporunun uygun bulunması halinde IV. Grup ruhsatlarda detay arama dönemine hak saÄŸlar. II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup ruhsatlarda ise genel arama dönemi sonuna kadar kaynak ve rezerv bilgilerini içeren iÅŸletme projesi verilerek iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması halinde arama ruhsatı iptal edilir.
(4) Genel arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve arama ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(5) Genel arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve faaliyet raporu aranmaksızın IV. Grup ruhsatlarda detay arama dönemine hak saÄŸlar. II. Grup (b) bendi, III. ve V. Grup ruhsatlarda, arama süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(6) Detay arama dönemine geçmeye hak saÄŸlayan ruhsat sahaları Genel Müdürlük internet sayfasında ilan edilir.
Detay arama dönemi
MADDE 19 – (1) Detay arama dönemi, genel arama döneminin sonundan itibaren baÅŸlamak üzere IV. Grup madenlerde dört yıldır.
(2) Miktar, yoÄŸunluk, ÅŸekil, fiziksel özellikler, tenör/kalite ve mineral içeriÄŸinin yüksek bir güvenilirlik düzeyinde hesap edilmesi amacıyla yapılan çalışmaları kapsar. Dört yıl süreli olan bu dönemde, maden yatağını üç boyutlu olarak ortaya koymak ve yüksek bir güvenilirlik düzeyinde hesaplama yapabilmek amacıyla yeter sayı ve sıklıkta mostra, kuyu, yarma, sondaj ve galeri açma çalışmaları yapılması gerekir. Buralardan yeterli sayı ve sıklıkta örnekleme yapılır. Maden yatağının sınırları ve sözü edilen özellikleri, örneklerin test ve analiz edilmesi suretiyle elde edilen verilere dayalı olarak ortaya konulur, kaynak hesaplanır ve maden yatağının iÅŸletilmesine yönelik özellikler de belirlenir.
(3) Detay arama dönemi süresi sonuna kadar Ek-13’te yer alan detay arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur. Detay arama faaliyet raporunun uygun bulunması halinde IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden arama ruhsatlarında detay arama dönemini takiben fizibilite çalışmalarına ihtiyaç duyularak gerekçesi ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe müracaatta bulunmaları ve talebin uygun bulunması hâlinde, detay arama dönemi sonrasında iki yıllık bir fizibilite dönemine hak saÄŸlar. IV. Grup (a) bendi maden arama ruhsatlarında ise detay arama dönemi sonuna kadar kaynak ve rezerv bilgilerini içeren iÅŸletme projesi verilerek iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması halinde arama ruhsatı iptal edilir.
(4) Detay arama faaliyet raporunun veya yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin bu sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ya da yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde arama ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
(5) Detay arama faaliyet raporunun süresi içinde verilmemesi hâlinde arama süresi sona ermiÅŸ ise ruhsat iptal edilir.
Fizibilite döneminde yapılacak iÅŸlemler
MADDE 20 – (1) Fizibilite dönemi talebinin uygun bulunması için detay arama döneminde yapılması zorunlu faaliyetlerin yapılmış olması ve kaynağın ortaya çıkarılmış olması zorunludur. İki yıllık süre sonuna kadar Ek-25’te yer alan fizibilite raporunun verilmesi zorunludur. Fizibilite döneminin sonuna kadar Genel MüdürlüÄŸe verilen fizibilite raporunun uygun bulunmaması hâlinde eksikliklerinin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden sonra eksikliklerin verilen sürede tamamlanmaması hâlinde ya da arama ruhsat süresi sonuna kadar fizibilite raporu ile birlikte iÅŸletme ruhsat talebinde bulunulmaması durumunda ruhsat iptal edilir. Ayrıca fizibilite döneminde fizibilite raporunda yer alan asgari faaliyetlerin yapılması zorunludur. Aksi takdirde fizibilite raporu uygun bulunmayarak ruhsat iptal edilir.
(2) Fizibilite döneminde detay arama dönemi ruhsat bedelinin iki katı tutarında ruhsat bedeli alınır.
Arama dönemleri ile ilgili genel hükümler
MADDE 21 – (1) Süresi tamamlanmadan önce verilen arama faaliyet raporlarının kabul edilmemesi durumunda en geç ilgili süre sonuna kadar çalışmalara devam edilir ve yeni bir faaliyet raporu verilir.
(2) Arama ruhsatı dönemlerinde süresinden önce, sonraki arama dönemlerine ait faaliyet raporlarının Genel MüdürlüÄŸe verilmesi durumunda verilen faaliyet raporlarının yetersiz bulunması halinde bu rapor, bir önceki dönemin arama faaliyet raporu yerine geçer.
(3) Arama dönemi içinde iÅŸletme projesi verilmesi durumunda ilgili faaliyet raporunda yer alan asgari faaliyetlerin yerine getirilmesi ve kaynak/rezerv raporu verilmesi zorunludur. (4) Ruhsat sahasında arama faaliyet dönemlerinde el sondajı makinesi ile karotlu veya kırıntılı sondaj yapılabilir.
(5) Arama dönemlerinde ilgili harcamaların hazırlanan liste ekinde fatura, gider pusulası, maaÅŸ ödemesi ve diÄŸer harcamalara iliÅŸkin belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Faaliyetler ile ilgili harcama beyanlarında herhangi bir uyumsuzluk tespit edilmesi durumunda harcamaların belgelendirilmesi zorunludur. Tespit edilen eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi istenir. Aksi takdirde Kanunun 17 nci maddesi gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Arama ruhsatı döneminde sevk izni
MADDE 22 – (1) Arama ruhsatı döneminde arama faaliyetlerinin zaruri neticesi olarak ortaya çıkartılan madenin, teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırmaları yapmak üzere, sevkin gerekçesinin ve miktarının da yer aldığı Ek-24’e göre hazırlanan arama faaliyet raporu, ÇED belgesi ve mülkiyet izni ile birlikte müracaat eden ruhsat sahibine, Genel Müdürlükçe uygun bulunan miktarda numunenin sevk edilmesine izin verilebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İşletme Ruhsatları ve İşletme İzinleri
İşletme ruhsat taleplerinde mali yeterlilik
MADDE 23 – (1) Mali yeterlilik, projede belirtilen toplam yatırım tutarının en az yüzde yirmisi kadardır. Ancak bu miktar Ek-2’de yer alan maden gruplarına göre belirlenen iÅŸletme ruhsatları minimum mali yeterlilik tutarları tablosundaki miktarlardan az olamaz.
(2) Genel MüdürlüÄŸe verilen maden iÅŸletme projesi ekindeki mali yeterlilik ile ilgili ruhsat sahibi gerçek ve tüzel kiÅŸiler, kullanılabilir nakdi kredi limiti ve/veya vadeli/vadesiz mevduat miktarını gösterir banka referans mektubunu ibraz etmek zorundadır. Tüzel kiÅŸiler, maden gruplarına göre mali yeterlilik tutarlarının %30’unu sermayeleriyle, %70’ini banka referans mektubuyla, gerçek kiÅŸiler ise banka referans mektubuyla ibraz etmek zorundadır.
(3) İşletme ruhsatlarında toplam yatırım tutarının azaltılması durumunda mali yeterlilik belgeleri aynen devam eder. Projelerde revizyon yapılması durumunda mali yeterliliÄŸin, yeni projede belirtilen yatırım tutarına göre revize edilmesi gerekir.
(4) Bir ruhsat için verilen mali yeterlilik rayiç tutarı diÄŸer ruhsatlar için geçerli deÄŸildir. Birden fazla proje verilmesi durumunda ruhsat talep sahipleri, her bir ruhsat talebi için ayrı ayrı mali yeterliliÄŸini belgelemek zorundadır.
(5) Kamu kurum ve kuruluşlarının ruhsat taleplerinde mali yeterlilik aranmaz.
İşletme ruhsat müracaatları
MADDE 24 – (1) YetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸilerce maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren iÅŸletme projesi, ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir. Proje ile birlikte projenin uygulanabilmesi için gerekli olan mali yeterliliÄŸine iliÅŸkin belge ve genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına iÅŸletme ruhsat taban bedelinin yatırıldığına dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi hâlde talep reddedilir.
(2) Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezerv miktarı, tenörü/kalitesi, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak projede yer alan minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(3) Proje ekinde verilen 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, verildiÄŸi iÅŸlem ve cari yıl için geçerlidir.
I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi maden iÅŸletme ruhsat taleplerinin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 25 – (1) I. Grup (b) bendi, II. Grup (a) ve (c) bendi madenlerde iÅŸletme ruhsatı verilebilmesi için; YTK’larca maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren iÅŸletme projesinin incelenmesine müteakip varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli, yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir. Taleplerin ruhsatlandırılması ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler çerçevesinde uygun bulunan alana bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
(2) II. Grup (c) bendi maden iÅŸletme ruhsat taleplerinde 250 km. mesafe dahilinde en az 5 milyon TL deÄŸerinde tesis olması veya kurulacağının beyan edilmesi zorunludur. II. Grup (c) bendi maden ruhsatlarında üretilen madenler sadece kendi tesislerinde kullanılabilir, dışarıya satış yapılamaz. Ancak, tesisteki prosese uygun olmayan nitelikteki malzemenin satışına izin verilebilir. Satışına izin verilen miktar, ruhsat sahasından tesise sevk edilen yıllık üretim miktarını geçemez. Aksi takdirde verilen satış izni iptal edilerek Kanunun 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrasına göre iÅŸlem yapılır.
(3) II. Grup (c) bendi maden ruhsatlarının II. Grup (a) bendi maden ruhsatına intibakı yapılmaz.
(4) II. Grup (b) bendi maden ruhsatlarının II. Grup (a) ve (c) bendi maden ruhsatına intibakı yapılmaz.
(5) II. Grup (a) bendi maden ruhsatları bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan şartların yerine getirilmesi halinde II. Grup (c) bendi maden ruhsatına intibakı yapılabilir.
(6) II. Grup (a) ve (c) bendi maden ruhsatlarının talep edilmesi halinde, II. Grup (b) bendi maden ruhsatına intibakı yapılabilir.
II. Grup (a), (c) bendi ve patlatma yapılarak üretim yapılan I. Grup (b) bendi madenlerin ruhsatlandırılması, izin verilmesi ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler
MADDE 26 – (1) II. Grup (a) ve (c) bendi ve patlatma yapılarak üretim yapılan I. Grup (b) bendi madenlerin projesinde talep edilen izin alanına ve kırma-eleme tesis yerlerine, Karayolları Genel MüdürlüÄŸü sorumluluÄŸunda olan yollara, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlara, organize hale gelmiÅŸ tarım ve hayvancılık bölgelerine, denizlere, göllere, birinci derece sit alanlarında fiziki olarak ortaya çıkarılmış kültürel varlıkların ön görünüm alanında yatay olarak en az 500 metre mesafede, ön görünüm alanı dışında ise en az 150 metre mesafe dahilinde izin verilmez. Ancak Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün sorumluluÄŸunda olan yol kenarlarında, alternatif alan bulunamaması veya coÄŸrafik ve bölgesel ÅŸartlar dikkate alınarak, Karayolları Genel MüdürlüÄŸünden izin alınması durumunda izin verilebilir. Temdit talepleri kazanılmış haklar dikkate alınarak deÄŸerlendirilir. Bu fıkradaki mesafeler, ihtiyaç halinde faaliyetlerin boyutu, iÅŸletme yöntemi, emniyet tedbirleri ile arazinin topoÄŸrafik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak Bakanlıkça artırılabilir. Mesafeler yatay olarak hesaplanır.
(2) Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış yerlerden yatay olarak en az 500 metre mesafe dahilinde izin düzenlenmez.
(3) Kırma-eleme tesislerinde toz indirgeme sistemi olacak ÅŸekilde bunkerler, kırıcılar, elekler, bantlar ve malzeme dökülme noktalarının en az ünite bazında kapatılması yönünde iÅŸletme projesi hazırlanması ve iÅŸletilmesi esastır.
(4) Kanun kapsamında daha sonra geçici tesis yapılması durumunda toz indirgeme sistemi olacak ÅŸekilde ve bunkerler, kırıcılar, elekler, bantlar ve malzeme dökülme noktalarının kapatılması zorunludur. Aksi halde tesisin faaliyetleri durdurulur.
(5) Ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında galeri atımı yöntemi ile patlatma yapılamaz.
II. Grup (b) bendi, III. ve IV. Grup iÅŸletme ruhsatı için müracaat
MADDE 27 – (1) Arama ruhsat süresi sonuna kadar arama faaliyetlerine ait arama dönemleri ile ilgili yeterlilik ÅŸartlarının yerine getirilmesi gerekir. Kanunun 17 nci maddesine göre hazırlanmış II. Grup (b) bendi ve III. Grup madenler için genel arama faaliyet raporu, IV. Grup madenler için ise detay arama faaliyet raporu, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden arama ruhsatlarında fizibilite döneminin kullanılması halinde Ek-25’e uygun fizibilite raporu, madencilik faaliyetlerinin yürütülmesi esnasında ve/veya sonlandırılması aÅŸamasında faaliyet sonrası iÅŸletme alanının çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren Ek-14’e göre iÅŸletme projesinin verilmesi, iÅŸletme ruhsat taban bedelinin eksiksiz ödendiÄŸine dair belge ile müracaat edilmesi ve uygun bulunması halinde iÅŸletme ruhsatı hakkı doÄŸar. İşletme projesinin, ruhsat sahibi veya kanuni vekilince de imzalanması zorunludur. Bu fıkrada sayılan arama faaliyet ve fizibilite raporları, arama ruhsat dönemi içinde iÅŸletme projesinden ayrı olarak da verilebilir.
(2) Bu grup madenlere iÅŸletme ruhsatı verilebilmesi için; YTK tarafından maden mühendisinin sorumluluÄŸunda hazırlanmış iÅŸletme projesindeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli, yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak, süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve ruhsat süresi sona ermiÅŸ ise yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilerek ruhsat iptal edilir. Taleplerin ruhsatlandırılması ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler çerçevesinde Genel Müdürlükçe uygun bulunan alana bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
II. Grup (b) bendi, III., IV. ve V. Grup madenlere iÅŸletme ruhsatı düzenlenmesi ve iÅŸletilmesi ile ilgili genel ilkeler
MADDE 28 – (1) Arama faaliyeti sonrası görünür ve muhtemel rezerv sınırlarının ve büyüklüÄŸünün tespit edilebilmesi için madenin tenör/kalite dağılımı, madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları, kömür için kalori deÄŸeri, mermer için üretim kapasitesi, su ve gazların konsantrasyonu, debisi, kapasitesi belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin rezerv bilgilerini içeren II. Grup (b) bendi ve III. Gruplar için hazırlanmış genel arama faaliyet raporu ve IV. Gruplar için ise detay arama faaliyet raporu veya fizibilite raporu ile belgelenmesi zorunludur.
(2) Arama ruhsat döneminde ortaya çıkarılan rezerve iliÅŸkin dayanakları ile birlikte belge ve bilgilerin verilmesi zorunludur.
(3) III. Grup madenlerde, Ek-14’e uygun hazırlanmış iÅŸletme projesinde, üretilmesi öngörülen madenler için; tabii denge, kapasite, rezervuar, konsantrasyon, hidrojeolojik ve jeokimyasal denge, debi gibi koruma ilkeleri esas alınır. Bu grup madenler; deniz, göl, kaynak, havza veya beslenme alanının tabii dengesini bozmayacak ÅŸekilde ruhsatlandırılır.
(4) İşletme projelerinde beyan edilen yıllık üretim miktarı, baÅŸabaÅŸ noktasını saÄŸlayan miktarın altında olamaz. Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezerv miktarı, tenörü/kalitesi, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(5) Geçici tesis alanı ile görünür, muhtemel ve mümkün rezerv alanı üzerinden Ek-15’te yer alan iÅŸletme ruhsatı düzenlenir, ruhsatın diÄŸer kısımları taksir edilir. İşletme izni ise üretim miktarı, termin planı dikkate alınarak görünür rezerv ve geçici tesis alanını kapsayacak ÅŸekilde Ek-16’ya göre düzenlenir.
(6) İşletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talepleri, iÅŸletme izin alanı belirleme sürecindeki iÅŸlemlere tabidir.
(7) Projeye konu madenin bulunmaması ve arama ruhsat süresinin tamamlanmış olması durumunda iÅŸletme ruhsat talebi reddedilerek arama ruhsatı iptal edilir.
(8) IV. Grup (a) ve (c) bendi madenlerin projelerinin deÄŸerlendirilmesi esnasında mahallinde tetkik heyetlerinin ruhsat sahalarından nadir toprak elementlerinin tespitine yönelik numune almaları Genel Müdürlükçe istenebilir. Analiz sonuçlarına göre numunelerde ekonomik olarak deÄŸerlendirilebilecek nadir toprak elementi olduÄŸunun tespit edilmesi halinde ruhsat sahibi ile MTA Genel MüdürlüÄŸü arasında ortak arama projesi geliÅŸtirilir. Bu çerçevede yapılan proje ortaklığının ticari ve teknik içeriÄŸi taraflarca karşılıklı müzakere edilerek belirlenir.
(9) Tuz Gölünde verilecek iÅŸletme ruhsatlarının projedeki tuz üretim kapasitesi 200.000 ton/yıl tuzdan az veya 800.000 ton/yıl tuzlu su miktarından aÅŸağı olamaz.
(10) Tuz Gölü Havzası içinde kalan tuz domu ve yataklarına kaya tuzu ruhsatı verilmez.
(11) Genel Müdürlük gerek görmesi halinde projede yer alan çevre ile uyum planını revize ettirebilir.
İşletme projesi/fizibilite raporu eki olarak verilecek rapor, etüt, harita ve çizimler
MADDE 29 – (1) İşletme projesinin/fizibilite raporunun ekinde aÅŸağıdaki rapor, etüt, harita ve çizimler verilir:
a) Ruhsat alanının ve varsa ocak yerinin yer bulduru haritası,
b) Ruhsat alanının uygun ölçekli (1/10000, 1/5000, 1/1000 gibi) jeoloji haritası ve jeolojik kesitler,
c) Ocak açılması planlanan alanın uygun ölçekli (1/5000, 1/1000 gibi) hali hazır topoÄŸrafik harita ve kesitleri,
ç) Arama ruhsat döneminden gelen sahalar için maden iÅŸletmesi planlanan alanda, iÅŸletmeyi etkileyecek yeraltı suyunun tespit edilmesi durumunda hidrojeolojik etüt raporu ve ekleri,
d) Sahada belirlenmiÅŸ görünür rezerve ve ruhsat süresine baÄŸlı olarak planlanan üretim programlarını gösterir termin planı,
e) Açık ocak iÅŸletmesi planlanan alanda, ihtiyaç duyulması halinde iÅŸletmeyi etkileyecek ÅŸev stabilite analizlerine esas olacak jeoteknik etüt raporu ve ekleri,
f) Uygun ölçekle çizilmiÅŸ ruhsat sınırı, talep edilen iÅŸletme izin sınırları ile sahada açılmış ocak, galeri, yarma, sondaj, kuyu gibi arama faaliyetlerinin yerini gösterir imalat haritası,
g) Yeraltı kömür iÅŸletmelerinde üretimi gösteren termin planı,
ÄŸ) Yeraltı iÅŸletmelerinde; termin planı, su drenajı, nakliye ve havalandırma planını içeren uygun ölçekli harita ve çizimler,
h) Mevcut ve yapılması planlanan bina, tesis, kantar, silo, trafo, yol gibi yapıları gösteren vaziyet planı,
ı) İnceleme ve onaya tabi tutulmaksızın işverenin sorumluluğunda olan ve yeraltı işletmelerinde ilgili mevzuatta yer alan acil durum planı.
(2) ÇED olumlu kararı alınması zorunlu ruhsat sahalarında iÅŸletme projesi ekinde sunulacak olan çevre ile uyum planı için Genel MüdürlüÄŸe taahhütte bulunulması yeterlidir. Daha sonra Genel MüdürlüÄŸe verilecek ÇED raporunda belirtilen doÄŸaya yeniden kazandırma planı bu madde ile talep edilen çevre ile uyum planı yerine geçer.
(3) Gazlar ile göl, deniz ve kaynak sularına ait iÅŸletmeler için; çöktürme, buharlaÅŸtırma, ayırma, arıtma, üretim havuzları, bina gibi yer üstü veya var ise yeraltı tesislerini gösterir uygun ölçekli haritalar verilir.
Proje eksikliklerinin tamamlanması
MADDE 30 – (1) Projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak, süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılmış ise iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir. Taleplerin uygun görülmesi hâlinde bir ay içinde iÅŸletme ruhsatı düzenlenir.
(2) Arama ruhsat süresi bitmeden yeni bir iÅŸletme projesi verilmesi halinde iÅŸletme ruhsat talebi yeniden deÄŸerlendirilir. Ancak, arama ruhsat süresi bitmiÅŸ ise talep reddedilerek arama ruhsatı iptal edilir.
İşletme izni verilmesi ve değişiklik talepleri
MADDE 31 – (1) Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması zorunlu olan izinlerin ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe verilmesine müteakip iÅŸletme izni düzenlenir.
(2) İşletme izin değişiklik talepleri Devlet hakkı borcu olmaması kaydıyla aşağıdaki belgeler ile birlikte yapılır:
a) 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge,
b) İşletme ruhsat taban bedelinin ödendiÄŸine dair belge,
c) Aynı grupta farklı bir maden için ikinci bir iÅŸletme izni talep edilmesi veya iÅŸletme faaliyetinin zaruri neticesi olarak çıkarılacak diÄŸer gruplarda yer alan madenler için iÅŸletme projesi,
ç) Aynı maden için iÅŸletme izin alanı deÄŸiÅŸiklik talebinde, iÅŸletme projesi ekinde verilmesi gereken harita ve çizimler,
d) Tesis, stok alanı, pasa döküm alanı, altyapı tesisleri gibi amaçlarla iÅŸletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talebinde bulunulması halinde revize iÅŸletme projesi yerine vaziyet planları.
İşletme ruhsatı döneminde arama faaliyetleri
MADDE 32 – (1) İşletme ruhsatı alanı içinde, arama faaliyetleri yapılabilir. İşletme ruhsatının verildiÄŸi tarihten itibaren IV. Grup ruhsat sahalarında beÅŸ yıl, diÄŸer grup ruhsat sahalarında üç yıl içinde mümkün rezerv alanlarının görünür ve muhtemel rezerv haline getirilmesi zorunludur. Görünür ve muhtemel rezerv haline getirilmeyen alanlar taksir edilir.
(2) İşletme ruhsatı döneminde yapılan arama faaliyetlerine iliÅŸkin görünür ve muhtemel rezerv raporunun, dayanakları ve yeterlilik ÅŸartlarına uygun olarak IV. Grup ruhsatlar için Ek-13’te yer alan detay arama faaliyet raporu, diÄŸer grup ruhsatlar için ise Ek-12’de yer alan genel arama faaliyet raporunun verilmesi zorunludur.
İşletme sertifikası
MADDE 33 – (1) V. Grup madenlerin üretimi iÅŸletme sertifikası ile yapılır. Arama sertifikası süresi sonuna kadar yapılan çalışmaları içeren Ek-12’deki genel arama faaliyet raporu, ruhsat taban bedelinin ödendiÄŸine dair belge ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge ile müracaatta bulunulması halinde Ek-17’de yer alan iÅŸletme sertifikası hakkı doÄŸar. Uygun olan müracaatlara iÅŸletme sertifikası verilir. İşletme sertifikası süresi beÅŸ yıldır.
(2) Arama faaliyeti sonrası görünür, muhtemel ve mümkün rezervin tespit edilebilmesi için madenin tenörü/kalitesi, madenin cinsine göre cevher damar kalınlıkları ve kapasitesi belirlenir. İşletme projesinin hazırlanmasında kullanılacak verilerin belirlenebilmesi için gerekli aramaların yapılmış olması ve bu faaliyetlerin rezerv bilgilerini içeren genel arama faaliyet raporu ile belgelenmesi zorunludur.
(3) Genel Müdürlük; madenin cinsi, rezervi, tenör/kalite, üretimin yapıldığı bölge, iÅŸletme izin alanı gibi kıstasları dikkate alarak minimum yıllık üretim miktarlarını belirleyebilir.
(4) Arama sertifikalı sahalara, geçici tesis alanı ile arama süresince belirlenen görünür ve muhtemel rezerv alanı üzerinden Ek-17’de yer alan iÅŸletme sertifikası verilir. Arama sertifikasının diÄŸer kısımları taksir edilir.
(5) Bu grup madenlerin üretimi arazi yüzeyinden toplanarak yapılır. Bu madenlerin iÅŸletilmesi için yarma, galeri, ocak açmak gibi faaliyette bulunulmasının gerekmesi durumunda, Ek-14’e uygun olarak ve YTK’larca maden mühendisinin sorumluluÄŸunda iÅŸletme projesi hazırlanarak Genel Müdürlükten iÅŸletme izni alınması zorunludur.
(6) İşletme izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi talepleri iÅŸletme izin alanı belirleme sürecindeki iÅŸlemlere tabidir.
Ruhsatların üst üste verilmesi
MADDE 34 – (1) Aynı grup ruhsatlar birbiri üzerine verilemez. Farklı grup ruhsatlar ise üst üste verilebilir. Aynı veya farklı grup maden ruhsatlarının iÅŸletme izin alanlarının üst üste talep edilmesi durumunda, Genel Müdürlükçe projeler üzerinde ve/veya yerinde sahanın jeolojik yapısı, cevherleÅŸmenin özellikleri, maden rezervleri, yatırım ve tesisler göz önünde bulundurularak inceleme yapılır. İnceleme sonucunda, kazanılmış haklar korunmak kaydı ile kaynak kaybına neden olmayacak, maden iÅŸletmeciliÄŸini ve iÅŸletme güvenliÄŸini tehlikeye düÅŸürmeyecek ÅŸekilde, ayrı ayrı çalışma imkânının tespiti halinde, çalışma esasları Bakanlıkça belirlenerek, bu alanda ayrı gruplarda iÅŸletme izinleri verilebilir. Bu mümkün deÄŸilse öncelik hakkı esas alınarak faaliyete izin verilir.
(2) Ancak, 2000 hektardan daha az olan IV. Grup iÅŸletme izin alanları ile 100 hektardan daha az olan II. Grup iÅŸletme izin alanları üzerine I. Grup (b) bendi maden iÅŸletme ruhsatı verilmeyeceÄŸi gibi, I. Grup (b) bendi maden iÅŸletme izni üzerine de IV. Grup veya II. Grup iÅŸletme izni verilmez. Bununla birlikte, farklı gruptaki iÅŸletme ruhsatlarının aynı kiÅŸiye ait olması veya talep sahiplerinin aralarında mutabakat saÄŸladıklarını belgelemeleri halinde üst üste iÅŸletme izni verilir.
ALTINCI BÖLÜM
İşletme Dönemi İşlemleri
Projeye uygun faaliyette bulunulması
MADDE 35 – (1) Üretim faaliyetleri, iÅŸletme izinlerinin alınmasından sonra iÅŸletme projesine uygun olarak yapılır. Birlikte iÅŸletilmesinde teknik ve bilimsel zorunluluk olan madenler aynı proje kapsamında iÅŸletilir. Madencilik faaliyetleri yapılırken ve/veya tamamlandıktan sonra çevre ile uyum planı uygulanır.
(2) Ruhsat alanında ayrı bir açık iÅŸletme ocağının açılması, açık iÅŸletmeden yeraltı iÅŸletmesine ya da yeraltı iÅŸletmesinden açık iÅŸletmeye geçiÅŸler uygulanmadan önce iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. İşletme faaliyetinin iÅŸletme projesine aykırı olarak yapılması halinde o yerdeki üretim faaliyetleri durdurulur.
(3) Yeraltı iÅŸletmelerinde; üretim yöntemi/metodu deÄŸiÅŸikliÄŸi (topuklu, göçertmeli, dolgulu ve benzeri yöntemler arasında geçiÅŸler) yapılması veya iÅŸletme izin alanında ayrı bir yeraltı ocağının açılmasının gerekmesi durumlarında, iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(4) Projede beyan edilen altyapı, tesis, kullanılan teknoloji, makine parkı, diÄŸer ekipmanların ve bilimsel verilerin gerçekleÅŸtirilen yıllık üretim miktarını teknik olarak karşılayacak yeterlilikte olmaması durumunda, iÅŸletme projesinin ilgili kısımlarının revize edilerek Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(5) İşletme projeleri ve deÄŸiÅŸiklikleri ile ilgili dokümanlar ve iÅŸletmelerin faaliyetlerinin durdurulmasına dair iÅŸlemler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Bakanlık tarafından karşılıklı olarak elektronik ortamda eriÅŸime açılır.
(6) III. Grup madenlerin üretilmesinde projesi dışında Genel Müdürlükten izin alınmadan göl ve denizin doÄŸal yüzeyini deÄŸiÅŸtirecek ÅŸekilde sedde, havuz, kanal ve sondaj yapılamaz. İzin alınmadan bu faaliyetlerde bulunulduÄŸunun tespiti halinde gerekli izinler alınıncaya kadar Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilerek, bu alandaki faaliyetler durdurulur. Genel Müdürlükçe uygun görüldüÄŸü ÅŸekliyle doÄŸal yüzeyi deÄŸiÅŸtirilen alanlarda gerekli tedbirlerin ruhsat sahibince alınması saÄŸlanır.
(7) İşletmelerde hazırlık ya da üretim çalışmaları sürdürülürken ÅŸev açısı, basamak yüksekliÄŸi, basamak geniÅŸliÄŸi, heyelan, alt yapı gibi nedenlerle ilgili olarak iÅŸletme projesine aykırı bir durum oluÅŸtuÄŸunun tespiti halinde, gerekli önlemlerin alınması ve çalışmaların yapılabilmesi için ruhsat sahibine altı aya kadar süre verilir. Bu süre sonunda projeye uygun faaliyette bulunulmaması halinde Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilerek, bu ocaktaki faaliyetlerin projeye uygun hale getirilmesi yönündeki hazırlık faaliyetleri dışındaki üretim faaliyetleri durdurulur. Verilecek altı aylık sürenin baÅŸlangıcı, sahanın coÄŸrafik konumu, projedeki termin planı ve mevsimsel ÅŸartlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenir.
(8) Açık İşletmelerde;
a) Basamaklarında, ocak genelinde düzlemsel/kama tipi/dairesel kayma, devrilme ve zayıf zonlar bulunması veya mevsimsel koÅŸullar haricinde iÅŸletme açısından tehlikeli su geliri olması veya üretim faaliyeti sürdürülen ocaklarda proje basamak yüksekliÄŸinin iki katının, üretim yapılmayanlarda üç katının aşılmış olması,
b) Basamak geniÅŸliklerinin, faaliyette bulunulan ocaklarda projede beyan edilen veya ocakta kullanılan iÅŸ makinelerinin rahatça manevra yapabileceÄŸi geniÅŸlikte olmaması ya da üretim faaliyeti olmayan ocaklarda projede beyan edilen basamak geniÅŸliÄŸinin % 50’sinden az olması,
c) Genel ÅŸev açısının, projede beyan edilenin %20’sinden fazla olması veya mevsimsel koÅŸullar haricinde su gelirinin iÅŸletme açısından tehlike oluÅŸturması ya da düzlemsel/kama tipi/dairesel kayma, devrilme ve zayıf zonlar bulunan ocaklarda, genel ÅŸev açısının projesinde beyan edilenden fazla olması,
ç) Ocağın genelinde heyelan tehdidinin olması, ters ÅŸev oluÅŸması veya askıda malzeme olması gibi tehlikeli hallerde bu alandaki/ocaktaki projeye aykırı tehlikeli durum giderilinceye kadar hazırlık faaliyetleri dışındaki üretim faaliyetleri doÄŸrudan durdurulur. Faaliyetlerin projeye uygun hale getirilmesi yönündeki hazırlık çalışmaları ve gerekli emniyet tedbirlerinin alınması esnasında zorunlu olarak üretilen madenin sevkiyatına izin verilmez. Ancak, madenin özelliÄŸi, sahanın topografik, coÄŸrafik konumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak sevkiyata hangi ÅŸartlarda izin verilebileceÄŸine Genel Müdürlükçe karar verilir.
(9) Yeraltı iÅŸletmelerinde üretim çalışmaları esnasında;
a) Faaliyetlerin işletme projesine aykırı olarak yapılması,
b) Ocağın yer üstüne en az iki ayrı yolla baÄŸlanmaması,
c) Panoların iki ayrı yolla baÄŸlantısı yapılmadan üretim yapılması, havalandırmanın projeye uygun tesis edilmemesi ve bu durumun iÅŸletme açısından tehlike oluÅŸturması, ocak genelinde yeterli tahkimatın yapılmaması ve/veya yanıcı ve patlayıcı gaz geliri olan ocaklarda genel havalandırmanın mekanik yapılmaması,
hallerinde bu ocaktaki üretim faaliyetleri durdurulur.
(10) İşletme projesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun ve bu faaliyetlere baÄŸlı olarak oluÅŸan tehlikeli durumun, çevredeki yerleÅŸim yerleri açısından da tehlike oluÅŸturması halinde, söz konusu tehlikeli durumun giderilmesi için ruhsat sahibine altı aya kadar süre verilir. Verilen süre içerisinde gerekli tedbirlerin alınmaması durumunda Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır. Tehlikeli durumun devam ettiÄŸi ve ruhsat sahibi tarafından da gerekli tedbirlerin alınamayacağının beyan edilmesi ve/veya bu durumun Genel Müdürlükçe tespit edilmesi halinde valilik tarafından gerekli tedbirler alınıncaya kadar ruhsat sahibinin sorumluluÄŸu devam eder ve masraflar 6183 sayılı Kanuna göre ruhsat sahibinden tahsil edilir.
(11) Ruhsat sahibince, üretim faaliyetleri durdurulan sahalarda faaliyet durdurma nedenine yönelik gerekli tedbirlerin alındığının teknik bir rapor ile Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesinden sonra yerinde yapılacak mahallinde tetkik sonucunda verilen teknik heyet raporu ile gerekli tedbirlerin alındığının tespit edilmesi halinde üretim faaliyetlerine izin verilir.
(12) İşletme faaliyetlerinin projesine uygun olarak yapılması ve tehlikeli durum oluÅŸturmayacak ÅŸekilde yürütülmesi için gerekli olan her türlü makine, ekipman ve teçhizatın temin edilmesinden faaliyeti bizzat yerine getiren sorumludur.
(13) Ruhsat sahalarında meydana gelen her türlü maden kazaları, ruhsat sahibi/daimi nezaretçi tarafından Bakanlığa derhal bildirilir.
(14) Maden ruhsat sahaları ile hammadde üretim izin sahalarında rezervin verimli bir ÅŸekilde deÄŸerlendirilmesi, tehlike oluÅŸturmadan birden fazla ruhsatın birbirine mücavir olarak bulunduÄŸu sahalarda faaliyetlerin ortak bir proje çerçevesinde yapılmasına hak sahiplerinin rızasının olması hâlinde Genel Müdürlük kararı ile, ruhsat sahiplerinin rızasının olmaması hâlinde Bakan onayı ile karar verilebilir. Bu amaçla, ortak ruhsat alanları içinde iÅŸletme izin alanları, belirlenecek termin planları dikkate alınarak yeniden düzenlenebilir. Bakanlıkça ortak proje hazırlanmasına karar verilen ruhsat sahalarında ortak proje hazırlanması için ruhsat sahiplerine altı aya kadar süre verilir. Verilen sürede projenin Genel MüdürlüÄŸe verilmemesi halinde ruhsat sahalarında üretim faaliyetleri durdurulur. Ortak proje kapsamında;
a) Ek-14’e uygun çevre ile uyum planını veya taahhüdünü içeren ortak proje, iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile Genel MüdürlüÄŸe müracaatta bulunulur.
b) Ortak proje kapsamında üretim yapan sahalara ayrı ayrı daimi nezaretçi atanabileceÄŸi gibi bir daimi nezaretçi de atanabilir. Faaliyet raporları ayrı ayrı verilir, ruhsat bedeli ve Devlet hakkı ayrı ayrı ödenir.
c) Ortak proje kapsamında üretim yapan ruhsatlardan birinin iptali ve projenin uygulanamaz duruma gelmesi halinde faaliyetler durdurulur. Genel Müdürlükçe yeniden deÄŸerlendirme yapılarak faaliyetlerin ortak yürütülüp yürütülemeyeceÄŸine karar verilir.
ç) Kanun kapsamında öngörülen idari para cezaları ve idari yaptırımlar ruhsat bazında uygulanır.
(15) Bütün yeraltı maden iÅŸletme ruhsat sahalarında ve IV. Grup (b) bendi madenlerde açık iÅŸletme ruhsat sahalarında yürütülen iÅŸletme faaliyetlerinde çalışan personel için Zorunlu Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi yaptırılması zorunludur. Aksi takdirde iÅŸletmedeki üretime hazırlık ve üretim faaliyetleri durdurulur.
İşletme faaliyeti belgeleri
MADDE 36 – (1) Her bir iÅŸletme izni için ayrı ayrı olmak üzere bir önceki yıl içinde gerçekleÅŸtirdiÄŸi iÅŸletme faaliyeti ile ilgili aÅŸağıdaki belgeler ruhsat sahibi ile yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸiler tarafından imzalanarak her yılın Nisan ayı sonuna kadar ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir;
a) Madenin grubuna göre Ek-27 veya Ek-28’de belirtilen iÅŸletme faaliyet raporu,
b) Bir önceki yıl içinde yapılan üretim ile bir sonraki yıl planlanan üretimleri ve kesitleri gösteren uygun ölçekli imalat haritası,
c) İşletme sahasında arama yapılmış ise faaliyetin niteliÄŸine uygun kaynak/rezerv raporunu içeren genel/detay arama faaliyet raporu,
ç) Yeraltı iÅŸletmeleri için havalandırma bilgilerini içeren havalandırma planı.
(2) Birinci fıkradaki belgelerin tamamının verilmemesi halinde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır ve yükümlülükler yerine getirilinceye kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(3) Ruhsat sahasında yapılan tüm imalatlara iliÅŸkin haritaların hazırlanması, bulundurulması ve muhafaza edilmesi ruhsat sahibinin, YTK’nin ve varsa rödövansçının sorumluluÄŸundadır.
(4) II. Grup (b) bendi madenlere ait ruhsatlar için üretim, satış ve stok miktarı madenin piyasadaki ticari ismi ile birlikte ton cinsinden belirtilir. Verilen iÅŸletme faaliyet raporunda madenin kalitesine göre sınıflandırılarak beyan edilir.
(5) İşletme faaliyetinde bulunulmaması halinde de iÅŸletme faaliyet raporunun yalnız ruhsat sahibi tarafından imzalanarak verilmesi yeterlidir. Verilmemesi halinde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Üretim ve/veya hazırlık faaliyeti yapılmayan sahalarda imalat haritası verilmez.
Üretim yapılmayan iÅŸletme izinli ruhsat sahaları ve tesisler
MADDE 37 – (1) İşletme izinli ruhsat sahalarında tespit tarihinden önceki son beÅŸ yıllık sürenin mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında herhangi üç yıldan fazla bir döneminde üretim yapılmaması veya bu beÅŸ yıllık sürenin herhangi üç yılındaki toplam üretim miktarının projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan daha az olması halinde ruhsat sahiplerine Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir. İdari para cezasının uygulanmasından baÅŸlamak üzere bu fıkraya aykırı fiilin tekrar tespit edilmesi hâlinde ise ruhsat iptal edilir.
(2) Ancak iÅŸletme projesinde, iÅŸletme izninin yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde madene ulaÅŸmak amacıyla galeri, kuyu ve/veya dekapaj yapılacağı beyan edilmiÅŸ ve ruhsat sahasındaki faaliyetlerin bu beyanlara uygun olarak gerçekleÅŸtirildiÄŸi tespit edilmiÅŸ ise idari para cezası uygulanmaz ve ruhsat iptal edilmez. Bu durumda her yılın Nisan ayı sonuna kadar iÅŸletme projesi uygulama raporu verilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(3) Birinci fıkra gereÄŸince deÄŸerlendirme yapılırken aÅŸağıdaki hususlar göz önünde bulundurularak iÅŸlem tesis edilir:
a) İşletme ruhsatlarının yürürlükte olduÄŸu süre içinde, iÅŸletme izinli olarak beÅŸ yılda üç yıldan fazla bir süre geçmesine raÄŸmen eÄŸer bu süre içinde Genel Müdürlükçe kabul edilmiÅŸ bir geçici tatil süresi var ise bu süre bu kapsamda yapılan deÄŸerlendirmenin dışında tutularak süreler hesaplanır.
b) İşletme izinli sahalarda beklenmeyen hal kapsamındaki diÄŸer kurumlardan alınması gereken izinlerin alınamaması durumunda, ruhsat sahibinin izin alınmamasında bir kusurunun olup olmadığı gerekirse ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarından görüÅŸ alınarak açıklığa kavuÅŸturulur. Ruhsat sahibinin gerekli iznin alınamamasında bir kusuru yok ise beklenmeyen hal kapsamında deÄŸerlendirilir.
c) İşletme izinli sahalarda, ruhsat sahipleri mücbir sebep veya beklenmeyen hal olmasına raÄŸmen geçici tatil talep etmemeleri durumunda da yapılan deÄŸerlendirmelerde somut belgelerle mücbir sebep veya beklenmeyen hal durumunun olduÄŸu süreler üretim yapılmayan sürelerden düÅŸülür.
ç) İşletme ruhsat süresi uzatılsa dahi herhangi bir beÅŸ yıllık sürede mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında herhangi bir üç yıldan fazla üretim yapılmayan veya bu beÅŸ yıllık sürenin herhangi üç yılındaki toplam üretim miktarının projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan daha az olması halinde ruhsatlar için Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir.
d) Revize iÅŸletme projelerindeki üretim miktarları, uygun bulunduÄŸu yılı takip eden yıldan itibaren hesaplamalara dahil edilir.
Entegre tesislere hammadde saÄŸlayan ruhsat alanlarında üretim yapılmaması
MADDE 38 – (1) Üretilen madenin kullanıldığı entegre metalurji, seramik, çimento, kireç ve kimya tesisleri, enerji santralı ve IV. Grup madenlerin zenginleÅŸtirme tesislerini beslemeye yönelik aynı tesis sahibine ait ruhsatlara Kanunun 24 üncü maddesinin on ikinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Ancak, üretim yapılamayan her bir ruhsat için, iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olmamak üzere projede belirtilen üretim miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı alınır.
(2) Bu madde ile getirilen muafiyet; tuÄŸla-kiremit, seramik, çimento tesisleri, kireç, kalsit tesisleri, II. Grup (b) bendi madenlerden kesme, boyutlandırma, ÅŸekillendirme veya iÅŸleme yapılan entegre tesisler, III. Grup madenlerden üretilen ürünlere dayalı entegre tesisler, alçı, tuz gruplarına ait rafine, cam, fosfat üretim tesisleri, enerji tesisleri, gazlaÅŸtırma yöntemi ile üretim yapılan tesisler, denizlerde yapılan kokolit ve sapropel üretimi yapılan tesisler, entegre metalurji ve konsantre, izabe ve dore-külçe üreten zenginleÅŸtirme tesisleri ile IV. Grup madenlerle ilgili üretim tesislerine uygulanır.
(3) I. Grup (a) bendi ve V. Grup madenler ile mıcır, kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi ve dolgu malzemesi üreten tesisler bu madde ile getirilen muafiyetten yararlanamaz.
(4) Bu madde ile getirilen muafiyetten yararlanmak için ruhsat sahibi dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmek zorundadır. Bu dilekçe ekinde, tesise ait teknik ve hukuki bilgiler ile talepte bulunulan ruhsatlardan üretilen madenlerin bu tesiste kullanılmasına iliÅŸkin bilgiler yer alır. Genel Müdürlükçe, nazari ve/veya mahallinde yapılan inceleme sonucu uygun görülen ruhsatlara Ek-30’da yer alan tesis muafiyet belgesi düzenlenir. Bu ruhsatlara Kanunun 24 üncü maddesinin onikinci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Taleplerin uygun bulunması halinde muafiyet, müracaat tarihi itibarı ile baÅŸlar.
(5) Bu ÅŸekilde maden ruhsat sahibinin yurt içinde kurulu bulunan tesisinde hammadde olarak kullanılan, bir iÅŸleme tabi tutularak zenginleÅŸtirilen veya zenginleÅŸtirme tesislerini beslemeye yönelik en fazla beÅŸ adet ruhsat birinci fıkra kapsamında deÄŸerlendirilir. Bu kapsamda deÄŸerlendirilen ruhsatlar beÅŸ yıl süre ile deÄŸiÅŸtirilemez. Bu muafiyetten yararlanan ruhsatlar, tesise yatay olarak en fazla 250 kilometre mesafede olmak zorundadır.
(6) I. Grup (b) bendi, II. Grup, III. ve IV. Grup (a) bendi maden ruhsatlarda üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel deÄŸeri beÅŸ milyon Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli, IV. Grup (b), (c) ve (ç) bendi maden ruhsat sahalarında üretilen madenin kullanıldığı tesislerden güncel deÄŸeri on milyon Türk Lirası ve üzeri fiziki yatırım bedeli olan tesisler, bu madde kapsamındaki muafiyetten yararlanabilir. Fiziki yatırım bedeline arazi/arsa bedeli dahil edilmez. Muafiyetten yararlanan tesislerin fiziki yatırım bedeline iliÅŸkin bilgi ve belgeler, sanayi ve/veya ticaret odalarından veya yeminli mali müÅŸavirlerden alınır. Yatırım bedeli, her yıl yeniden deÄŸerleme oranında artırılır.
İşletme ruhsatı süresi ve uzatılması
MADDE 39 – (1) I. Grup (b) bendi, II., III. ve IV. Grup madenlerin iÅŸletme ruhsat süresi, görünür ve muhtemel hale getirilmiÅŸ rezerv ile projesine göre belirlenir. İşletme ruhsat süresi on yıldan az olamaz.
(2) İşletme ruhsat sürelerinin uzatılmasında aÅŸağıdaki kriterler uygulanır:
a) İşletme ruhsat süresinin uzatılması için ruhsat süresi bitiminden önce iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile beraber Ek-14’e göre hazırlanmış görünür ve muhtemel rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren yeni bir projeyle uzatma talebinde bulunulması gerekir. Aksi halde iÅŸletme ruhsatı iptal edilir. Süre uzatım projesinin verilmesini müteakip, varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge, iÅŸletme ruhsat bedeli, geçmiÅŸ yıllara ait ruhsat harcı ve çevre ile uyum teminatı eksiklikleri yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların süre uzatım talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir.
b) Ruhsat süresi; maden rezervinin yeterli ve rasyonel bir ÅŸekilde iÅŸletilmesi için gerekli yatırımların yapılmış ve tesislerin inÅŸa edilmiÅŸ olması, projenin uygun bulunması, geçmiÅŸ ruhsat döneminde projeye uygun faaliyette bulunulması, yapılmış olan faaliyetin çevresel etkileri, çevre ile uyum planına uyulup uyulmadığı ve yerleÅŸim birimlerinin konumu, geçmiÅŸ ruhsat dönemindeki faaliyetler ve üretim durumu, geçici tatilde geçirilen süre, sahadaki mevcut tesisler ile yapılması planlanan ilave tesisler, projesinde öngörülen üretimin özelliÄŸi de dikkate alınarak uzatılabilir.
c) Toplam iÅŸletme ruhsat süresi I. Grup madenlerde otuz yılı, II. Grup madenlerde kırk yılı, diÄŸer grup madenlerde ise elli yılı geçemez. I. Grup madenlerde otuz yıldan, II. Grup madenlerde kırk yıldan sonraki sürenin uzatılmasına Bakan, diÄŸer grup madenlerde ise elli yıldan sonraki sürenin uzatılmasına Bakanlar Kurulu yetkilidir.
ç) Bu fıkradaki ÅŸartları saÄŸlamayan ruhsatların uzatma talepleri kabul edilmez.
(3) İkinci fıkradaki ÅŸartların saÄŸlanması kaydıyla iÅŸletme ruhsatı süresi;
a) Ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kendisine ait tesiste kullanması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beÅŸ yılın üretim ortalamasının projedeki üretim beyanının %50 ve üzerinde olması halinde on yıl ile otuz yıl arası, üretimin %25-50 arasında olması halinde on yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %25’ten az olması halinde ise on yıl uzatılabilir.
b) Ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kullandığı tesisinin olmaması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması ve son beÅŸ yılın üretim ortalamasının projedeki üretim beyanının %50 ve üzerinde olması halinde on yıl ile yirmi yıl arası, üretimin %25-50 arasında olması halinde on yıl, üretimin %25’in altında olması halinde ise beÅŸ yıl uzatılabilir.
c) On yıldan daha az süresi kalmış ruhsatlara dayalı 38 inci madde kapsamındaki entegre tesis yatırımı projesi veren ruhsat sahiplerinin uzatma talebinde bulunması halinde, ruhsat süresine on beÅŸ yıl ilave edilebilir. Tesisin taahhüt edilen sürede tamamlanmaması halinde ilave edilen süre geri alınır.
ç) Çevre ile uyum çalışması yapılmayan ruhsatlar en fazla beÅŸ yıl süre ile uzatılabilir.
(4) İşletme ruhsat süresinin dolmasına üç yıldan fazla kalan ruhsatların, süre uzatma talepleri kabul edilmez. Ancak, iÅŸletme ruhsatlarının süresinin dolmasına üç yıldan fazla kalan ruhsatların; ruhsat sahibinin sahasından ürettiÄŸi madeni kullandığı tesisinin olması, talep edilen süre ve üretim miktarına uygun görünür rezervin ruhsat sahasında mevcut olması, son beÅŸ yıllık sürede yapılan üretimin projedeki beÅŸ yıllık üretim beyanı toplamının %50 ve üzerinde olması ve mevcut projenin üzerinde yıllık üretimin öngörülmesi halinde ruhsat uzatma talepleri iÅŸletme projesinin verildiÄŸi tarih itibariyle kabul edilebilir.
İşletme sertifikası süresinin uzatılması
MADDE 40 – (1) V. Grup madenlerin iÅŸletme sertifika süresi beÅŸ yıldır. İşletme sertifikası süresinin bitiminden önce iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile beraber Ek-14’e uygun görünür ve muhtemel rezerv bilgilerini, çevre ile uyum planını da içeren yeni bir projeyle uzatma talebinde bulunulması gerekir. Süre uzatım projesinin verilmesini müteakip, varsa projedeki teknik eksiklikler, 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ve iÅŸletme ruhsat bedeli yapılan bildirimden itibaren üç ay içinde tamamlanır. Eksikliklerini verilen sürede tamamlamayanlara Kanunun 24 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak süre üç ay daha uzatılır. Bu süre sonunda eksikliklerini tamamlamayanların talepleri kabul edilmez ve yatırılan iÅŸletme ruhsat bedeli iade edilir.
(2) İşletme sertifikası döneminde üretimin arazi yüzeyinden toplanarak yapılması halinde süre uzatımı için iÅŸletme projesi yerine arama faaliyet raporu verilmesi yeterlidir.
(3) İşletme sertifikası süresinin uzatılması talebi yapılırken, iÅŸletme projesi süreci için zorunlu olan genel ilkelere uyulur.
Mücbir sebep ve beklenmeyen hallerde geçici tatil
MADDE 41 – (1) Sel baskını, yangın, deprem, grizu patlaması, çökme, heyelan gibi sebeplerle veya tenörde/kalitede, jeolojik ÅŸartlarda, ülke ve dünya pazarlarındaki geliÅŸme ve deÄŸiÅŸimler, ruhsat sahibinin iflasına karar verilmiÅŸ olması, özelleÅŸtirme kapsamında olan kurumlara ait ruhsat olması, ulaşım, ulaÅŸtırma altyapı durumlarında beklenmeyen deÄŸiÅŸiklikler olması, kurul kararı gerektiren yatırımlar ile proje çakışması olması durumunda izin alma sürecinin uzaması veya yargı kararı gereÄŸi geçici süre ile durdurulması ve iÅŸletme faaliyetlerini engelleyen diÄŸer toplumsal olaylar nedeniyle iÅŸletme izni düzenlenmiÅŸ ruhsat sahalarında faaliyetin geçici tatili için ruhsat sahibince gerekli belgelerle Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Yapılan inceleme sonrası talebin uygun bulunması durumunda müracaat tarihi, geçici tatilin baÅŸlama tarihi olarak kabul edilerek bir yıla kadar geçici tatil verilir.
(2) Geçici tatilin gerekçelerinin devam etmesi durumunda ruhsat sahibinin talebi ile geçici tatil süresi uzatılabilir.
(3) Geçici tatil süresi içinde de iÅŸletme faaliyet raporu verilir. Aksi halde Kanunun 29 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Geçici tatil süresinde de Devlet hakkı alınır.
(4) Geçici tatil talebi ile ilgili olarak, Genel MüdürlüÄŸe verilen bilgi ve belgelerin eksik olması durumunda, ruhsat sahibine iki ay süre verilerek eksik bilgi ve belgeler istenir. Verilen süre içerisinde eksikliklerin tamamlanması durumunda ilk dilekçe tarihi esas alınarak geçici tatil talebi deÄŸerlendirilir. Eksikliklerin verilen sürenin dışında tamamlanması halinde ise tamamlandığı tarih, yeni talep tarihi olarak deÄŸerlendirilir.
(5) İşletme izni düzenlenmiÅŸ ruhsatlarda, Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması zorunlu olan izinlerin alınamaması gerekçe gösterilerek yapılan geçici tatil talepleri, izin alınamamasına iliÅŸkin bilgi ve belgelerin ibraz edilmesi kaydıyla, en fazla üç kez birer yıl süre ile kabul edilebilir.
(6) Ruhsat sahasının bir kısmında mücbir sebep veya beklenmeyen hal var ise mücbir sebep veya beklenmeyen hali geçerli olan alan dışında üretim yapılabilecek iÅŸletme izinli alan olup olmadığı kontrol edilerek geçici tatil talebi deÄŸerlendirilir. İşletme izin sınırları içinde üretim yapılabilecek alternatif alanın olması halinde geçici tatil talebi reddedilir.
Ruhsat sahalarında birleÅŸtirme ve/veya küçültme iÅŸlemleri
MADDE 42 – (1) İşletme ruhsat taban bedeli ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge ile müracaatta bulunulması halinde aynı kenarda en az iki noktası ortak, hak sahiplerine ait aynı grup ruhsatlar birleÅŸtirilebilir. BirleÅŸtirme sonucunda ortaya çıkan ruhsatın alanı Kanunda belirtilen sınırlamaları geçemez. II. Grubun farklı alt bentlerindeki ruhsatlar birbirleri ile birleÅŸtirilemez.
(2) I. ve II. Grup ruhsatlar hariç olmak üzere, aynı kiÅŸiye ait mücavir iÅŸletme ruhsat alanlarında görünür maden rezervinin bir bütünlük teÅŸkil etmesi, ortak iÅŸletme yapılmasının zorunlu olması veya üretimin entegre tesisi beslemeye yönelik olması hâlinde birleÅŸtirilerek oluÅŸturulan ruhsatta alan sınırlaması aranmaz. Bu kapsamda yapılan ruhsat birleÅŸtirme taleplerinde yeni iÅŸletme projesi verilmesi zorunludur.
(3) İşletme ruhsat alanında uygun ve yeterli yer bulunamaması hâlinde zorunlu tesis ve altyapı tesisleri için aynı kiÅŸiye ait bitiÅŸik alandaki ruhsat sahası ile safhasına bakılmaksızın ve alan sınırlaması aranmaksızın birleÅŸtirme yapılarak iÅŸletme ruhsatı düzenlenir. I. ve II. Grup ruhsatlar, birleÅŸtirme sonucunda alan sınırlamasını geçemez.
(4) İşletme ruhsat talepli ve işletme ruhsatlı sahaların birleştirme taleplerinde, işletme projesi verilir.
(5) BirleÅŸtirme sonunda yeni ruhsatın süresi, birleÅŸtirilen ruhsatlardan süresi en az kalanın süresi kadardır. Ancak, üçüncü fıkra kapsamında arama ile iÅŸletme ruhsatlı sahaların birleÅŸtirmesinde düzenlenecek yeni ruhsatın süresi iÅŸletme ruhsatının süresi kadardır.
(6) Ruhsat sahalarının birleÅŸtirilmesi halinde, ruhsatlardan biri üzerindeki haciz, ipotek, rehin, ihtiyati tedbir gibi hukuki kısıtlamalar ve maddi yükümlülükler ile Kanun hükümlerine göre uygulanmış cezalar ve haklar düzenlenen yeni ruhsat üzerinde devam eder. Ayrıca, birleÅŸtirilen ruhsatların sicilinde bilgi amaçlı olarak kaydedilmiÅŸ rödövans sözleÅŸmeleri birleÅŸen ruhsatın siciline bilgi amaçlı iÅŸlenir.
(7) BirleÅŸtirme talep edilen ruhsatlarla ilgili olarak yılın son gününe kadar birleÅŸtirme gerçekleÅŸtirilmemiÅŸ ise birleÅŸtirilmiÅŸ yeni ruhsatın sicile kaydı yapılıncaya kadar mevcut ruhsatların ruhsat bedeli, Devlet hakkı ve diÄŸer yükümlülükleri devam eder.
(8) Ruhsat küçültme iÅŸlemlerinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli, iÅŸletme ruhsat bedeli ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına dair belge istenmez.
(9) Küçültme talepli ruhsatlar için küçültülmüÅŸ yeni ruhsatın sicile kaydı yapılıncaya kadar mevcut ruhsatların ruhsat bedeli, Devlet hakkı ve diÄŸer yükümlülükleri devam eder.
Pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların muhafazası ve deÄŸerlendirilmesi
MADDE 43 – (1) Madencilik ve müteakip safhalarındaki faaliyetler sırasında; cevher, metal veya ekonomik deÄŸer ihtiva eden, günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik deÄŸerlendirmesi mümkün olmayan pasa, atık/artık, zenginleÅŸtirme bakiye yığını ve cüruflar, çevre kirliliÄŸi açısından mahzur teÅŸkil etmiyorsa geçirildikleri son iÅŸlemden çıktıkları ÅŸekliyle ayrı ayrı muhafaza edilir. Bu pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların miktarları, fizikî özellikleri, usulüne göre alınmış numunelerin analiz raporları ve döküm alanları, faaliyet raporları, plân ve haritalarda gösterilir. Bu hususa aykırı hareket edenlere iÅŸletme ruhsat taban bedeli tutarında idari para cezası verilir.
(2) Yürürlükteki ruhsat sahalarında yapılan faaliyetler sonucunda ortaya çıkan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibi tarafından deÄŸerlendirilebilmesi için, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından teknik rapor hazırlanarak, sahanın son durumunu ve pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların bulunduÄŸu alanları gösteren uygun ölçekli harita ile birlikte ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe baÅŸvurulması gereklidir. Yapılan baÅŸvuruya istinaden Genel Müdürlükçe sahanın mahallinde tetkik ettirilmesinden sonra söz konusu pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların deÄŸerlendirilmesine izin verilebilir ve Ek-29’da yer alan pasa deÄŸerlendirme izni düzenlenebilir.
(3) Yürürlükteki ruhsat sahalarında, birinci fıkraya göre bekletilen cevher, metal veya ekonomik deÄŸer ihtiva eden, günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik olarak deÄŸerlendirilmesi mümkün olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilememesi, ruhsat sahibinin muvafakatinin olması ve ruhsat sahibi dışında baÅŸka ÅŸahıs/ÅŸirketlerce deÄŸerlendirme taleplerinin olması halinde, bu stoklar valilik tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresine aktarılır.
(4) Arama veya iÅŸletme ruhsatının herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, sahadan üretilmiÅŸ madenlerin, pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların, ruhsat sahibince nakledilmesi için mücbir sebepler ve beklenmeyen haller dışında altı ay süre verilir. Bu süre içerisinde nakledilmeyen ve ekonomik deÄŸeri olan madenler valilik tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresine aktarılır. Satışın gerçekleÅŸtirilememesi veya bu alanın Genel Müdürlükçe ruhsatlandırılması halinde bu madenler, pasa, bakiye, atık/artık ve cüruflar, ruhsatın hukukuna tabi olur. Ekonomik deÄŸeri olmayan maddeler için Kanunun 32 nci maddesi hükümleri uygulanır.
(5) Günün ÅŸartlarında teknik veya ekonomik olarak deÄŸerlendirilmesi mümkün olmayan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilememesi veya bunların ruhsat sahibince deÄŸerlendirilmesine yönelik projesinin olmaması ve ruhsat sahibi dışında kamu kurum ve kuruluÅŸunca bir proje kapsamında deÄŸerlendirilmesinin istenilmesi durumunda, Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması kaydıyla bu alandaki pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların deÄŸerlendirilmesi için izin verilebilir. Bu izin çerçevesinde yapılacak sevkiyatlar için Genel Müdürlükten sevk fiÅŸi alınır.
(6) Ruhsat hukuku devam eden mevcut ruhsat sahalarında, bu ruhsat hukukundan önce oluÅŸan pasa, bakiye, atık/artık ve cürufların, ruhsat hukukundan önce valilik tarafından ihale edilmesi durumunda, ihaleyi alan tarafından yapılacak faaliyetlerin can ve mal güvenliÄŸi ile çevresel tedbirlerin alınarak yapılması, ayrıca bu faaliyetlerin mevcut ruhsat sahibinin faaliyetlerine engel olmayacak ÅŸekilde yürütülmesi valilikçe saÄŸlanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Harita ve Çizimler
Kontrol noktaları
MADDE 44 – (1) Ruhsat sahibi, faaliyet alanını görecek ÅŸekilde Genel MüdürlüÄŸün yapacağı denetimlerde kullanılmak üzere 6 derecelik dilime esas en az iki adet beton sütun ya da benzeri kontrol (poligon veya nirengi) noktası belirler. Bu noktaların kot ve koordinatları gerçek deÄŸerler kullanılarak harita tekniÄŸine uygun hassaslıkta uygun bir ölçüm aleti ile belirlenerek arazide muhafaza edilir.
İmalat haritaları
MADDE 45 – (1) İmalat haritaları; yapılan çalışma alanına göre 1/500 veya uygun ölçekte yapılır. Yeraltı faaliyetleri ile ilgili olarak açılan kuyu, galeri, baÅŸyukarı, fere, ayak gibi çalışma alanları harita üzerinde uygun ölçekli bir çizimle belirlenir. Faaliyetlerin yerüstü ve yeraltı olarak yapılması durumunda her iki faaliyet alanı kot ve koordinat deÄŸerleri ile birbirine baÄŸlanır.
(2) İmalat haritası; ruhsat sahibi ve YTK tarafından imzalanır. Ölçümün yapıldığı tarih üretim haritası üzerine veri olarak yazılır.
(3) Genel MüdürlüÄŸe verilen imalat haritalarında; kesitlerin olmaması, ÅŸev altı ve ÅŸev üstü kotlarının bulunmaması, imalat haritalarının tekniÄŸine uygun veya arza uygun olmaması, ruhsat ve iÅŸletme izin sınırlarının ve önceki yıllara ait imalatların gösterilmemesi, ölçüm tarihinin eksik olması durumlarında Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek iÅŸlem tesis edilir. Üretim beyan edilmesine karşın geçmiÅŸ yıllardaki imalat haritalarının aynısının verilmesi veya imalat haritası özelliÄŸi göstermeyen haritanın ya da baÅŸka sahalara ait imalat haritasının verilmesi durumlarında imalat haritası verilmemiÅŸ kabul edilir.
(4) Genel MüdürlüÄŸün belirlediÄŸi formata göre imalat haritalarının elektronik ortamda da verilmesi zorunludur. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesine göre hata ve noksanlık kabul edilerek iÅŸlem tesis edilir.
Kesitler
MADDE 46 – (1) İmalat haritalarında, madenin üretim yerinden en az iki adet kesit alınır. Üretim yapılmayan yıllar için çizim ve harita verilmez.
Sertifika ile yapılan üretim
MADDE 47 – (1) İşletme projesi vererek üretim yapan sertifika sahipleri, imalat haritası vermek zorundadır. Ancak, arazi yüzeyinden toplama yöntemi ile üretim yapılan sahalarda oluÅŸum, bulunuÅŸ ve üretime yönelik haritalar istenebilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Maden Sevkiyatı ve Sevk Fişi
Maden sevkiyatı
MADDE 48 – (1) Ruhsat sahasında açılan ocaktan doÄŸrudan satışlarda, stok alanları, kırma-eleme tesisi veya zenginleÅŸtirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸlerinin kullanılması zorunludur. Ayrıca doÄŸrudan satışlarda, sevkiyat güzergahı üzerinde kantar olması halinde sevk fiÅŸine kantar fiÅŸinin eklenmesi gerekir. Stok alanından dışarıya satışlarda veya yukarıda belirtilen tesislerde iÅŸleme tabi tutulduktan sonra yapılan ikincil sevkiyatlarda ise 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesinin kullanılması gerekli ve yeterlidir.
(2) Sevk fiÅŸi Genel Müdürlük tarafından bastırılır. Genel MüdürlüÄŸün her yıl belirlediÄŸi bedel karşılığında zimmetli olarak ruhsat sahibi veya hammadde üretim izin sahibine verilir. Ancak, ruhsat sahasında rödövansçı veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde ise sevk fiÅŸinin müÅŸtereken veya münferiden talep edilmesi üzerine verilebilir. Sevk fiÅŸi koçanlarının numarası özel bir deftere kayıt edilerek takip edilir.
(3) Sevk fiÅŸleri, Vergi Usul Kanununun 240 ıncı maddesinde yer alan taşıma irsaliyesindeki bilgileri taşır ve mezkûr Kanunun 230 uncu maddesinde yer alan sevk irsaliyesi niteliÄŸinde olup sevk irsaliyesi yerine geçer. Genel Müdürlük, mahalli mülki idare amirlikleri veya il özel idareleri tarafından görev verilen yetkili kiÅŸiler, ruhsat sahasında açılan ocaktan doÄŸrudan satışlarda, stok alanları, kırma eleme tesisi veya zenginleÅŸtirme tesislerine kadar yapılan birincil sevkiyatlarda maden sevkiyatının Genel MüdürlüÄŸe ait sevk fiÅŸi ile yapılıp yapılmadığını takip ederek ve denetleyerek Kanunun ilgili hükümlerine göre iÅŸlem yapar.
Arama döneminde numune sevkiyatı
MADDE 49 – (1) Ruhsat sahibi, arama ruhsatı süresi içinde teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırmaları yapmak üzere, yarma, sondaj, kuyu, galeri gibi kazı gerektiren arama faaliyeti yapılırken zorunlu olarak çıkan madenden alınan numunenin sevk edilmesi için Ek-24’te yer alan arama faaliyet raporu ile birlikte sevk fiÅŸi talebinde bulunabilir.
Arama ruhsatı döneminde sevk fiÅŸi talebinin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 50 – (1) Ruhsat sahibinin verdiÄŸi bilgi ve belgeler Genel Müdürlük tarafından incelenir. Sevk fiÅŸi için verilmiÅŸ belgelerin incelenerek talebin uygun bulunması halinde numune miktarı baz alınarak arama ruhsat dönemleri sonuna kadar madenin sevkiyatı için sevk fiÅŸi verilebilir.
(2) Arama döneminde, amacı dışında ve belirlenen miktardan fazla sevkiyat yapılamaz. Arama ruhsat döneminde arama faaliyetleri yapılırken zorunlu olarak maden çıkarılması veya numune alınması dışında izinsiz satış ve/veya sevkiyat yapılması halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası uygulanır. Faaliyetler durdurularak verilen sevk fiÅŸleri geri alınır.
Sevk fişi kullanımı
MADDE 51 – (1) Ruhsat sahasından üretilen tüvenan madenin, karayoluna çıkmadan ruhsat sahası içinde ya da mücavirindeki stok alanına veya tesise sevkiyatında, ocak-tesis mesafesi, nakil güzergahının durumu dikkate alınarak;
a) Sevkiyatın, ocaktan taşıma araçları ve takiben konveyör ile yapılması halinde, her vardiya sonunda, otomatik kantar/ölçme sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
b) Sevkiyatın, ocaktan doÄŸrudan konveyör sistemi ile yapılması halinde, her vardiya sonunda otomatik kantar sistemi ile ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
c) Sevkiyatın, ocaktan taşıma araçları ile yapılması durumunda, ağırlık/hacim belirlenerek yirmi dört saat zarfında ölçülen maden miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
(2) Otomatik kantar sistemlerinin kullanıldığı iÅŸletmelerde, Genel Müdürlük tarafından talep edildiÄŸinde, ölçüm kontrol belgesinin ibraz edilmesi zorunludur.
(3) Boru hattı ile sevk edilen madenlerin, yirmi dört saat zarfında, boru hattında bulunan ölçüm cihazında ölçülen miktarı için bir adet sevk fiÅŸi kesilmesi yeterlidir.
(4) Altın, gümüÅŸ, platin gibi kıymetli metallerin elde edilmesi için zenginleÅŸtirilecek tüvenan cevherlerin, entegre ve zenginleÅŸtirme tesislerine sevkiyatında yukarıdaki esaslar uygulanır. Bu tesislerden elde edilen ürünlerin sevkiyatında da Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸi kullanılır.
(5) Farklı taşıma durumlarında sevk fiÅŸlerinin kullanılması ile ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.
Madenin nakliyesi esnasında sevk fişinin olmaması
MADDE 52 – (1) Madenin nakliyesi esnasında sevk fiÅŸi olmaksızın maden sevk edildiÄŸinin mülki idare amirlikleri veya il özel idareleri tarafından bir tutanak ile tespit edilmesi halinde, sevk edilen madene el konulur. Bu tutanakta, üretimin yapıldığı yer, taşımada kullanılan araç plakası, aracı kullanan kiÅŸi, sevk edilen madenin cinsi ve tartılması mümkün ise miktarı veya tartılması mümkün deÄŸilse yaklaşık miktarı gibi bilgiler yer alır. Söz konusu madeni üreten veya sevkiyatını saÄŸlayan özel veya tüzel kiÅŸiye, el konulan madenin ocak başı satış bedelinin beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli il özel idaresi hesabına, büyükÅŸehir olan illerde ise ilgili muhasebe birimi hesabına aktarılır. Bu fıkradaki fiili iÅŸleyen ruhsat sahibi ise idari para cezası uygulanır, madene el konulmaz, maden ruhsat sahibine verilir.
(2) Madenin nakliyesi esnasında sevk fiÅŸi üzerinde yer alan bilgilerden madenin miktarı, sevkiyat tarihi, ruhsat numarası, madenin cinsi, güzergah ve araç plakasının eksik doldurulduÄŸunun tespit edilmesi halinde geçersiz sayılarak sevk fiÅŸsiz sevkiyat olarak deÄŸerlendirilir.
Üretimin, sevkiyatın veya satışın bildirilmemesi
MADDE 53 – (1) Genel Müdürlükçe yapılan denetim, inceleme ve ölçümler sonucunda, yaptığı üretim ve sevkiyatı bildirmediÄŸi veya eksik bildirdiÄŸi tespit edilen ruhsat sahiplerine, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında, idari para cezası verilir. Ayrıca, yapılan üretim veya satışların beyan edilmemesi halinde haksız yere hak iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
Ruhsatsız üretim
MADDE 54 – (1) Ruhsatı olmadan, baÅŸkasına ait ruhsat alanı içerisinde, ruhsata konu olmayan maden üretimi veya grubu dışında üretim yapıldığının Genel Müdürlükçe, il özel idaresince veya mülki amirlerin yetkilendirdiÄŸi kiÅŸiler tarafından tespit edilmesi halinde, durum bir tutanak ile tespit edilir. Bu tutanakta üretimin yapıldığı yer, üretimi yapanın adı ve adresi, maden cinsi ve miktarı gibi bilgiler yer alır. Üretilen madene mülki idare amirliÄŸince el konulur. Bu kiÅŸilere, bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde il özel idaresi hesabına aktarılır.
(2) Aynı ve/veya farklı gruplarda üretimin zaruri neticesi sonucunda üretilen madenler için sevkiyatın yapılmaması durumunda birinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
(3) Ruhsatlı ancak üretim izni veya iÅŸletme izni olmadan ya da izin alanı dışında, ruhsatın ait olduÄŸu grupta, maden üretimi yapıldığının tespit edilmesi durumunda, iÅŸletme izni alınıncaya kadar ruhsat sahasındaki izinsiz üretim faaliyetleri durdurularak Kanunun 12 nci maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır. Bu kapsamda üretilen madenin beyan süresi geçmiÅŸ ise ödenmesi gereken Devlet hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir. Ayrıca bu fiil haksız yere hak iktisabı kapsamında yapılmış fiil sayılarak Kanunun 10 uncu maddesinin haksız yere hak iktisabı kapsamında iÅŸlem tesis edilir. Beyan etme süresinin bulunması halinde ise üretim faaliyetleri durdurularak Kanunun 12 nci maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(4) Ruhsat alınmadan önce üretim faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 12 nci maddesinin beÅŸinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Arama ruhsat dönemi faaliyetleri ve/veya iÅŸletmeye yönelik hazırlık çalışmaları esnasında faaliyetlerin zorunlu neticesi olarak çıkarılan madenlere, bu madenlerin sevkiyatının yapılmaması ve Genel MüdürlüÄŸe madenin cinsinin ve miktarının bildirilmesi kaydıyla Kanunun 12 nci maddesi kapsamında bir yaptırım uygulanmaz. Ancak, bu bildirimin Genel MüdürlüÄŸe beyan etme süresi içerisinde yapılmaması durumunda Kanunun 12 nci maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem yapılır.
Ruhsata dayalı olmayan üretim
MADDE 55 – (1) Belediye sınırları dışındaki köylerde yaÅŸayan köylüler, kendi köy sınırları içinde ev, avlu, tarla sınırları, yol ve köyün ortak olarak kullandığı ibadethane, yol, okul, mezarlık, çeÅŸme ve köy odası yapılması gibi ticari amaç taşımayan iÅŸlerde kullanılmak üzere gerekli yapı hammaddesini temin etmek için muhtarlıktan izin alabilirler. İzin verilecek alanların ilgili köy sınırları dahilinde olması zorunludur. Özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni olmadan bu üretim yapılamaz.
(2) Talep sahipleri taleplerini köy muhtarlığına bir dilekçe ile iletir. İhtiyar heyetinin yazılı teklifi, köy muhtarının onayı ile izin verilir. Köy muhtarı, verilen izni on beÅŸ gün içinde ilgili mülki idare amirliÄŸine bildirmek zorundadır. Bu ÅŸekilde verilen izinle üretilerek sevk edilen yapı hammaddeleri için ruhsat bedeli ve Devlet hakkı alınmaz. İzne tabi alanlarda gerekli izinler alındıktan sonra üretim yapılır. Üretilmesine izin verilen yapı hammaddeleri, üreten ve izin alan kiÅŸinin dışında bir baÅŸkası tarafından kullanılamaz ya da bir menfaat karşılığı takas edilemez, ticari amaç ile satılamaz. Aksi takdirde üretilen madene mülki idare amirliklerince el konulur. Bu kiÅŸilere, bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan ve el konulma imkanı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli BüyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde ise il özel idaresi hesabına aktarılır.
(3) Bu amaçla yapılacak üretimin ruhsatlı alanlarda, maden iÅŸletmeciliÄŸine engel olmayacak, çevre ve insan saÄŸlığına zarar vermeyecek ÅŸekilde faaliyet alanının dışında yapılması zorunludur.
(4) Köylüler tarafından herhangi bir izin belgesi alınmadan üretim yapıldığının tespiti halinde üretim faaliyetleri durdurulur. Gerekli izinlerin alındığı ancak üretilen hammaddenin köylülerin ortak ihtiyacı için kullanılmadığının tespiti halinde de üretim faaliyetleri durdurulur.
(5) Madencilik faaliyetine yönelik olmayan yol, demiryolu, hava limanı, liman, tünel, toplu konut yapılacak alanlar, kanal, baraj, gölet gibi yapıların gerçekleÅŸtirilmesi ile yapı ve inÅŸaat alanı için kazı faaliyetlerinin yapılması esnasında zorunlu olarak çıkarılan hafriyat malzemesi, mülk sahibi veya mülk sahibinden izin alınarak faaliyet sahibi tarafından 18/3/2004 tarihli ve 25406 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸi kapsamında deÄŸerlendirilebilir.
(6) Yol, demiryolu, hava limanı, liman, kanal, tünel, toplu konut ve benzeri inÅŸaat çalışmaları ile baraj ve göletlerin su rezervuar alanlarından zorunlu olarak çıkarılan yapı ve inÅŸaat malzemesi veya hafriyat malzemesinin, bu projeler kapsamında deÄŸerlendirilmesi ve ticarete konu edilmemesi kaydıyla ruhsat veya hammadde üretim izni alınması gerekmeksizin kullanılabilir. Ancak, söz konusu yapı ve inÅŸaat çalışmalarından arta kalan yapı ve inÅŸaat malzemesi veya hafriyat malzemesinin ticarete konu edilmek istenmesi halinde ise bu malzeme proje sahibi tarafından büyükÅŸehir olan illerde valiliÄŸe, diÄŸer illerde il özel idaresine devredilir. Üretilen malzemenin izin alınmadan ticarete konu edilmesi halinde Kanunun 12 nci maddesinin beÅŸinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Bu fıkra kapsamında çıkarılan malzemenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan baÅŸka bir proje kapsamında deÄŸerlendirilmesinin istenilmesi durumunda valilik tarafından izin verilebilir.
Usulsüz sevkiyat
MADDE 56 – (1) Madenlerin, Genel Müdürlükten alınacak sevk fiÅŸi ile sevk edilmesi zorunludur. Yapılan sevkiyatın, Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesi ile yapılması durumunda, ruhsat sahibine Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilerek Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmiÅŸ sevk irsaliyesini kullanmaması, Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸinin kullanılması konusunda yazılı olarak uyarılır. Aksi durumda bu fıkra kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
(2) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, üretim hakkı olan aynı ruhsat sahibine ait baÅŸka bir ruhsat sahasında kullanılması durumunda, ruhsat sahibi Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında yazılı olarak uyarılır. Aynı iÅŸlemin tekrarı halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(3) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, kendisine ait olup üretim hakkı olmayan bir ruhsat sahasında kullanılmasının tespiti halinde üretilen madene mülki idare amirliklerince el konulur. Bu kiÅŸilere bu fıkra kapsamında üretilmiÅŸ olup el konulan veya el konulma imkanı ortadan kalkmış olan madenin, ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır. El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde özel idare hesabına aktarılır.
(4) Genel Müdürlükten alınmış sevk fiÅŸinin, ait olduÄŸu ruhsat dışında baÅŸka kiÅŸiye ait bir ruhsat alanında kullanılması durumunda, sevk fiÅŸini kullanan ve kullandıran ruhsat sahipleri Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında yazılı olarak uyarılır. Aynı iÅŸlemin tekrarı halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(5) Genel Müdürlükçe mahallinde yaptırılan incelemede, sevk fiÅŸi üzerinde yer alan bilgilerden madenin miktarı, sevkiyat tarihi, ruhsat numarası, madenin cinsi, güzergah ve araç plakasının eksik doldurulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Sevk fiÅŸlerinin iade edilmesi
MADDE 57 – (1) Ruhsatın iptali veya terk edilmesi gibi durumlarda kullanılmayan sevk fiÅŸleri Genel MüdürlüÄŸe iade edilir. Sevk fiÅŸleri, tebligat tarihinden itibaren iki ay içinde iade edilmediÄŸi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Terk edilen sahaya ait sevk fiÅŸleri ruhsat sahibinin talebi ve Genel MüdürlüÄŸün izni ile aynı ruhsat sahibine ait diÄŸer ruhsat sahalarından yapılacak sevkiyatlarda kullanılabilir.
Sevk fişlerinin muhafazası
MADDE 58 – (1) Kullanılmış sevk fiÅŸlerinin kullanılan tarihten itibaren beÅŸ yıl süre ile muhafazası gerekir. Genel Müdürlükten alınan sevk fiÅŸlerinin inceleme ve denetimler esnasında istenilmesi halinde ruhsat sahibince ibraz edilmesi zorunludur. Aksi takdirde, Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında iÅŸlem tesis edilir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının veya Yap-İşlet-Devret Modeli ile Yapılan Kamu
Yatırımlarının Hammadde İhtiyaçlarının Karşılanması
Müracaat
MADDE 59 – (1) Yol, köprü, baraj, gölet, liman, enerji santrali gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin almak üzere kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca Ek-18’de yer alan örneÄŸe uygun olarak yapı hammaddesi talep projesi hazırlanır. Talep yazısına eklenen bu proje ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir.
(2) 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan ve ihale sözleÅŸmelerinde hammadde temin sorumluluÄŸu görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakılmış olan yol, köprü, baraj, gölet, liman, enerji santrali gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için izin almak üzere;
a) Görevli ÅŸirkete ait güncel ÅŸirket ana sözleÅŸmesini, yönetim kurulunu ve ÅŸirketin ortaklarının pay oranlarını içeren Ticaret Sicil MüdürlüÄŸünden onaylı Ticaret Sicil Gazetesi örneÄŸi,
b) Åžirketin baÄŸlı olduÄŸu vergi dairesi, ili ve vergi numarasını gösterir belge,
c) Åžirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
ç) 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan kamu yatırımları için, ihale sözleÅŸmelerinde hammadde temin sorumluluÄŸunun görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakıldığı, görevli ÅŸirketin unvanı, proje süresi, proje için ihtiyaç duyulan toplam miktar bilgilerini de içeren ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸundan alınacak yazı,
d) Aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’unun, Genel MüdürlüÄŸün belirlediÄŸi banka hesabına çevre ile uyum bedelinin yatırıldığına dair belge,
e) Ek-18’de yer alan örneÄŸe uygun olarak hazırlanmış yapı hammaddesi talep projesi ve ekinde;
1) Yer bulduru haritası,
2) Uygun ölçekli topoÄŸrafik harita üzerine iÅŸlenmiÅŸ jeoloji haritası ve jeolojik kesitler,
3) Sahada açılmış ocak varsa talep edilen izin sınırları ile ocak yerini gösterir uygun ölçekli imalat haritası,
4) Yıllara göre üretim ve hazırlık programlarını gösterir termin planı,
5) Mevcut ve yapılması planlanan bina, tesis, kantar, silo, trafo, yol gibi yapıları gösteren vaziyet planı,
6) İşletme esnasında ve/veya sonrası üretim faaliyetinin gerçekleÅŸtirildiÄŸi alanın çevre ile uyumlu hale getirileceÄŸine iliÅŸkin çevre ile uyum plan çizimi ve kesitleri,
görevli ÅŸirket tarafından Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(3) Bu madde kapsamında yapılan müracaatlarda ruhsat taban bedeli ile iÅŸletme ruhsat bedelinin %70’i alınmaz.
Talebin deÄŸerlendirilmesi
MADDE 60 – (1) Hammadde üretim izni talep edilen alanda ruhsatlı saha bulunması halinde, yapılacak hammadde üretiminin madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve kaynak kaybına yol açıp açmayacağı göz önünde bulundurularak mahallinde tetkik yapılır. Heyetin saha mahallinde yapacağı tetkik tarihi, hammadde talep sahibi ile ruhsat var ise ruhsat sahibine bildirilerek tetkik tarihinde saha mahallinde bulunulması istenir. İlgililerin, heyetin mahallinde yapacağı tetkike katılmamaları durumunda tetkik re’sen yapılabilir.
(2) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarının altı aydan az süreli ve toplam bin tondan az olan miktarlardaki hammadde talepleri, talep edilen alanda yürüyen ruhsat hakları yok ise mahallinde tetkik yapılmadan da karşılanabilir. Bu kapsam dahilinde yürütülen faaliyetler için daimi nezaretçi atanması zorunluluÄŸu yoktur. Ancak teknik ve emniyet yönünden meydana gelecek tüm olaylarda sorumluluk izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸuna aittir.
Hammadde üretimi için talep edilen alanın tetkiki
MADDE 61 – (1) Hammadde üretim izni talep edilen ruhsatlı alanlarda inceleme yapılır. Bu incelemede, madencilik faaliyetlerine engel olup olmayacağı ve verilen iÅŸletme projesinin uygun olup olmadığı deÄŸerlendirilir.
(2) Ruhsatsız alanlarda gerek görülmesi halinde mahallinde inceleme yapılır.
(3) Heyet gerek gördüÄŸü takdirde saha mahallinden analiz yaptırılmak üzere numune alabilir. Alınan numunelerin analiz bedelleri, projeyi veren kamu kurum veya kuruluÅŸunca, yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları hammadde üretim izin taleplerinde ise görevli ÅŸirketçe karşılanır.
Hammadde üretim izin belgesinin verilmesi ve uzatılması
MADDE 62 – (1) Genel Müdürlükte yapılan deÄŸerlendirmeler sonucunda, hammadde üretimi için en fazla proje süresi sonuna kadar Ek-19’da yer alan hammadde üretim izin belgesi talep eden kamu kurum ve kuruluÅŸuna verilir.
(2) Yap-iÅŸlet-devret modeli kapsamında ise görevli ÅŸirket yükümlülüÄŸüne bırakılmış olan projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretimi için sözleÅŸme konusu iÅŸte kullanılmak üzere aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’u oranındaki çevre ile uyum bedelinin yatırılmasına müteakip en fazla proje süresi sonuna kadar Ek-26’daki yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları hammadde üretim izin belgesi ihaleyi alan görevli ÅŸirkete verilir.
(3) Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlarla ilgili izin alınmadan hammadde üretim izin belgesi verilmez. Bu alanlara iliÅŸkin izin alınması için bir yıl süre verilir. Bu süre içinde izin alınarak Genel MüdürlüÄŸe verilmemesi halinde talep reddedilir. Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ izne tabi alanın hammadde üretim izin sahibince yapılan yatırım alanı olması halinde izin istenmez.
(4) Görevli ÅŸirket adına verilecek hammadde üretim izin belgesi taleplerinde çevre ile uyum bedelinin yatırılması ve teknik eksikliklerin tamamlanması için görevli ÅŸirkete üç ay süre verilir. Bu süre sonunda eksiklikleri tamamlanmayan talepler için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarına bilgi verilerek görevli ÅŸirkete tekrar üç ay süre verilerek eksikliklerin tamamlanması istenir. Bu süre sonunda da eksikliklerin tamamlanmaması halinde talep reddedilir.
(5) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarının hammadde üretim izin taleplerindeki teknik eksikliklerin tamamlanması için üç ay süre verilir. Bu süre sonunda eksiklikleri tamamlanmayan talepler için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarına tekrar üç ay süre verilerek eksikliklerin tamamlanması istenir. Bu süre sonunda da eksikliklerin tamamlanmaması halinde talep reddedilir.
(6) Eksikliklerin süresinde tamamlanmaması nedeniyle reddedilen alanlar için tekrar talepte bulunulması halinde Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarındaki ruhsat, izin ve diÄŸer alanlar dikkate alınarak talep yeniden deÄŸerlendirilebilir.
(7) Hammadde üretim izin belgeleri, Genel Müdürlükçe düzenlendiÄŸi tarihte yürürlüÄŸe girer.
(8) Hammadde üretim izni verilen alanın seçilmesi, küçültülmesi, büyütülmesi, yerinin deÄŸiÅŸtirilmesi, üretim faaliyetinin durdurulması, üretim izninin uzatılmasına Bakanlık yetkilidir. Alan deÄŸiÅŸikliklerinde yapı hammaddesi talep projesi ekindeki haritalar revize edilir. Kanuna göre verilmiÅŸ ruhsat alanlarında kaynak kaybına yol açacak ve iÅŸletme faaliyetlerine engel olacak ÅŸekilde hammadde üretim izni verilmez.
(9) Hammadde üretim izin belgesinin uzatılması zorunluluÄŸunun doÄŸması halinde Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ve ekinde verilmesi gerekli harita ve çizimler ile üretim izin belgesi süresi bitmeden önce Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilmesi zorunludur. Süre uzatım iÅŸlemlerinde de beÅŸinci ve altıncı fıkra hükümleri uygulanır.
Üretim izni verilen alandan baÅŸka bir kamu kurum ve kuruluÅŸunun üretim yapması
MADDE 63 – (1) Kamu kurum ve kuruluÅŸu adına hammadde üretim izni verilen alanda, baÅŸka bir kamu kurum ve kuruluÅŸunun üretim yapmak istemesi durumunda, Ek-18’de yer alan yapı hammaddesi talep projesi ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Bu projenin uygun bulunması ve üretim izni verilmiÅŸ kamu kurum ve kuruluÅŸunun madencilik faaliyetini tehlikeye düÅŸürmeyeceÄŸi ve birbirini engellemeyeceÄŸine dair husus ve izin verilen alan koordinatları da olmak üzere muvafakatinin alınması kaydıyla bu alandan üretim yapılabilir.
(2) Bu maddeye göre muvafakat verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu da Kanuna aykırı faaliyetlerden sorumludur. İzin verilen kamu kurum ve kuruluÅŸunca faaliyete baÅŸlanmadan Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸi alınması zorunlu izinler alınarak daimi nezaretçi/nezaretçiler atanır. Ayrıca muvafakat verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından Kanunun 29 uncu maddesi gereÄŸi verilmesi gerekli belgeler Genel MüdürlüÄŸe ve hammadde üretim izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸuna verilir.
İzinler
MADDE 64 – (1) Hammadde üretim izni verilen alana iliÅŸkin olarak Kanunun 7 nci maddesi gereÄŸince alınması gerekli izinler, hammadde üretim izin sahibi tarafından ilgili kanun hükümlerine göre yetkili mercilere müracaat edilerek alınır. İzinlerin alınmasına müteakip Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti hâlinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 7 nci maddesinin son fıkrasına göre idari para cezası uygulanarak, bu alandaki iÅŸletme faaliyetleri durdurulur.
Sevk fişi kullanılması
MADDE 65 – (1) Yürütülen proje için üretilen hammaddenin, Genel Müdürlükten bedeli karşılığında alınan sevk fiÅŸleri ile sevk edilmesi zorunludur. Hammadde üretim izin sahalarında sevk fiÅŸi kullanımı konusunda 51 inci madde hükümleri uygulanır.
(2) Hammadde üretim izninin iptali veya terki halinde kullanılmamış olan sevk fiÅŸleri Genel MüdürlüÄŸe iade edilir. İptal veya terk edilen hammadde üretim izin sahasına ait sevk fiÅŸleri, izin sahibinin talebi ve Genel MüdürlüÄŸün izni ile diÄŸer hammadde üretim izin sahasında yapılacak sevkiyatlarda kullanılabilir.
İşletme faaliyeti belgeleri
MADDE 66 – (1) Hammadde üretim izin sahibince, faaliyeti gerçekleÅŸtirenlerin adı/ünvanı, adresi, TC kimlik numarası, vergi dairesi, vergi numarası, faaliyete baÅŸlangıç ve bitiÅŸ tarihi bilgileri, bir ay içinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Aksi takdirde faaliyetler durdurulur.
(2) Hammadde üretim izin belgesi ile çalışılan sahalarda, üretim ve/veya sevkiyat yapılması durumunda, izin sahibi her yıl Nisan ayı sonuna kadar bir önceki yıl içinde gerçekleÅŸtirdiÄŸi iÅŸletme faaliyeti ile ilgili Ek-31’de yer alan iÅŸletme faaliyet raporunu ve imalat haritasını Genel MüdürlüÄŸe vermekle yükümlüdür. Aksi takdirde yükümlülük yerine getirilinceye kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(3) İşletme faaliyet raporu ile imalat haritasındaki hata ve noksanlıklar izin sahibine, yapılan bildirimden itibaren iki ay içinde tamamlattırılır. Verilen sürede tamamlanmaması halinde tamamlanıncaya kadar üretim faaliyeti durdurulur.
(4) Bir yıldan az süreli projeler için iÅŸletme faaliyet raporu ile imalat haritası faaliyet bitiminde Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(5) İşletme faaliyetinde bulunulmayan yıllar için de Genel MüdürlüÄŸe yazılı bilgi verilir.
(6) Üretim faaliyeti durdurulan sahalarda üretim yapıldığının tespiti halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸi faaliyeti yürüten gerçek ya da tüzel kiÅŸiye idari para cezası uygulanır.
(7) Kamu kurum ve kuruluÅŸu adına verilen hammadde üretim izin alanında 63 üncü maddeye göre üretim izni verilenler için de bu madde hükümleri uygulanır.
Çevre ile uyum bedeli ve Devlet hakkı
MADDE 67 – (1) Hammadde üretim izin belgeli yap-iÅŸlet-devret modeli kamu yatırımları için görevli ÅŸirket tarafından, her yıl Ocak ayı sonuna kadar aynı grupta bulunan iÅŸletme ruhsatlarından alınan ruhsat bedelinin %30’u oranında çevre ile uyum bedeli, kullanılan hammaddenin ocak başı satış fiyatı üzerinden her yıl Haziran ayı sonuna kadar Kanunun 14 üncü maddesine göre Devlet hakkı yatırılır.
(2) Devlet hakkı ve çevre ile uyum bedelinin süresinde yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirkete Kanunun 14 üncü maddesinin on yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir ve üç ay içinde tamamlanması istenir. Aksi halde üretim faaliyeti durdurulur.
(3) Genel Müdürlükçe yapılan denetim ve inceleme sonucunda, üretim ve sevkiyatın bildirilmediÄŸinin tespit edilmesi halinde hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirkete, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bildirilmeyen miktar için hesaplanacak Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idarî para cezası verilir. Ayrıca, yapılan üretimin veya sevkiyatın beyan edilmemesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸi idari para cezası uygulanır.
(4) Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
Hammadde üretim izin belgesi verilen alanların denetlenmesi
MADDE 68 – (1) Hammadde üretim izin belgesi verilen alanlarda yürütülen faaliyetler; herhangi bir ÅŸikayet, talep veya Genel MüdürlüÄŸün uygun gördüÄŸü hallerde mahallinde denetlenebilir. Kanun ve bu YönetmeliÄŸe uygun yürütülmeyen veya çevre ve insan saÄŸlığına zarar veren faaliyetler gerekli önlemler alınıncaya kadar durdurulur. Ayrıca, hammadde izin belgesi verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket, izin sahasında adına faaliyet gösteren üçüncü kiÅŸilerin faaliyetlerini denetlemek, Kanun ve bu YönetmeliÄŸe aykırı faaliyetleri Genel MüdürlüÄŸe bildirmekle sorumludur.
(2) Hammadde üretim izin alanlarının denetimlerine izin sahibi yetkilisi, 63 üncü maddeye göre izin verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu yetkilisi ve/veya faaliyeti gerçekleÅŸtirenin katılması zorunludur.
(3) Daimi nezaretçi defterini, daimi nezaretçi ile izin sahibi imzalar. İzin sahibi adına üçüncü kiÅŸiler tarafından çalışılan hammadde üretim izin sahaları için defterin faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından da imzalanması ve faaliyetin bitiminde defterin izin sahibine verilmesi zorunludur. Defterin, denetim esnasında ibraz edilmemesi, Ek-4’te belirtilen ÅŸekilde düzenli tutulmaması veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından imzalanmaması hallerinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince idari para cezası verilir.
(4) Denetime mesnet teÅŸkil eden bilgi ve belgelerin mahallinde tetkik esnasında ibraz edilmemesi halinde iki ay içinde verilmesi için izin sahibine bildirimde bulunulur. Verilen sürede eksik belgelerin verilmemesi halinde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(5) Galeri atımı yöntemi ile patlatma yapıldığının tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanır.
(6) Kanunun 31 inci maddesine aykırı olarak daimi nezaretçi/teknik eleman istihdamı saÄŸlanmadan iÅŸletme faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere Kanunun 31 inci maddesi gereÄŸince idari para cezası uygulanarak iÅŸletme faaliyeti durdurulur.
(7) Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrasına göre projesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde projeye uygun faaliyette bulunulması için izin sahibine altı aya kadar süre verilir. Bu süre sonunda projesine uygun faaliyette bulunulmaması halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirene Kanunun 29 uncu maddesinin birinci fıkrası gereÄŸi idari para cezası verilerek üretim faaliyetleri durdurulur. Ancak, projeye aykırı faaliyetlerin iÅŸletme açısından tehlikeli olduÄŸunun tespiti halinde tehlikeli durum giderilinceye kadar üretim faaliyetleri doÄŸrudan durdurulur.
(8) Kanun kapsamında ruhsat sahipleri için öngörülen idari para cezaları, hammadde üretim izin belgesi ile çalışılan sahalarda faaliyeti yürüten gerçek ya da tüzel kiÅŸiler için de geçerlidir. Aynı hammadde üretim izin sahasında Kanunun idari para cezası uygulanmasını gerektiren maddelerinin birden fazla gerçek ya da tüzel kiÅŸi tarafından ihlal edildiÄŸinin tespiti halinde faaliyeti gerçekleÅŸtirenlere idari para cezası verilir.
Faaliyetlerle ilgili hak ve sorumluluklar
MADDE 69 – (1) Üretim izin belgesi verilen alanda ruhsat olması durumunda ruhsat sahibi, ruhsat sahası içinde kamu kurum ve kuruluÅŸu veya görevli ÅŸirketten, hammadde üretim izin belgesi verilen alanla ilgili olarak herhangi bir hak talep edemez. Hammadde üretim izin belgesi verilen alanda yapılan üretim faaliyeti ruhsat sahibi tarafından engellenemez ve faaliyete müdahale edilemez. Üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu veya görevli ÅŸirket, ruhsat sahibinin faaliyetlerini olumsuz yönde etkileyecek, kaynak kaybına neden olabilecek faaliyetlerde bulunamaz.
Hammadde üretiminin amaç dışı kullanılması ve hammadde üretim izni olmadan üretim yapılması
MADDE 70 – (1) Hammadde üretim izni verilen kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket, izin verilen alanla ilgili her türlü faaliyetine iliÅŸkin olarak Kanun hükümleri kapsamında Bakanlığa karşı sorumludur.
(2) Verilen izin çerçevesinde kamu kurum ve kuruluÅŸu ile görevli ÅŸirket tarafından üretilen hammadde, proje amacı dışında kullanılamaz, satılamaz, ticarete konu edilemez. İlgili kamu kurum ve kuruluÅŸu ile hammadde üretim izin sahibi görevli ÅŸirketin üçüncü kiÅŸiler ile yapacağı sözleÅŸmelerde ve proje maliyetlerinde, bu hususların göz önüne alınması zorunludur.
(3) Hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan projeler dışında kullanıldığının veya ticarete konu edildiÄŸinin tespit edilmesi hâlinde, faaliyeti gerçekleÅŸtirene amaç dışı kullanılan hammaddenin ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası verilir. Yapılan üretimin projede belirtilen amaç dışında kullanımının ikinci kez tespiti hâlinde hammaddenin ocak başı satış bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanarak izin iptal edilir. İptal edilen izin sahasında stokta hammadde olduÄŸunun tespit edilmesi durumunda, stoktaki hammadde, üretim izin sahibi kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından proje kapsamında deÄŸerlendirilir.
(4) Hammadde üretim izni olmadan üretim yapıldığının ve hammaddenin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan projelerde kullanıldığının tespit edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu alanda üretilen hammadde için faaliyeti gerçekleÅŸtirene, ocak başı satış bedeli kadar idari para cezası uygulanır.
(5) Hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin, Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸü alınmadan kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yapılan farklı projelerde kullanıldığının tespit edilmesi durumunda faaliyetler durdurulur.
(6) Hammadde üretim izni olmadan veya kamu kurum ve kuruluÅŸu adına verilen hammadde üretim izin alanından üretilen hammaddenin yap-iÅŸlet-devret modeli ile yapılan projelerde kullanıldığının tespit edilmesi halinde faaliyetler durdurulur. Bu alanda üretilen hammadde için faaliyeti gerçekleÅŸtirene ocak başı satış bedeli kadar idari para cezası uygulanır.
(7) Herhangi bir iÅŸleme tabi tutulmadan kullanılan hammaddeler için ocak başı satış bedeli, tüvenan hammaddenin ocak başı fiyatına göre hesaplanır.
Hammadde üretimi sırasında zaruri olarak üretilen madenler
MADDE 71 – (1) Hammadde üretim izni verilen alanda, izin verilen yapı ve inÅŸaat hammaddesi dışında baÅŸka maden üretilemez ve baÅŸka madenlere yönelik hak talebinde bulunulamaz. Ancak, verilen hammadde iznine dayalı olarak gerçekleÅŸtirilen üretim faaliyetinin zaruri neticesinde baÅŸka maden üretilmesi durumunda Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. İzin verilen alandaki hammadde üretimi esnasında zaruri olarak baÅŸka maden üretildiÄŸi takdirde bu alanda ruhsat yoksa yapılmış üretim Genel Müdürlükten izin alınarak aynı projede kullanılabilir. Genel MüdürlüÄŸün uygun görmemesi veya üretilen madenin proje kapsamında kullanılamaması halinde büyükÅŸehir olan illerde valilik, diÄŸer illerde il özel idaresi tarafından ihale edilerek satılır. Satıştan saÄŸlanan gelir büyükÅŸehir olan illerde ilgili muhasebe birimi hesabına, diÄŸer illerde özel idare hesabına aktarılır. Ruhsat var ise üretilen maden bir tutanakla bedelsiz olarak ruhsat sahibine verilir.
Üretim izin süresinin sona ermesi
MADDE 72 – (1) Yapı ve inÅŸaat hammadde üretim izni verilen hammadde üretim izin sahibi, faaliyetin sona ermesi veya iznin iptal edilmesi halinde üretim yapılan alanı, çevre ile uyumlu hale getirerek ve emniyet tedbirlerini alarak, diÄŸer mevzuat gereÄŸi alınan izinler ve verilen taahhütler çerçevesinde terk etmek zorundadır. Bu hususlar yerine getirilinceye kadar hammadde üretim izin sahiplerinin cezai ve hukuki sorumlulukları devam eder.
(2) Terk taleplerinde, sahada gerekli emniyet tedbirlerinin ve çevresel önlemlerin alındığına dair terk raporu ve sahanın son durumunu gösterir imalât haritası verilir. Sahada faaliyette bulunulmamış ise hammadde üretim izin sahibi, sahada faaliyette bulunulmadığını ve alınacak bir önlem olmadığını Genel MüdürlüÄŸe bildirir. Genel Müdürlük bu beyana dayalı olarak terk talebini mahallinde tetkik yapmadan da deÄŸerlendirebilir.
(3) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ, terk talepli ve kamu kurumları adına verilmiÅŸ hammadde üretim izin sahalarının mahallinde tetkiki sonucunda gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmadığının tespiti halinde Kanunun 32 nci maddesine göre bir yıl süre verilir. Verilen sürede gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmaması durumunda sorumluluk izin sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir. Çevre ile uyum çalışması için gerekli tedbirler, çevre ile uyum planına uygun olarak orman arazilerinde ilgili orman idaresi, diÄŸer alanlarda il özel idareleri veya valilikler tarafından yerine getirilir. Orman idaresi, il özel idaresi veya valilik tarafından çevre ile uyum planına uygun olarak yapılan masrafların ödenmesi için izin sahibi kuruma bir ay ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar 6183 sayılı Kanuna göre izin sahibi kurumdan tahsil edilir.
(4) Yap-iÅŸlet-devret modeli kapsamında görevli ÅŸirket adına verilmiÅŸ hammadde üretim izin sahalarının mahallinde tetkiki sonucunda gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmadığının tespiti halinde Kanunun 32 nci maddesine göre bir yıl süre verilir. Verilen sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik ve çevresel önlemlerin alınmaması durumunda tedbir alınana kadar sorumluluk izin sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir. Çevre ile uyum çalışması için orman idaresi, il özel idaresi veya valilik tarafından yapılan masraflar, çevre ile uyum planı çalışmaları için emanete yatırılan tutarlardan karşılanır. Teminatların yeterli olmaması durumunda çevre ile uyum planı çerçevesinde eksik kalan masrafların ödenmesi için izin sahibine bir ay ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar 6183 sayılı Kanuna göre görevli ÅŸirketten tahsil edilir. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesi halinde çevre ile uyum bedeli iade edilir.
(5) Bu maddede belirtilmeyen hususlarda 85 inci madde hükümleri uygulanır.
ONUNCU BÖLÜM
İrtifak, İntifa Hakkı ve Kamulaştırma
İrtifak, intifa hakkı ve kamulaştırma işlemleri
MADDE 73 – (1) Maden arama ve iÅŸletme dönemleri içerisinde faaliyet sahası özel mülkiyete konu taşınmaz üzerinde kullanma amacına münhasır olmak üzere belli süreler için maden ruhsat sahibi, Bakanlığa müracaat ile irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi isteyebilir.
(2) İrtifak ve/veya intifa hakkının bedeli, 2942 sayılı KamulaÅŸtırma Kanununa uygun olarak seçilecek bilirkiÅŸiler tarafından tespit edilir. Bu bedeller ruhsat sahibi tarafından ödenir. İrtifak ve/veya intifa hakkı tesis edilen alan ruhsat sahibinin kullanımına bırakılır.
(3) Ruhsat sahibi irtifak ve/veya intifa hakkı verilen alanı amacı dışında kullanamaz. Bu alanı süresi sonunda çevre ile uyumlu olacak ÅŸekilde terk etmek zorundadır. Aksi takdirde ruhsat sahibi irtifak ve/veya intifa hakkı kapsamında sahadaki zararları tazmin etmekle yükümlüdür.
(4) İşletme ruhsat sahasında ve/veya mücavirinde kurulacak tesislerde kullanılacak ve ruhsat sahası dışındaki su, doÄŸalgaz, elektrik, yol ve haberleÅŸme hatları ile ruhsat sahası dışına gidecek cevher taşıma hatları için ruhsat sahibi Bakanlığa müracaat ederek irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi isteyebilir. Mücavir alan, tesisin özelliÄŸi, topografik yapı, iÅŸletmenin büyüklüÄŸü gibi hususlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe deÄŸerlendirilir.
(5) Kamu kurum ve kuruluÅŸları mülkiyetindeki taşınmazlar, madencilik faaliyetinde bulunabilmek için ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸunun izni ile ruhsat sahiplerine kiralanabilir.
Kamulaştırma talebinde istenilen belgeler
MADDE 74 – (1) İşletme ruhsatı safhasında iÅŸletme faaliyetleri için gerekli olan özel mülkiyete konu taşınmaz, taraflarca anlaÅŸma saÄŸlanamaması ve iÅŸletme ruhsatı sahibinin talebi üzerine Bakanlıkça kamu yararı bulunduÄŸuna karar verilmesi halinde kamulaÅŸtırılır.
(2) KamulaÅŸtırma talebi, ruhsat sahibince aÅŸağıdaki belgelerle Genel MüdürlüÄŸe yapılır:
a) KamulaÅŸtırma talebi ile ilgili dilekçe,
b) Tüzel kiÅŸilerde kamulaÅŸtırma ile ilgili karar,
c) KamulaÅŸtırılması düÅŸünülen alanın imar ve kullanım durumu, süresi, rezerv durumu, kamulaÅŸtırma sonrası ruhsat alanındaki faaliyetlerin ekonomiye katkısı ile ilgili karşılaÅŸtırmalı bilgileri içeren proje,
ç) KamulaÅŸtırılması talep edilen alan ve bu alan üzerindeki taşınmazların miktar ve nitelikleri, bu alanın 6 derecelik dilime esas koordinatları, sahiplerinin isim ve adresleri, arazilerin tapu ve çap suretlerini gösterir tapu sicilinden onaylı listesi,
d) Taşınmaz üzerinde kamulaÅŸtırma sonrası yapılması düÅŸünülen üretim tesisleri ve iÅŸletmenin durumunu gösterir vaziyet planı,
e) Üretimden sonra arazinin restorasyonu hakkındaki bilgileri ve haritası,
f) Ruhsat sahibince kamulaÅŸtırılması istenilen arazi sahiplerine anlaÅŸmak üzere noter aracılığı ile yapılmış 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre gönderilen ihbarname,
g) KamulaÅŸtırılması talep edilen arazinin çevresindeki yerleÅŸim alanları ve arazi konumları.
Kamulaştırma taleplerinin arazi tetkiki
MADDE 75 – (1) KamulaÅŸtırılması talep edilen alan, Genel Müdürlükçe oluÅŸturulacak heyet tarafından tetkik edilir. KamulaÅŸtırma iÅŸlemleri KamulaÅŸtırma Kanunu hükümlerine göre yapılır. Bu husustaki masraflar ve kamulaÅŸtırma bedeli iÅŸletme ruhsatı sahibi tarafından ödenir.
(2) KamulaÅŸtırmaya, kamulaÅŸtırılması istenilen alandaki madenin iÅŸletme projesi ve rezerv durumu, bu alandaki madenin üretilip üretilmemesi durumunda bölgeye ve ülke ekonomisine fayda ve zararları, kamulaÅŸtırılması talep edilen alan dışında ruhsat sahası içinde baÅŸka alanlardaki rezerv durumuna göre üretim olanakları, bölgedeki alternatif üretim alanları, mülk sahibinin kayıpları, mülk sahibinin kamulaÅŸtırma sonrası sürdüreceÄŸi ekonomik faaliyet ve kamulaÅŸtırmadan nasıl etkileneceÄŸi ile ilgili hususlar, kamulaÅŸtırılması talep edilen alanın çevre ile iliÅŸkileri gibi teknik ve sosyal içerikli tüm etkenler deÄŸerlendirilerek karar verilir.
(3) KamulaÅŸtırılan taşınmaz, tapuya Hazine adına tescil edilip ruhsat hukuku devam ettiÄŸi sürece madencilik faaliyetlerinde kullanılmak üzere ruhsat sahibi adına tahsis edilir.
(4) Kamulaştırılan alanın kamulaştırma amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi haksız surette hak iktisabı sayılır. Bu alanda kamulaştırma amacı dışındaki faaliyet durdurulur.
(5) KamulaÅŸtırma bedelinin kesinleÅŸmesi tarihinden itibaren beÅŸ yıl içinde ruhsat sahibince, kamulaÅŸtırılan alanın kamulaÅŸtırma amacına uygun olarak hiçbir faaliyet veya tesisat yapılmayarak taşınmaz mal olduÄŸu gibi bırakılırsa, mal sahibi veya mirasçıları kamulaÅŸtırma bedelini aldıkları günden itibaren iÅŸleyecek kanuni faiziyle birlikte iade ederek, taşınmaz malını geri alabilir.
(6) Taşınmazın, kamulaÅŸtırma amacı ile ilgili kullanımına lüzum kalmadığının Bakanlıkça tespiti veya ruhsat sahibinin beyanı halinde, KamulaÅŸtırma Kanununda öngörülen usul ve esaslara göre belirlenecek rayiç bedeli ilgili muhasebe birimi hesabına ödenmek kaydıyla kamulaÅŸtırılan yerin eski sahibine iade edileceÄŸi hususu, ruhsat sahibi ve taşınmazın eski sahibine tebliÄŸ edilir. Eski sahibinin taşınmazı altı ay içerisinde almak istememesi durumunda taşınmaz Hazineye kalır.
(7) I. Grup madenler ve mıcır ile kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi için kamulaÅŸtırma hükümleri uygulanmaz.
(8) Bakanlık tarafından alınan kamu yararı kararları ilgili valiliÄŸe gönderilir. İlgili valilik, 2942 sayılı Kanun uyarınca kamulaÅŸtırma iÅŸlemlerini sonuçlandırır.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Faaliyetlerin İncelenmesi ve Denetlenmesi
İnceleme ve denetim
MADDE 76 – (1) Kanun gereÄŸince düzenlenmiÅŸ mali ve teknik belgeler ile ihbar ve ÅŸikayetler dahil tüm madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetleri etkileyen hususların, inceleme ve denetimi Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen heyet tarafından yerinde yapılır.
(2) Genel Müdürlük, ihtisaslaÅŸmış kamu kurum ve kuruluÅŸları ile üniversitelerden ihtisas alanlarında inceleme ve denetimin gerektirdiÄŸi mesleki tecrübeye sahip olan personelleri de görevlendirebilir.
(3) Yapılacak inceleme ve denetimlerde oluÅŸturulacak heyet; maden mühendisi, jeoloji mühendisi ile yapılacak inceleme ve denetimlerin özelliÄŸine göre diÄŸer meslek mensuplarından en az üç kiÅŸiden oluÅŸur.
(4) İnceleme ve denetimlerde ruhsat sahibi Genel MüdürlüÄŸe verdiÄŸi teknik ve mali belgelerin hazırlanmasına esas olan bütün belgelerin asıllarını, yapılmış hesapları talep halinde heyet üyelerine göstermek zorundadır.
(5) Ruhsat sahibi veya vekilinin mahallinde yapılan tetkik ve incelemelere katılması zorunludur. Ruhsat sahibi veya vekilinin herhangi bir nedenle inceleme ve denetime katılmaması veya inceleme ve denetimi engellemesi hâlinde Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
(6) Ruhsat hukuku ile ilgili her türlü bilgi ve belgenin ruhsat sahibinden istenilmesi halinde mahallinde yapılan tetkik ve incelemeler ile görevlendirilen heyete verilmesi zorunludur. Aksi takdirde, Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
(7) Madencilik faaliyetleri ile ilgili olarak yapılan ihbar ve ÅŸikâyetlerin deÄŸerlendirilebilmesi için, dilekçede ÅŸikayetçinin T.C. kimlik numarası, açık adresi ve irtibat numarasının yer alması gerekir.
(8) Genel Müdürlük, gerek gördüÄŸü takdirde bilgilendirme yapmadan da mahallinde denetimleri gerçekleÅŸtirebilir.
(9) Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen mahallinde tetkik heyetlerince alınan numunelerin analizleri, üniversiteler, uzman kurum ve kuruluÅŸlar ile akredite laboratuvarlarda yaptırılır.
(10) Genel MüdürlüÄŸe verilen teknik bilgi ve belgeler üzerinde Genel Müdürlük incelemelerini yapması sonucu verimliliÄŸi de dikkate alarak yapılacak iÅŸlemlerle ilgili önerilerde bulunabilir ve bu öneriler doÄŸrultusunda ruhsat sahibinden çalışma yapmasını isteyebilir.
İnceleme ve denetimin yapılması
MADDE 77 – (1) İnceleme ve denetim sırasında teknik ve mali belgeler ile bu belgelerin hazırlanmasına esas teÅŸkil eden iÅŸletme projesinin uygulanması ile ilgili hususlar, üretim yöntemi, üretim miktarı, üretilen madenin kullanım alanı, sevk fiÅŸleri, faturalar, satış belgeleri gibi Kanun ve diÄŸer mevzuat gereÄŸi ilgili belgeler incelenir. Her türlü denetimde çevre ile uyum planına uygun çalışılıp, çalışılmadığı kontrol edilir.
(2) İnceleme ve denetim sonunda düzenlenen ve mevcut durumu belirten tutanak en az iki nüsha hazırlanarak heyet üyeleri, ruhsat sahibi veya vekili tarafından imzalanır. Ruhsat sahibi veya vekili, tutanakta katılmadığı hususlara ÅŸerh düÅŸebilir. Ancak imzadan imtina edilmesi halinde bu durum tutanakta belirtilir. Tutanağın bir nüshası ilgiliye verilir. Bu tutanakta belirtilen hususlar ruhsat sahibine tebliÄŸ edilmiÅŸ sayılır.
(3) Ruhsat sahasında yapılan tetkiklere ait detay bilgileri içeren rapor hazırlanır. Ruhsat sahibinin talep etmesi durumunda bir örneÄŸi verilir.
Görevlendirme giderlerinin karşılanması
MADDE 78 – (1) Madencilik ile ilgili her türlü görevlendirmelerde, görevlendirme giderleri Kanunun 35 inci maddesi hükümleri çerçevesinde Bakanlık bütçesinden ödenir.
(2) Sevk fişi, patlayıcı madde izni, irtifak ve intifa hakkı, kamulaştırma, mera tahsis değişikliği, ikinci maden, buluculuk hakkı, işletme izin sınırlarında yapılacak değişiklik, birleştirme gibi taleplerle ilgili tetkik giderleri ruhsat sahibince karşılanır.
ZenginleÅŸtirilen tüvenan cevherin denetimi
MADDE 79 – (1) Altın, gümüÅŸ, platin gibi kıymetli metal içeren tüvenan cevherlerin, entegre ve zenginleÅŸtirme tesislerine giren miktarı ile tesisten çıkan konsantre miktarının, projesine veya teknolojik olarak kabul edilen sınırlar içinde olması zorunludur.
(2) Yapılan inceleme ve denetim sonucunda, ruhsat sahibinin Devlet hakkını eksik ödediÄŸi tespit edilirse, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilave olarak bildirilmeyen miktar için hesaplanan Devlet hakkının beÅŸ katı tutarında idari para cezası verilir.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Buluculuk Hakkı
Buluculuk hakkı
MADDE 80 – (1) Ruhsat sahibi, arama veya iÅŸletme ruhsatı süresince ulusal/uluslararası standartlarda hazırlanan teknik raporlar ile birlikte görünür rezerv olarak bildirdiÄŸi ve Genel Müdürlük tarafından yapılan tetkiklerde varlığı tespit edilen madenlerin bulucusu sayılır. Bu hakkın talep edilmesi durumunda ruhsat sahibine Ek-20’de yer alan buluculuk belgesi verilir. I., II. ve V. Grup madenlere buluculuk belgesi verilmez.
(2) Buluculuk hakkı ruhsat hakkından bağımsızdır. Buluculuk hakkı sahibi bu hakkını ruhsat ile birlikte veya ayrı olarak devredebilir.
(3) Buluculuk hakkı, teknik rapor ile görünür rezerv olarak bildirilen ve Genel Müdürlükçe uygun bulunan rezerv miktarı ile sınırlıdır. Bildirilen görünür rezervin bitmesi halinde buluculuk hakkı sona erer.
(4) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca buluculuk belgesi talep edilmesi hâlinde kaynak veya rezerv raporu verilmesi yeterlidir.
Buluculuk hakkının hesabı
MADDE 81 – (1) Buluculuk hakkı, yıllık ocak başı satış tutarının %1’idir.
(2) Genel Müdürlükten talep edilmesi halinde buluculuk hakkı hesabına esas teÅŸkil edecek ocak başı satış tutarı ve bu tutardaki deÄŸiÅŸiklik bulucuya bildirilir.
(3) BuluculuÄŸa konu madenin bulucusu dışında bir baÅŸkası tarafından iÅŸletilmesi halinde, bu alandan bir yılda üretilen maden için tahakkuk eden buluculuk hakkı her yıl Haziran ayı sonuna kadar bu alanda üretim yapan kiÅŸiler tarafından hak sahibine ödenir.
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Devir, Miras Yolu ile İntikal ve Terk İşleri
Devir
MADDE 82 – (1) Maden ruhsatları ve sertifikaları talep halinde, hukuki bir sakınca bulunmadığı takdirde, Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanma ile ilgili ÅŸartları taşıyan gerçek veya tüzel kiÅŸilere devredilebilir. Devir Bakanlık onayı ile gerçekleÅŸir. Devir iÅŸlemi maden siciline ÅŸerh edilmesi ile tamamlanır. Buluculuk hakkı sahibi, bu hakkını ruhsat ile birlikte devredebilir.
(2) Devir iÅŸlemleri yapılacak ruhsatların/sertifikaların yıllık ruhsat bedellerinin, ruhsatla ilgili 6183 sayılı Kanuna tabi borçların, Devlet haklarının eksiksiz ödenmiÅŸ olması, devredildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için, iÅŸletme faaliyet raporunun ve kullanılmayan sevk fiÅŸlerinin devralana verildiÄŸine iliÅŸkin tutanağın Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur.
(3) Ruhsatı veya sertifikayı devralacak kiÅŸinin; devralacağı ruhsata/sertifikaya ait Kanundan doÄŸan bütün hak ve vecibelerini, ruhsata uygulanmış yaptırımlar ile yükümlülükleri kabul ettiÄŸini; ruhsat sahibinin de ruhsatını bütün hak ve vecibeleri ile devretmek isteÄŸini belirten Ek-21’deki örnek dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmeleri gerekir.
(4) Devir iÅŸleminde iÅŸletme ruhsat taban bedelinin yatırıldığına dair belge ile müracaat edilir. Ruhsatın/sertifikanın devredildiÄŸi tarihteki ruhsat bedelinin iki katı tutarında devir bedelinin yatırılması zorunludur. 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belgenin ibrazını müteakip devir Bakanlık onayıyla gerçekleÅŸir. Devir talebinin, Bakanlık tarafından uygun bulunmaması halinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli ile devir bedeli iade edilir.
(5) 10/6/1983 tarihli ve 2840 sayılı Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu madeni sahalarında, grubundaki diÄŸer madenler için iÅŸletme izni verilmiÅŸ olması ve aynı alanda bor tuzu bulunmadığının veya rezervinin tükendiÄŸinin tespiti halinde ruhsat, kamu kurum ve kuruluÅŸlarına devredilebilir. Ancak daha sonra bu alanlarda bulunacak bor tuzu rezervleri ile ilgili hakların kullanımı ilgili kamu kuruluÅŸuna aittir.
(6) Ruhsat/sertifika devir iÅŸlemlerinde devir alacak gerçek ve tüzel kiÅŸide mali yeterlilik ÅŸartlarının yerine getirilmesi zorunludur.
(7) Tüzel kiÅŸilerin unvan ve nev’i deÄŸiÅŸiklikleri ile mahkeme kararı gereÄŸince devir yapılması durumunda, ruhsat taban bedeli ve ruhsat devir bedeli alınmaz.
(8) Rödövans sözleÅŸmesi bulunan ruhsatların devir taleplerinde devir alandan, mevcut rödövans sözleÅŸmesinin kabul edildiÄŸine dair taahhütname istenir, verilmemesi halinde devir iÅŸlemi gerçekleÅŸtirilmez.
(9) İşletme izinli ruhsatların son denetim tarihinden itibaren bir yıldan fazla süre geçmiÅŸ ise; mahallinde tetkiki gerçekleÅŸtirilmeden ruhsat devredilmez.
(10) İşletme izni, ruhsattan bağımsız olarak devredilemez.
(11) Maden ruhsat sahibi tüzel kiÅŸinin ortaklık yapısında deÄŸiÅŸikliÄŸe yol açabilecek %10’dan fazla hisse devir iÅŸlemleri Bakanlığın iznine tabidir. Bu gibi durumlarda hisse devrinin tarafları aynı anda konu ile ilgili olarak Genel MüdürlüÄŸe gerekçelerini beyan etmek suretiyle müracaat eder. Talebin Bakanlık tarafından uygun görülmesi halinde durum ilgili tüzel kiÅŸiye tebliÄŸ edilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Miras yolu ile intikal
MADDE 83 – (1) Maden ruhsat ve sertifikaları, buluculuk hakkı ve bunlarla ilgili hak ve yükümlülükler, miras yolu ile bir bütün olarak intikal eder. Bu haklar mirasçıların rızası olsa da bölünemez.
(2) Mirasçıların altı ay içinde, intikal eden haklarını bir bütün olarak kullanması ve bu hakkı aralarından maden hakkı alabilecek birine ya da maden hakkı alabilecek özel ya da tüzel kiÅŸiye devretmek üzere Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmeleri zorunludur. Aksi takdirde ruhsat iptal edilir.
(3) Mirasçıların anlaÅŸamamaları halinde içlerinden birinin mahkemeye müracaat etmesi ve ruhsat ile ilgili konunun yargıya intikal ettiÄŸini gösterir bir belge ve veraset ilamı ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmesi durumunda mahkeme sonucu beklenir.
(4) Dava sonuçlanıncaya kadar, mahkeme, Kanuna göre durumu uygun olan birini mümessil olarak tayin eder. Ruhsatlarla ilgili hukuki sorumluluklar mirasçılara; cezai sorumluluklar mahkeme tarafından tayin edilen mümessile aittir. Mirasçıların mümessile, vekil tayin edilmiÅŸ ise vekile rücu hakları saklıdır.
(5) Davanın verilen altı aylık yasal süreden sonra kesinleÅŸmesi halinde, mahkemenin ruhsat hakkını verdiÄŸi kiÅŸinin mahkeme kararı ile birlikte iki ay içinde intikal için gerekli belgelerle Genel MüdürlüÄŸe müracaat etmesi zorunludur. Aksi halde ruhsat iptal edilerek mirasçının Kanun ile ilgili hakları sona erer.
(6) Ölüm tarihinden itibaren altı ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe intikal iÅŸlemleri için müracaat edilmediÄŸi takdirde, ruhsat iptal edilir. İntikal talebinin ruhsat süresi içinde yapılması zorunludur. Ancak ölüm tarihinin ruhsat süresinin son iki ayı içinde olması durumunda, Kanun ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi için ruhsat süresi sonundan itibaren iki ay ek süre verilir.
(7) Ruhsat/sertifika sahibinin vefatı ile intikal iÅŸlemi tamamlanıncaya kadar geçen sürede ruhsat hukukundan mirasçılar sorumludur.
(8) Devir ve intikal belgeleri ile gerekli iÅŸletme ruhsat taban bedeli makbuzunun ölüm tarihinden itibaren altı ay içinde Genel MüdürlüÄŸe verilmesini takiben devir ve intikal iÅŸlemleri yürütülür. İntikal iÅŸlemi sonucunda ruhsatın mirasçılardan birine devir edilmesi halinde ruhsat devir bedeli alınmaz. Ancak ruhsatın, mirasçıların dışında üçüncü bir kiÅŸiye devir edilmesi halinde ruhsat devir bedeli alınır.
İcra yoluyla devir
MADDE 84 – (1) İcra veya iflas yoluyla ruhsatın satışının talep edilmesi halinde ilgili icra müdürlüÄŸünce veya iflas dairesince satış iÅŸlemi baÅŸlamadan önce Genel MüdürlüÄŸe durum bildirilir. Genel Müdürlük tarafından ruhsata ait Kanundan kaynaklanan ve ödenmesi gereken bütün mali yükümlülükler ile ruhsat hukukuna iliÅŸkin bilgiler ilgili icra müdürlüÄŸüne veya iflas dairesine bildirilir.
(2) İcra veya iflas yoluyla yapılacak satışa katılacak gerçek veya tüzel kiÅŸilerin maden haklarını kullanabilmesi için Kanunun 6 ncı maddesinde düzenlenen ÅŸartlar ile Kanunda öngörülen mali yeterlilik ÅŸartlarını taşıması ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcu bulunmadığına iliÅŸkin belgeyi sunması zorunludur. İlgililer bu ÅŸartları haiz bulunduÄŸunu, Genel Müdürlükten alacağı belge ile ispat eder. Satış bu belgeyi ibraz etmiÅŸ olan talipler arasında yapılır.
(3) İcra veya iflas yoluyla yapılan satışlardan önce ruhsata ait bütün mali yükümlülüklerin tamamlanması gerektiÄŸi ilgili merciye bildirilir. Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde tüm eksiklikler ruhsatı devralana tamamlattırılır.
(4) İcra veya iflas yoluyla satışın baÅŸlatıldığı Genel MüdürlüÄŸe bildirilmiÅŸ ruhsatların, ruhsat bedelinin yatırılmaması halinde Kanunun 13 üncü maddesi gereÄŸince uygulanan idari para cezası ve ruhsat bedelinin yatırılmasına iliÅŸkin bilgi ruhsat sahibine ve ilgili merciye yazılı olarak bildirilir.
(5) İcra veya iflas yoluyla ruhsatı devralacak gerçek veya tüzel kiÅŸilerin Kanunun 6 ncı maddesinde düzenlenen ÅŸartları yerine getirmesi zorunludur. Bu kiÅŸiler; Kanunda öngörülen mali yeterliliÄŸe iliÅŸkin belge, devri gerektiren belgelerin aslı veya noter onaylı örneÄŸi ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcu bulunmadığına iliÅŸkin belge ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat eder. Ayrıca, o yıla ait ruhsat bedelinin yatırılması zorunludur. Bu durumda ruhsat devir bedeli alınmaz.
Ruhsatın hükümden düÅŸmesi ve terk edilen alanlarda alınacak tedbirler
MADDE 85 – (1) Ruhsat/sertifika süresi içinde, sahanın tamamının veya bir kısmının terkinin ruhsat sahibi veya terk talebinde bulunmaya yetkili vekili tarafından talep edilmesi halinde;
a) Sahada doğal topoğrafyayı değiştiren bir faaliyette bulunulmamış ise bu durum ruhsat/sertifika sahibi ve YTK tarafından bir terk raporu,
b) Sahada doÄŸal topografyayı deÄŸiÅŸtiren arama faaliyeti yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu ve sahanın son durumunu gösterir imalat haritası,
c) Açık iÅŸletme yöntemi ile üretim yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu, sahanın son durumunu gösterir imalat haritası, maden jeoloji haritası, çevre ile uyum planının uygulandığını gösterir belgeler ve fotoÄŸraflar,
ç) Yeraltı iÅŸletme yöntemi ile üretim yapılan ruhsat sahalarında; ruhsat sahibi, yetkilendirilmiÅŸ tüzel kiÅŸi tarafından hazırlanmış ve çalışılan her faaliyet alanı için yeraltı ocağının yerüstüne baÄŸlantı giriÅŸlerinin canlı ve hava girmeyecek ÅŸekilde kapatılması, yer üstü sularının yeraltına girmemesi için kuÅŸaklama kanallarının yapılması, mümkünse mevcut yeraltı ocağının derinliÄŸinin topoÄŸrafyaya olan konumu ve çevresel etkileri dikkate alınarak su ve/veya gaz drenajının yapılması gibi alınan emniyet tedbirlerini içeren terk raporu, sahanın eski ve yeni tüm faaliyetlerini gösteren son durumunu gösterir imalat haritası, maden jeoloji haritası,
ile birlikte Genel MüdürlüÄŸe terk talebinde bulunur.
(2) Genel Müdürlük bu belgeler uyarınca terk talebini deÄŸerlendirir. Terk talebinde eksiklik tespiti halinde, eksikliklerin giderilmesi için talep sahibine iki aylık süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerin giderilmemesi halinde talep kabul edilmez.
(3) Terk talebine iliÅŸkin olarak mahallinde yapılan tetkikte; gerekli emniyet tedbirleri ve çevre ile uyum planının uygulanıp uygulanmadığı kontrol edilir. İşletme projesi doÄŸrultusunda faaliyet alanı gerekli emniyet tedbirleri alınmış ve çevre ile uyumlu hale getirilmiÅŸ ise terk talebi talep tarihi itibariyle kabul edilir. Ancak, faaliyet alanının çevre ile uyumlu olmadığının ve emniyet tedbirlerinin alınmadığının tespit edilmesi halinde belirtilen tedbirlerin alınması için en geç bir yıl süre verilir. Verilen bu sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik önlemlerinin ve çevresel önlemlerin alınması durumunda ruhsat sahibi terk talep edilen alanda ve sahanın son durumunu gösterir teknik belgeleri Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır. Bu ÅŸartların saÄŸlanması halinde talep kabul edilir. Aksi halde, çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli tedbirler alınana kadar sorumluluk ruhsat sahibinin olması ÅŸartıyla, terk iÅŸlemleri re’sen yapılarak bu durum valiliÄŸe bildirilir.
(4) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ olan ruhsat sahalarında mahallinde yapılan tetkikte; gerekli emniyet tedbirleri ve çevre ile uyum planının uygulanıp uygulanmadığı kontrol edilir. Ruhsat sahasındaki faaliyetlerin çevre ile uyumlu olmadığının ve emniyet tedbirlerinin alınmadığının tespit edilmesi halinde belirtilen tedbirlerin alınması için ruhsat sahibine en geç bir yıl süre verilir. Verilen bu sürede çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli güvenlik önlemlerinin ve çevresel önlemlerin alınması durumunda ruhsat sahasının son durumunu gösterir teknik belgelerin Genel MüdürlüÄŸe verilmesi zorunludur. Aksi halde, çevre ile uyum planı çerçevesinde gerekli tedbirler alınana kadar sorumluluk ruhsat sahibinin olması ÅŸartıyla, bu durum valiliÄŸe bildirilir.
(5) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ veya ruhsat hukuku yürürlükte olan sahalarda terk edilen alanlarda, ruhsat sahibi tarafından üçüncü ve dördüncü fıkra kapsamında gerekli yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, çevre ile uyum çalışması için gerekli tedbirler, çevre ile uyum planına uygun olarak orman arazilerinde ilgili orman idaresi, diÄŸer alanlarda il özel idaresi veya valilik tarafından yerine getirilir. Orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından çevre ile uyum planına uygun olarak yapılan masraflar, ruhsat bedelinin, çevre ile uyum planı çalışmalarını karşılamak üzere emanet olarak yatırılan tutardan karşılanır. Ruhsat bedelinden çevre ile uyum planı çalışmaları için çevre ile uyum bedeli olarak yatırılan tutarın yeterli olmaması durumunda çevre ile uyum planı çerçevesinde eksik kalan masrafların ödenmesi için ruhsat sahiplerine bir aylık ödeme süresi verilir. Süresinde ödenmeyen ve Bakanlık tarafından ilgili vergi dairesine bildirilen tutarlar, 6183 sayılı Kanuna göre ruhsat sahiplerinden tahsil edilir. İlgili idare tarafından çevre ile uyum planı dışında baÅŸkaca bir proje veya uygulama yapılması halinde buna iliÅŸkin masraflar, ilgili idare tarafından karşılanır ve ruhsat sahibinden herhangi bir bedel talep edilmez.
(6) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸmüÅŸ ruhsat sahalarında da ruhsat sahibi tarafından gerekli emniyet tedbirleri alınmak zorundadır. Gerekli emniyet tedbirlerinin alınmaması nedeniyle doÄŸabilecek tehlikeli durumlarda ruhsat sahibinin sorumluluÄŸu devam eder.
(7) Terk işlemleri ile ilgili olarak; ruhsat sahibinin yasal sorumluluğunu yerine getirmemesi, ruhsatın iptali veya ihale edilmesi ile ilgili işlemleri geciktirmez.
(8) Terk edilen veya maden rezervi biten ruhsat alanlarının madencilik faaliyeti dışında deÄŸerlendirilmesine iliÅŸkin talepler, Genel Müdürlükçe deÄŸerlendirilir. Talebin uygun bulunması halinde iÅŸlemler, bu alanın kullanım amacı ile ilgili mevzuat çerçevesinde ilgili bakanlık ve kurumlardan izin alınarak talep sahibince yürütülür.
(9) Çevre ile uyum çalışmalarında gelir getirici faaliyette bulunulduÄŸunun ve gelir elde edildiÄŸinin tespit edilmesi halinde, tespit edilen bedel ruhsat sahibinden genel hükümlere göre ilgili defterdarlıkça tahsil edilir. Çevre ile uyum planı çalışmalarının yukarıda verilen süreler içerisinde ruhsat sahibince gelir getirici faaliyette bulunulmaksızın ve gelir elde edilmeksizin tamamlanması halinde çevre ile uyum planı çalışmalarını temin etmek üzere ruhsat sahibinden alınan teminat iade edilir.
(10) Ruhsatlı veya ruhsat süresi sona eren alanlarda gelir getirici amaçla çevre ile uyumlu hale getirilecek yerlerdeki taşınmazlara ait ruhsat dosyasındaki gerekli bilgi ve belgelerin birer örneÄŸi, Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan bu taşınmazların bulunduÄŸu yer defterdarlığına, ormanlık alanlarda ise orman idaresine gönderilir. Bu alanlar, ilgili kurumlar tarafından ihale veya mevzuatı kapsamında çevre ile uyumlu hale getirilir.
(11) Madencilik faaliyetinin yapıldığı ruhsat sahasının tamamında veya bir kısmında faaliyeti biten ve çevre ile uyumlu hale getirilmesi gereken alana ruhsat sahası dışından malzeme getirilmesinin gerekmesi ve bu durumun gelir getirici nitelik taşıması halinde ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde kamu kurum ve kuruluÅŸunun talebi aranır. Genel Müdürlükçe bu talebin uygun bulunmasını müteakip ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸuna bilgi verilir. Talep sahibi tarafından Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸine göre gerekli izinler alınır. Hazinenin özel mülkiyetinde, Devletin hüküm ve tasarrufunda bulunan yerlerde Maliye Bakanlığından, ormanlık alanlarda 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 16 ncı maddesi çerçevesinde orman idaresinden, özel mülkiyet alanlarında ise mülk sahibinden izin alınır. Mülk sahibi izin vermediÄŸi takdirde alan mülk sahibine iade edilir. Maliye Bakanlığı, orman idaresi veya mülk sahibi faaliyetlerini, Hafriyat Toprağı, İnÅŸaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü YönetmeliÄŸine göre yürütür.
(12) Herhangi bir nedenle hükümden düÅŸen ruhsatların ruhsat bedellerinin çevre ile uyum planı için ayrılan kısmı, sahada faaliyette bulunulan ve daha önce faaliyette bulunulmuÅŸ alanlardaki gerekli emniyet tedbirlerinin alınması ve iÅŸletme projesi doÄŸrultusunda çevre ile uyum planı uygulanarak faaliyet alanlarının çevre ile uyumlu hale getirilmesi durumunda iade edilir.
(13) Ruhsat alanı dahilinde, ruhsata hak saÄŸlanmasından önce, madencilik faaliyeti sonucu açılmış ocaklarda ve geçici tesislerde çalışılmayacağının ruhsat sahibi tarafından bildirilmesi, bu ocaklarda ve geçici tesislerde ruhsat sahibince çalışılmadığının Genel Müdürlükçe tespit edilmesi durumunda ocakların ve geçici tesislerin rehabilitasyonu orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından yaptırılır.
(14) Ruhsatsız alanlarda madencilik faaliyeti sonucu oluÅŸtuÄŸu belirlenen ve Genel Müdürlük kayıtlarında teyit edilen önceden açılmış ocaklar olması halinde, bu ocakların rehabilitasyonu orman idaresi, valilik veya il özel idaresi tarafından yaptırılır.
Devlete intikal
MADDE 86 – (1) Arama ve iÅŸletme ruhsatlarının/sertifikalarının iptal edilmesi veya terk edilmesi hallerinde ruhsat sahibine hiç bir ödeme yapılmaksızın kuyular, galeriler ve bunların korunması için yapılmış olan tesisler Devlete intikal eder.
ONDÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Devlet Hakkı
Devlet hakkına iliÅŸkin genel hükümler
MADDE 87 – (1) Devlet hakkı, ocaktan çıkarılan madenin ocak başındaki fiyatından alınır.
(2) Üretilen madenin hammadde olarak kullanılması veya satılması hâlinde, aynı pazar ortamında madenin iÅŸletmelerdeki tüvenan olarak ocak başı satışında uygulanan fiyat, ocak başı satış fiyatıdır. Madenlerden alınan Devlet hakkına esas olan emsal ocak başı satış fiyatı, bölgeler de dikkate alınarak her madene ait ayrı ayrı ve uygulandığı yıl için belirlenerek Genel Müdürlükçe ilan edilir. Ocak başı satış fiyatı, ilan edilen emsal fiyattan daha düÅŸük olamaz.
a) Ocak başı satış fiyatı, madenlerin fiyatını belirleyen özellikler ve ÅŸartlar dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenir. Ocak başı satış fiyatının genel olarak tespit edilemediÄŸi durumlarda, madenin mineralojik özellikleri, bulunduÄŸu bölge, iÅŸletme ve zenginleÅŸtirme yöntemleri ve sahaya özgü ÅŸartlar dikkate alınarak ocak başı satış fiyatı, maden ruhsat sahası bazında da belirlenir.
b) Konsantre ürünlerin ocak başı satış fiyatı belirlenirken; ilgili borsalar, ihracatçı birlikleri veya uluslararası piyasalarda oluÅŸan fiyat baz alınır. Ancak, bu madenlerin metal üretimine yönelik entegre tesislerde kullanılması durumunda ilk fiyatın oluÅŸtuÄŸu ürün baz alınır.
(3) Tüvenan madenin, herhangi bir zenginleÅŸtirme iÅŸlemine tabi tutulduktan veya bir prosesten geçirildikten sonra satış fiyatının oluÅŸtuÄŸu durumlarda, ocak başı satış fiyatı; ilk satışının yapıldığı aÅŸamaya kadar oluÅŸan nakliye, zenginleÅŸtirme ve varsa farklı prosese ait kullanılan tesis ve ekipmanın amortismanı dahil tesise ait enerji, su, kimyasallar, bakım-onarım, sarf malzemesi giderleri ile tesiste çalışan personel giderleri, tesisten satışa kadar olan nakliye giderleri, teknolojik test giderleri ve paketleme giderleri çıkarılarak oluÅŸan fiyattır. Bu fiyat, iÅŸletme yöntemi, tenör/kalite, üretilen bölge, aynı pazar ortamı ve diÄŸer özellikler göz önünde bulundurulduÄŸunda benzer iÅŸletmelerdeki emsal fiyatlardan ve Genel Müdürlükçe ilan edilen ocak başı satış fiyatından az olamaz. ZenginleÅŸtirilen madenin piyasada satış fiyatının oluÅŸmaması durumunda, madenin mineralojik özellikleri, iÅŸletme ve zenginleÅŸtirme yöntemleri ve sahaya özgü ÅŸartlar dikkate alınarak veya benzer proses maliyeti olan tesisler emsal alınarak, madenlerin ocak başı satış fiyatı belirlenir. Ocak başı satış fiyatı belirlenirken ocaktaki yükleme dahil giderler dikkate alınmaz.
(4) Üretilen madenin ruhsat sahibine ait tesiste hammadde olarak kullanılıyor olması halinde, aynı madenin piyasadaki ocak başı satış fiyatı emsallerinden az olamaz.
(5) Aynı tesiste, farklı kalite ve nitelikte birden çok ürünün üretilmesi durumunda ürünlerin ocak başı satış fiyatı, tesisteki üretim sürecinde piyasa satış fiyatı olan ilk ürünün fiyatından, ilk satışının yapıldığı aÅŸamaya kadar oluÅŸan üçüncü fıkrada sayılan giderler çıkarılarak hesaplanır.
(6) Devlet hakkı;
a) I. Grup (a) bendi madenlerin valilik veya il özel idaresince belirlenen ve ilan edilen boyutlandırılmış ve/veya yıkanmış piyasa satış fiyatı üzerinden %4 oranında,
b) I. Grup (b) bendi madenlerden %4 oranında,
c) II. Grup (a) ve (c) bendi madenlerden %4 (Kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman gibi yapılarda kullanılan tüvenan hammadde dışında bu maddedeki Devlet hakkı boyutlandırılmış fiyat üzerinden alınır.) oranında,
ç) II. Grup (b) bendi madenlerde doÄŸal taşın özelliklerine ve bulunduÄŸu bölgeye göre ocakta oluÅŸan piyasa satış fiyatı üzerinden %4 oranında,
d) III. Grup kaynak tuzlarından %1 oranında, bu grubun diğer madenlerinden %5 oranında,
e) IV. Grup madenlerden; altın, gümüÅŸ, platin, bakır, kurÅŸun, çinko, krom, alüminyum ve uranyum oksit madenlerinden Kanunun ekli (3) sayılı tabloda belirtilen oranlarda, uranyum oksit dışındaki radyoaktif mineraller ve diÄŸer radyoaktif maddelerden %8 oranında, diÄŸerlerinden ise %2 oranında,
f) V. Grup madenlerden %4 oranında,
alınır.
(7) Devlet hakkı, işletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
(8) Devlet ormanlarında yapılan madencilik faaliyetlerinden Devlet hakkı %30 fazlasıyla alınır. Orman ve Su İşleri Bakanlığınca verilen iznin beÅŸ hektarı geçmemesi halinde, bu alana ait fazla alınan Devlet hakkı ile aÄŸaçlandırma bedeli, Orman Genel MüdürlüÄŸünün ilgili hesabına yatırılır. Bir ruhsat sahasında defaten verilen iznin beÅŸ hektarı geçmesi halinde, beÅŸ hektarı aÅŸan kısımdan fon bedelleri hariç orman mevzuatı hükümlerine göre diÄŸer bedeller alınır. BeÅŸ hektarı aÅŸan kısımdan %30 fazla Devlet hakkı alınmaz.
(9) Devlet hakkı oranlarında, madenin cinsi, üretildiÄŸi bölge gibi kıstaslar gözetilerek Bakanlar Kurulunca en fazla %25 oranında indirim yapılabilir.
(10) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca yol, köprü, baraj, gölet, liman gibi projelerin inÅŸasında kullanılacak yapı ve inÅŸaat hammaddelerinin üretiminden Devlet hakkı alınmaz. 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-iÅŸlet-devret modeli ile verilen hammadde üretim izinleri için kullanılan miktar üzerinden grubu dikkate alınarak Genel Müdürlükçe belirlenen ocak başı satış fiyatı üzerinden Devlet hakkı alınır.
(11) EreÄŸli Kömür Havzasındaki kömürlerin Türkiye TaÅŸkömürü Kurumu Genel MüdürlüÄŸünce üretilmesi sonucu özel idare payı, Köylere Hizmet Götürme BirliÄŸi payı dışında Devlet hakkı ödenmez. Ancak, Türkiye TaÅŸkömürü Kurumu Genel MüdürlüÄŸü ile yapılan anlaÅŸma sonucu üçüncü kiÅŸilerce üretilen kömür madeninden Devlet hakkı alınır.
(12) Yeraltı ve açık iÅŸletme yöntemi ile aynı anda çalışılan ocaklarda, ruhsat sahipleri Devlet hakkı ödemelerinde Kanunla belirlenen %50 indirim hakkından sadece yeraltı iÅŸletme yöntemi ile faaliyet gösterilen ocakta üretilen madenin ocak başı satış fiyatı için yararlanabilir.
(13) Devlet hakkına esas olacak ödemelerde Kanunda belirtilen teÅŸviklerden sadece birinden yararlanılabilir.
(14) Ocak başında satışı yapılan maden ile üretim sahası dışına sevk edilen madenlerde sevkiyat tarihi itibarıyla Devlet hakkı tahakkuk eder. Üretim yapılmasına raÄŸmen sevk edilmeyerek ruhsat sahasında stokta bekletilen veya ruhsat alanının küçük olması ya da topoÄŸrafik yapı nedeniyle ruhsat alanı bitiÅŸiÄŸinde stoklanan madenler ile üretim yapılmayan iÅŸletme ruhsat sahalarında iÅŸletme ruhsat taban bedeli kadar Devlet hakkı alınır. Ancak, stoktan sevkiyat yapıldığı zaman Devlet hakkı alınır.
(15) Birden fazla iÅŸletme iznine sahip ruhsatlarda bu madenin kompleks cevher olması halinde projede beyan edilen tüvenan kompleks üretim miktarı üzerinden Devlet hakkı alınır. Birden fazla iÅŸletme iznine sahip kompleks olmayan madenlerde ise iÅŸletme iznine konu olan her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır. İşletme izni bazında iÅŸletme ruhsat taban bedeli kadar Devlet hakkı alınır.
(16) Sahada yapılan üretim faaliyetleri sonucunda pasa olarak atılan ve/veya stoklanan madenlerin ileriki yıllarda satış imkânının olması ve/veya tekrar iÅŸlenerek satılması durumunda da, Devlet hakkı alınır. Bu malzemelerin kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca bedelsiz olarak kullanılması durumunda ise Devlet hakkı alınmaz.
(17) Ruhsat sahiplerinin Devlet hakkını ödeyerek kendilerine ait zenginleÅŸtirme tesislerine sevk ettikleri madenlerden konsantre/izabe sonucu atılan pasa/bakiye/atıkların tekrar deÄŸerlendirilmesi durumunda ödenmesi gereken Devlet hakkının %50’si alınmaz.
(18) Ruhsat sahibi tarafından beyan edilen ocak başı satış tutarının aynı pazar ortamındaki emsallerinden az olması durumunda süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkı, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
(19) Bakanlık, Devlet hakkının, Kanun hükümlerine uygun ve doÄŸru bir ÅŸekilde hesap ve beyan edilmesine iliÅŸkin tüm hususları, ruhsat sahasının büyüklüÄŸü, maden grubu veya türü, iÅŸletme cirosu veya iÅŸletmenin kamuya ait olup olmaması hususlarını dikkate alarak, 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali MüÅŸavirlik ve Yeminli Mali MüÅŸavirlik Kanunu hükümleri çerçevesinde yeminli mali müÅŸavirlerin tasdikine tabi tutabilir. Yeminli mali müÅŸavirler yaptıkları tasdikin doÄŸru olmaması halinde, tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere, kaybına uÄŸratılan Devlet hakkından ve kesilecek cezalardan ruhsat sahibi ile birlikte müÅŸtereken ve müteselsilen sorumlu olurlar ve bu durum ilgili tahsil dairesine bildirilir.
(20) Birden fazla madenin hammadde olarak kullanıldığı tesislerde bu madde hükümlerinin uygulanmasında kullanılan her maden için ayrı ayrı Devlet hakkı alınır.
(21) Altın, gümüÅŸ ve platin gibi madenlerin ocak başı satış fiyatının tespitinde, tesis başı konsantre, dore-külçe, granül gibi ürünler baz alınır.
(22) Tuz gruplarında ocak başı satış fiyatının tespitinde, ürünün piyasa fiyatının oluÅŸtuÄŸu birincil veya rafine birincil ürün baz alınır. Ancak kaynak tuzlaları ile ilgili Devlet hakkında, iÅŸletme ruhsat taban bedeli ÅŸartı aranmaz.
(23) Kömürlerde, kömürün kalorifik deÄŸeri, kükürt oranı, uçucu maddeler, nem oranı, iÅŸletme yöntemi, üretilen bölge gibi unsurlar dikkate alınarak, hiçbir iÅŸleme tabi tutulmadan satış fiyatı, belirlenen kömürün fiyatı emsal fiyatından az olmamak ÅŸartıyla piyasadaki satış fiyatıdır. Bir tesiste iÅŸleme tabi tutulanlarda ise bu suretle oluÅŸan ve üçüncü fıkra hükümlerine göre belirlenen fiyat, ocak başı satış fiyatıdır. Enerji hammaddesi olarak kullanılan turba, kömür, asfaltit, bitümlü ÅŸist gibi madenlerde emsallerinden az olmamak ÅŸartıyla tüvenan olarak piyasada oluÅŸan fiyat dikkate alınarak ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(24) Aynı tesisten tüvenan madene dayalı olarak aynı iÅŸlem sonucunda birden fazla ürün üretilmesi durumunda, üretilen ürünlerin tamamı dikkate alınarak Devlet hakkına esas toplam satış geliri hesaplanır.
(25) Bu madde kapsamında yapılacak hesaplamalarda, madenler ile ilgili hangi ürünlerin baz alınacağına iliÅŸkin esaslar Genel Müdürlük tarafından belirlenir.
(26) Ocak başı satış fiyatı tespitine iliÅŸkin eksikliklerin tamamlanmasına yönelik beyanlar, Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında deÄŸerlendirilir.
(27) Tesis muafiyeti verilen ruhsat sahaları için üretim yapılmaması durumunda iÅŸletme projesinde belirtilen yıllık üretim miktarının %10’u üzerinden Devlet hakkı alınır. Bu miktar iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
(28) II. Grup (b) bendi madenlerden doÄŸal taşın özellikleri ve bulunduÄŸu bölgeye, taşın ticari ismi, kalitesine göre ocak başı satış fiyatı belirlenir.
(29) Bor tuzlarından konsantre/rafine/kalsine vb. iÅŸlemine tabi tutulduktan sonra satış fiyatının oluÅŸtuÄŸu durumlarda ocak başı satış fiyatı, üçüncü fıkrada belirtilen giderler çıkarılarak oluÅŸan fiyattır.
Üretilen hammaddenin kendi tesisinde kullanılması
MADDE 88 – (1) ÜrettiÄŸi tüvenan madeni yarı mamul veya mamul hale getirmek üzere iÅŸlemek amacı ile yurt içinde kendine ait tesisinde iÅŸleyip ek katma deÄŸer saÄŸlayanlardan, bu tesislerde üretimde deÄŸerlendirilen maden miktarı için Devlet hakkının %50’si alınmaz.
(2) Bu hüküm I. Grup madenler, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler ve mıcır ile kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol ve benzeri yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi teÅŸvikten yararlandırılmaz.
Devlet hakkının tahsili ve dağıtılması
MADDE 89 – (1) Ruhsat sahibi tarafından yatırılan Devlet hakkının %25’i il özel idare payı olarak ruhsatın bulunduÄŸu ilin özel idaresine, %25’i ruhsatın bulunduÄŸu en yakın köyden baÅŸlamak kaydıyla köylerin yer aldığı bölge ile sınırlı olarak altyapı yatırımlarında kullanılmak üzere faaliyet alanındaki payı oranında, doÄŸrudan ilgili ilçe veya ilçelerin Köylere Hizmet Götürme Birlikleri hesabına, %50’si de Hazine hesabına yatırılır. Ruhsatın birden fazla il veya ilçe sınırları dâhilinde kalması durumunda fiili üretim yapılan alan dikkate alınır. BüyükÅŸehrin bulunduÄŸu illerdeki ruhsat sahalarına ait oluÅŸan Devlet hakkının tamamı ilgili muhasebe birimi hesabına yatırılır.
(2) Tahakkuk eden ve süresinde ödenmeyen Devlet hakkının, 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere, aktarılacağı il özel idareleri ve Köylere Hizmet Götürme BirliÄŸinin payı belirtilmek suretiyle ilgili tahsil dairelerine bilgi verilir ve bu Devlet hakkı 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre gecikme zammı oranı uygulanarak tahsil edilir.
(3) Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkı, ilgilisine Genel Müdürlükçe yapılacak tebliÄŸ üzerine ilgilisi tarafından bir ay içerisinde ödenir. Süresinde tahakkuk ettirilmeyen Devlet hakkına, tahakkuk ettirilmesi gereken ayın son gününden tahakkuk ettirildiÄŸi tarihe kadar geçen süre için 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre hesaplanacak gecikme zammı oranında faiz uygulanır.
Buluculuk hakkı ödenmesi
MADDE 90 – (1) Buluculuk hakkı olan ruhsatlarda yıllık ocak başı satış tutarının %1’i buluculuk hakkı olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar buluculuk hakkı sahibi adına/hesabına yatırılır.
(2) Buluculuk hakkı, ilgili kişi, kurum ve kuruluşlarca takip edilir.
Belediye payı ödenmesi
MADDE 91 – (1) Madenin tüvenan olarak üretildiÄŸi alanın belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde olması durumunda, üretilen madenin ocak başı satış tutarının %0,2’si belediye payı olarak ruhsat sahibi tarafından Haziran ayı sonuna kadar ilgili belediyeye ödenir. Ruhsatın birden fazla belediye sınırında kalması durumunda madencilik faaliyeti yapılan alan dikkate alınarak belediye payı alana göre oransal olarak belirlenerek ödenir.
(2) Belediye payı, ilgili belediye tarafından takip edilir.
ONBEŞİNCİ BÖLÜM
Beyan ve İdari Para Cezaları
Beyan usulü
MADDE 92 – (1) Ruhsat sahibi veya vekilinin Kanun hükümlerine göre verdiÄŸi belgeler ve yazılı beyanları aksi tespit edilmediÄŸi sürece doÄŸru kabul edilir. Genel Müdürlük gerektiÄŸinde verilen belgeleri veya beyanları yerinde tetkik ve kontrol edebilir.
(2) Belge ve beyanlardaki hata ve noksanlıklara iliÅŸkin olarak Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(3) Sahada faaliyetlerin projesine uygun sürdürülmemesi, faaliyetlerin verilen faaliyet raporları ile uyum içinde olmaması, imalat haritalarının tekniÄŸine veya arza uygun olmaması, denetime mesnet teÅŸkil eden belgelerin verilmemesi ya da istenilen analiz ücretinin ödenmemesi durumunda Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(4) Kanuna göre;
a) Ruhsatın ait olduÄŸu grup dışında, üretim hakkı olmayan diÄŸer grup madenin üretilmesi ve/veya sevk edilmesi,
b) Arama ruhsat döneminde arama faaliyetleri yapılırken zorunlu olarak maden çıkarılması veya numune alınması dışında izinsiz üretim ve/veya satış yapılması,
c) Ruhsat sahibinin kamulaştırılan alanı kamulaştırma amacı dışında kullanması,
ç) Galeri atımı yöntemi ile patlatma yapılması,
d) Genel Müdürlükçe faaliyeti durdurulan sahalarda üretim faaliyetinde bulunulması,
e) Ruhsat sahasında yapılan üretim veya satışların beyan edilmemesi,
haksız yere hak iktisabı sayılır. Haksız yere hak iktisabına imkan veren bu hususlarla ilgili yapılmış beyanlar da gerçek dışı ve yanıltıcı beyanlar olarak kabul edilerek Kanunun 10 uncu maddesinin yedinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanda bulunmak suretiyle Kanun hükümlerinin uygulanmasını engelleyen ve haksız surette hak iktisabına sebep olan teknik elemanlar uyarılır. Gerçek dışı veya yanıltıcı beyanların üç yıl içinde tekrarı halinde teknik elemanların, Kanun gereÄŸince yapacakları beyanlar bir yıl süreyle geçersiz sayılır. Fiilin her tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı ve hak mahrumiyeti, teknik elemanın baÄŸlı bulunduÄŸu mesleki teÅŸekküle bildirilir.
(6) Daimi nezaretçinin atandığı ruhsat sahasındaki faaliyetleri düzenli bir ÅŸekilde denetleyerek tespit ve önerilerini daimi nezaretçi defterine kaydetmesi zorunludur. Aksi takdirde daimi nezaretçi uyarılır. İkinci kez aynı ruhsat ile ilgili olarak bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda daimi nezaretçi hakkında beÅŸinci fıkra hükümleri uygulanır. Daimi nezaretçi defterini, daimi nezaretçi ile ruhsat sahibi ve faaliyeti gerçekleÅŸtiren birlikte imzalar.
(7) Daimi nezaretçi defterinin ibraz edilmemesi veya Ek-4’te belirtilen ÅŸekilde düzenli tutulmaması halinde, Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(8) Bu maddede belirtilen şekilde iktisap edilen haklar geri alınır.
İdari para cezaları
MADDE 93 – (1) Kanunun idari para cezası gerektiren hükümlerinden dolayı birden fazla idari yaptırım uygulanmasının gerekmesi halinde idari para cezaları ayrı ayrı uygulanır.
(2) İdari para cezaları ile ilgili bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri uygulanır.
Ruhsat taban bedeli, ruhsat bedeli
MADDE 94 – (1) Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur.
(2) İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek amacıyla ilgili muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediÄŸi banka hesabına, %30’u ise çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleÅŸtirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediÄŸi bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. Nemalandırmaya iliÅŸkin hususlar, 8/12/2016 tarihli ve 29912 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Haznedarlığı Genel TebliÄŸi hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenir.
(3) Ruhsat bedelinin süresinde yatırılmaması hâlinde Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrası gereÄŸince idari para cezası uygulanarak ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir. İşletme ruhsatlarında verilen sürede yatırılmayan ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar, arama ruhsatlarında ise ruhsat bedelinin tamamı 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir. Kaynak tuzlalarından ruhsat bedeli alınmaz. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesi ve ruhsatla ilgili tüm yükümlülüklerin yerine getirilmesini müteakip, çevre ile uyum bedeli iki ay içerisinde iade edilir.
(4) Arama ve iÅŸletme ruhsatlarında ruhsat taban bedeli ile Kanun gereÄŸince uygulanan idari para cezaları her yıl 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden deÄŸerleme oranı nispetinde artırılır. Ruhsat bedeli, taban bedelinin maden grubu ve alan büyüklüklerine göre belirlenen katsayılarla çarpılarak arama ruhsatlarında Kanunun ekli (1) sayılı tabloda, iÅŸletme ruhsatlarında ise ekli (2) sayılı tabloda gösterildiÄŸi ÅŸekilde hesaplanır. KuruÅŸlar liraya tamamlanır. Bu fıkradaki bedeller her yıl Ocak ayının ilk haftası ilan edilir.
(5) Ruhsat taban bedeli ve ruhsat bedeli müracaat numarası, eriÅŸim numarası veya sicil numarası belirtilmek suretiyle ödenir. Ancak, yeni ruhsat müracaatlarında talep sahibinin adı/unvanı bilgileri yer alır.
(6) Süresinde ödenmeyen Devlet hakları ile iptal edilen ruhsatlarda ödenmeyen ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir.
(7) Ruhsat birleÅŸtirme, izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi, ihale, küçük alanların ihalesi, devir, iÅŸletme ruhsatı ve süre uzatımı taleplerinden vazgeçilmesi halinde iÅŸletme ruhsat taban bedeli iade edilmez.
(8) Ruhsat birleÅŸtirme, izin alanı deÄŸiÅŸikliÄŸi, ihale, küçük alanların ihalesi, rödövans ve devir talepleri, Kanunun 16 ncı maddesinin onbirinci fıkrası gereÄŸince yapılan talepler, iÅŸletme ruhsatı ve süre uzatımı taleplerinde iÅŸletme ruhsat taban bedelinin genel bütçeye yatırıldığına dair belge ve 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge ile müracaat edilir. Talep sonuçlanana kadar vadesi geçmiÅŸ borcun bulunmadığına iliÅŸkin belge yeniden istenmez.
ONALTINCI BÖLÜM
Sicil Kayıtları
Arama sicil kayıtları
MADDE 95 – (1) Arama ruhsatları ve sertifikaları, numaraları ile sicile iÅŸlenir. Bu sicil kayıtlarına:
a) Erişim numarası,
b) Ruhsat numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası,
ç) Tüzel kiÅŸiler için vergi numarası,
d) Ruhsatın grubu,
e) Ruhsatın yürürlük tarihi,
f) Buluculuk hakları,
g) Devir ve intikal bilgileri,
ÄŸ) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve ipotek bilgileri,
h) Ruhsatla ilgili uygulanmış hak düÅŸürücü madde cezaları,
ı) Ruhsatın kanunen sona erme durumları ve sebepleri,
iÅŸlenir.
(2) Ruhsatın aslı sicilde saklanır.
İşletme sicil kayıtları
MADDE 96 – (1) İşletme ruhsatları ile sertifikaları ve izinleri, iÅŸletme siciline iÅŸlenir.
(2) İşletme ruhsatları sicil kayıtlarına:
a) Erişim numarası,
b) Ruhsat numarası,
c) Ruhsat sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası beyanı,
ç) Tüzel kiÅŸiler için vergi numarası,
d) Ruhsatın grubu ve işletme izni,
e) Ruhsatın yürürlük tarihi,
f) Buluculuk hakları,
g) Ruhsatın sınır noktalarının koordinat değerleri,
ÄŸ) Devir ve intikal bilgileri,
h) Haciz, rehin, ihtiyati tedbir ve ipotek bilgileri,
ı) Ruhsata Kanun gereÄŸi uygulanan hak düÅŸürücü cezalar ve maddeleri,
i) Ruhsat birleştirme veya sınır değiştirme işlemleri,
j) Ruhsatın kanunen sona ermesi durumları ve sebepleri,
k) Rödövans sözleÅŸmesi,
iÅŸlenir.
(3) Ruhsatın aslı sicilde saklanır.
(4) Ruhsatların sicil kayıtları teknik alt yapının hazırlanmasından sonra elektronik ortamda tutulur.
Sicilin incelenmesi
MADDE 97 – (1) Maden sicilini; ruhsat sahibi, ruhsat sahibinin vekili ve devir talebi söz konusu olduÄŸunda devralacak kiÅŸi, ilgili memurun nezaretinde görebilir.
Rehin ile ilgili sicil kaydı
MADDE 98 – (1) Üretilerek stoklanmış maden cevherleri, arama ve iÅŸletme ruhsat sahibinin Genel MüdürlüÄŸe yazılı müracaatı üzerine bildirdiÄŸi ÅŸahıslara kabzedilmeksizin rehnedilebilir. Rehnedilmeleri halinde rehin tarihi, süresi ve durumu maden siciline kaydedilir. Bu cevherler rehin süresi içerisinde rehin alan ÅŸahısların yazılı müracaatı olmadıkça satılamaz. Genel Müdürlük rehin iÅŸlemlerini ilgili vilayetlere bildirerek takibini ister.
Sicil kayıtlarındaki hataların düzeltilmesi
MADDE 99 – (1) Sicil kayıtlarında silinti, kazıntı, çizinti yapılmaz. Ancak 95 inci ve 96 ncı maddelerde yer alan bilgilerin sicil kaydına iÅŸlenmesi esnasında bir maddi hata yapıldığı takdirde sicil sorumlusu, Genel Müdürün ya da görevlendirdiÄŸi yetkili ile birlikte yapılan yanlışlığı üzeri okunabilecek ÅŸekilde çizerek, gerekli düzeltmeleri yapar. Yapılan düzeltme deÄŸiÅŸiklik defteri adı altında bir deftere tarih ve sıra numarasına göre iÅŸlenir. Bu kayıt sicil sorumlusu ve Genel Müdür ya da yetkilendirdiÄŸi personel tarafından imzalanır. Maddi hatalar dışındaki sicil kayıtlarında yapılması gereken deÄŸiÅŸiklikler Genel Müdürlük oluru ile yapılır.
Buluculuk hakkının kayıtlarının tutulması
MADDE 100 – (1) Buluculuk hakları ile ilgili kayıtlarda, buluculuk hakkına sahip gerçek veya tüzel kiÅŸi adı, pafta ve koordinatları, buluculuk tarihi, bulucusu olunan maden, görünür rezervi, buluculuk talep edildiÄŸi andaki eriÅŸim ve ruhsat numarası yer alır. Buluculuk hakkı bilgileri bilgisayar kayıtlarına iÅŸlenir.
(2) Ruhsat devirlerinde, devredilen alanda buluculuk hakkı olup olmadığı devralan kiÅŸiye bildirilir. Arama ruhsatları verilirken, sahalar üzerinde buluculuk hakkı olması durumunda bu durum ruhsatlara iÅŸlenir.
Rödövans iÅŸlemleri
MADDE 101 – (1) Ruhsat sahipleri ile üçüncü kiÅŸiler arasında yapılacak olan rödövans sözleÅŸmeleri Bakanlığın iznine tabidir.
(2) Maden iÅŸletme ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmı veya tamamı için üçüncü kiÅŸilerle yapmış oldukları rödövans sözleÅŸmelerinin ve bu sözleÅŸmelerde yapılan deÄŸiÅŸikliklerin, devir ve intikal iÅŸlemlerinde, bilgilendirme amacıyla Genel MüdürlüÄŸe verilmesi ve maden siciline bilgi amaçlı ÅŸerh edilmesi zorunludur. Genel Müdürlük hiçbir ÅŸekilde rödövans sözleÅŸmelerine taraf deÄŸildir.
(3) Bir ruhsat sahasında rödövans talebinin olması durumunda talep alanının madencilik faaliyeti yapılabilecek büyüklükte olup olmadığı ve iÅŸletme faaliyetlerinin birbirini olumsuz etkileyip etkilemediÄŸi göz önünde bulundurularak Genel Müdürlük tarafından deÄŸerlendirilir.
(4) Kamu kurum ve kuruluÅŸları ve iÅŸtirakleri hariç yeraltı kömür sahalarında rödövans sözleÅŸmesi yapılamaz. Kamu kurum ve kuruluÅŸları ve iÅŸtiraklerinin yeraltı kömür iÅŸletmelerinde aynı alan içinde, kot/kat farklılığı olması, giriÅŸ çıkışları ve havalandırmalarının birbirinden bağımsız olması halinde birden fazla rödövans sözleÅŸmesi yapılabilir.
(5) Rödövans sözleÅŸmelerinde sözleÅŸmenin bitiÅŸ tarihi, muhtemel süre uzatımları dahil gün/ay/yıl olarak belirtilir. Aynı alanda kot/kat farklılığı olsa dahi birden fazla rödövans sözleÅŸmesi yapılamaz.
(6) Rödövansçı olarak faaliyet gösteren tüzel kiÅŸilerden ortaklık payı ve adres bilgileri istenir. Tüzel kiÅŸinin Kanunun 6 ncı maddesindeki maden haklarını kullanma ile ilgili ÅŸartları taşıması ve bu Yönetmelikte belirlenen mali yeterlilik ÅŸartlarını saÄŸlaması zorunludur.
(7) Tarafların birlikte rödövans sözleÅŸmesinin maden sicil kayıtlarından silinmesini talep etmeleri halinde bu kayıtlar maden sicilinden silinir. Tek taraflı silinme talepleri kabul edilmez. Süresi sona eren rödövans sözleÅŸmeleri, maden sicilinden silinir.
(8) Maden ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kiÅŸilerle yapmış oldukları rödövans sözleÅŸmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden doÄŸacak İş Kanunu, iÅŸ saÄŸlığı ve güvenliÄŸi ile ilgili idari, mali ve hukuki sorumluluklar rödövansçıya aittir. Ancak bu durum ruhsat sahibinin Kanundan doÄŸan teknik, mali ve hukuki konulardaki sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(9) Rödövans usulü ile faaliyet gösteren tüzel kiÅŸiler de dahil olmak üzere, doÄŸrudan/dolaylı ortaklık yapısı ve adres bilgilerinde yapılan deÄŸiÅŸiklikler bir ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Hisse payı %10’un üzerinde ÅŸirket olması durumunda da bu tüzel kiÅŸiliÄŸin de hisse payları bildirilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
ONYEDİNCİ BÖLÜM
Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünün Arama Faaliyetleri
Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸünün arama faaliyetleri
MADDE 102 – (1) MTA Genel MüdürlüÄŸü, yürüttüÄŸü projeye baÄŸlı olarak arama yapacağı alanlardaki ruhsat bilgilerini Genel Müdürlükten talep edebilir. Genel Müdürlük, bu alanlardaki ruhsat bilgilerini Maden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüÄŸüne iletir.
(2) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama yapacağı alan içinde boÅŸ olan bölgelerin ruhsatını almak için bu Yönetmelikte belirtildiÄŸi ÅŸekilde arama ruhsatı müracaatında bulunur. Kanun hükümlerine göre arama ruhsatı alarak bulduÄŸu madenler için buluculuk hakkı talep edebilir.
(3) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama yapacağı alanlarda faaliyette bulunan ruhsat sahiplerine, yapacağı çalışmanın genel bilgilerini verir. İşletme izin sınırları dışındaki ruhsat alanlarında arama faaliyetlerinde bulunmak için ruhsat sahibinin izni gerekmez. İşletme izin sınırları içerisindeki arama faaliyetleri ruhsat sahibinden izin alınarak yapılır. Yazılı olarak alınan bu iznin bir sureti Genel MüdürlüÄŸe verilir.
(4) MTA Genel MüdürlüÄŸü arama ruhsatı aldığı sahalarda bulduÄŸu madenler için buluculuk belgesi alır. Arama ruhsatı süresi sonunda buluculuk belgesi alınmaksızın Genel MüdürlüÄŸe iade edilen ruhsatlar, Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre ihale edilir.
(5) MTA Genel MüdürlüÄŸü, ruhsatlı alanlarda yaptığı çalışmalar sonucu elde ettiÄŸi bilgi ve belgeleri, bir rapor halinde Genel MüdürlüÄŸe ve talebi halinde ruhsat sahibine verebilir.
(6) Havza ve kuÅŸak madenciliÄŸini geliÅŸtirmek ve jeolojik yapıyı aydınlatmak için herhangi bir sebeple hükümden düÅŸmüÅŸ, terk edilmiÅŸ veya taksir edilmiÅŸ alanlarda, bir proje çerçevesinde MTA Genel MüdürlüÄŸünün talep etmesi ve Bakanlık tarafından gerekli görüldüÄŸü takdirde adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir. İşletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre Genel Müdürlük tarafından ihale edilir. Ayrıca, herhangi bir nedenle ruhsat müracaatlarına kapalı hale getirilmiÅŸ alanlarda, Bakanlık tarafından gerekli görüldüÄŸü takdirde, adı geçen Genel Müdürlük adına ruhsat verilir. Bu alanlarda iÅŸletilebilecek maden varlığının belirlenmesi halinde, bu alanlar Bakanlar Kurulu kararı ile Kanunun 30 uncu maddesi hükümlerine göre Genel Müdürlük tarafından ihale edilir.
(7) MTA Genel MüdürlüÄŸü, herhangi bir ruhsat veya izne gerek kalmadan, madencilik yapılabilecek bütün sahalarda, MTA Genel MüdürlüÄŸünün yürüttüÄŸü bir projeye baÄŸlı olarak arama faaliyetlerinde bulunabilir. MTA Genel MüdürlüÄŸü, baÅŸka birisi adına ruhsatlı sahalarda faaliyetlerini ruhsat sahibinin faaliyetlerini engellemeden yürütür.
(8) MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından buluculuk hakkı kazanılan maden ruhsat sahaları, bedeli karşılığında ihtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸları ile bunların baÄŸlı ortaklıklarına Genel Müdürlük tarafından Bakan onayı ile devredilebilir. Devir aÅŸamasında Maden Kanununun 17 nci maddesinde belirtilen süreler bu kararların uygulanması esnasında aranmaz. MTA Genel MüdürlüÄŸü, Maden Kanununun 17 nci maddesinde belirtilen arama dönemi faaliyet raporları yerine ön, genel, detay arama ve fizibilite dönemleri için ayrı ayrı kaynak/rezerv raporu verir. MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından buluculuk hakkı kazanılan maden ruhsat sahalarının ihtisaslaÅŸmış Devlet kuruluÅŸları ile bunların baÄŸlı ortaklıklarına devir edilmeyeceÄŸinin MTA Genel MüdürlüÄŸü tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesi halinde bu sahalar Genel Müdürlük tarafından ihale edilir.
Ruhsat sahibinin davalara katılımı
MADDE 103 – (1) Bakanlık tarafından verilmiÅŸ ruhsatların iptali, ruhsat alanı içindeki madencilikle ilgili faaliyetlerin durdurulması ya da kısıtlanması, ruhsat alanının küçültülmesi gibi ruhsat alanındaki madencilik faaliyetlerini olumsuz yönde etkileyecek üçüncü kiÅŸilerce Bakanlığa karşı açılan davaları, Genel Müdürlük ilgili ruhsat sahiplerine bildirir. Ruhsat sahipleri Bakanlık yanında davaya katılabilir. Bu durum davanın açıldığı mahkemeye yazılı olarak bildirilir.
İKİNCİ KISIM
Diğer Kamu Kurum ve Kuruluşlarından Alınması Gereken İzinler,
Kısıtlamalar ve Kurul İşlemleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Genel ilkeler
MADDE 104 – (1) Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluÅŸları, maden ruhsat sahiplerinin izin taleplerini; Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili kanunların hükümlerine göre sonuçlandırır.
(2) Madencilik faaliyeti yapılan alanların, izne tabi alan olmaları halinde, ilgili olduÄŸu kanun hükümlerine göre gerekli izinlerin alınması zorunludur. Ancak, Genel Müdürlükçe iÅŸletme ruhsatı verildikten sonra, iÅŸletme ruhsat alanının diÄŸer kanunlara göre izne tabi alan haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. DiÄŸer kanunlara göre izne tabi alanlar, Genel MüdürlüÄŸün görüÅŸü alınarak belirlenir.
(3) Tarım toprağı, sit alanı, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanları, mera alanları ve sulak alanlar, özel çevre koruma bölgeleri, milli parklar, yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahaları, muhafaza ormanları, 4/4/1990 tarihli ve 3621 sayılı Kıyı Kanununa göre korunması gerekli alanlar, 1 inci derece askeri yasak bölgeler, 1/5000 ölçekli imar planı onaylanmış alanlar, 1 inci derece sit alanları, 25/6/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel MüdürlüÄŸünün TeÅŸkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanunda belirtilen alanlar, korunması gerekli taşınmaz kültür varlıkları, tabiat anıtları, tabiat koruma alanları, tabiat parkları, kent ormanları, gen koruma alanları, tohum mescere alanları, endemik ve korunması gereken nadir eko sistem alanları, sulak alanlar, su havzaları, mesire alanları, tarihi yapılar, tarihi sit alanları, su ürünleri üreme ve istihsal alanları gibi izne tabi alanlarda izin alınmadan veya ÇED, gayrisıhhi müessese izinlerinin sınıfı dışındaki izinler olmadan faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde iÅŸletme faaliyetleri durdurulur. ÇED, gayrisıhhi müessese izni ve mülkiyete ait izin alınmadan iÅŸletme faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespiti halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(4) Maden arama faaliyetleri, Kanunda sayılanlar dışında herhangi bir izne tâbi deÄŸildir. İşletme faaliyetleri ise, Kanun ve bu YönetmeliÄŸe göre yürütülür.
(5) Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluÅŸlarının madencilik faaliyetlerini etkileyen izne tabi alanlara iliÅŸkin düzenlemelerinde, Bakanlığın görüÅŸü alınır.
İzinler için müracaat
MADDE 105 – (1) İzin almak için ruhsat sahipleri tarafından gerekli belgelerle ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸuna müracaat edilir. ÇED iÅŸlemleri Çevre ve Åžehircilik Bakanlığı tarafından, diÄŸer izinlere iliÅŸkin iÅŸlemler de ilgili bakanlıklar ve diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarınca ÇED sürecinde en geç üç ay içinde bitirilir. Bakanlık ve diÄŸer bakanlıkların mevzuatının gerektirdiÄŸi maddî yükümlülükler ruhsat sahibi tarafından karşılanır.
Maden arama izinleri
MADDE 106 – (1) Maden arama faaliyetleri için Kanun ve bu Yönetmelikte belirtilmiÅŸ izinlerin alınması zorunludur.
(2) Maden arama faaliyetleri için iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı istenmez.
(3) Arama ruhsatı düzenlendikten sonra, ruhsat alanının Genel Müdürlük kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlarda ilgili kurumdan izin alınarak arama faaliyetleri sürdürülür. İzin alınmadan arama faaliyetinde bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde, faaliyetler durdurulur.
(4) Analiz, teknolojik araÅŸtırma, geliÅŸtirme, pilot çalışmalar ve pazar araÅŸtırması amaçlı numune alma iÅŸlemleri, arama faaliyetleri kapsamındadır.
Yeraltı madencilik faaliyetleri
MADDE 107 – (1) Madencilik faaliyetinin yeraltı iÅŸletme yöntemi ile yapılması halinde; yeraltı madencilik faaliyetlerine baÄŸlı yerüstü tesisleri ile galeri aÄŸzı, kuyu, nefeslik gibi yeraltı yapılarının isabet ettiÄŸi alan için gerekli izinlerin alınması zorunludur. Uygulanan yöntem, teknoloji ve derinliÄŸe baÄŸlı olarak projesi Genel Müdürlükçe uygun bulunan yeraltı madencilik faaliyetlerinin tekabül ettiÄŸi yüzey alanı için herhangi bir izin alınmaz. Projesinde belirtilen ÅŸartlara uyulmadığının ve yüzeyde tasman oluÅŸumunun tespit edilmesi halinde, Kanunun 29 uncu maddesi kapsamında iÅŸlem tesis edilerek, tasman oluÅŸum alanındaki üretim faaliyetleri durdurulur. Ancak özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izni olmadan, özel mülke zarar verildiÄŸinin tespiti halinde ise Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem yapılır.
Özel alanlardaki deÄŸiÅŸiklikler
MADDE 108 – (1) İlgili kurumlar tarafından özel alan olarak Genel MüdürlüÄŸe bildirilen alanlarda deÄŸiÅŸiklik yapılması halinde bu deÄŸiÅŸiklik ilgili kurum tarafından Genel MüdürlüÄŸe bildirilmek zorundadır. Aksi takdirde doÄŸabilecek hukuki sorumluluk ilgili kuruma aittir.
Kazanılmış haklar
MADDE 109 – (1) Madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetlere baÄŸlı tesisler için verilmiÅŸ olan izinler, müktesep hak olarak ruhsat hukuku devam ettiÄŸi sürece geçerlidir. Alınan izinler, ruhsatın temdit edilmesi halinde uzatılır. İşletme ruhsatı sınırları dahilinde iÅŸletme izni geniÅŸletilen diÄŸer alanlar için de diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸları tarafından izin verilir.
(2) Madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma iÅŸlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden iÅŸletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, ÅŸehirleÅŸme gibi hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda Bakanlık tarafından kısıtlama getirilirken kazanılmış haklar korunur.
(3) İşletme ruhsat sahalarında, madencilik faaliyeti yapılan alanların, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen alanlarla çakışması durumunda, iÅŸletme ruhsatının yürürlük tarihi ile izne tabi bu alanların Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarih esas alınarak deÄŸerlendirme yapılır.
(4) İşletme ruhsatı yürürlük tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi alanın Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarihten önce olması durumunda, ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. Aksi halde üretim faaliyetleri durdurulur.
(5) İşletme ruhsatı yürürlük tarihinin, Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen izne tabi alanın Genel MüdürlüÄŸe bildirildiÄŸi tarihten sonra olması durumunda, ilgili kurumdan izin alınması zorunludur. İlgili kurumdan izin alınmadan üretim yapılması halinde, faaliyet durdurulur.
(6) İçme ve kullanma suyu havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerine iliÅŸkin iÅŸlem tesis edilirken Kanunun 7 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereÄŸince kazanılmış haklar korunur.
(7) Genel Müdürlükçe iÅŸletme ruhsatı verildikten sonra, iÅŸletme ruhsat alanının diÄŸer kanunlara göre izne tabi alan haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüÄŸü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak madencilik faaliyetleri sürdürülür.
Alınması zorunlu izinler
MADDE 110 – (1) Ruhsat sahibince, iÅŸletme ruhsatı yürürlük tarihinden itibaren üç yıl içinde Kanunun 7 nci maddesine göre alınması gerekli olan ÇED kararı, mülkiyet izni, iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı ile Genel MüdürlüÄŸün kayıtlarına iÅŸlenmiÅŸ alanlar ile ilgili izinlerin alınarak Genel MüdürlüÄŸe verilmesini müteakip iÅŸletme izni düzenlenir. Süresi içinde yükümlülükleri yerine getirilmeyen ruhsatlar için Kanunun 24 üncü maddesinin on birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. İşletme ruhsat süresi sonuna kadar bu fıkrada belirtilen izinlerden dolayı iÅŸletme izninin alınamaması hâlinde ruhsat süresi uzatılmaz ve ruhsat iptal edilir.
(2) EreÄŸli Kömür Havzasındaki TaÅŸkömürü ve Bor Tuzları, Trona ve Asfaltit Madenleri ile Nükleer Enerji Hammaddelerinin İşletilmesini, Linyit ve Demir Sahalarının Bazılarının İadesini Düzenleyen Kanunda sayılan bor tuzu, toryum ve uranyum madenleri için bu maddede yer alan izin alınması ve faaliyete baÅŸlanması ile ilgili süreler uygulanmaz ve faaliyette bulunulmayan süreler için fazladan Devlet hakkı alınmaz. Ancak, EreÄŸli Kömür Havzasındaki TaÅŸkömürü sahalarına grubundaki diÄŸer madenler için iÅŸletme izni verilmiÅŸ olması ve bu madene yönelik faaliyet gösterilirken Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyet yapılması halinde aykırı faaliyetin yapıldığı alandaki faaliyetler durdurulur.
Faaliyetlerin denetimi
MADDE 111 – (1) Genel Müdürlükçe yapılan incelemelerde, faaliyet alanında ÇED ile ilgili karar, iÅŸyeri açma ve çalışma ruhsatı, mülkiyet izni olmadan veya Kanunun 7 nci maddesinin on üçüncü fıkrasına aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun tespiti halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(2) Kanunun 7 nci maddesi ve diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸların mevzuatı gereÄŸince izin verilmiÅŸ alanlardaki madencilik faaliyetlerini diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸları kendi mevzuatı kapsamında denetleyebilir. Yapılan denetimlerde maden ruhsat alanlarında ilgili kanun esaslarına uygun çalışılmadığının tespiti halinde, diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸu tarafından yapılacak iÅŸlemler Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Çevre ve insan saÄŸlığına zarar verdiÄŸi tespit edilen madencilik faaliyetleri, gerekli önlemler alınıncaya kadar bu alandaki madencilik faaliyetleri durdurulur.
(3) Birinci fıkrada yer alan hususlar dışında Kanunun 7 nci maddesine aykırı faaliyette bulunulduÄŸunun Genel Müdürlükçe tespit edilmesi halinde ruhsat sahasındaki faaliyetler, bu aykırılık giderilinceye kadar durdurulur.
I. ve II. Grup (a) bendi madenler ile ilgili düzenlemeler
MADDE 112 – (1) Madencilik faaliyetlerinin yapılması ve ruhsatlandırma iÅŸlemlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak yeni verilecek ruhsat alanlarına maden iÅŸletme yöntemi, faaliyetin yapıldığı bölge, madenin cinsi, yapılacak yatırımın çevresel etkileri, ÅŸehirleÅŸme gibi hususlar dikkate alınarak, temdit talepleri dahil ruhsat verilen alanlarda kazanılmış haklar korunmak kaydıyla, ilgili kurumların görüÅŸleri alınarak Bakanlık tarafından kısıtlama getirilebilir. İlk müracaat veya ihale yolu ile yapılacak ruhsatlandırmalarda müracaatın yapılacağı alanlar diÄŸer kanunlar ile getirilen kısıtlamalar göz önüne alınarak Bakanlıkça ruhsat müracaatına kapatılabilir. Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır.
(2) Bir alanın, I. ve II. Grup (a) bendi madenlerle ilgili olarak il genelinde madencilik faaliyetleri için müracaatlara kapalı alan haline getirilebilmesi için;
a) Valilik tarafından il bazında çalışma yapılması için Ek-3’te yer alan hususlarda Genel MüdürlüÄŸe talepte bulunulması veya Genel Müdürlükçe iÅŸlemlerin baÅŸlatılmasına karar verilmesi gerekir.
b) Talep yazısında, mevcut yerleÅŸim alanları, yerleÅŸime uygun olan/olmayan alanlar, uydu kent alanları, park, bahçe, rekreasyon alanları, turizm, korunması gereken kültür ve tabiat varlıkları, milli parklar ve su havzası gibi benzeri alanlar, mevcut aÄŸaçlandırma alanları, katı atık depolama alanları, otoyollar, karayolu, I (b), II. Grup (a) bendi madenler ile ilgili kısa, orta ve uzun vadeli ihtiyacı gösteren arz/talep öngörüsünü belirten rapor, özel ve kamuya ait her türlü tesis, organize sanayi bölgesi alanları, diÄŸer hususları içeren bilimsel ve teknik çalışma ile müracaatta bulunulur. Bu maddede belirtilen kurumlardan kurulacak komisyonda yer alacak yetkililerin isimleri ile komisyonun sekretaryası ve koordinasyondan yetkili bir isim ve kurum da bildirilir. Bu alanlar ile ilgili verilecek bilgilere iliÅŸkin koordinatlar, 1/25000 ölçekli harita üzerinde 6 derecelik dilime esas olarak verilir.
c) Genel Müdürlükçe gerek görüldüÄŸü takdirde talepteki eksiklikler valilikten istenilir.
ç) Bilgilerin tamamlanmasını müteakip Genel Müdürlük tarafından belirlenen yetkililer ile valilikçe belirlenen isimler ve gerektiÄŸinde üniversiteler, araÅŸtırma kuruluÅŸları, diÄŸer kamu kurum ve kuruluÅŸlarından görevlendirme ile oluÅŸan bir komisyon, valilikte kurulur. Görevlendirilen komisyonun baÅŸkanlığını Genel Müdürlük tarafından görevlendirilen yetkili, mahallindeki yapılacak sekretarya ve koordinasyonu ise valiliÄŸin görevlendirdiÄŸi yetkili kurum yapar. Komisyon nazari ve mahallindeki çalışmalarını en geç altı ay içinde tamamlar. Zaruri durumlar nedeniyle bu süre içinde çalışmaların tamamlanmaması halinde üç ay daha ek süre verilir.
d) Komisyonda; büyükÅŸehir olan illerde Yatırım İzleme ve Koordinasyon BaÅŸkanlığı, diÄŸer illerde il özel idaresi, defterdarlık, çevre ve ÅŸehircilik, kültür ve turizm, gıda, tarım ve hayvancılık, bilim, sanayi ve teknoloji il müdürlükleri, belediye, Orman, Devlet Su İşleri ve Karayolları Bölge Müdürlükleri yetkilileri ile valiliÄŸin bildirdiÄŸi diÄŸer yetkililer yer alır.
e) Dayanak ve içeriÄŸi ile birlikte komisyon tarafından hazırlanan ve valilikçe uygun bulunan alanlar Genel MüdürlüÄŸe bildirilir. Genel Müdürlükçe rapor ile ilgili tespit edilen eksiklikler komisyona tamamlattırılır.
f) İlk müracaatlarda I. ve II. Grup (a) bendi madenlere kapalı hale getirilen alanları içeren il raporu Bakan Oluruna sunulur. Bakanlıkça onaylanan alanlar kapalı alan haline getirilir.
g) Kısıtlama gerekçesi ortadan kalkan alanlar ihale yoluyla aramalara açılır.
ÄŸ) İl raporunda yapılacak revize iÅŸlemlerinde de aynı süreçte iÅŸlem tesis edilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Arazi İzinleri
Devlet ormanları ve muhafaza ormanlarında madencilik faaliyetleri
MADDE 113 – (1) Devlet ormanları içinde maden aranması ve iÅŸletilmesi ile madencilik faaliyeti için zorunlu; tesis, yol, enerji, su, haberleÅŸme ve alt yapı tesislerine, fon bedelleri hariç, bedeli alınarak Orman ve Su İşleri Bakanlığınca izin verilir. Ancak, temditler dahil ruhsat süresince müktesep haklar korunmak kaydı ile Devlet ormanları sınırları içindeki tohum mescereleri, gen koruma alanları, muhafaza ormanları, orman içi dinlenme yerleri, endemik ve korunması gereken nadir ekosistemlerin bulunduÄŸu alanlarda maden aranması ve iÅŸletilmesi, Orman ve Su İşleri Bakanlığının muvafakatine baÄŸlıdır.
(2) İşletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, orman sayılan alanlarda orman mevzuatı kapsamında gerekli izinler alınmadan faaliyette bulunulduÄŸunun Genel Müdürlük tarafından tespit edilmesi durumunda Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Bu durum Orman Genel MüdürlüÄŸüne bildirilir.
(3) Maden ruhsat sahalarına isabet eden özel aÄŸaçlandırma taleplerinde Bakanlığın görüÅŸü alınır.
Mera alanlarında madencilik faaliyetleri
MADDE 114 – (1) Maden arama ruhsat sahibi, mera, yaylak ve kışlakların bulunduÄŸu alanlarda; sondaj, yarma, galeri gibi fiziki müdahale gerektiren maden arama faaliyetleri yapılmadan önce gerekli belgelerle il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne bir dilekçe ile baÅŸvurur. BaÅŸvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸü tarafından yapılan deÄŸerlendirme sonucu uyulması gereken esaslar belirlenerek mera tahsis amacı deÄŸiÅŸtirilmeden izin verilir. Bu faaliyetler sonrası maden arama ruhsat sahibi, faaliyette bulunduÄŸu bölgeleri düzenleyerek en geç altı ay içinde çevre ile uyumlu hale getirir. Maden arama ruhsat sahibi faaliyetlerini, verdiÄŸi bilgi doÄŸrultusunda yapmak zorundadır.
(2) Bakanlığın, il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne mera tahsis amacının deÄŸiÅŸtirilmesi talebinde bulunabilmesi için maden ruhsat sahibinin Bakanlığa müracaatı gereklidir. Bakanlık söz konusu müracaatı, müracaat tarihinden itibaren en geç bir ay içinde sonuçlandırır.
(3) Arama faaliyetleri sonunda rezervi belirlenen madenlerin üretim ve üretime yönelik tüm faaliyetlerin yapılacağı alanların tahsis amacı; Bakanlığın, il gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüÄŸüne yapacağı bildirime müteakip, il mera komisyonunun ve Defterdarlığın uygun görüÅŸü üzerine, valilikçe deÄŸiÅŸtirilebilir ve söz konusu yerlerin Hazine veya ait olduÄŸu vakıf adına tescili yapılır.
(4) Arama ruhsatı döneminde kaynağı belirlemeye yönelik yapılacak olan yüzeyden (mostradan) numune alımı için izin gerekmez.
(5) İşletme ruhsatı döneminde iÅŸletme faaliyetleri için mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılır. İşletme izin alanı dışında yapılacak arama faaliyetleri ile ilgili olarak arama ruhsatı dönemindeki iÅŸlemler geçerlidir.
(6) Mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılan alanlarda, Kanunun 7 nci maddesinin onüçüncü fıkrasında belirtilen hükümlere ve bu Yönetmelikte belirtilen alanlarla ilgili kısıtlamalara uyulması kaydıyla, madencilik faaliyetleri için her türlü üretim ve geçici tesis yapılmasına izin verilir.
(7) İşletme ruhsatının, yürürlük tarihinden sonra mera alanı içine alınması halinde, ÇED kararı dahil gerekli izinlerin alınarak iÅŸletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, mevcut izinler çerçevesinde iÅŸletme faaliyetleri sürdürülür.
(8) Mera alanlarında mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmasını müteakip, Genel Müdürlükçe arama dönemi üretim izni veya iÅŸletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, faaliyetlerin mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılan alan dahilinde yürütülmesi zorunludur.
(9) İşletme izni düzenlenen ruhsat sahalarında, ruhsat sahibince mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmadan faaliyette bulunulduÄŸunun tespit edilmesi halinde Kanunun 7 nci maddesinin yirmi birinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Genel Müdürlükçe müktesep haklar korunarak faaliyet durdurulur. Genel Müdürlükçe verilen durdurma kararı yükümlülükler yerine getirilmedikçe kaldırılmaz.
(10) İşletme izni talep edildiÄŸinde tapu kayıtlarında mera tescili yapılmamış alanlarda, mevcut tapu kayıtlarına göre iÅŸlem yapılır.
Tarım arazilerinde madencilik faaliyetleri
MADDE 115 – (1) Tarım arazilerinde madencilik faaliyetleri yapılabilmesi için 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 13 üncü maddesi gereÄŸince Bakanlıkça kamu yararı kararı alınması gereklidir. Bu baÄŸlamda ruhsat sahibinin kamu yararı kararı alınması için Bakanlığa bir dilekçe ve Bakanlıkça istenmesi uygun görülen evrak ile birlikte müracaatta bulunması gerekir.
(2) Bakanlık yapılan müracaatı öncelikle evrak üzerinde inceler, eksik veya yanlış evrak varsa müracaat sahibine bildirir. Belgeler tamamlanıncaya kadar talep deÄŸerlendirmeye alınmaz. Evrakın tam olması halinde, Bakanlıkça oluÅŸturulan bir heyet tarafından arazi üzerinde gerekli incelemeler yapılarak, talep edilen araziye iliÅŸkin Bakanlıkça kamu yararı kararı alınıp alınmamasına iliÅŸkin olarak bir rapor tanzim edilir. Bakanlık, evrak yönünden yaptığı inceleme sonucunda deÄŸerlendirmeye aldığı kamu yararı kararı alınması taleplerini deÄŸerlendirmeye aldığı tarihten itibaren en geç iki ay içinde sonuçlandırır.
(3) Maden arama ruhsatı sahibi, iÅŸletme ruhsatı almak üzere Bakanlığa yaptığı baÅŸvuru sırasında bir dilekçe ile Bakanlıktan iÅŸletme ruhsatı için incelemede bulunacak Bakanlık heyetinin araziyi iÅŸletme ruhsatı dışında kamu yararı kararı alınması açısından da incelemesini talep edebilir. Bu durumda iÅŸletme ruhsatı için incelemede bulunacak Bakanlık heyeti araziyi iÅŸletme ruhsatı dışında kamu yararı kararı alınması açısından da inceleyerek gerekli raporları tanzim eder.
Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufundaki yerlerde madencilik faaliyetleri
MADDE 116 – (1) Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufundaki yerlerde yapılan madencilik faaliyetleri için kira ve ecrimisil alınmaz. Bu alanlar madencilik faaliyetleri yapıldığı sürece madencilik faaliyetleri için ayrılmış sayılır.
(2) Madencilik faaliyeti gösterilen alanın, Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer olması halinde, arazi mülkiyeti kapsamında izin istenmez. Ancak, bu alan için mülkiyet durumunu gösteren belge istenir.
(3) Maden ruhsatı veya üretim izni verilen Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmazların madencilik faaliyetleri dışında kiraya verilmesi ya da satışı için; I. Grup (a) bendi maden ruhsat alanlarına yönelik taleplerde il özel idarelerinden, büyükÅŸehir olan illerde valiliklerden, diÄŸer grup maden ruhsat alanlarına yönelik taleplerde ise Genel Müdürlükten görüÅŸ alınır.
(4) Özel aÄŸaçlandırma amaçlı olarak kiraya verilen Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler hakkında, kira sözleÅŸmesinden sonra ruhsat verilmesi ve madencilik faaliyetinin yürütülmesi halinde, idarenin uygun görüÅŸü alınır, kiracının masrafları ile aÄŸaç bedelleri ruhsat sahibi tarafından ödenir.
(5) Maden ruhsatı veya üretim izni verilen, izinsiz madencilik faaliyetinde bulunulduÄŸu tespit edilen, çevreyle uyumlaÅŸması uygun görülen veya bu amaçla ihale edilen alanlara iliÅŸkin bilgi ve belgeler taşınmazın bulunduÄŸu yer İl Defterdarlığına bildirilir.
Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış yerler ile özel ÅŸahıs arazilerinde madencilik faaliyetleri
MADDE 117 – (1) Kamu hizmeti veya umumun yararına ayrılmış okul, hastane, kütüphane, karayolu, demiryolu gibi yer ve tesislere 60 metre mesafe dahilinde madencilik faaliyetleri için Genel Müdürlükten izin alınması zorunludur. Binalara 60 metre, özel mülkiyete konu araziler ile bu arazilere 20 metre mesafe dahilinde faaliyette bulunmak için mülk sahibinin yazılı muvafakatinin alınması zorunludur. Yatay olarak alınan bu mesafeler gerek duyulması halinde Genel Müdürlük tarafından madencilik faaliyetlerinin boyutu, iÅŸletme yöntemi, emniyet tedbirleri ve arazinin topografik ve jeolojik yapısı dikkate alınarak her faaliyet için ayrı olarak da belirlenebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Duyarlı Yörelerde Madencilik Faaliyetleri
İmarlı veya imarı bulunmayan alanlarda madencilik faaliyetleri
MADDE 118 – (1) İmar alanları içinde kalan madencilik faaliyetleri, ilgili yerel merciden izin alınarak yapılır. Ruhsat alındıktan sonra imar alanları içine alınan maden sahalarına bu hüküm uygulanmaz. Bu yönde deÄŸerlendirme yapılırken imar planının kesinleÅŸme tarihi ve maden ruhsatının hak saÄŸlandığı ilk müracaat tarihi göz önünde bulundurulur. İmar planlarında orman arazisi olarak görülen ve orman idaresinden izin alınarak madencilik faaliyeti sürdürülen alanlar için imar planı istenmez.
(2) İmar planı bulunmayan alanlarda yapılan veya yapılacak olan madencilik faaliyetleri ile bu faaliyetlere baÄŸlı geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı için imar planı yapılmaz. İşletme ruhsatları ve ruhsat sahası bitiÅŸiÄŸindeki geçici tesisler, Genel Müdürlük tarafından Çevre ve Åžehircilik Bakanlığına gönderilir ve çevre düzeni planları veri tabanına iÅŸlenir. İmarsız alanlarda yürütülen madencilik faaliyetleri için gerekli olan geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı, inÅŸaat ve yapı kullanma iznine tabi deÄŸildir. Ancak, yapıların fen ve saÄŸlık kurallarına uygun olması, ruhsat sahibi tarafından büyükÅŸehir olan illerde valiliÄŸe, diÄŸer illerde il özel idaresine bildirilmesi zorunludur.
(3) İmarsız alanlarda yürütülen madencilik faaliyetleri için gerekli olan geçici tesisler ve bunların müÅŸtemilatı niteliÄŸindeki yapıların, ruhsat sahibi tarafından madencilik faaliyetinin sonlandırılmasını müteakip bir yıl içinde kaldırılması zorunludur. Bunlardan ÇED olumlu kararı alınmış olanların, ÇED raporunda belirtildiÄŸi ÅŸekli ile her iki alanda da yol, su, haberleÅŸme, enerji nakil hattı, bant, konveyör, havai hat ve kuyu tesislerinin ilgili idarenin onayı ve talebi doÄŸrultusunda bedelsiz olarak kalmasına izin verilebilir. DiÄŸerlerinin ise süresinde yerinden kaldırılması veya çevre ile uyumlu hale getirilmesi zorunludur. Ruhsat sahibinin bu yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde, çevre ve insan saÄŸlığı bakımından sorumlulukları devam eder. Ruhsat sahibi tarafından yapılması gereken iÅŸlemler valilik veya ilgili idare tarafından yerine getirilerek yapılan masraflar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Yaban hayatı koruma ve geliştirme sahalarında madencilik faaliyetleri
MADDE 119 – (1) Yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahalarında, ÇED raporunda yaban hayatına olumsuz etkisinin giderileceÄŸi yönünde bilimsel rapor bulunan maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile alt yapı tesislerine ilgili kurum tarafından izin verilir. Alınan izinler, temditler dahil ruhsat hukuku sonuna kadar devam eder. Yaban hayatı koruma ve geliÅŸtirme sahalarında, projesinde belirtilen ÅŸartların dışında bir faaliyetin tespit edilmesi durumunda, ruhsata dayalı faaliyetler durdurulur.
İçme ve kullanma suyu havzalarında madencilik faaliyetleri
MADDE 120 – (1) Kazanılmış haklar korunmak kaydıyla içme ve kullanma suyu rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren 1000-2000 metre mesafe geniÅŸliÄŸindeki ÅŸeritte galeri usulü patlatma yapılmaması, alıcı ortama arıtma yapılmadan doÄŸrudan su deÅŸarj edilmemesi ÅŸartıyla çevre ve insan saÄŸlığına zarar vermeyeceÄŸi bilimsel ve teknik olarak belirlenen maden arama ve iÅŸletme faaliyetleri ile altyapı tesislerine izin verilir.
(2) İçme ve kullanma suyu rezervuarının maksimum su seviyesinden itibaren 2000 metreden sonraki koruma alanı içinde ÇED raporuna göre yapılması uygun bulunan maden istihracı ve her türlü tesis yapılabilir.
(3) İçme ve kullanma suyu koruma havzalarında yapılan madencilik faaliyetlerinde, bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklere uyulmaması ve gerekli iznin alınmaması halinde, gerekli tedbir ve izin alınıncaya kadar sahadaki üretim faaliyetleri durdurulur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yatırımlar ile Çakışan Sahalar ve Kurul İşlemleri
Yatırımlar ile çakışan sahalar ve kurul iÅŸlemleri
MADDE 121 – (1) Madencilik faaliyetleri ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demir yolları, havaalanı, liman, baraj, enerji tesisleri, petrol, doÄŸalgaz, jeotermal boru hatları, su isale hatları gibi kamu yararı niteliÄŸi taşıyan veya gerçek/tüzel kiÅŸilere ait diÄŸer yatırımların birbirlerini engellemesi, maden iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale gelmesi, yatırım için baÅŸka alternatif alanların bulunamaması durumunda, madencilik faaliyeti ve yatırımla ilgili karar, Kurul tarafından verilir.
(2) Madencilik faaliyetleri ile birinci fıkrada sayılan yatırımların aynı alana isabet etmesi halinde yatırımcı veya maden ruhsat sahibi tarafından Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Yatırımcı, yatırım için baÅŸka alternatif alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeleri Genel MüdürlüÄŸe vermek zorundadır.
(3) Genel MüdürlüÄŸün mahallinde yaptığı/yaptırdığı inceleme üzerine yapılan deÄŸerlendirmeler sonucunda, kamu yararı niteliÄŸi taşıyan yatırımlar ile madencilik faaliyetlerinin birbirini engellediÄŸi, yatırımın gerçekleÅŸtirilmesi halinde maden iÅŸletme faaliyetinin yapılamaz hale geleceÄŸi, planlanan yatırımın, ruhsatın iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ya da ruhsata dayalı olarak üretim yapılan tesis alanı ile çakıştığının tespit edilmesi durumlarında heyet tespitlerine iliÅŸkin yapılacak iÅŸlemler ile ilgili Genel Müdürlük kararı taraflara gönderilir. İlgili taraflardan bu aÅŸamadaki bilgi, belge ve görüÅŸlerinin bir ay içinde bildirilmesi istenilir. Bu sürede tarafların anlaÅŸmaya vardıklarını bildirmeleri durumunda iÅŸlemler sonlandırılır. Bu sürede, tarafların görüÅŸ bildirmemeleri veya anlaÅŸmaya varamamaları halinde iÅŸlemler resen yürütülür. Bu aÅŸamadan sonra Genel Müdürlükçe konunun Kurula götürülmesine karar verilir. Kurulun kararına mesnet teÅŸkil etmek üzere Genel Müdürlükçe bir rapor hazırlanır veya hazırlattırılır.
(4) Bu raporda;
a) Ruhsat sahasında ve yatırım ile çakışan alandaki madencilik faaliyeti ile ilgili olarak;
1) NiteliÄŸi ve konusu,
2) Hukuki durumu, konumu ve koordinatları,
3) Madenin cinsi, rezervi ve tenörü/kalitesi,
4) Çalışan/çalışacak personel sayısı ve istihdama katkısı,
5) Maden ruhsat sahibinin/rödövansçının yatırım gideri,
6) Maden ruhsatının yatırım süresi ve projesi,
7) Maden iÅŸletme proje bilgileri ve ruhsat süresi,
8) Devlet hakları ve sağlanacak katma değere ilişkin değerlendirmeler,
9) Üretilen madenin pazar durumu,
10) Yıllar itibariyle üretim ve varsa tesise ait bilgiler,
11) Maden ruhsat sahasının yatırım bedeli ve gerçekleÅŸme süresi ve aÅŸamaları,
12) Madenin makul bir sürede üretilebilme imkanının olup olmadığı, madencilik faaliyeti ile diÄŸer yatırım faaliyetinin farklı zamanlarda yapılıp yapılamayacağına iliÅŸkin tespitler,
13) Maden için baÅŸka alternatif alan olup olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler,
14) Ara ve uç ürüne yönelik madenciliÄŸe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan ruhsatlı sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak ÅŸekilde alternatif ruhsatlı sahaların bulunup bulunmadığı,
15) DiÄŸer hususlar.
b) Yatırım ile ilgili olarak;
1) NiteliÄŸi ve konusu,
2) Hukuki durumu, konumu ve koordinatları,
3) Yatırım sonucu elde edilecek ürüne iliÅŸkin bilgi,
4) Çalışacak personel sayısı ve istihdama katkısı,
5) Yatırım gideri,
6) Yatırımın süresi ve projesi,
7) Yatırımın proje bilgileri ve proje süresi,
8) SaÄŸlanacak katma deÄŸere iliÅŸkin deÄŸerlendirmeler,
9) Yatırım sonucu elde edilecek ürünün pazar durumu,
10 Yıllar itibariyle üretim ve varsa veya yapılması planlanan tesise ait bilgiler,
11) Yatırım bedeli ve gerçekleÅŸme süresi ve aÅŸamaları,
12) Yatırımın makul bir sürede yapılabilme imkanının olup olmadığı, yatırım ile madencilik faaliyetinin farklı zamanlarda yapılıp yapılamayacağına iliÅŸkin tespitler,
13) Yatırım için baÅŸka alternatif alan olmadığına dair bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler,
14) Yatırımın yapıldığı bölgede saÄŸlayacağı diÄŸer katkılar,
15) Yatırım sahibinin banka hesap numarası,
16) DiÄŸer hususlar
yer alır.
(5) Bu rapor Genel Müdürlük tarafından Kurul üyesi bakanlara gönderilir. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı veya ilgili taraf bakanlardan herhangi birinin daveti üzerine Kurul toplanır ve kararlarını üye tamsayısının salt çoÄŸunluÄŸuyla alır. Kurul çalışmaları ile ilgili sekretarya hizmetlerini Genel Müdürlük yürütür. Kurul tarafından gerekli görülmesi halinde bedeli karşılığında rapor hazırlatılabilir. Hazırlatılan rapor, danışmanlık ücretleri, yolluk, gündelik gibi tüm harcamalar yatırımcı veya ruhsat sahibi tarafından karşılanır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine geçer. Ayrıca, Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan maden ruhsat sahibinin/rödövansçının/faaliyeti gerçekleÅŸtirenin veya yatırım sahibinin yatırım gideri, lehine karar verilen tarafça tazmin edilir. Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan maden ruhsatına ait yatırıma iliÅŸkin deÄŸer tespiti aÅŸağıdaki usul ve esaslara göre, bunun dışında yatırımın özelliÄŸine göre ortaya çıkan durumlara iliÅŸkin usul ve esaslar ise Genel Müdürlükçe belirlenir.
a) Faaliyeti kısıtlanan ruhsat sahasında ve/veya buna baÄŸlı tesis ve alt yapı tesis yatırımına ait gider kalemleri, ilk heyet tarafından çakışmanın tespit edildiÄŸi tarih baz alınarak belirlenir.
b) Yatırım gideri, fatura veya dekonta göre, fatura veya dekontun ibraz edilememesi durumunda ise fiili tespite göre belirlenir.
c) Yatırım gideri hesaplamalarına, katma değer vergisi dahil edilmez.
ç) Devir edilen ruhsatlarda devir öncesi yatırım gideri de dahil olmak üzere tüm yatırım gideri yeni ruhsat sahibine ödenir. Taraflar arasındaki devir tutarı yatırım giderine dahil edilmez.
d) Madencilik faaliyetleri ile ilgili yatırım gideri, ruhsat hukuku ile başlar.
e) Kısıtlaması yapılan alan dahilindeki ruhsata dayalı olarak, ruhsat sahasında ve/veya dışında kurulmuÅŸ ruhsat sahibine/rödövansçıya/faaliyeti gerçekleÅŸtirene ait geçici tesisler ile ilgili yatırım gideri, söz konusu geçici tesislerin sadece bu ruhsat sahasından üretilen maden ile beslenmek üzere kurulmuÅŸ olması kaydıyla ödenir.
f) Amortismana tabi olma süresi dolmuÅŸ makine, araç-gereç, teçhizat ve tesislerin deÄŸerinin hesaplanmasında MKE Hurda İşletmesi MüdürlüÄŸü tarafından belirlenen hurda birim fiyatları üzerinden hesaplama yapılır. Amortismana tabi olma süresi bitmemiÅŸ makine, araç-gereç, teçhizat ve tesislerin deÄŸerinin hesaplanmasında ise amortismana tabi deÄŸeri düÅŸülerek yatırım gideri hesaplanır. Yatırım gideri ödenecek taşınmazların bedelleri hesaplanırken enkaz/hurda kaldırma bedelleri de yatırım giderine dahil edilir.
g) Faaliyetin sonlandırılmasına karar verilen sahadaki tesislerin talep edilmesi halinde baÅŸka bir alana taşınması, bu süreçte yapılacak her türlü altyapı, montaj-demontaj ve nakilden dolayı kullanılamayan ekipmanların, çalışır hale getirilmesine ait giderler yatırım giderine dahil edilir.
ÄŸ) Üretim faaliyetine baÅŸlanmamış ruhsatlarda, ruhsat hukuku için ödenen harç/genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına yatan ruhsat bedeli ve proje bedelleri, irtifa, kamulaÅŸtırma (Hazine adına) bedeli, kamuya ödenen izin bedelleri ruhsat sahibine ödenir. Ancak ruhsat sahasında madencilik faaliyeti yapılabilecek alan bulunması halinde ruhsat hukuku için ödenen harç/genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına yatan ruhsat bedeli ve proje bedelleri ödenmez.
h) İhale yoluyla alınan ruhsatlarda, çakışan alandaki madencilik faaliyetleri dikkate alınarak, ruhsatın arama ruhsatı veya iÅŸletme izni olmayan iÅŸletme ruhsatı olması durumunda ihale bedeli yatırım gideri hesabına dahil edilir. İşletme izinli ruhsatlarda ise yatırım kalemi olarak kabul edilecek ihale bedelinden, ruhsat süresi oranında düÅŸülerek hesaplama yapılır. Hesaplamalarda yeniden deÄŸerleme oranı üzerinden iÅŸlem tesis edilir.
ı) Ruhsat sahasında tetkik tarihindeki faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından yapılan madencilik faaliyetlerine ait yatırımların bedelleri faaliyeti gerçekleÅŸtirene ödenir.
i) Ruhsat sahibi ile yapılan sözleÅŸme kapsamında madencilik faaliyetinde bulunan gerçek ve tüzel kiÅŸilerin yatırım gideri veya ruhsat sahipleri tarafından ortak yapılan yatırım gideri, yapılacak fiili tespit sonucuna göre belirlenir. Bu kapsamda yatırım gideri ile ilgili anlaÅŸmazlık olması durumunda anlaÅŸmazlığa konu olan yatırım giderinin karşılığı olan bedel, yatırımcı tarafından açılan emanet hesabında tutulur. AnlaÅŸmazlığın mahkeme tespitiyle belirlenmesi ya da anlaÅŸma olması halinde yatırım bedeli taraflara ödenir.
j) Görünür rezervi belli olan sahalarda maden üretimi amacıyla yapılan dekapaj alanına isabet eden alanda üretim tamamlanmış ise, yatırım giderine dahil edilmez. Dekapajı tamamlanmış ancak henüz maden üretimi yapılmamış alanlarda bu üretimin yapılması deÄŸerlendirilir. Üretimin yapılma imkanı yoksa bu alanlarla ilgili dekapaj giderleri oransal olarak yatırım giderine dahil edilir.
k) Ruhsatın kısıtlanan alanı içinde kalan arama faaliyetlerine iliÅŸkin yatırımların belgelenmesi ÅŸartıyla, üretimi yapılan alanlar dışındaki arama giderleri yatırım giderine dahil edilir.
l) Ruhsatın kısıtlama getirilen alanında madencilik faaliyeti yapılmamış ve orman izni alınmış veya mera tahsis deÄŸiÅŸikliÄŸi yapılmış ve bedeli ödenmiÅŸ alanlar için son üç yıla ait giderler yatırım giderine dahil edilir. Ancak, bu izinlerin alındığı alanda kazı gerektiren madencilik faaliyetinde bulunulduÄŸunda yatırım giderine dahil edilmez.
m) Finansal kiralama yöntemiyle alınmış olan iÅŸ makinesi veya teçhizatın deÄŸer tespiti yapılır. Ancak, finansal kiralama yapan banka veya aracı ÅŸirketin muvafakat vermesi durumunda iÅŸ makinesi veya teçhizat yatırım giderine dahil edilir.
n) Yatırım gideri ödeninceye kadar yatırım/madencilik faaliyetleri sürdürülür. Ödemenin yapılmasına müteakip yer teslimi yapılır.
(6) Herhangi bir madencilik faaliyetine yönelik yatırım yapılmamış I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler, mıcır, kaba inÅŸaat, baraj, gölet, liman, yol gibi yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddeleri için verilen ruhsatlar, görünür rezervi belirlenmemiÅŸ diÄŸer grup maden ruhsatları ile çakışan aynı yerdeki diÄŸer yatırımlara Genel Müdürlükçe izin verilir. Ruhsatlı sahalarda görünür rezervi belirlemek üzere yapılan sondaj, kuyu, galeri, desandre gibi iÅŸler için yapılan yatırımların ve maden varlığının belgelenmesi durumunda tespit edilen görünür rezerv alanı dışındaki alanlar için diÄŸer yatırımların madencilik faaliyetlerini engellemeyeceÄŸine Genel Müdürlükçe karar verilmesi halinde diÄŸer yatırım için izin verilir. Bu alanlarda ruhsat sahibi tarafından yapılmış yatırımı etkileyen bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından verilir.
(7) İşletme ruhsat alanı içerisinde ancak iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı dışında bir alandaki diÄŸer yatırımlara, madencilik faaliyetleri birlikte yürütülebilecek yatırımlara ve mevcut maden iÅŸletme izin alanlarıyla çakışan yatırımlara mahallinde yapılan tetkik sonucunda rezervin üç boyutlu görünür hale getirilmemiÅŸ olan kısmı taksir edilerek Genel Müdürlükçe izin verilebilir. Yatırımın iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ile çakışması ve madencilik faaliyetlerinin yatırım ile birlikte gerçekleÅŸtirilememesi durumunda Kurul tarafından karar verilir. Genel MüdürlüÄŸün uygun görüÅŸü veya Kurul kararı alınmaksızın yapılmış olan yatırımın, iÅŸletme izni veya görünür rezerv alanı ile çakışması durumunda, bu alanlarda yatırımcı tarafından yapılmış yatırımı ya da iÅŸletme izni veya görünür rezervi etkileyen bir husus var ise bu alanla ilgili karar Kurul tarafından verilir. Arama ruhsatı döneminde hiçbir yatırım yapılmamış ise diÄŸer yatırımlara engel teÅŸkil etmez. İhalelik durumda olan ve görünür rezervi belirlenmiÅŸ sahalara ait karar, Genel Müdürlükçe verilir. Bu fıkra kapsamında Genel MüdürlüÄŸe yapılan talepler, gerekli görüldüÄŸü takdirde mahallinde tetkik yapılmak suretiyle deÄŸerlendirilir.
(8) Kurul; Kalkınma Bakanının baÅŸkanlığında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, diÄŸer yatırımcı kurum ya da kuruluÅŸun baÄŸlı olduÄŸu bakan/bakanlar ve yatırım kararına onay veren kurumun ilgili olduÄŸu bakan olmak üzere asgari üç kiÅŸiden oluÅŸur. Ancak, yatırımcı kuruluÅŸun Kalkınma Bakanlığına veya Bakanlığa baÄŸlı ilgili veya iliÅŸkili bir kurum ve katılımcı sayısının üçün altında olması halinde Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Kurula katılır. Kurul tarafından alınan karar, kamu yararı kararı yerine geçer.
(9) Kurul tarafından verilecek kararlarda; görünür rezerv alanı ile diÄŸer yatırımın çakışması halinde öncelikle diÄŸer yatırım için alternatif alanın bulunup bulunmadığı, madenin makul bir sürede üretilebilme imkanının olup olmadığı, ara ve uç ürüne yönelik madenciliÄŸe dayalı sanayi tesislerinin hammadde ihtiyacını karşılayan ruhsatlı sahalarda, tesisin hammadde ihtiyacını karşılayacak ÅŸekilde alternatif alanların bulunup bulunmadığı maden rezervi ile yatırımın ülke ekonomisine saÄŸlayacağı katma deÄŸer, her iki yatırımın süresi, büyüklüÄŸü, çalışan/çalışacak olan iÅŸçi sayısı ve istihdama katkı dikkate alınarak deÄŸerlendirme yapılır.
(10) Yatırımlar nedeniyle Kurul veya Genel Müdürlük kararı ile faaliyeti kısıtlanan tarafın yatırım gideri, lehine karar verilen tarafça tazmin edilir. Daha sonra herhangi bir nedenle doÄŸacak her türlü mali yükümlülükler de lehine karar verilen tarafça tazmin edilir.
(11) Kurul tarafından verilen kararın, madencilik faaliyetlerinin yapılmaması yönünde olması durumunda, yapılacak madencilik faaliyetinin yatırımı engellememesi ÅŸartıyla diÄŸer yatırıma iliÅŸkin yatırım faaliyetine baÅŸlanıncaya kadar ruhsat sahasındaki ocaklarda mevcut hak ve yükümlülükler çerçevesinde Genel Müdürlük kararıyla iÅŸletme faaliyetleri sürdürülür. (12) Yatırımla maden ruhsat alanının çakışması ve çakışan alanın ruhsat alanının tamamını kapsaması durumunda yatırım bedelinin ödendiÄŸine dair belgenin Genel MüdürlüÄŸe intikal ettiÄŸinde maden ruhsatı iptal edilir. Maden ruhsat alanının bir kısmının yatırım alanı ile çakışması durumunda, ruhsat alanının çakışan kısmı taksir edilir. Ruhsatın yatırım alanı ile çakışmayan kısmında madencilik yapılamayacağının tespit edilmesi halinde ruhsat iptal edilir.
(13) Madencilik faaliyetleri ile Devlet ve il yolları, otoyollar, demiryolları, havaalanı, liman, baraj, enerji tesisleri, petrol, doÄŸalgaz, jeotermal boru hatları, su isale hatları gibi kamu yararı niteliÄŸi taşıyan veya gerçek ve tüzel kiÅŸilere ait diÄŸer yatırımların birbirlerini engellediÄŸinin tespit edilmesi durumunda, gerekli görüldüÄŸünde yatırımcı ve maden ruhsat sahibi ile kamu kurum ve kuruluÅŸ yetkililerinin katılımıyla Genel MüdürlüÄŸün koordinasyonunda toplantı düzenlenir. Proje dosyası üzerinde inceleme yapılması sonucunda bir çözüme ulaşılamaması ve gerekli görülmesi halinde ilgili tarafların katılımıyla proje sahasında tetkik yapılarak yatırımların birbirlerini engelleme olasılıklarının ortadan kaldırılmasına yönelik çalışma yapılır. Yapılan çalışmalara iliÅŸkin deÄŸerlendirmeler tutanak haline getirilerek Kurul Sekretaryasına sunulur.
Kurul kararı
MADDE 122 – (1) Kurul Sekretaryası, Kurul kararının birer örneÄŸini ruhsat sahibine ve yatırımcıya tebliÄŸ eder.
(2) Kurul kararının yatırımcıya tebliÄŸ edilmesini müteakip mücbir sebepler dışında bir ay içinde yatırımcının yatırımdan vazgeçtiÄŸini bildirmesi halinde, bu durum ruhsat sahiplerine bildirilir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Daimi Nezaretçilik ve Teknik Eleman
BİRİNCİ BÖLÜM
Daimi Nezaretçinin Atanması, İstihdamı, Görev ve Sorumlulukları
Daimi nezaretçinin istihdamı
MADDE 123 – (1) Kaynak tuzlaları hariç olmak üzere maden ruhsat sahalarındaki iÅŸletme faaliyetleri, maden mühendisi nezaretinde yapılır. Daimi nezaretçisi olmayan maden iÅŸletme ruhsat ve hammadde üretim izin sahalarında, maden iÅŸletme faaliyeti yapılamaz.
(2) Ruhsat sahibi, hammadde üretim izin sahibi, rödövansçı veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından daimi nezaretçinin atanması, Genel Müdürlük onayı ile tamamlanır. Ancak, bir ruhsat sahasında rödövans sözleÅŸmesinin bilgi amaçlı maden siciline ÅŸerh edilmesi için yapılan baÅŸvuru ile birlikte, daimi nezaretçi atanma talebinin de ruhsat sahibi ve rödövansçı tarafından birlikte yapılması zorunludur. Ruhsat sahasında rödövansçı bulunması veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde, atanması müÅŸtereken veya münferiden talep edilebilir, daimi nezaretçi atamasında anlaÅŸmazlığın olması durumunda ise ilgili taraflardan birinin talebi üzerine daimi nezaretçi atanabilir. Ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında birden fazla daimi nezaretçi atanabilir. Atanan daimi nezaretçi; ruhsat sahibi, hammadde üretim izin sahibi, rödövansçı veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından istihdam edilebilir.
(3) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan ruhsat sahalarında yeraltında birbiriyle baÄŸlantılı olmayan her ocak için ayrı ayrı daimi nezaretçi atama talebinde bulunması zorunludur.
(4) Açık iÅŸletme yöntemi ile çalışılan ruhsat veya hammadde üretim izin sahasında birbirinden farklı faaliyeti gerçekleÅŸtirenlerin olması halinde her birinin ayrı ayrı daimi nezaretçi atama talebinde bulunması zorunludur.
(5) Genel Müdürlük tarafından belirlenen veya faaliyet raporu ya da imalat haritalarında beyan edilen pasa, atık/artık ve cüruflar ile stoktan maden sevkiyatı yapılması esnasında daimi nezaretçi atanma ÅŸartı aranmaz. Bu sevkiyatlar sırasında gerekli tedbirlerin alınmasından sevkiyatı yapan sorumludur.
Daimi nezaretçi atama talebi ve atanması
MADDE 124 – (1) Maden mühendisinin daimi nezaretçi olarak atanabilmesi için aÅŸağıdaki belgeler ile Genel MüdürlüÄŸe baÅŸvurulur:
a) Ek-22’deki daimi nezaretçi talep/atama belgesi,
b) Daimi nezaretçinin Türkiye Cumhuriyeti kimlik belgesi,
c) Talep/atama belgesinde adı geçenlere ait imza beyanları, adı geçenlerin ÅŸirket olması halinde ÅŸirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri,
ç) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan kömür iÅŸletmelerinde maden mühendislerinin, yeraltı kömür iÅŸletmelerinde en az beÅŸ yıl maden mühendisi olarak çalıştığına dair SGK tarafından verilen belge,
d) Yeraltı iÅŸletme yöntemiyle çalışan kömür harici iÅŸletmelerde maden mühendislerinin, yeraltında en az üç yıl maden mühendisi olarak çalıştığına dair SGK tarafından verilen belge,
e) Genel Müdürlük ya da Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurumu, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından düzenlenen eÄŸitim programı kapsamında alınan daimi nezaretçi sertifikası,
f) Oda sicil belgesi veya oda üye kimlik belgesi,
g) Diploma veya çıkış belgesinin aslı ya da onaylı sureti.
(2) Kamu kurum ve kuruluÅŸlarında çalışan mühendisler için imza beyanları istenmez.
(3) Atama iÅŸleminin tesis edilmesine engel bir durumun tespit edilmemesi halinde, Genel Müdürlükçe düzenlenen daimi nezaretçi talep/atama belgesinin onaylanmasıyla müracaat tarihi itibarı ile atama gerçekleÅŸmiÅŸ olur.
Daimi nezaretçinin görev, yetki ve sorumlulukları
MADDE 125 – (1) Daimi nezaretçinin görev, yetki ve sorumlulukları:
a) Daimi nezaretçi, nezaret görevini Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında yürütür.
b) Ruhsat alanı içerisinde maden iÅŸletme faaliyetlerini iÅŸletme projesine uygun olarak planlar, koordine eder ve yürütülmesini saÄŸlar. İşletme projesine aykırı olan tehlikeli bir durumun varlığı söz konusu olduÄŸu zaman, gerekli önlemlerin alınmasını önerir ve önlem alınmasına nezaret eder.
c) Daimi nezaretçi iÅŸ saÄŸlığı ve güvenliÄŸi ile ilgili alınan tedbirlerin uygunluÄŸunu denetler.
ç) Ruhsat alanı içerisinde hazırlık, üretim ve tüm iÅŸletme faaliyetlerinin iÅŸletme projesine uygun yürütülmesini saÄŸlar.
d) Daimi nezaretçi ataması yapılan her saha için ayrı ayrı daimi nezaretçi defteri tutulması, bir sahada birden fazla daimi nezaretçi ataması yapılması halinde her nezaretçi için ayrı ayrı defter tutulması zorunludur.
e) Daimi nezaretçi, görevi ile ilgili inceleme yapmak ve gerekli her türlü bilgiyi alma ve Kanun kapsamında gerekli önlemlerin yerine getirilmesini saÄŸlama yetkisine sahiptir. Bu yetkinin kullandırılmaması, önlemlerin yerine getirilmemesi durumunda doÄŸacak her türlü sorumluluk daimi nezaretçinin atanmasını talep edenlere aittir.
f) Daimi nezaretçi, atandığı ve sorumlu olduÄŸu iÅŸletmenin faaliyetlerinin projeye uygunluÄŸunu iÅŸletme faaliyetinde bulunulan her gün inceleyerek tespitlerini ve önerilerini daimi nezaretçi defterine en az haftada bir kaydetmek zorundadır. Bu süre içerisinde iÅŸletmede yeni bir durumun ortaya çıkması halinde bu husus aynı gün deftere kaydedilir. Aksi takdirde daimi nezaretçi Genel Müdürlükçe uyarılır. İkinci kez aynı ruhsat ile ilgili olarak bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda daimi nezaretçinin Kanun gereÄŸince yapacağı beyanlar bir yıl süre ile geçersiz sayılır. Fiilin her tekrarında hak mahrumiyeti uygulamasına devam edilir. Uygulanan uyarı ve hak mahrumiyeti Maden Mühendisleri Odasına bildirilir.
g) Daimi nezaretçi defterinin; daimi nezaretçi ile ruhsat sahibi/hammadde üretim izin sahibi/rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren ile birlikte imzalanması zorunludur. Daimi nezaretçi defterinin muhafazası daimi nezaretçiyi istihdam edenin sorumluluÄŸundadır. Defterin ibraz edilmemesi veya Ek-4’te belirtilen bilgileri içerecek ÅŸekilde düzenli tutulmaması halinde, ruhsat sahibi hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
ÄŸ) Hammadde üretim izin sahalarında defterin ibraz edilmemesi, Ek-4’te belirtilen bilgileri içerecek ÅŸekilde düzenli tutulmaması veya faaliyeti gerçekleÅŸtiren tarafından imzalanmaması halinde faaliyeti gerçekleÅŸtiren hakkında Kanunun 10 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
h) Daimi nezaretçi, görev aldığı iÅŸyerindeki faaliyetler ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, öneri ve önlemleri belirler. Aynı zamanda içeriÄŸi Genel Müdürlük tarafından belirlenmiÅŸ ve noter onaylı daimi nezaretçi defterine rapor ederek ruhsat sahibine bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların, öneri ve önlemlerin rapor edilmemesinden daimi nezaretçi, bunların yerine getirilmemesinden ruhsat sahibi sorumludur.
ı) İşletme faaliyetlerine ara verildiÄŸi dönemlerde ara verilme gerekçesi deftere yazılarak, deftere yukarıda belirtilen sürelerde rapor yazılmaz.
i) Daimi nezaretçi, iÅŸletme projesine aykırı faaliyetin iÅŸletme açısından tehlikeli durum oluÅŸturduÄŸunu tespit etmesi halinde bu durumu iÅŸverene bildirir. İşveren, üretim/üretime yönelik faaliyetleri derhal durdurur. Ayrıca iÅŸveren, YTK’ya durdurmaya iliÅŸkin hükmü bildirir.
j) Vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde tek daimi nezaretçi defteri tutulur.
k) Daimi nezaretçi defteri, Genel Müdürlük tarafından istenilmesi halinde elektronik ortamda tutulur.
(2) Vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde, maden iÅŸletme faaliyeti, daimi nezaretçinin koordinasyonunda yapılır.
(3) Daimi nezaretçi ve teknik eleman olarak görev yapan mühendis YTK’da görev alamaz. Ancak, yeterlik belgesi alan maden arama/iÅŸletme ruhsat sahibi veya iÅŸletmesi olan tüzel kiÅŸiliklerde istihdam edilen personel, aynı firmaya ait ruhsat sahalarında daimi nezaretçi ya da teknik eleman olarak görevlendirilebilir.
Daimi nezaretçi eÄŸitimi ve daimi nezaretçi sertifikası
MADDE 126 – (1) Genel Müdürlük veya Genel Müdürlük tarafından yetki verilen kamu kurum ve kuruluÅŸları, üniversiteler, meslek odası, dernek veya vakıflar tarafından daimi nezaretçi eÄŸitim programı hazırlanır ve yürütülür.
(2) EÄŸitim; teorik ve uygulamalı olarak verilir. Bu eÄŸitim sonucunda Genel Müdürlükçe sınav yapılır, sınavda baÅŸarılı olanlar adına Ek-1’de yer alan daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
(3) Madencilikle ilgili kamu kurum ve kuruluÅŸlarında denetim veya üretim faaliyetlerinde fiili olarak en az beÅŸ yıl çalışan maden mühendislerine baÅŸvurmaları halinde, daimi nezaretçi eÄŸitim programına katılma ÅŸartı aranmaksızın daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
(4) Daimi nezaretçi sertifikası beÅŸ yıl süre ile geçerlidir. Sertifika süresi dolan daimi nezaretçiler, yenileme eÄŸitimine tabi tutulur. Yapılan sınavda baÅŸarılı olmaları halinde sertifika yenilenir.
Daimi nezaretçinin görev alabileceÄŸi ruhsat sahaları
MADDE 127 – (1) Maden iÅŸletme faaliyetinde bulunulan her ruhsat için en az bir maden mühendisi daimi nezaretçi olarak atanır. İstifa eden veya azledilen nezaretçiler, aynı yıl içinde en fazla üç defa daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(2) Yeraltı üretim yöntemi ile faaliyette bulunulan ruhsatlar hariç olmak üzere; iÅŸletme izin alanları arasında kuÅŸ uçuÅŸu en fazla 20 km. mesafe olan ve toplam üretim miktarı II. Grup (b) bendi maden ruhsatlarında toplam 15.000 m3/yıl diÄŸer grup ruhsatlarda ise toplam 300.000 ton/yılı geçmeyen aynı ruhsat sahibine ait en fazla üç ruhsata bir daimi nezaretçi atanabilir. Her bir ruhsat için ayrı bir nezaretçi defteri tutulur. Bu üretim miktarları aşıldığı takdirde bu ruhsatlardaki iÅŸletme faaliyetleri durdurulur. Her bir ruhsata nezaretçi ataması yapılmadan iÅŸletme faaliyetlerine izin verilmez. Bu ruhsatlar için istisna hükmü uygulanmaz.
(3) Açık iÅŸletmelerde üretim faaliyetinde bulunulan ocağın aynı ruhsat sahibine ait mücavir ruhsatlar içerisinde devamlılığı olması halinde Genel MüdürlüÄŸün tespiti ile bir daimi nezaretçi atanabilir.
(4) Kanunun 29 uncu maddesinin altıncı fıkrası gereÄŸince ortak proje verilerek, projesi Genel Müdürlükçe kabul edilen mücavir sahalara tek bir daimi nezaretçi ataması yeterlidir.
(5) Hammadde üretim izin sahalarında, hammadde üretim izin talebine mesnet teÅŸkil eden aynı proje için 20 km. dahilinde tek daimi nezaretçi ataması yapılabilir. Ancak, atama yapılan hammadde üretim izin sayısı beÅŸi geçemez.
(6) Aynı ruhsat sahasında birden fazla rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren olması halinde her rödövansçı/faaliyeti gerçekleÅŸtiren için ayrı ayrı daimi nezaretçi ataması yapılması zorunludur.
Daimi nezaretçinin görevinin sona ermesi
MADDE 128 – (1) Daimi nezaret görevi; iÅŸveren ile yapılan sözleÅŸmenin feshedilerek ruhsat sahibinin azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi unvan deÄŸiÅŸikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın birleÅŸtirilmesi, daimi nezaretçinin istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç on beÅŸ gün içinde yeni bir daimi nezaretçi atanması zorunludur. Ruhsat sahibi, on beÅŸ iÅŸ gününe kadar olan süre içerisinde bir maden mühendisini nezaretçi olarak görevlendirir. Bu durum nezaretçi defterine yazılır.
(2) Daimi nezaretçinin istifası veya azli durumunda tarafların dilekçeyi birlikte imzalamamaları halinde taraflar birbirlerine bir hafta önceden noter aracılığıyla haber vermek zorundadır. Aksi takdirde daimi nezaretçinin görevi devam eder.
(3) Daimi nezaretçinin yasal izin, rapor veya görevli olduÄŸu süreler tek seferde on beÅŸ iÅŸ gününü aÅŸarsa yeni daimi nezaretçinin atanması zorunludur. Ruhsat sahibi, on beÅŸ iÅŸ gününe kadar olan süre içerisinde bir maden mühendisini nezaretçi olarak görevlendirir. Bu durum nezaretçi defterine yazılır.
(4) Daimi nezaretçi ataması yapılmadan maden iÅŸletme faaliyetinde bulunulması halinde Kanunun 31 inci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
(5) Daimi nezaretçinin azledilmesi veya istifası halinde dilekçesi ekinde, noter ihbarnamesi, görev yaptığı döneme ait sahanın son durumuna iliÅŸkin önerileri içeren raporunu üç nüsha düzenleyip, ruhsat sahibine, YTK’ya ve Genel MüdürlüÄŸe verir. Azledilen daimi nezaretçinin aynı ÅŸirkette çalışmaya devam etmesi halinde noter ihbarnamesi aranmaz.
İKİNCİ BÖLÜM
Teknik Elemanın Görevi ve İstihdam Edilmesi
Teknik elemanın görevleri
MADDE 129 – (1) Maden, jeoloji, jeofizik ve ihtiyaç halinde harita ve kadastro mühendisleri ile diÄŸer mühendisler, görev aldıkları sürelerde daimi nezaretçinin önerileri doÄŸrultusunda iÅŸletmedeki faaliyetlerin projesine uygun olarak yürütülmesini saÄŸlamak üzere teknik eleman olarak görevlendirilebilir.
Teknik eleman istihdam edilmesi
MADDE 130 – (1) Teknik eleman, ruhsat sahibi veya hammadde üretim izin sahibi tarafından görevlendirilir. Ancak, ruhsat sahasında rödövansçı bulunması veya hammadde üretim izin sahasında faaliyeti gerçekleÅŸtiren bulunması halinde ise birlikte görevlendirilebilir.
(2) Teknik elemanın görevlendirilebilmesi için;
a) Teknik eleman görevlendirme bildirimi (Ek-23),
b) Teknik elemanın Türkiye Cumhuriyeti kimlik belgesi,
c) Diploma veya çıkış belgesi,
ç) BaÄŸlı bulunduÄŸu meslek odasına ait üye sicil belgesi veya oda üye kimlik belgesinin aslı ya da onaylı sureti,
d) Görevlendirme bildiriminde adı geçenlere ait imza beyanları, adı geçenlerin ÅŸirket olması halinde ÅŸirketi temsil ve ilzama yetkili kiÅŸilerin onaylı imza sirküleri ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat edilir. Genel Müdürlükçe istihdam iÅŸleminin kabul edilmesine engel bir durumun tespit edilmemesi halinde müracaat tarihi esas alınmak kaydıyla görevlendirme gerçekleÅŸmiÅŸ olur.
Zorunlu olarak teknik eleman çalıştırılacak ruhsat sahaları
MADDE 131 – (1) Teknik eleman istihdam edileceÄŸi durumlar ÅŸunlardır;
a) Madencilik faaliyetlerinin yürütüldüÄŸü vardiyalı çalışılan iÅŸletmelerde çalışan sayısı, vardiyada seksenin altında ise her vardiyada bir maden mühendisi istihdam edilmek zorundadır. Ancak her vardiyada seksen çalışana biri maden mühendisi olmak üzere en az iki teknik elemanın istihdam edilmesi zorunludur.
b) Teknik eleman istihdam ÅŸartının oluÅŸtuÄŸu ancak teknik eleman istihdam edilmediÄŸinin tespiti halinde teknik eleman istihdamı için on beÅŸ gün süre verilir. Bu sürede teknik eleman istihdamı yapılmaması durumunda Kanunun 31 inci maddesinin ikinci fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir. Ancak, bu hükümlere göre yapı ve inÅŸaat hammaddeleri üretimi için izin alan kamu kurum ve kuruluÅŸlarının sadece faaliyetleri durdurulur.
Teknik elemanın görevinin sona ermesi
MADDE 132 – (1) Teknik elemanın görevi; iÅŸveren ile yapılan sözleÅŸmenin feshedilerek ruhsat sahibinin azletmesi, ruhsatların iptali, terki, devri, intikali, tescili (ruhsat sahibi unvan deÄŸiÅŸikliklerinin sicil kayıtlarına tescili hariç), ruhsatın birleÅŸtirilmesi, teknik elemanın istifası veya ölümü halinde sona erer. Bu gibi durumlarda ruhsat sahibi tarafından en geç bir ay içerisinde yeni bir teknik eleman istihdam edilmesi zorunludur.
(2) Teknik elemanın istifa ve azillerinin Genel MüdürlüÄŸe bir ay içinde bildirilmesi zorunludur.
(3) Daimi nezaretçi ile teknik elemana yapılacak tebligatlar için yazışma adresi, daimi nezaretçi atama ve/veya teknik eleman görevlendirme iÅŸlemi esnasında Genel MüdürlüÄŸe bildirilen adrestir. Adres deÄŸiÅŸikliÄŸi bildirilmediÄŸi takdirde mevcut adrese yapılan tebligatlar daimi nezaretçi ve/veya teknik elemana tebliÄŸ edilmiÅŸ sayılır.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Geçici, ÇeÅŸitli ve Son Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Geçici Hükümler
Ruhsat gruplarının belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) 24/6/2010 tarihinden önce verilmiÅŸ olan ruhsatın talep edilen ruhsat grubu alanına taksir edilmesi, talep edilen alanda aynı gruba ait baÅŸka bir ruhsat bulunmaması ve aynı alan içinde öncelik hakkı olan diÄŸer grup ruhsat alanlarındaki faaliyetlere engel olmaması ÅŸartı ile Kanun kapsamına alınan madenler için arama ve iÅŸletme ruhsatlarından; mermer ruhsatları talep edilen II. Grup (a), (b) ve (c) bendi madenlerden birine, maden ruhsatları ise I. Grup (b) bendi, III., IV., ve V. Gruplardan birine hak saÄŸlar.
(2) Birinci fıkra aÅŸağıdaki ilkeler çerçevesinde uygulanır:
a) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ arama ve iÅŸletme ruhsat sahipleri, yalnızca bir poligon için müracaat yapabilir.
b) Ruhsat alanının talep edilen ruhsat grubu alanına eÅŸit ya da küçük olması durumunda bu hak müracaatla ruhsat alanının tamamına verilir.
c) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ arama ve iÅŸletme ruhsat sahipleri, 5995 sayılı Kanunla kapsama alınan madenlerle ilgili olarak hak talep ettiÄŸi alanın koordinatlarını içeren dilekçe ile Genel MüdürlüÄŸe müracaat eder. Yapılan bu müracaat gerektiÄŸinde mahallinde de tetkik edilerek Genel Müdürlük tarafından incelenerek deÄŸerlendirilir. Uygun bulunan alan için iÅŸletme ruhsatı vermek üzere iÅŸlemler baÅŸlatılır. Ruhsatın geri kalan kısmı ihale edilmek üzere taksir edilir.
ç) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna göre verilmiÅŸ maden arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II. Grup (a) bendi madenlerden sadece dolomit madeni için hak saÄŸlar. Bu ruhsatlara baÄŸlı olarak dolomit iÅŸletmek istemesi durumunda, ruhsat alanının 100 hektara taksir edilmesi zorunludur. Yapılan inceleme sonrası uygun bulunan müracaat için dolomit iÅŸletme projesi verilir. Bu iÅŸletme ruhsat alanı içinde II. Grup (a), (b) ve (c) bendi madenlerin olmaması durumunda II. Grup diÄŸer madenler için de hak saÄŸlar. Ruhsattan geri kalan alan ihale edilmek üzere taksir edilir.
d) 24/6/2010 tarihinden önce Kanuna göre verilmiÅŸ mermer arama ruhsatları, 5177 sayılı Kanunla kapsama alınan II. Grup (a) veya (b) bendi madenlerin üretilmesi ile ilgili haklardan sadece birinden yararlanır. Bu ruhsatlar, II. Grup (a) bendinde yer alan dolomit madeni ile ilgili haklardan yararlanabilmesi için aynı alan içinde baÅŸka bir dolomit hakkı olmaması zorunludur.
e) 24/6/2010 tarihinden önce Kanun hükümlerine göre verilmiÅŸ ve yürürlükte olan maden ruhsat alanlarına III., IV. ve V. Grup maden, mermer ruhsat alanlarına ise II. Grup maden ruhsatı verilmez. Ancak taÅŸocağı ruhsatından gelen müktesep hakların intibakı yapılır.
Tuz Gölünde verilen ruhsatlara ait iÅŸlemler
GEÇİCİ MADDE 2 – (1) Tuz Gölünde verilecek ruhsatların alanları, Genel Müdürlükçe 31/12/2020 tarihine kadar yapılacak bilimsel ve teknik çalışmalar neticesinde tespit edilir. Bu çalışma sonucunda tuz üretimine uygun alanlar belirlenerek ihale edilir. Ruhsat vermeye uygun tuz üretim alanları belirlenene kadar intibaklar dışında Tuz Gölü’nde ruhsat verilmez.
(2) Tuz Gölünün tabii dengesinin, kapasitesinin belirlenmesi ve tuz üretiminin çevre ve kaynak koruma ilkeleri çerçevesinde sürdürülebilmesini saÄŸlamak amacıyla yapılacak jeolojik, hidrojeolojik, kimyasal gibi etüt çalışmalarının masrafları, bu gölde verilen iÅŸletme ruhsat sahiplerinden satılan tuzun %1’i oranında katılım payı alınmak suretiyle karşılanır.
(3) Katılım payı, yıllık satış hasılatının %1’i olup, her yıl Haziran ayının sonuna kadar Genel Müdürlükçe açılan hesaba yatırılır.
(4) Ruhsat verilme iÅŸlemlerinde ve tuz üretim faaliyetlerinde, DoÄŸa Koruma ve Milli Parklar Genel MüdürlüÄŸü tarafından öngörülen çevresel tedbir ve kıstaslar dikkate alınır.
(5) Tuz Gölü Havzasında yapılması zorunlu olan doÄŸalgaz yeraltı depolama projelerinin gerçekleÅŸtirilmesinde tuz gölünün doÄŸal dengesini bozmayacak çevresel etkiler deÄŸerlendirilerek, kamu yararı ve ilgili kurumların görüÅŸleri dikkate alınarak Bakanlıkça karara baÄŸlanır. Bu proje kapsamında zorunlu olarak üretilen tuz, büyükÅŸehir olan illerde valilik, diÄŸer illerde il özel idaresi tarafından ihale ile deÄŸerlendirilir.
Tuz Kanununa göre verilen ruhsatların intibak iÅŸlemleri
GEÇİCİ MADDE 3 – (1) 11/12/1936 tarihli ve 3078 sayılı Tuz Kanunu gereÄŸince tuz iÅŸletme izni verilen ve mezkûr Kanuna göre intibakı yapılan tuzlaların ruhsat sahiplerinin Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel MüdürlüÄŸü ile yaptıkları sözleÅŸmeler 2 nci fıkrada belirtilen ÅŸekilde devam eder.
(2) Kira bedelinin ödenmesi, sözleÅŸme sonuna kadar sözleÅŸmede belirtilen hükümlere göre devam eder. Ruhsatın uzatılması ile Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel MüdürlüÄŸüne ait bina, tesis ve diÄŸer sabit varlıkların kullanılması durumunda, kira bedellerinin bu KuruluÅŸa, bu KuruluÅŸun özelleÅŸtirilmesi halinde ise Hazine’ye ödenmeye devam edilir.
İşletme projesi verilen arama ruhsatları
GEÇİCİ MADDE 4 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce Kanunun 17 nci maddesi gereÄŸince arama ruhsat dönemi sonunda arama faaliyet raporu ile birlikte iÅŸletme projesi verilmesine raÄŸmen;
a) Arama faaliyet raporlarının veya yatırım harcama kalemlerine ait belgeleri uygun bulunmayan veya eksik olan ruhsatlar için eksikliklerin bir ay içinde giderilmesi ruhsat sahibine yazılı olarak bildirilir. TebliÄŸ tarihinden itibaren eksikliklerin verilen sürede tamamlanmaması veya verilen raporların ve yatırım harcama kalemlerine ait belgelerin uygun bulunmaması hâlinde ruhsat iptal edilir.
b) İşletme projesi ile birlikte verilen faaliyet raporunda beyan edilen faaliyetlerin heyetçe uygun bulunması ancak harcama kalemlerinin bu Yönetmelikle kaldırılan Ek-2’deki asgari harcama tutarının altında kalması halinde arama dönemi yeterli sayılarak iÅŸletme talebi deÄŸerlendirilir.
c) Genel ve detay arama dönemlerinde yapılması zorunlu olan ve ilgili faaliyet raporlarında belirtilen asgari faaliyetlerin (yarma, kuyu, galeri, sondaj, numune alımı vb. çalışmalar) yapıldığına iliÅŸkin faaliyet raporunda herhangi bir bilginin bulunmaması veya yapılmadığının beyan edilmesi durumunda bir aylık süre verilmeden arama faaliyet raporu uygun bulunmayarak ruhsat iptal edilir.
Çevre ile uyum teminatı
GEÇİCİ MADDE 5 – (1) Ruhsat sahibince Genel MüdürlüÄŸe çevre ile uyum bedeli olarak verilen banka teminat mektubu, güncel ruhsat bedelinin %30’u olan çevre ile uyum bedelinin nakit olarak yatırılması halinde ruhsat sahibine iade edilir.
(2) Çevre ile uyum teminatları süresinde yatırılmamış ruhsatlar için 2015 yılına ait güncel teminat üzerinden idari para cezası uygulanır. Ancak, bu bedel 6592 sayılı Kanun ile getirilen ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda öngörülen idari para cezasından fazla olamaz.
Daimi nezaretçilik iÅŸlemleri
GEÇİCİ MADDE 6 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önce teknik nezaretçi belgesine sahip olanlar daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(2) Yeraltı iÅŸletmelerinde teknik nezaretçi olarak atananlar, bu Yönetmelikle getirilen tecrübe süreleri aranmaksızın daimi nezaretçi olarak atanabilir.
(3) Maden iÅŸletmelerinde denetim veya üretim faaliyetlerinde fiili olarak en az beÅŸ yıl çalışan maden mühendislerinin bu YönetmeliÄŸin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde baÅŸvurması halinde eÄŸitime katılma ÅŸartı aranmaksızın daimi nezaretçi sertifikası düzenlenir.
VI. Grup ruhsatlar
GEÇİCİ MADDE 7 – (1) Yürürlükteki VI. Grup maden ruhsatları IV. Grup olarak ruhsatlandırılır. Aynı alanda IV. Grup maden ruhsatı bulunması hâlinde IV. Grup ve VI. Grup maden ruhsatlarının iÅŸlemleri 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önceki kazanılmış haklarına göre yürütülür. Ruhsatların birbirleri ile çakışmaması hâlinde, yürürlükteki VI. Grup maden ruhsatları, IV. Grup (ç) bendi madenlerden birinin varlığının ortaya konulması halinde IV. Gruptaki alan sınırlamasına uymak kaydıyla bu gruptaki tüm madenlere hak saÄŸlar. VI. Grup maden ruhsatlarının bulunduÄŸu alanda IV. Grup ihalelik saha olması durumunda VI. Grup ruhsatlar sadece IV. Grup (ç) bendi madenlere hak saÄŸlar.
Toplam ruhsat süreleri
GEÇİCİ MADDE 8 – (1) 6592 sayılı Kanunun yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten önce verilmiÅŸ olan iÅŸletme ruhsatları, Kanunun 24 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen toplam ruhsat süresi bakımından eski hükümlere tabidir.
2015 yılı Devlet hakları
GEÇİCİ MADDE 9 – (1) 2015 yılı Devlet hakkı, iÅŸletme ruhsat taban bedelinden az olamaz.
KEP adreslerinin bildirilmesi
GEÇİCİ MADDE 10 – (1) Ruhsat sahiplerinin tebligata esas Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin bu YönetmeliÄŸin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Genel MüdürlüÄŸe bildirilmesi zorunludur. Aksi halde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereÄŸince iÅŸlem tesis edilir.
Yeraltı kömür madenciliÄŸinin mevcut rödövans sözleÅŸmeleri
GEÇİCİ MADDE 11 – (1) Kamu kurum ve kuruluÅŸları ile iÅŸtirakleri hariç olmak üzere, yeraltı kömür madenciliÄŸine dair rödövans sözleÅŸmeleri sona erdirilmeyen ruhsat sahalarının süre uzatım talepleri kabul edilmez. Bu durumda olan ruhsatlarda, tarafların rödövans sözleÅŸmesini anlaÅŸarak sona erdirdiklerini Genel MüdürlüÄŸe bildirmeleri halinde rödövans sözleÅŸmesi sicil kayıtlarından silinerek ruhsatın süresi uzatılabilir. Ruhsat süresinin sonuna kadar tarafların rödövans sözleÅŸmesini anlaÅŸarak sona erdirememeleri durumunda, ruhsat sahibinin noter kanalı ile rödövans sözleÅŸmesini sona erdirdiÄŸini gösterir ve rödövansçıya tebliÄŸ edildiÄŸine dair ÅŸerhi içeren fesih bildirimini Genel MüdürlüÄŸe vermesi halinde rödövans sözleÅŸmesi sicil kayıtlarından silinerek ruhsatın süresi uzatılabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
ÇeÅŸitli ve Son Hükümler
Üst kategoriye uyarlama
MADDE 133 – (1) Kanunun ekli bir (1), iki (2) ve üç (3) sayılı tablolarında alan (hektar) ve birim fiyat (Amerikan Doları) olarak belirlenen kategorilerde hesaplanarak beyan edilen deÄŸerin kategoriler arasında küsurat olarak tespiti halinde bir üstteki kategoriye karşılık gelen deÄŸerler esas alınır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 134 – (1) 6/11/2010 tarihli ve 27751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Madencilik Faaliyetleri Uygulama YönetmeliÄŸi yürürlükten kaldırılmıştır.
TebliÄŸ veya genelge çıkartılması
MADDE 135 – (1) Bu YönetmeliÄŸin uygulanması ve karşılaşılan sorunlara çözüm getirilmesi gibi hususlarda Bakanlık tebliÄŸ veya genelge çıkarabilir.
Yürürlük
MADDE 136 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüÄŸe girer.
Yürütme
MADDE 137 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.

